I OZ 590/08

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2008-08-13

Skład orzekający: Sędzia NSA Małgorzata Borowiec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym może wnieść zażalenie na postanowienie dotyczące przyznania prawa pomocy innemu podmiotowi? Czy możliwe jest ustanowienie z urzędu rzecznika medialnego w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Stroną postępowania w przedmiocie przyznania prawa pomocy jest wyłącznie osoba ubiegająca się o to prawo. W związku z tym, zażalenie osoby trzeciej na postanowienie w przedmiocie przyznania prawa pomocy innemu podmiotowi podlega odrzuceniu. Ponadto, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości ustanowienia z urzędu rzecznika medialnego, co czyni taki wniosek niedopuszczalnym.
Stan faktyczny
H. S. i J. S. wnieśli skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. i jednocześnie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. J. S. złożył dodatkowy wniosek o ustanowienie rzecznika medialnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie przyznał J. S. prawo pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów) i odrzucił wniosek o ustanowienie rzecznika medialnego. H. S. również otrzymała prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów. J. S. i H. S. wnieśli zażalenie na postanowienie WSA dotyczące przyznania prawa pomocy J. S.
Rozstrzygnięcie
1) oddalił zażalenie J. S. 2) odrzucił zażalenie H. S.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Borowiec po rozpoznaniu w dniu 13 sierpnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia H. S. i J. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 26 maja 2008 r., sygn. akt II SA/Sz 1182/07 o 1) przyznaniu J. S. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, 2) odrzuceniu wniosku o ustanowienie rzecznika medialnego w sprawie ze skargi H. S. i J. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie nieprzejęcia na rzecz Skarbu Państwa przyczepki samochodowej postanawia 1) oddalić zażalenie J. S. 2) odrzucić zażalenie H. S. J. S. i H. S. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie nieprzejęcia na rzecz Skarbu Państwa przyczepki samochodowej wraz z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie. J. S. na wezwanie Sądu przesłał wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie rzecznika medialnego. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że źródłem jego utrzymania jest zasiłek stały otrzymywany z Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w T. w kwocie [...] zł brutto. Ponadto, posiada zabudowania rolne "wspólne", gospodarstwo rolne rodzinne wraz z zabudowaniami o powierzchni [...] ha. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia 26 maja 2008 r. przyznał J. S. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów oraz odrzucił wniosek o ustanowienie rzecznika medialnego. W ocenie Sądu skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny, a zatem spełnia przesłankę przyznania prawa pomocy określoną w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Natomiast wniosek o ustanowienie rzecznika medialnego, Sąd uznał za niedopuszczalny i na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 64 § 3 powołanej ustawy, odrzucił. Niezależnie od powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia 18 stycznia 2008 r. przyznał H. S. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. J. S. i H. S. wnieśli zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 26 maja 2008 r. w sprawie przyznania prawa pomocy J. S., wnosząc o jego uchylenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, że w sprawach dotyczących przyznania prawa pomocy stroną jest jedynie osoba ubiegająca się o przyznanie tego prawa, gdyż tylko interesów prawnych osoby ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy dotyczy to postępowanie. W związku z powyższym, zażalenie H. S. na postanowienie w przedmiocie przyznania prawa pomocy dla J. S., na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało odrzucić. Odnosząc się natomiast do zażalenia J. S. wskazać należy, iż stosownie do art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Ponadto, w myśl art. 245 powołanej ustawy w ramach prawa pomocy możliwe jest ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Ustawa nie przewiduje natomiast możliwości ustanowienia z urzędu rzecznika medialnego. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo odrzucił wniosek J. S. o ustanowienie rzecznika medialnego jako niedopuszczalny Zgodzić się również należy z poglądem Sądu pierwszej instancji, że sytuacja materialna skarżącego, który utrzymuje się jedynie z zasiłku otrzymywanego z Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w T. w wysokości [...] zł miesięcznie w pełni uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W tej sytuacji stwierdzić należy, że postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 26 maja 2008 r. odpowiada prawu. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 z związku z art. 197 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) postanowił zażalenie J. S. oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło