III SA/Łd 537/07

WyrokWSA w Łodzi2008-02-07

Skład orzekający: Janusz Nowacki, Monika Krzyżaniak, Małgorzata Łuczyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cudzoziemiec przebywający na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej bez wymaganej wizy lub zezwolenia na pobyt, mimo trwającego postępowania o jego udzielenie, podlega decyzji o wydaleniu?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że cudzoziemiec przebywający na terytorium Polski bez wymaganej wizy lub zezwolenia na pobyt, nawet jeśli toczy się postępowanie o jego udzielenie, spełnia przesłanki do wydalenia określone w art. 88 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach. Sąd podkreślił, że decyzja o wydaleniu ma charakter związany, a posiadanie dokumentu uprawniającego do pobytu jest kluczowe.
Stan faktyczny
Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Komendanta Placówki Straży Granicznej zobowiązującą cudzoziemca H. G. do opuszczenia terytorium RP. Cudzoziemiec przebywał w Polsce od 8 roku życia, był studentem, ale nie posiadał aktualnej wizy ani zezwolenia na pobyt, a postępowanie w tej sprawie było zawieszone. Organ ustalił również, że cudzoziemiec oferował do sprzedaży obuwie bez wymaganego zezwolenia na pracę. Sąd administracyjny oddalił skargę cudzoziemca, uznając, że spełnione zostały przesłanki do wydalenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 7 lutego 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska Protokolant asystent sędziego Joanna Wegner po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2008 roku sprawy ze skargi H. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zobowiązania cudzoziemca do opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oddala skargę. Decyzją nr [...] z dnia [...] roku Komendant Placówki Straży Granicznej w Ł. zobowiązał cudzoziemca – H. G. do opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie do dnia [...] roku. Organ ustalił, że obywatel A. został wylegitymowany, a następnie zatrzymany w dniu [...] roku na targowisku miejskim w Ł. przez funkcjonariuszy Placówki Straży Granicznej w Ł., współdziałających z funkcjonariuszami Nadwiślańskiego Oddziału Straży Granicznej w K. oraz Izby Celnej w Ł. w trakcie działań mających na celu kontrolę osób, wobec których zachodzi uzasadnione podejrzenie, że naruszają przepisu ustawy z dnia 13 czerwca 2003 roku cudzoziemcach (Dz. U. Nr 128, poz. 1175 ze zm.). H. G. przyjechał na terytorium Rzeczypospolitej wraz z rodzicami w 1993 roku. W Polsce przebywa od ósmego roku życia, tu ukończył szkołę podstawową, gimnazjum oraz liceum. Obecnie jest studentem pierwszego roku Społecznej Wyższej Szkoły A. w Ł. Nie posiada aktualnej i stosownej wizy. Starał się o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony u Wojewody [...]. Postępowanie to na wniosek strony zostało zawieszone w dniu [...] roku i do dnia dzisiejszego nie zostało zakończone. Cudzoziemiec w kraju pochodzenia nie był prześladowany religijnie ani politycznie, nie starał się o status uchodźcy w Polsce ani w żadnym innym kraju. W dniu [...] roku H. G. odwołał się od powyższej decyzji i wniósł o jej uchylenie oraz o wstrzymanie jej wykonania. W uzasadnieniu podał, że jest studentem i stara się o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej u Wojewody [...]. Oczekiwał na paszport z A. i dlatego postępowanie to zostało zawieszone. Obecnie dysponuje dokumentem podróży. Zarzucił organowi naruszenie art. 7 i art. 103 k. p. a. poprzez pominięcie faktu, iż postępowanie w sprawie udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony jest zawieszone. Podniósł także, że jest studentem, nie był karany, nie narusza ładu ani porządku publicznego, nie ma konfliktów z prawem. Podkreślił, że nie zakończył starań o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie. W Polsce skarżący posiada środki utrzymania i mieszkanie. Decyzją nr [...] z dnia [...] roku Wojewoda [...} utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję i zobowiązał H. G. do opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie 7 dni od dnia otrzymania decyzji. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności, który postanowieniem Wojewody [...] z dnia [...] roku został wstrzymany. W uzasadnieniu organ podał, że cudzoziemiec przebywał w dniu [...] roku na terenie Rzeczypospolitej bez wymaganej wizy, zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, zezwolenia na osiedlenie się lub zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Wspólnoty Europejskiej. Postępowanie w sprawie o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie zostało zawieszone z uwagi na nieposiadanie dokumentu podróży. Strona uzyskała taki dokument w dniu [...] roku, lecz nie okazała go organowi prowadzącemu postępowanie. Nadto cudzoziemiec naruszył przepis art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach, tj. wykonywał pracę niezgodnie z ustawą z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 ze zm.). Został zatrzymany na targowisku miejskim w Ł. oferując do sprzedaży obuwie bez wymaganego zezwolenia na pracę. Organ ocenił za niewiarygodne wyjaśnienia skarżącego w tej kwestii, zgodnie z którymi przebywał on na targowisku jednorazowo i krótkotrwale, zastępując pracownika ojca. Ojciec cudzoziemca zobowiązał się do dostarczenia dokumentów potwierdzających osiąganie dochodów umożliwiających utrzymanie skarżącego, z czego się nie wywiązał. Na powyższą decyzję H. G. w dniu [...] roku wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Zarzucił naruszenie przepisów postępowania wskutek niewyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i wydania decyzji bez wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu podał, że decyzja narusza art. 98, art. 103, art. 7 k. p. a. Organ pominął okoliczność zawieszenia postępowania o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie oraz fakt, iż skarżący studiuje w Polsce. Podkreślił, że posiada środki utrzymania, ubezpieczenie i mieszkanie w Polsce. W odpowiedzi na skargę z dnia 31 lipca 2007 roku Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie. Podał argumenty tożsame z przytoczonymi wcześniej w decyzji organu odwoławczego. Dodatkowo wskazał, że strona w skardze nie odniosła się do faktu nielegalnego pobytu na terenie Rzeczypospolitej Polskiej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje. Skarga H. G. nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl zaś art. 1 § 2 wymienionej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p. p. s. a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl zaś art. 145 § 1 p. p. s. a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1./ uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi: a./ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy b./ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego c./ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy 2./ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach 3./ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Badając legalność zaskarżonej decyzji sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego bądź procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Zgodnie z art. 88 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach(Dz.U. nr 234 z 2006r. poz.1694) cudzoziemcowi wydaje się decyzję o wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jeżeli: 1.) przebywa na tym terytorium bez wymaganej wizy, zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, zezwolenia na osiedlenie się lub zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Wspólnoty Europejskiej. 2.) wykonywał pracę niezgodnie z ustawą z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy albo podjął działalność gospodarczą niezgodnie z przepisami obowiązującymi w tym zakresie w Rzeczypospolitej Polskiej W niniejszej sprawie organy administracji ustaliły, iż H. G. w dniu wydania zaskarżonej decyzji nie legitymował się żadnym z wyżej dokumentów, o których mowa w art.88 ust.1 pkt.1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. Z akt sprawy wynika, iż wcześniej dysponował on zezwoleniem na zamieszkanie na czas oznaczony, lecz utraciło ono ważność z dniem [...] roku. Nowego zezwolenia skarżący nie uzyskał. Postępowanie w sprawie udzielenia takiego zezwolenia zostało wprawdzie wszczęte przez Wojewodę [...], lecz do dnia wydania zaskarżonej decyzji nie zostało zakończone. Wobec nieposiadania przez skarżącego dokumentu podróży, postępowanie to uległo zawieszeniu. Dopiero w dniu [...]. pełnomocnik skarżącego wystąpiła o jego podjęcie. H. G. nie posiada również stosownej wizy. Skarżący okoliczności tych nie kwestionował na żadnym z etapów postępowania. Powyższe okoliczności wskazują, iż spełnione zostały przesłanki, o których mowa w art.88 ust.1 pkt.1 ustawy z 13 czerwca 2003r. Podkreślić należy, iż decyzja o wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nosi cechy decyzji związanej. Organ administracji nie ma swobody w zakresie wyboru treści rozstrzygnięcia Ustaliwszy stan faktyczny wypełniający dyspozycję art. 88 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, organ zobowiązany jest orzec o wydaleniu cudzoziemca z kraju. Okoliczności wskazywane w skardze, takie jak nienaganny tryb życia, podjęcie studiów, kontakt z rodziną, w świetle przepisów ustawy z 13 czerwca 2003r., nie mają znaczenia dla treści decyzji w przedmiocie wydalenia cudzoziemca. Liczy się wyłącznie posiadanie jednego z dokumentów wymienionych w art.88 ust.1 pkt.1 ustawy z 23 czerwca 2003r. Natomiast podstawą do wydalenia cudzoziemca nie stanowił brak środków finansowych niezbędnych na utrzymanie w Polsce. Wobec tego nie mają istotnego znaczenia zarzuty skargi dotyczące tego, iż skarżący posiada środki utrzymania, ma gdzie mieszkać, studiuje i przebywa w Polsce od kilkunastu lat. Nie ma również większego znaczenia podnoszony przez skarżącego fakt, iż obecnie przed Wojewodą [...] toczy się postępowanie o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Zawieszenie tego postępowania nie ma związku z treścią rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Warto jednak podkreślić, że dysponując dokumentem podróży, strona już w 2005r. mogła skutecznie ubiegać się o podjęcie postępowania o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie. Skarżący otrzymał paszport w dniu [...]. i z tym dniem ustała przyczyna zawieszenia postępowania. Wniosek o podjęcie postępowania został złożony dopiero w dniu [...]. Przez okres przeszło 2-óch lat i 5-ciu miesięcy skarżący nie interesował się podjęciem tego postępowania. Tym samym zdawał sobie sprawę, iż od dnia 31 grudnia 2004r. nie posiada żadnego dokumentu, o którym mowa w art.88 ust.1 ustawy z 13 czerwca 2003r., uprawniającego go do przebywania na terytorium Polski. Wystąpienie o podjęcie postępowania dopiero w dniu [...].nie uzasadnia odstąpienia od wydania decyzji o wydaleniu cudzoziemca. Odstąpienie od wydania takiej decyzji byłoby uzasadnione jedynie wówczas, gdyby skarżący w dniu wydania decyzji legitymował się takim zezwoleniem. W dacie wydania zaskarżonej decyzji nie posiadał on jednak takiego zezwolenia. W rozpoznawanej sprawie organy administracji naruszyły przepisy prawa zarówno procesowego, jak i materialnego. Uchybienia te nie miały jednak wpływu na treść rozstrzygnięcia, w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a.) lub c.) p.p.s.a. Uwagi te dotyczą dwóch elementów zaskarżonej decyzji. Po pierwsze - nie można uznać za wyczerpujące, zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, ustalenia dotyczące wykonywania pracy niezgodnie z ustawą o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. W tym zakresie organ odwoławczy naruszył przepisy art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k. p. a. Organ nie wyjaśnił w sposób dostateczny okoliczności świadczenia przez skarżącego pracy. Nie wiadomo w szczególności, jak długo prowadzono obserwację targowiska, w tym przez jaki czas obserwowano skarżącego na targowisku. Nie ustalono też czy istotnie, jak podnosi strona, stanowisko handlowe obsługiwał pracownik ojca skarżącego, który oddalił się czasowo z tego miejsca, czy pracownik ten następnie powrócił i czy na stoisku pojawił się ojciec H.G. W konsekwencji nie zostało dokładnie wyjaśnione czy skarżący rzeczywiście wykonywał pracę bez wymaganego zezwolenia czy też jedynie przez moment zastąpił przy stoisku nieobecnego pracownika. Organ odwoławczy nie uzasadnił również dlaczego, jego zdaniem, wersja skarżącego jest niewiarygodna. W świetle zgromadzonego materiału dowodowego brak jest podstaw do uznania, iż spełniona została przesłanka określona w art.88 ust.1 pkt.2 ustawy z 13 czerwca 2003r. Po drugie – organ odwoławczy w sposób wadliwy wyznaczył nowy termin opuszczenia kraju przez cudzoziemca kraju nie wzruszając decyzji organu I instancji w tym zakresie. Zgodnie bowiem z treścią art. 138 kpa, organ odwoławczy kompetentny jest do wydania decyzji o alternatywnie określonej treści: do utrzymania zaskarżonego rozstrzygnięcia w mocy (§ 1 pkt 1), uchylenia zaskarżonej decyzji w całości albo w części i w tym zakresie orzeczenia co do istoty sprawy bądź uchylenia decyzji i umorzenia postępowania pierwszej instancji (§ 1 pkt 2) albo umorzenia postępowania odwoławczego (§ 1 pkt 3) albo uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji (§ 2). W rozpoznawanej sprawie określając na nowo termin opuszczenia kraju W.Ł. naruszył przepis art. 138 § 1 kpa. Z jednej strony utrzymał w mocy zaskarżoną odwołaniem decyzję (w całości), a z drugiej - wyznaczył nowy termin opuszczenia przez cudzoziemca kraju, nie odnosząc się przy tym do treści decyzji organu I instancji w części dotyczącej tego terminu. Skoro organ odwoławczy zamierzał zmienić termin opuszczenia kraju przez stronę, wyznaczony przez organ I instancji, to winien w tym zakresie uchylić zaskarżoną decyzję i wyznaczyć nowy termin. Decyzja organu II instancji nie zawiera sformułowania o uchyleniu w tej części zaskarżonej decyzji lecz utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję i jednocześnie wyznacza nowy termin opuszczenia kraju. Stanowi to naruszenie przepisu art.138 § 1 kpa lecz nie miało to istotnego wpływu na wynik, sprawy. Spełnione bowiem zostały przesłanki do nakazania skarżącemu opuszczenia kraju, określone w art.88 ust.1 pkt.1 ustawy z 13 czerwca 2003r. zaś wyznaczenie nowego terminu było konieczne. Termin wyznaczony przez organ I instancji (5 maja 2007r.) stał się nieaktualny w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Nie ma również istotnego znaczenia zarzut naruszenia przepisu art.10 § 1 i 3 kpa oraz art.75 § 1 kpa, podniesiony przez skarżącego w piśmie procesowym z dnia 28 stycznia 2008r. Organy administracji rzeczywiście naruszyły przepis art.10 § 1 i 3 kpa lecz nie miało to istotnego wpływu na treść rozstrzygnięcia. Odnośnie zarzutu naruszenia art.75 § 1 kpa to strona skarżąca nie wskazała na czym miałoby polegać naruszenie tego przepisu. Nie wskazano bowiem jakie dowody nie zostały przeprowadzone przez organy administracji. Trudno zatem odnieść się do tego zarzutu. Reasumując sąd uznał, iż skarga H. G. nie jest zasadna. Skarżący nie posiadał żadnego dokumentu uprawniającego go do przebywania na terytorium Polski. Spełnione zatem zostały przesłanki do wydania decyzji o jego wydaleniu, określone w art.88 ust.1 pkt.1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. Rozpoznając sprawę sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Mając to na uwadze, na podstawie art.151 ustawy z 30 sierpnia 2002r., sąd oddalił skargę T.P.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło