II SA/Łd 913/07

Dnia 9 stycznia 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Anna Stępień, Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska, Protokolant Asystent sędziego Adrian Król, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 stycznia 2008 roku sprawy ze skargi K. F. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę. Decyzją z dnia [...] roku Nr [...] Starosta [...], działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy Prawo budowlane, po rozpatrzeniu wniosku K. F. o pozwolenie na budowę z dnia 14 sierpnia 2003 roku, zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę obejmującego częściową rozbiórkę budynku mieszkalnego o powierzchni zabudowy 56,80 m kw, powierzchni użytkowej 47,10 m kw i kubaturze 196 m3; rozbudowę istniejącego budynku mieszkalnego zaliczonego do I kategorii obiektów budowlanych, o powierzchnię zabudowy 50,40 m kw., powierzchnię całkowitą 113,20 m kw., powierzchnię użytkową 103,80 m kw. i kubaturę 276 m3 wraz z instalacjami wewnętrznymi, określając parametry techniczne budynku mieszkalnego po rozbudowie: powierzchnia zabudowy 88 m kw., powierzchnia całkowita 150,80 m kw., powierzchnia użytkowa 120 m kw. i kubatura 437 m3, do realizacji na działce nr ewid. [...] w obrębie [...], położonej w A. przy ul. A, w granicy z sąsiednią działką nr ewid. [...]. Organ I instancji nakazał m. in., aby prace rozbiórkowe prowadzone były z działki inwestora, z zachowaniem praw osób trzecich, a przed przystąpieniem do robót rozbiórkowych przy obiekcie należy uzyskać zgodę właściciela działki nr [...] w celu wykonania robót zabezpieczających pozostałą po rozbiórce część budynku na działce sąsiedniej. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż projekt budowlany wykonany został przez osoby z właściwymi uprawnieniami zawodowymi, potwierdzonymi aktualnie zaświadczeniem o wpisie na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego, projekt spełnia wymogi określone w art. 34 ustawy Prawo budowlane oraz jest opracowany zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, a załączone dokumenty formalno – prawne są kompletne. Decyzją z dnia [...] roku Nr [...], wydaną na skutek odwołania uczestniczki postępowania E. O., Wojewoda [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa oraz art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie w całości i odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, iż postępowanie w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego wraz z rozbiórką części budynku na działce nr [...] położonej w A. przy ul. A. toczy się od dnia 14 sierpnia 2003 roku tj. od daty złożenia wniosku o pozwolenie na budowę. Organ odwoławczy badał wydane decyzje organu I instancji i orzekał w sprawie decyzjami: z dnia [...] roku Nr [...] i z dnia [...] roku Nr [...]. Wskazanymi decyzjami, rozstrzygnięcia organu I instancji były uchylone, a sprawy były przekazywane do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. W decyzji z dnia [...] roku, Wojewoda [...] wskazał na konieczność wykonania przez inwestora zaleceń zawartych w postanowieniu Starosty [...] z dnia [...] roku Nr [...] a w szczególności, wobec udowodnionego braku zgody uczestniczki postępowania [...] do dysponowania przez inwestora działką nr [...] na cele budowlane, przedstawienia projektu budowlanego wykonanego w taki sposób, aby nie zachodziła potrzeba ingerowania w istniejący budynek na działce nr [...], wyjaśnienia rozbieżności rysunkowych co do usytuowania kominów w budynku na działce nr [...] i respektowania § 140 i 142 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Badając zaskarżoną decyzję organu I instancji z dnia [...] roku Nr [...], Wojewoda [...] uznał, że postanowienie Starosty [...] z dnia [...] roku Nr [...] nie zostało wykonane w pewnym zakresie i w wyznaczonym, później zmienionym terminie, zatem wydanie decyzji w sprawie pozwolenia na budowę zostało wydane z naruszeniem art. 35 ust. 3 ustawy Prawo budowlane; ponadto z zatwierdzonego planu budowlanego wynika, iż przewidziane jest "minowanie" ściany na sąsiedniej działce nr [...], co narusza prawo własności E. O. Co wiecej, również nadbudowa istniejących w budynkach na działce nr [...] kominów wymaga zgody właściciela nieruchomości na dysponowanie nieruchomością na cele budowlane, której inwestor nie posiada. W ocenie organu II instancji, projekt powinien przewidywać taki sposób przebudowy budynku, aby nie przekraczać granicy pomiędzy działką nr [...] i [...] oraz nie naruszać przepisów dotyczących kominów murowanych. Organ uznał, ze planowana przebudowa budynku na działce nr [...] narusza przepis art. 5 prawa budowlanego co do poszanowania występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich. Ponadto organ odwoławczy wskazał na uchybienia w postępowaniu przeprowadzonym przez organ I instancji, tj. niesprawdzenie: uprawnień projektantów, kompletności projektu budowlanego zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Organ podkreślił nadto, iż zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Mając na uwadze, że inwestor nie wykazał prawa do dysponowania nieruchomością nr [...] na cele budowlane, przedłożył ponadto wadliwy projekt budowlany oraz nie w pełni wykonał obowiązki nałożone postanowieniem Starosty [...] z dnia [...] roku, zatem należało uchylić zaskarżoną decyzję i odmówić pozwolenia na budowę i zatwierdzenia projektu budowlanego. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi K. F. podniósł, iż uzupełnił braki w projekcie, jednak nie wszystkie zalecenia sugerowane przez organ były do spełnienia, w projekcie ujednolicone zostały rysunki, projekt został od nowa skompletowany. Skarżący przyznał, że nie uzyskał zgody E. O. na dysponowanie jej nieruchomością na cele budowlane, co dyskryminowało projekt w oczach urzędnika. Skarżący podniósł, iż żądanie projektu nieingerującego w nieruchomość sąsiednią jest niemożliwe z uwagi na zbyt małą działkę i sposób jej obecnej zabudowy, ponadto każda próba innej rozbudowy i tak wiązać się będzie z ingerencją w pozostającą zabudowę pani O., gdyż ścianę rozdzielającą trzeba w każdym przypadku zabezpieczyć. Dotyczy to również remontu. Dlatego też w projekcie w dalszym ciągu pozostaje minowanie jako sposób zabezpieczenia nieruchomości sąsiedniej. Skarżący podniósł także, iż niezrozumiały jest zarzut dotyczący uprawnień projektantów dokonujących sprawdzenia projektu, skoro projekt w ogólne takiego sprawdzenia nie wymagał. K. F. zaznaczył nadto, iż prawo własności E. O. jest chronione, podczas gdy prawo skarżącego taką ochroną nie jest objęte, skoro nie ma on w istocie prawa dysponowania własną nieruchomością. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje. Zgodnie z przepisami art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Analogiczne unormowanie zawarte zostało w przepisie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia, tj. jego zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, w tak zakreślonej kognicji Sąd nie dopatrzył się uchybień, które mogłyby skutkować uchyleniem zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Przystępując do rozważań, zauważyć należy, że postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie toczy się już kilka lat, a sprawa kilkakrotnie była rozpoznawaniu przez organy obydwu instancji. W konsekwencji, zaskarżoną decyzją z dnia [...] roku, Nr [...] Wojewoda [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa oraz art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, uchylił decyzję Starosty [...] z dnia [...] roku Nr [...] w całości i odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę obejmującego częściową rozbiórkę i rozbudowę budynku mieszkalnego przewidzianego do realizacji na działce nr ewid. [...], położonej w A. przy ul. A, w granicy z sąsiednią działką nr ewid. [...]. Wskazany przepis art. 138 § 1 pkt 2 kpa normuje rozstrzygniecie organu odwoławczego uprawniające do wydania decyzji, w której uchyla on zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy. Zastosowanie cytowanego przepisu ma miejsce wówczas, gdy decyzja pierwszoinstancyjna jest nieprawidłowa z uwagi na niezgodność z przepisami prawa i obejmuje korygowanie wad prawnych , polegających na niewłaściwie zastosowanym przepisie prawa materialnego, jak również wad polegających na niewłaściwej ocenie okoliczności faktycznych ( por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wyd. C.H. Beck, Warszawa 1996, str. 588 i nast.). W orzecznictwie utrwalony został pogląd, iż w myśl zasady dwuinstancyjności, organ odwoławczy pełni kompetencje zarówno kontrolne jak i merytoryczne, co oznacza, że organ ten winien rozpatrzyć sprawę na nowo w jej całokształcie ( por. wyrok NSA z dnia 14 października 1999 r. IV SA 1313/98, Lex nr 48725, wyrok WSA w Warszawie z dnia 20 stycznia 2006 r. V SA/Wa 2473/05, Lex nr 196286). W ocenie Sądu, wskazany przepis znajduje w przedmiotowej sprawie prawidłowe zastosowanie i organ odwoławczy w sposób właściwy skorzystał z uprawnień merytoryczno – reformacyjnych dla końcowego załatwienia sprawy. Materialno-prawną podstawą rozstrzygnięcia organu II instancji jest art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. Wskazany przepis wyraźnie stanowi, że pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie osobie, która złożyła oświadczenie o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W przedmiotowej sprawie inwestor złożył wniosek, który dotyczył działki nr [...], której jest współwłaścicielem i do wniosku o pozwolenie na budowę dołączył oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania tą nieruchomością na cele budowlane zgodnie z art. 33 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. Jednakże organ ustalił w sposób niebudzący wątpliwości, że z uwagi na fakt, iż planowana inwestycja wymaga przeprowadzenia robót budowlanych na działce nr [...], to inwestor winien legitymować się również prawem do dysponowania działką nr [...] na cele budowlane. Z projektu budowlanego wynika bowiem, czego zresztą skarżący nie kwestionuje, iż prace związane z rozbiórką części budynku na działce nr [...] należącego do skarżącego, wymuszają konieczność ingerencji w ścianę działową, gdyż niezbędne jest jej zabezpieczenie poprzez wzmocnienie budynku na działce nr [...]. Nadto, co podkreślił organ, przedstawiony przez inwestora projekt przewiduje wykonanie podmurowania (podminowania) ściany działowej oraz wydłużenie kominów na budynku sąsiednim, nie ulega zatem wątpliwości, że sam projekt budowlany zakłada, iż roboty budowlane związane będą z koniecznością ingerencji w budynek stanowiący własność osoby trzeciej, co z kolei wiąże się z obowiązkiem uzyskania zgody na dysponowanie tą nieruchomością na cele budowlane. Bezspornym jest natomiast, że prawem takim inwestor nie dysponuje, bowiem E. O. nie wyraziła zgody na ingerencję w jej prawo własności i stanowisko takie konsekwentnie prezentowała w toku całego postępowania. Tym samym organ słusznie przyjął, że skoro wnioskodawca nie posiada zgody na dysponowanie nieruchomością nr [...] ( stanowiącą własność E. O. ) na cele budowlane, a projekt budowlany przewiduje roboty na tejże nieruchomości sąsiedniej (minowanie ściany działowej, wydłużanie kominów i zabezpieczanie nieruchomości sąsiedniej przy rozbiórce) to pozytywna decyzja dla wnioskodawcy, wobec treści art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego, wydana być nie może. Podkreślenia wymaga, że w orzecznictwie jednoznacznie prezentowany jest pogląd, który skład orzekający podziela, iż założenia projektu budowlanego przewidujące ingerencję w nieruchomość sąsiednią wiążą się z koniecznością uzyskania zgody na dysponowanie tą nieruchomością, a brak takiej zgody stanowi wystarczającą podstawę odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego ( por. wyrok NSA z dnia 25 czerwca 1999 r. IV SA 1087/97, Lex nr 47781, wyrok WSA w Warszawie z dnia 22 marca 2006 r. VII SA/Wa 1358/05, Lex nr 227759 ). Reasumując, rozstrzygniecie organu II instancji uznać należy za prawidłowe a dalsze argumenty akcentowane w uzasadnieniu decyzji nie miały w sprawie decydującego znaczenia. Odnosząc się do zarzutów skargi, podkreślić należy, że skarżący nie kwestionuje tego, że projekt przewiduje konieczność wykonania prac ingerujących w nieruchomość sąsiednią i tego, że nie uzyskał zgody uczestniczki postępowania na dysponowanie jej nieruchomością na cele budowlane. Wobec powyższego podnoszone przez niego argumenty, stanowiące w istocie wyraz dezaprobaty dla istniejącego stanu rzeczy, nie mogą odnieść zamierzonego skutku. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak sentencji. A.D.