VII SA/Wa 1886/07

WyrokWSA w Warszawie2008-02-04

Skład orzekający: Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Bogusław Cieśla, Ewa Machlejd

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy jest zobowiązany do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, jeśli odwołanie zostało wniesione po jego upływie, nawet jeśli strona nie brała udziału w postępowaniu pierwszoinstancyjnym?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy jest zobowiązany do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, jeśli zostało ono wniesione po jego upływie, zgodnie z art. 134 Kpa. Stwierdzenie uchybienia terminu nie zależy od uznania organu, lecz od bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. Rozpoznanie merytoryczne odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, oznaczałoby działanie bez podstawy prawnej.
Stan faktyczny
Skarżący J. K. złożył skargę na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta m.st. Warszawy. Skarżący twierdził, że nie został zawiadomiony o postępowaniu i dowiedział się o decyzjach przypadkowo. Organ odwoławczy uznał, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu, ponieważ termin liczy się od daty ostatniego doręczenia decyzji stronom postępowania, a odwołanie wpłynęło z opóźnieniem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, , Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Sędzia WSA Ewa Machlejd, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2008 r. sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [..] września 2007 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania skargę oddala [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia [...] czerwca 2006r., Nr [...] działając na podstawie art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., zwana dalej Kpa) oraz na podstawie art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r. Nr 207 poz. 2016 z późn. zm., zwana dalej Prawem budowlanym) odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta m. st. W. Nr [...] z dnia [...] grudnia 2002r. pozwalającej na użytkowanie dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych ([...]) wchodzących w skład osiedla mieszkaniowego wielorodzinnego na terenie działek nr ewid. [...] z obr. [...] przy ul. J. w W. Od powyższej decyzji odwołanie złożył J. K. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] września 2007r., znak: [...] działając na podstawie art. 134 Kpa, po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez J. K. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2006r., Nr [...]– stwierdził uchybienie terminu do wniesienia przedmiotowego odwołania. Organ odwoławczy podniósł, iż odwołanie wpłynęło z uchybieniem ustawowego terminu. Zgodnie z art. 129 § 2 Kpa odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia. Zaskarżona decyzja została doręczona stronom biorącym udział w postępowaniu tj. D. S.A. w dniu 21 czerwca 2006r. i Spółdzielni Budowlano – Mieszkaniowej K. w dniu 22 czerwca 2006r. J. K. nie brał udziału w postępowaniu w sprawie wydania pozwolenia na użytkowanie, jednakże w tym przypadku termin do wniesienia odwołania liczy się od daty ostatniego doręczenia decyzji stronom, które brały udział w postępowaniu. W związku z powyższym termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 25 lipca 2005r., zaś środek zaskarżenia wniesiono dopiero w dniu 24 sierpnia 2007r., zatem ze znacznym uchybieniem terminu. Skargę na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2007r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył J. K. wnosząc o jego uchylenie. Skarżący podniósł, że nikt go nie zawiadomił o toczącym się postępowaniu, a o wydanych w dniu [...] czerwca 2006 decyzjach Nr [...],[...] i [...] dowiedział się przeszło rok później, przypadkowo przy przeglądaniu akt innej swojej sprawy. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko, wnosząc o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem. Sąd uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie w sytuacji, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie nastąpiły, dlatego skarga została oddalona. Podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowi art. 134 Kpa. Zgodnie z jego treścią organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Kategoryczne określenie "organ odwoławczy stwierdza" oznacza obowiązek organu odwoławczego stwierdzenia uchybienia terminu w sytuacji, gdy odwołanie zostało wniesione po jego upływie. Nie jest to zależne od swobodnego uznania organu, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego OZ w Gdańsku z dnia 29 stycznia 1997r., sygn. akt: I SA/Gd 1482/96, Nr LEX 29004). Uchybienie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji, i co w konsekwencji wyłącza dopuszczalność jej skontrolowania w zwyczajnym postępowaniu odwoławczym. Rozpoznanie merytoryczne odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony oznaczałoby, iż organ podjął działania bez podstawy prawnej, a wydane przez niego rozstrzygnięcie dotknięte jest wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 Kpa. Przepis art. 129 § 2 Kpa przewiduje czternastodniowy termin do wniesienia odwołania. Termin ten liczy się od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie od dnia jej ogłoszenia. Jak słusznie stwierdził organ odwoławczy, skarżący nie brał udziału w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji udzielającej pozwolenia na użytkowanie, jednakże zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie poglądem stronie, która nie brała udziału w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, przysługuje prawo do wniesienia odwołania wówczas, gdy podmiot, któremu organ nie doręczył ani nie ogłosił decyzji, wnosi odwołanie w terminie przewidzianym dla pozostałych stron postępowania, którym decyzję doręczono (zob. wyrok NSA z 16 lipca 2002r., II SA 2230/00 M. Prawn. 2002/20/926). Po upływie tego terminu stronie przysługuje jedynie wniosek o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 Kpa. Z akt sprawy wynika, iż decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego została doręczona stronom postępowania tj. D. S.A. w dniu 21 czerwca 2006r. i Spółdzielni Budowlano – Mieszkaniowej K. w dniu 22 czerwca 2006r. Zatem czternastodniowy termin do złożenia odwołania winien być liczony od dnia 22 czerwca 2006r. tj. daty ostatniego doręczenia decyzji podmiotowi będącemu stroną wydanej decyzji administracyjnej. Przedmiotowe odwołanie złożono w dniu 24 sierpnia 2007r., a zatem z uchybieniem ustawowego terminu. Wskazać należy, iż termin 14 dni do wniesienia odwołania to termin zawity, co oznacza, iż jego przekroczenie, niezależnie od przyczyn, które to spowodowały, powoduje konieczność stwierdzenia, iż zostało wniesione z uchybieniem terminu. Organy administracji nie posiadają uprawnień do przedłużania terminów ustawowych. Termin określony w art. 129 § 2 Kpa, jest terminem ustawowym, wiąże więc wszystkie osoby i organy występujące w postępowaniu administracyjnym. Jego niedotrzymanie powoduje ujemne skutki procesowe w postaci utraty prawa do wniesienia odwołania. Postępowanie w niniejszej sprawie przeprowadzone zostało prawidłowo zgodnie z zasadami zawartymi w przepisach art. 7, art. 77 i art. 80 Kpa, organy administracji podjęły bowiem wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy. Skoro odwołanie J. K. wniesione zostało z oczywistym uchybieniem czternastodniowego terminu, który nie został przywrócony, co wynika z treści postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2007r., organ odwoławczy obowiązany był - w drodze postanowienia wydanego na podstawie art. 134 Kpa - stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) skargę jako bezzasadną należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło