I OZ 912/08

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2008-12-17

Skład orzekający: Małgorzata Pocztarek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarzut strony o "tworzeniu nowych faktów co do własności, praw itp." przez sędziego może stanowić uzasadnioną podstawę do jego wyłączenia od rozpoznania sprawy?
Ratio decidendi
Niezadowolenie strony z sposobu prowadzenia postępowania sądowego lub ocena pracy sędziego jako wadliwej nie stanowi podstawy do jego wyłączenia. Wątpliwości co do bezstronności sędziego muszą opierać się na konkretnych okolicznościach, a nie na subiektywnym przekonaniu strony o błędach proceduralnych lub materialnoprawnych popełnionych przez sędziego. Takie zarzuty powinny być podnoszone w środkach odwoławczych.
Stan faktyczny
Stron skarżąca H. i J. S. złożyła wniosek o wyłączenie Sędziego Arkadiusza Windaka od rozpoznania sprawy, zarzucając mu "tworzenie nowych faktów co do własności, praw itp.". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił ten wniosek jako oczywiście nieuzasadniony. Strony złożyły zażalenie na to postanowienie do Naczelnego Sądu Administracyjnego, wskazując na naruszenie ich prywatnego interesu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie H. i J. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 9 października 2008 r.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek, , , po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia H. i J. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 9 października 2008 r., sygn. akt II SA/Sz 1182/07 oddalające wniosek o wyłączenie Sędziego Arkadiusza Windaka od rozpoznania sprawy w sprawie ze skargi H. i J. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Szczecinie z dnia [...] października 2007 r., nr [...] w przedmiocie nieprzejęcia na rzecz Skarbu Państwa przyczepki samochodowej postanawia: oddalić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia 9 października 2008 r., sygn. akt II SA/Sz 1182/07 oddalił wniosek skarżących H. i J. S. o wyłączenie Sędziego Arkadiusza Windaka od rozpoznania sprawy w sprawie z ich skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Szczecinie z dnia [...] października 2007 r. w przedmiocie nieprzejęcia na rzecz Skarbu Państwa przyczepki samochodowej. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że skarżący we wniosku o wyłączenie sędziego podnieśli, iż Sędzia Arkadiusz Windak "tworzy nowe fakty co do własności, praw itp.". Zgodnie z art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.) niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Sąd podkreślił, że przeświadczenie strony co do tego, iż sędzia prowadzi proces wadliwie, zwłaszcza nieobiektywnie, nie jest przesłanką do żądania wyłączenia sędziego. Ocena pracy sędziego pod kątem ewentualnych, popełnionych przez niego uchybień przepisom prawa formalnego, albo błędów w stosowaniu prawa materialnego, należy do sądu wyższej instancji w ramach kontroli instancyjnej. Strona może zatem zwalczać wadliwe orzeczenia wydawane przez sąd za pomocą środków odwoławczych. Nie może natomiast, poprzez składanie nieuzasadnionego wniosku o wyłączenie sędziego, wpływać na skład sądu rozpoznającego sprawę (Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Warszawa 2008, s. 173 -174). Z oświadczenia Sędziego Arkadiusza Windaka wynika, że skarżący nie pozostają z nim w żadnym stosunku prawnym lub osobistym - nie są mu znani - i nie zachodzą żadne okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwość co do jego bezstronności przy orzekaniu w rozpatrywanej sprawie i uzasadniające wniosek o jego wyłączenie. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał zgłoszony wniosek o wyłączenie sędziego za oczywiście nieuzasadniony. Na w/w postanowienie zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyli H. i J. S. Skarżący wskazali, że postanowienie to narusza ich prywatny interes. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Instytucja wyłączenia sędziego zarówno z mocy prawa, jak i na wniosek strony jest istotną gwarancją procesową, która ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli określonych wcześniej związków z rozpoznawaną sprawą. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego, we wszystkich procedurach sądowych sprowadza się do eliminowania przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy. Poza wypadkami wyłączenia z mocy samego prawa (art. 18 § 1 P.p.s.a.), wyłączenie sędziego następuje na wniosek wówczas, jeżeli zachodzą takie okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego (art. 19 P.p.s.a.). Wskazać należy, że wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia sędziego musi być poprzedzone złożeniem wyjaśnień przez sędziego, którego wniosek dotyczy. Jak wynika z wyjaśnienia zawartego w oświadczeniu złożonym przez Sędziego Arkadiusza Windaka, o którego wyłączenie wnosili skarżący (k. 59 akt), Sędzia nie zna osobiście skarżących i nie łączą go ze skarżącymi żadne okoliczności mogące wywołać wątpliwości co do jego bezstronności przy orzekaniu w sprawie. Skarżący nie wykazali ani we wniosku, ani w zażaleniu, aby w sprawie zachodziły jakiekolwiek okoliczności podważające wiarygodność złożonego oświadczenia. Jak słusznie podniósł Sąd pierwszej instancji skarżący nie podali żadnych konkretnych okoliczności, które wskazywałyby na istnienie przesłanek wyłączenia sędziego, o których mowa w powołanych przepisach. Taką okolicznością nie może być, okoliczność "tworzenia nowych faktów co do własności, praw itp." Sąd Wojewódzki zasadnie wskazał, że niezadowolenie skarżących odnośnie sposobu prowadzenia postępowania sądowego nie stanowi podstawy do wyłączenia sędziego, bowiem zarzuty te skarżący mogą podnosić w środkach odwoławczych od orzeczeń Sądu pierwszej instancji. W świetle tych okoliczności należało przyjąć, że zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie jest prawidłowe i odpowiada prawu. W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. postanowił, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło