II GZ 46/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Bała po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A.K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. z dnia 8 stycznia 2008 r. sygn. akt I SA/Bd 743/07 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania postanowienia w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] września 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia z egzekucji ruchomości postanawia oddalić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. postanowieniem z dnia 8 stycznia 2008 r., sygn. akt I SA/Bd 743/07 odmówił A.K. wstrzymania wykonania postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] września 2007 r., nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia z egzekucji ruchomości. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że nie ma kompetencji do wstrzymania wykonania czynności egzekucyjnych. Z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., jednoznacznie wynika, że przedmiotem wniosku o wstrzymanie wykonania w całości lub w części aktu lub czynności może być tylko i wyłącznie żądanie wstrzymania aktu lub czynności zaskarżonej do sądu administracyjnego. Dodatkowo Sąd wskazał, że skarżący w uzasadnieniu swojego żądania nie przedstawił wystarczających argumentów przemawiających za wystąpieniem niekorzystnych z punktu widzenia jego interesów następstw wykonania przez organ czynności. Sąd podkreślił, że dla istnienia przesłanki wstrzymania wykonania decyzji nie wystarczy wystąpienie "jakiejkolwiek" szkody, lecz musi być to szkoda, która zagrażałaby bytowi socjalnemu skarżącego. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący zarzucił naruszenie: - art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. nie jest władny do wstrzymania czynności egzekucyjnych, w sytuacji gdy są związane bezpośrednio z zaskarżonym postanowieniem; - niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy polegające na przyjęciu, że z okoliczności i charakteru sprawy oraz przedstawionego stanu faktycznego nie wynika, jakoby wykonanie dalszych czynności egzekucyjnych pociągało za sobą wyrządzenie znacznej szkody oraz trudne do odwrócenia skutki, w sytuacji, gdy nie tylko skarżący wykazał możliwość zaistnienia ujemnych skutków, ale również z okoliczności i charakteru sprawy wynika, że w przypadku podjęcia dalszych czynności egzekucyjnych, polegających przede wszystkim na sprzedaży w drodze licytacji ruchomości – powstaną skutki o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy WSA w B. do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. W ocenie skarżącego WSA w B. jest kompetentny do wstrzymania wykonania czynności egzekucyjnych zakresie przedmiotowych ruchomości. W ocenie skarżącego stanowisko Sądu, iż bezpodstawna utrata ruchomości o wartości 100.000 zł nie stanowi niepowetowanej i nieodwracalnej szkody jest błędne. Istotne znaczenie zdaniem skarżącego ma fakt, iż ruchomości stanowią element niezbędny w prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej, a sprzedaż może spowodować brak możliwości dalszego prowadzenia działalności gospodarczej. Skarżący podniósł również, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji (postanowienia, czynności) "winno nastąpić zawsze, gdy strona niezadowolona z rozstrzygnięcia podniesie w zażaleniu zarzut jego wydania z naruszeniem prawa". Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest bezzasadne. Postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] września 2007 r., nr [...] utrzymano w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] lipca 2007 r., nr [...] odmawiające zwolnienia spod egzekucji wymienionych w tym postanowieniu składników majątkowych, tj. samochodu osobowego i ciągnika siodłowego. Stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba, że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji zasadnie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia, ponieważ wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności może dotyczyć tylko takich aktów, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Nie kwalifikują się do wykonania wszelkie akty odmowne, a w niniejszej sprawie zaskarżone do Sądu I instancji postanowienie do takich właśnie aktów należy, gdyż skarżącemu odmówiono zwolnienia spod egzekucji określonych składników majątkowych. Nie można mówić o wykonaniu decyzji odmownej, ponieważ nie ma ona przedmiotu wykonania (węzła praw i obowiązków, który mógłby podlegać wykonaniu) /por. T. Woś – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze Lexis Nexis, Warszawa 2005 r., s.295/. Nie wymaga przy tym bliższego uzasadnienia, iż nawet gdyby w niniejszej sprawie Sąd I instancji uwzględnił wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia o odmowie zwolnienia spod egzekucji, to egzekucja nadal by trwała. Odmienną natomiast sprawą jest kwestia zgodności z prawem zaskarżonego do Sądu I instancji postanowienia, które będzie podlegało merytorycznej kontroli. W postępowaniu o ochronę tymczasową (o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia). Sąd I instancji nie mógł zatem badać prawidłowości postępowania egzekucyjnego, gdyż niweczyłoby to kontrolę sądową legalności zaskarżonego postanowienia. Z przytoczonych powodów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu na mocy art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.