IV SA/Wa 2007/07

WyrokWSA w Warszawie2008-02-06

Skład orzekający: Małgorzata Miron, Marta Laskowska, Agnieszka Łąpieś-Rosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, stwierdzając upływ 12-miesięcznego terminu od dnia ogłoszenia lub doręczenia decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, powinien umorzyć wznowione postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., czy też wydać decyzję stwierdzającą wydanie decyzji z naruszeniem prawa na podstawie art. 151 § 2 k.p.a. w zw. z art. 53 ust. 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że upływ 12-miesięcznego terminu od dnia ogłoszenia lub doręczenia decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, o którym mowa w art. 53 ust. 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, nie stanowi przesłanki do umorzenia wznowionego postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Zamiast tego, organ powinien wydać decyzję stwierdzającą wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazującą okoliczności, z powodu których nie można uchylić decyzji, zgodnie z art. 151 § 2 k.p.a. w zw. z art. 146 k.p.a. Organ nie może umorzyć postępowania, jeśli nie zbadał uprzednio, czy zaistniały pozytywne przesłanki wznowieniowe.
Stan faktyczny
Skarżący domagali się wznowienia postępowania w sprawie decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, twierdząc, że nie brali w nim udziału. Organy administracji dwukrotnie odmawiały wznowienia, a następnie umorzyły postępowanie, powołując się na upływ 12-miesięcznego terminu od ogłoszenia lub doręczenia decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję o umorzeniu. Skarżący zarzucili, że termin przedawnienia nie rozpoczął biegu, ponieważ decyzja nie została im skutecznie doręczona ani ogłoszona. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji, a także postanowienie Wójta Gminy D. z dnia (...) czerwca 2007 r. Orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron (spr.), Sędziowie Asesor WSA Marta Laskowska, Asesor WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Protokolant Dominik Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lutego 2008 roku sprawy ze skargi B. J. i S. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia (...) sierpnia 2007 r. nr (...) w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia (...) czerwca 2007 roku, 2. uchyla postanowienie Wójta Gminy D. z dnia (...) czerwca 2007 roku, 3. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 4. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz skarżących B. J. i S. J. solidarnie kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Sygnatura akt IVSA/Wa 2007/07 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia (...) maja 2006r. Wójt Gminy D. odmówił uznania U. J., S.J. i B. J. za stronę w postępowaniu "dotyczącym nie brania udziału jako strona postępowania przed wydaniem decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego z dnia [...] lipca 2005r.". W uzasadnieniu organ wskazał, że nie istnieje żaden przepis prawny pozwalający zakwalifikować interes w/w osób jako interes prawny. Postanowieniem z dnia (...) lipca 2006r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., na skutek zażalenia wniesionego przez B.J.uchyliło zaskarżone postanowienie i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, iż wznowienie postępowania jest instytucją procesową, która ma na celu ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ostateczną decyzją w sytuacji, gdy zaistnieją przesłanki określone w art. 145§1 i 145a kpa. Następnie organ przywołał treść art. 145§1 pkt. 4 i 148§1 kpa wskazując, że podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej w terminie 1 miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Termin ten biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Po wniesieniu podania o wznowienie postępowania organ winien wydać postanowienie o wznowieniu postępowania lub decyzję odmawiająca jego wznowienia (na podstawie art. 149kpa). W konsekwencji postanowienie z dnia (...) maja 2006r. nie znajduje żadnego oparcia w przepisach dotyczących instytucji wznowienia postępowania. Rozpoznając ponownie sprawę Wójt gminy D. postanowieniem z dnia (...) marca 2007r. - na podstawie art. 149§3 kpa w zw. z art. 145§4pkt. 1 i 148, 150§1 kpa odmówił wznowienia postępowania w sprawie kończonej ostateczną decyzją Wójta Gminy D. z dnia (...) lipca 2005r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że inwestycja, której dotyczy decyzja nie przebiega przez działkę U. i S. J. w związku z tym jako właściciele działki przyległej do działki, na której miała być realizowana inwestycja zostali powiadomieni przez Wójta Gminy D. o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego w formie obwieszczenia, stosownie do art. 53 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Obwieszczenie to było wywieszone na okres 14 dni na tablicy ogłoszeń w urzędzie gminy D. oraz miejscowości P. od dnia 18 kwietnia 2005r. do 5 maja 2005r. zaś o wydaniu przedmiotowej decyzji - na tablicy ogłoszeń w UG D. oraz m. P. od dnia 20 lipca 2005r. do 5 sierpnia 2005r. W świetle powyższego organ przyjął, że termin do złożenia przez strony wniosku o wznowienie postępowania rozpoczął bieg po upływie ostatniego dnia wywieszenia zawiadomienia o podjętej decyzji w formie obwieszczenia i w sposób zwyczajowo przyjęty. Wniosek U. i S. J. z dnia 10 stycznia 2006r. o wznowienie postępowania oraz B. J. z dnia 31 stycznia 2006r. został złożony po upływie miesięcznego terminu określonego w art. 148§1 kpa, co skutkuje koniecznością odmowy wznowienia postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia (...) maja 2007r. uchyliło zaskarżoną decyzję przekazując sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że nie ma żadnego oparcia w materiale dowodowym ustalenie, że skarżący złożyli wniosek o wznowienie postępowania po upływie miesięcznego terminu. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ powinien mieć na uwadze treść art. 53 ust. 8 wskazujący, że nie uchyla się decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego w przypadku wznowienia postępowania na podstawie art. 145§1pkt. 4 jeżeli upłynęło 12 miesięcy od dnia jej ogłoszenia lub doręczenia. Ponownie rozpoznając sprawę Wójt Gminy D. - postanowieniem z dnia (...) czerwca 2007r. - na żądanie S. J. reprezentowanego przez B. J. wznowił postępowanie w sprawie wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego na przebudowę istniejącej linii elektroenergetycznej 0,4KV wraz z wymianą słupów, budowę stacji transformatorowej 15/04KV w miejsce istniejących słupów, budowę nowego odcinka linii energetycznej zakończonej decyzja z dnia (...) lipca 2005r. wydaną przez Wójta Gminy D. Decyzją z dnia (...) czerwca 2007r. Wójt Gminy D. umorzył wznowione postępowanie w sprawie zakończonej decyzją z dnia (...) lipca 2005r. Wójta Gminy D. dotyczącej ustalenia inwestycji celu publicznego położonej w miejscowości P. polegającej na przebudowie istniejącej linii elektroenergetycznej 0,4KV wraz z wymianą słupów, budowie stacji transformatorowej 15/04KV w miejsce istniejącego słupa, budowie nowego odcinka linii energetycznej nn. napowietrznej oraz budowie linii naziemnej na dz. 731, budowie linii energetycznej śn.15kV na wspólnych słupach z linią 0,4kV, budowie nowego słupa na skrzyżowaniu linii śn 15kVzliniąO,4kV. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że podstawą wznowienia postępowania w niniejszej sprawie był art. 145§1pkt. 4 kpa tj. brak udziału strony w postępowaniu administracyjnym. Stosownie do art. 53ust. 8 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie uchyla się decyzji o ustalenie inwestycji celu publicznego przypadku wznowienia postępowania na podstawie art. 145§1 pkt. 4 kpa jeżeli upłynęło 12 miesięcy od dnia jej ogłoszenia lub doręczenia. O wydaniu przedmiotowej decyzji Wójt zawiadomił strony w formie obwieszczenia wywieszonego w dniach 20 lipca do 5 sierpnia 2005r. na tablicy ogłoszeń a zatem upłynęło 12 miesięcy od dnia jej ogłoszenia. Organ rozpoznający sprawę po wznowieniu postępowania musi badać nie tylko czy istniały przyczyny wznowienia podane w art. 145§1 kpa ale także czy na przeszkodzie ewentualnemu rozstrzygnięciu sprawy co do istoty nie istnieją przesłanki negatywne zawarte w innych przepisach. Wystąpienie tych przesłanek nie ogranicza dopuszczalności wznowienia postępowania. Ogranicza natomiast możliwości organu rozstrzygnięcia we wznowionym postępowaniu sprawy co do istoty. Upływ okresu przedawnienia określony w przepisie art. 53ust. 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oznacza bezwzględny zakaz merytorycznego orzekania w sprawie. Po upływie okresu przedawnienia w sprawie rozpoznawanej w trybie wznowienia organ administracji publicznej traci kompetencje nie tylko do uchylenia decyzji, ale i do odmowy uchylenia decyzji dotychczasowej wydanej w postępowaniu zwyczajnym z powodu stwierdzenia przez organ braku podstaw do jej uchylenia gdyż jest to rozstrzygnięcie, co do istoty sprawy. Akceptacja poglądu przeciwnego oznaczałaby, że po upływie okresu przedawnienia, kiedy organ nie mógł już uchylić decyzji nadal może toczyć się postępowanie badające sprawę co do istoty. Prowadzone postępowanie po upływie okresu przedawnienia narusza zasadę trwałości decyzji administracyjnej. Po upływie terminu przedawnienia nie może dojść do rozstrzygnięcia sprawy co do istoty. Wznowione postępowanie z chwila upływu okresu przedawnienia staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu z tej właśnie przyczyny. Mając zatem na uwadze powyższe oraz negatywną przesłankę z art. 58 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym organ stwierdził brak podstaw do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy w tym również do odmowy uchylenia decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego. B. J. złożyła odwołanie od w/w decyzji W wyniku rozpoznania odwołania B. J. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia (...) sierpnia 2007r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy przywołując przepis art. 53 ust. 1 w/w ustawy wskazał, w jaki sposób organ powiadamia o toczącym się postępowaniu i wydanych rozstrzygnięciach strony postępowania o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego. Jednocześnie wskazał, że z akt sprawy wynika, że zakład Energetyczny w S. (inwestor) odebrał decyzję dnia (...) lipca 2005r. Przepis art. 53ust. 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jest przepisem szczególnym i ma pierwszeństwo przed przepisami kpa w tym przed art., 146§1 który stanowi m.in., że uchylenie decyzji z przyczyny określonej w art. 145§1 pkt. 4 nie może nastąpić jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło 5 lat. Upływ okresu przedawnienia oznaczonego w przepisie art. 53ust. 8 oznacza bezwzględny zakaz merytorycznego orzekania w sprawie. Prowadzenie postępowania po upływie okresu przedawnienia narusza zasadę trwałości decyzji administracyjnej, której podstawową funkcją jest stabilizacja stosunków prawnych. Zgodnie z tą zasadą strony postępowania mają prawo oczekiwać, że po upływie okresu przedawnienia ich uprawnienia i obowiązki nie ulegną wzruszeniu. Wznowione postępowanie staje się zatem bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu z tej właśnie przyczyny. S. J. i B. J. złożyli skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia (...) sierpnia 2007r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazali, że organy administracji niezasadnie przyjęły, iż w przedmiotowej sprawie doszło do upływu terminu określonego w art. 53ust. 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Przepis ten będący lex specialis w stosunku do regulacji zawartej w art. 146 §1 kpa oparty jest na tej samej konstrukcji prawnej zmodyfikowanej jedynie poprzez skrócenie przewidzianego w nim 5-letniego terminu. Obydwa przywołane przepisy uzależniają od doręczenia lub ogłoszenia decyzji rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia do uchylenia jej we wznowionym postępowaniu. W przedmiotowej sprawie nie doszło do doręczenia skarżącemu decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji ani do jej ogłoszenia, wobec czego należy uznać, że bieg terminu przedawnienia nie rozpoczął się. W tej sytuacji należało uznać, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, bowiem ustawowy termin uniemożliwiający jej uchylenie jeszcze nie upłynął. Dodatkowo skarżący podnieśli, że nawet w sytuacji gdyby w przedmiotowej sprawie doszło do przedawnienia wskutek opieszałego działania organów administracji to i tak zaskarżona decyzja jak i decyzja ją przerzedzająca zostały wydane w oparciu o przepisy niemające zastosowania w niniejszym przypadku. Podstawą prawna ich wydania był bowiem art. 105 kpa, który stanowi, że jeżeli postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe organ administracji publicznej wydaje decyzje o umorzeniu postępowania. Pojecie bezprzedmiotowości postępowania to takie przypadki gdy np. strona rezygnuje w toku postępowania z uzyskania pozwolenia na budowę domu lub z uzyskania koncesji na podjęcie działalności gospodarczej i in. Tymczasem z okolicznością taką nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Przepisy kpa dają wprost odpowiedź na pytanie o to, jakie powinno być rozstrzygnięcie organu administracji w razie stwierdzenia upływu terminu przedawnienia. Miarodajnym jest w tym zakresie art. 151 §2 kpa, zgodnie z którym w przypadku gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146 kpa organ ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji. Zakaz uchylania decyzji dotkniętej wadami wymienionymi w art. 145§1 pkt. 4 kpa po upływie okresu przedawnienia określonego w art. 146 kpa nie oznacza więc sanowania takiej decyzji. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa stanowi przesłankę dla dochodzenia odszkodowania. W tej sytuacji - zdaniem wnoszących skargę - doszło do bezpodstawnego umorzenia postępowania. W dalszej części uzasadnienia skargi skarżący podnieśli, że również decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia (...) maja 2007r. została wydana z naruszeniem przepisów prawa - art. 138§2 kpa albowiem organ ten uchylając decyzję organu I instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania wskazał, że organ ten powinien zastosować w sposób zgodny z prawem art. 53ust. 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Udzielenie takiej "instrukcji" Wójtowi co do sposobu rozstrzygnięcia sprawy przy jej ponownym rozpoznaniu nie mieści się w uprawnieniach organu przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania wymienionych w art. 138§2 kpa. Wreszcie skarżący wskazali uchybienia, jakich dopuścił się organ wydając decyzję z dnia 20 lipca 2005r. W konkluzji skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ja decyzji organu I instancji i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania w sprawie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. Na rozprawie w dniu 6 lutego 2008r. pełnomocnik skarżących dodatkowo podniósł, że pierwsze pismo pp. J. do Gminy w niniejszej sprawie wpłynęło 14 grudnia 2005r. i absolutnie w tej dacie nie upłynął jeszcze rok od wydania decyzji. Wojewódzki Sąd administracyjny zważył co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, zwana dalej: P.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy P.p.s.a.). Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie i prowadzi do uchylenia zaskarżonej decyzji jak też utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji, choć nie wszystkie podniesione w niej zarzuty zasługują na uwzględnienie. Zaskarżoną decyzją organ administracji ostatecznie umorzył postępowanie wznowione postanowieniem z dnia (...) czerwca 2007r. wskazując, że postępowanie w niniejszej sprawie stało się bezprzedmiotowe albowiem upłynął okres 12 miesięcy od dnia, w którym decyzja z dnia (...) lipca 2005r,. została doręczona lub ogłoszona stronom, w związku z czym nie może dojść do rozstrzygnięcia sprawy co do istoty. Nie można podzielić stanowiska organu, że w okolicznościach niniejszej sprawy ma zastosowanie art. 105 §1 kpa. Art. 53 ust. 8 ustawy z dnia 27 marca 2003r. (Dz.U. nr 80 poz. 717, ze zm.) o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym stanowi lex specialis w stosunku do przepisów kpa. Nie oznacza to jednak, że stwierdzenie upływu 12 miesięcznego terminu, o którym mowa w tym przepisie skutkuje niemożnością orzekania w sprawie - po wznowieniu postępowania - co do istoty. Upływ terminu jest jedną z negatywnych przesłanek ograniczających jedynie dopuszczalność uchylenia decyzji administracyjnej. Przepis art. 151 §1 kpa wskazuje natomiast rodzaje rozstrzygnięć kończących postępowanie o wznowienie postępowania. I tak - po wznowieniu postępowania organ administracji publicznej może wydać decyzję, w której: 1. odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145§1 lub 145a kpa albo 2. uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145§1 lub art. 145a i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy Jednocześnie w §2 ar. 151 kpa ustawodawca wskazał, że w przypadku gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146 kpa organ ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji. W rozdziale 12 działu II kpa ustawodawca określił szczegółowo postępowanie organu w przypadku złożenia przez jakikolwiek podmiot wniosku o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją. I tak w pierwszej kolejności organ winien zbadać czy wniosek taki został złożony w terminie określonym w art. 148 kpa oraz czy pochodzi on od strony postępowania. Zarówno w doktrynie jak i w orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalił się pogląd, że w przypadku stwierdzenia, że strona złożyła żądanie wznowienia postępowania z uchybieniem ustawowego terminu określonego w art. 148§1 i §2 lub 145a §2 kpa i nie ma podstaw do jego przywrócenia lub wniosek ten nie pochodzi od strony należy wydać decyzję -na podstawie art. 149§3 kpa- o odmowie wznowienia postępowania. Jeśli natomiast organ stwierdzi, że podanie zostało złożone przez podmiot do tego uprawniony, w odpowiednim do tego terminie - winien wznowić postępowanie a następnie w pierwszej kolejności zbadać czy zaistniały przesłanki wznowieniowe, na które powołała się strona we wniosku. Jeżeli - w wyniku tego postępowania organ ustali, że nie występuje żadna z podstaw wznowieńiowych nie przechodzi do merytorycznego rozpoznania sprawy administracyjnej lecz wydaje decyzję odmawiającą uchylenia decyzji dotychczasowej. Natomiast gdy stwierdzi, że występują podstawy do wznowienia postępowania wymienione we wniosku (i przepisie art. 145§1 i 145a) obowiązany jest rozstrzygnąć sprawę co do istoty po czym uchylić decyzję dotychczasową i wydać nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy, chyba że stwierdzi zaistnienie którejś z negatywnych przesłanek to jest albo upływ terminu (o którym mowa w art. 146§1 lub przepisach szczególnych) albo stwierdzenie, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. W przypadku stwierdzenia negatywnych przesłanek wydaje decyzję stwierdzającą, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa oraz wskazującą okoliczności, z powodu których nie można uchylić decyzji (np. z powodu upływu 12-miesięcznego terminu od dnia ogłoszenia bądź doręczenia decyzji). Innymi słowy wydanie decyzji odmawiającej uchylenia postępowania z powodu zaistnienia negatywnych przesłanek (art. 151 §2) jest możliwe tylko w sytuacji uprzedniego stwierdzenia przez organ, że badana w postępowaniu wznowieniowym decyzja została wydana z naruszeniem prawa to jest, że zaistniała któraś z przesłanek wymienionych art. 145§1 lub 145a kpa. W przeciwnym razie organ wydaje decyzję odmawiająca uchylenia decyzji dotychczasowej na podstawie art. 151§1 pkt. 1 kpa. A zatem upływ terminu (przedawnienie -jak to określa organ administracji) nie stanowi przesłanki do umorzenia wznowionego postępowania lecz - co najwyżej do zastosowania art. 151 §2 kpa. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że organ nieprawidłowo zastosował w niniejszej sprawie art.105 §1 kpa. Stwierdzając wszak, że doszło do uchybienia terminu określonego w art. 53 ust. 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym organ administracji winien był wydać decyzję na podstawie art. 151 §2 kpa po uprzednim zbadaniu czy w ogóle zaistniały pozytywne przesłanki wznowieniowe. Tych ostatnich ustaleń organ w ogóle nie poczynił co czyni wydaną przez niego decyzję przedwczesną, wydaną bez wyjaśnienia w należyty sposób okoliczności sprawy. Z tych też względów zarówno zaskarżoną decyzję jak i decyzję ją poprzedzającą należało wyeliminować z obrotu prawnego. W ocenie Sądu również postanowienie z dnia (...) czerwca 2007r. wznawiające postępowanie w sprawie zostało wydane bez należytego wyjaśnienia okoliczności sprawy. I tak organ przyjął, że niniejsze postępowanie zostało zainicjowane pismami U.J. i S.J. z dnia 10 stycznia 2006r. oraz B.J. z dnia 31 stycznia 2006r. skoro po zapoznaniu się z tymi właśnie pismami Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. przekazał sprawę do rozpoznania Wójtowi Gminy D. wskazując w uzasadnieniu postanowienia (...) kwietnia 2006r., że pisma te należy potraktować jako wnioski o wznowienie postępowania. W dalszej części postępowania organ, postanowieniem z dnia (...) czerwca 2007r., wznowił postępowanie na żądanie S.J. reprezentowanego przez B. J. (pomijając U. J.) utrzymał natomiast w mocy decyzję o umorzeniu postępowania na skutek rozpatrzenia odwołania B. J. Jednocześnie z akt sprawy wynika, że B. J. dowiedziała się o treści decyzji z dnia (...) lipca 2005r. ustalającej lokalizację inwestycji celu publicznego najpóźniej w dacie doręczenia pisma z dnia 16 grudnia 2005r., sama B. J. podniosła natomiast, że mało to miejsce wcześniej to jest 12 grudnia 2005r. Wniesione zatem przez nią pismo czy to w imieniu własnym czy w imieniu S. J. - z dnia 31 stycznia 2006r. - jak wskazał organ nastąpiło z uchybieniem terminu określonego w art. 148§2 kpa. Uszło natomiast uwadze organu, że pierwsze pismo w niniejszej sprawie - do Wójta Gminy w D.- zostało skierowane m.in. przez B., U. i S.J. dnia 14 grudnia 2005r. w którym podnoszą oni okoliczności związane z tym, że nie brali udziału w postępowaniu administracyjnym. A zatem rozpoznając sprawę organ winien pismo z dnia 14 grudnia 2005r, ocenić z punktu widzenia wymagań formalnych to jest czy osoby pod nim podpisane są legitymowane do złożenia wniosku o wznowienie oraz czy pismo to zostało złożone w terminie określonym w art. 148 §2 kpa. W przypadku stwierdzenia zaistnienia w/w warunków formalnych winien wydać postanowienie o wznowieniu postępowania z wniosku uprawnionych podmiotów a następnie zbadać czy faktycznie osoby te nie brały - bez własnej winy - udziału w postępowaniu administracyjnym zakończonym decyzją z dnia 20 lipca 2005r. Oceniając powyższe organ z jednej strony weźmie pod uwagę okoliczności wskazane w uzasadnieniu decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia (...) maja 2007r. (...) to jest, że tablica ogłoszeń w P. w miesiącu lipcu 2005r. uległa zniszczeniu na skutek nawałnic. Okoliczność ta przemawiałaby za tym, że zawiadomienie o decyzji w sposób zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości (tu: na tablicy ogłoszeń) zostało dokonane w sposób nieprawidłowy. Natomiast z drugiej strony organ oceni czy prawidłowo dokonano ogłoszeń w inny sposób wskazany w art. 53 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i czy ma to wpływ na ocenę zaistnienia badanej przesłanki wznowieniowej to jest czy strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. W przypadku stwierdzenia, że przesłanka ta nie wystąpiła organ wyda decyzję na podstawie art. 151§1 pkt. 1 kpa. Jeśli natomiast stwierdzi, że faktycznie strona nie brała udziału w postępowaniu bez własnej winy wyda decyzję w oparciu o treść art. 151 §2 kpa w zw. z art. 53ust. 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Sąd uznał bowiem, że wbrew zarzutom skargi - prawidłowe są ustalenia organów administracji co do tego, że w niniejszej sprawie upłynął w/w 12-miesięczny termin, który skutkuje niemożnością uchylenia ostatecznej decyzji. Wskazany wyżej przepis art. 53ust. 8 ustawy wskazuje bowiem, że nie uchyla się decyzji o ustaleniu lokalizacji celu publicznego w przypadku wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, jeżeli upłynęło 12 miesięcy od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia. Ratio legis tego przepisu wskazuje, że początek biegu omawianego terminu ma miejsce w 15-tym dniu po ogłoszeniu decyzji (14 dzień to dzień, w którym uznaje się strony za zawiadomione o treści decyzji - art. 49 kpa) nie zaś w dniu kiedy strona, która wnosi o wznowienie postępowania z powodu niebrana w nim udziału faktycznie o tej decyzji się dowiedziała. Celem ustawodawcy oznaczenia terminu określonego w art. 53ust. 7 i 8 cyt. ustawy, po którym nie można stwierdzić nieważności ani uchylić decyzji ostatecznej jest zwiększenie stabilności decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Skoro bowiem decyzja ta odgrywa rolę gwarantującą uzyskanie pozwolenia na budowę przy spełnieniu dodatkowych wymagań prawdopodobieństwo zakończenia procesu inwestycyjnego wzrasta. Gdyby natomiast przyjąć - za skarżącymi, że termin 12 miesięczny nie rozpoczął biegu albowiem decyzja ta nie została jak dotąd prawidłowo ogłoszona ani doręczona to w konsekwencji w niemal każdym przypadku wznowienia postępowania na podstawie art. 145§1 pkt. 4 kpa nie miałby zastosowania przepis omawianego artykułu. Nie można również podzielić poglądu pełnomocnika skarżących co do tego, że złożenie wniosku o wznowienie postępowania przerwało bieg omawianego terminu, a w konsekwencji organ winien ocenić czy 12 - miesięczny termin liczony od daty ogłoszenia (doręczenia) decyzji zakończył bieg w dacie wniesienia wniosku o wznowienie postępowania. Treść przywołanego przepisu nie daje podstawy do takiej jego interpretacji. W konsekwencji powyższego zarzuty skargi w zakresie tego, że w niniejszej sprawie organ nieprawidłowo ustalił, że upłynął 12 - miesięczny termin nie zasługują na uwzględnienie. Reasumując - mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji jak również postanowienie Wójta Gminy D. z dnia (...) czerwca 2007r. wznawiające postępowanie w niniejszej sprawie zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa procesowego - art. 7, 77§1, 80 i 107§3 kpa w zw. z art. 145§1pkt.4, 148§2 i 151 kpa, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Z tych względów zaskarżone rozstrzygnięcia należało wyeliminować z obrotu prawnego. Rozpoznając ponownie sprawę organ weźmie pod uwagę wskazaną wyżej ocenę prawną oraz wskazania co do dalszego toku postępowania określając przy tym prawidłowo wnioskodawców i pozostałe strony postępowania. Z tych wszystkich względów na podstawie art. 145§1 pkt. 1 lit.c oraz art. 135 i 152 ustawy P.p.s.a Sąd orzekł jak w sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach zostało oparte o treść art. 200 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło