I OZ 1174/09

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Borowiec po rozpoznaniu w dniu 6 stycznia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 23 listopada 2009 r., sygn. akt II SA/Sz 1108/07 oddalające wniosek R. S. o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Arkadiusza Windaka od orzekania w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia [...] września 2007 r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia 23 listopada 2009 r. sygn. akt II SA/Sz 1108/07 oddalił wniosek R. S. o wyłączenie sędziego Arkadiusza Windaka od orzekania w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia [...] września 2007 r., Nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. W uzasadnieniu postanowienia podał, że R. S. składając wniosek, nie wskazał przyczyn, wymienionych w art. 19 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, które w racjonalny sposób uzasadniałyby wyłączenie sędziego WSA Arkadiusza Windaka od rozpoznania sprawy. Subiektywne przeświadczenie skarżącego, iż sędzia sprawozdawca prowadzący sprawę popiera "oszukańcze działania adwokata" nie daje podstawy do wyłączenia sędziego, jeśli nie zachodzą rzeczywiste powody wskazujące na brak bezstronności sędziego. Zdaniem Sądu pierwszej instancji zarzuty dotyczące sposobu prowadzenia postępowania sądowego skarżący może podnosić w środkach odwoławczych, natomiast wskazanie ich w przedmiotowym wniosku jest bezcelowe. W konsekwencji Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu uznał, że skarżący w żaden sposób nie uprawdopodobnił faktu jakiejkolwiek stronniczości sędziego w stosunku do jego osoby i na podstawie art. 19 oraz art. 22 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. zwanej dalej P.p.s.a.), wniosek o wyłączenie sędziego oddalił. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł R. S. wskazując na stronniczość sędziego Arkadiusza Windaka w stosunku do jego osoby, która objawia się przez akceptację postawy "adwokata oszusta". Ponadto skarżący wniósł o przedstawienie przez Naczelny Sąd Administracyjny do Trybunału Konstytucyjnego pytania prawnego o zbadanie zgodności z Konstytucją art. 175 i art. 194 § 4 cytowanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w kontekście prawa strony do zaskarżania orzeczeń bez przymusu adwokackiego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie R. S. jest nieuzasadnione i podlega oddaleniu. Instytucja wyłączenia sędziego zarówno z mocy prawa, jak i na wniosek strony jest istotną gwarancją procesową, która ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli określonych wcześniej związków z rozpoznawaną sprawą. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego, we wszystkich procedurach sądowych sprowadza się do eliminowania przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy. Poza wypadkami wyłączenia z mocy samego prawa (art.18 § 1 P.p.s.a.), wyłączenie sędziego następuje na wniosek wówczas, jeżeli zachodzą takie okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego (art.19 P.p.s.a.). Wskazać należy, że wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia sędziego musi być poprzedzone złożeniem wyjaśnień przez sędziego, którego wniosek dotyczy. Jak wynika z wyjaśnienia zawartego w oświadczeniu złożonym przez Sędziego WSA w Szczecinie Arkadiusza Windaka, nie łączą go ze skarżącym R. S. żadne stosunki mogące mieć wpływa na orzekanie w sprawie. Skarżący nie wykazał ani we wniosku, ani w zażaleniu, aby w sprawie zachodziły jakiekolwiek okoliczności podważające wiarygodność złożonego oświadczenia. Skarżący zarówno we wniosku o wyłączenie sędziego WSA w Szczecinie Arkadiusza Windaka, jak i w zażaleniu na postanowienie o odmowie wyłączenia sędziego, nie wskazał żadnych ustawowych przesłanek uzasadniających wyłączenie. Podstawą wyłączenia nie może być powoływanie się przez skarżącego na akceptację przez sędziego "oszukańczej" postawy pełnomocnika z urzędu. Brak reakcji ze strony sędziego na błędne - zdaniem skarżącego - działanie adwokata z urzędu nie może wskazywać na brak bezstronności sędziego w rozpoznaniu sprawy. Należy zgodzić się z poglądem Sądu pierwszej instancji, że skarżący nie uprawdopodobnił faktu jakiejkolwiek stronniczości sędziego w stosunku do jego osoby. Jeżeli chodzi o wniosek skarżącego co do konstytucyjności przepisów art. 175 i 194 § 4 P.p.s.a., to kwestia ta nie ma bezpośredniego związku z przedmiotem zaskarżonego postanowienia. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w związku z art. 197 § 2 cytowanej ustawy orzekł jak w postanowieniu.