II SA/Wa 1478/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung, Sędzia WSA Ewa Pisula-Dąbrowska (spr.), Sędzia WSA Bronisław Szydło, Protokolant Joanna Głowala, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lutego 2008 r. sprawy ze skargi M. Ś. na decyzję Komendanta Stołecznego Policji z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie uposażenia funkcjonariusza Policji oddala skargę Komendant Stołeczny Policji rozkazem personalnym nr [...] z [...] maja 2007 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Rejonowego Policji W. z dnia [...] marca 2007 r., którym to rozkazem ustalono procentową wysokość wzrostu uposażenia zasadniczego M. Ś. z tytułu wysługi lat, ustalając ją na poziomie 5%. W uzasadnieniu organ podał, że ustalając procentową wysokość wzrostu uposażenia (wysługę lat) uwzględnił (w oparciu o przedłożone dokumenty) łącznie 5 lat 3 miesiące i 27 dni wysługi lat i nie zaliczył do stażu pracy okresu pracy skarżącego w gospodarstwie rolnym. Wskazał, że okresy pracy w gospodarstwie rolnym podlegają wliczeniu do stażu pracy w oparciu i na warunkach określonych w ustawie z 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy. Wyjaśnił, że zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy, do stażu pracy wlicza się przypadające po dniu 31 grudnia 1982 r. okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym w charakterze domownika, w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin. Podał, że pod pojęciem domownika, zgodnie z art. 6 pkt 2 ustawy z 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 1998 r. Nr 7, poz. 25 ze zm.), należy rozumieć osobę bliską rolnikowi, która ukończyła 16 lat i pozostaje z rolnikiem we wspólnym gospodarstwie domowym lub zamieszkuje na terenie jego gospodarstwa rolnego albo w bliskim sąsiedztwie oraz stale pracuje w tym gospodarstwie rolnym i nie jest związana z rolnikiem stosunkiem pracy. Stwierdził, że art. 1 tej ustawy stanowi o tym, że ubezpieczenie rolników obejmuje pracujących z nimi domowników, zaś art. 7 tejże ustawy określa – kto podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu rolników, wymieniając w nim domownika. Podkreślił też, że domownikiem jest osoba podlegająca obowiązkowi ubezpieczenia na zasadach określonych w tej ustawie i stwierdził, że skarżący nie spełnia przesłanek do uznania go za domownika. Stwierdził, że skoro skarżącego nie można było uznać za domownika rolnika, nie można też było mu zaliczyć do stażu pracy – pracy w gospodarstwie rolnym. Uzasadniając przyczyny, dla których nie można było skarżącego uznać za domownika, organ stwierdził, że skarżący nie przedstawił dowodu na okoliczność odprowadzania składek na ubezpieczenie społeczne rolników (art. 6 pkt 14 ustawy o ubezpieczeniu...). W konsekwencji stwierdził, że skarżący nie spełnił wymogów określonych w § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalenia wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. Nr 152, poz. 1732 z późn. zm.) w powiązaniu z art. 1 ust. 1 pkt 3 ustawy z 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (Dz. U. Nr 54, poz. 310). Powyższa decyzja (rozkaz) stała się przedmiotem skargi M. Ś. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w uzasadnieniu skargi, skarżący podniósł, że spełnia przesłanki do uznania go za domownika (art. 6 ust. 2 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników). Twierdził, że w okresie od września 1993 r. do czerwca 1996 r. był uczniem Technikum. Nauka odbywała się w systemie popołudniowym, a w godzinach przedpołudniowych stale pracował w gospodarstwie rolnym i praca ta stanowiła jego jedyne źródło utrzymania. Wywodził, że opłacanie składek na ubezpieczenie społeczne rolników nie stanowi koniecznej przesłanki do uznania, że określona osoba jest bądź nie jest domownikiem rolnika. Podnosił, że takiego wymogu nie zawiera przepis art. 6 ust. 2 ustawy o ubezpieczeniu rolników oraz że domownik nie może ponosić ujemnych konsekwencji tego, że osoba trzecia zaniechała odprowadzania za niego składek. W konkluzji stwierdził, że spełniał wymóg świadczenia stałej pracy w gospodarstwie zgodnie z treścią art. 38 pkt 4 ustawy o ubezpieczeniu (...). W odpowiedzi na skargę Komendant Stołeczny Policji wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Sąd analizuje zaskarżoną decyzję pod względem jej zgodności z prawem materialnym i formalnym obowiązującym w dacie wydania tej decyzji. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga analizowana według tych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie. Stan faktyczny w sprawie jest bezsporny i istota sporu sprowadza się do oceny prawnej – tj. wykładni art. 101 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58 z późn. zm.) w związku z art. 6 pkt 2 ustawy z 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 1998 r. Nr 7, poz. 25 z późn. zm.) w zw. z § 4 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której uzależniony jest wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. Nr 152, poz. 1732 z późn. zm.). Stosownie do § 4 ust. 1 pkt 5 ww. rozporządzenia wykonawczego do wysługi lat policjanta zalicza się inne okresy, jeżeli na podstawie odrębnych przepisów podlegają wliczeniu do okresu pracy lub służby. Te odrębne przepisy, to ustawa z 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (Dz. U. Nr 54, poz. 310). Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 3 tej ustawy do stażu pracy wlicza się przypadające po dniu 31 grudnia 1982 r. okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym w charakterze domownika, w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin. Pojęcie domownika definiuje art. 6 pkt 2 ustawy z 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 1998 r. Nr 7, poz. 25). Pod pojęciem domownika rozumie się osobę, która ukończyła 16 lat, pozostaje z rolnikiem we wspólnym gospodarstwie domowym lub zamieszkuje na terenie jego gospodarstwa rolnego albo w sąsiedztwie, stale pracuje w tym gospodarstwie i nie jest związana z rolnikiem stosunkiem pracy. Art. 1 ust. 1 i 2 ww. ustawy stanowi, że ubezpieczenie społeczne rolników obejmuje również domowników i o ubezpieczenie może wystąpić rolnik lub domownik (art. 3 ust. 1 i 2 ustawy). Stosownie do art. 37 ust. 1 rolnik jest obowiązany zgłosić w KRUS osobę podlegającą ubezpieczeniu w jego gospodarstwie. Skarżący nie posiadał takiego ubezpieczenia. A zatem nie był domownikiem w rozumieniu przepisów tej ustawy. Nie był zgłoszony do ubezpieczenia, nie opłacano za niego składek stosownie do art. 6 pkt 14 ustawy. Skoro nie spełniał przesłanek do uznania go za domownika nie spełnił wymogu określonego w § 5 ust. 1 cyt. rozporządzenia wykonawczego – w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia (...) Odnosząc się do zarzutów skargi, podkreślić należy, iż ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników weszła w życie stosownie do art. 123 tej ustawy z dniem 1 stycznia 1991 r. W tej samej dacie weszła w życie ustawa o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy. Obie ustawy obowiązywały w czasie, gdy skarżący jak twierdzi pracował w gospodarstwie rolnym (1994-1997). A zatem obie te ustawy mają w pełni zastosowanie w przedmiotowej sprawie. W ocenie Sądu zeznania dwóch świadków na okoliczność pracy skarżącego w gospodarstwie rolnym należącym do jego wstępnej nie mogą przesądzać o uznaniu go za domownika w rozumieniu art. 6 pkt 2 ustawy w sytuacji braku zaświadczenia Urzędu Gminy potwierdzającego tę pracę (art. 3 ust. 1) i wobec niezgłoszenia skarżącego do ubezpieczenia rolniczego (art. 7, art. 37 ust. 1). W kontekście zarzutów skargi podkreślić i podnieść należy, iż przywołane przez skarżącego orzecznictwo dotyczy czasu obowiązywania innego aktu prawnego. Z dniem 1 stycznia 1991 r. weszła w życie ustawa z 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. Nr 7, poz. 24), jednocześnie utraciła moc ustawa z dnia 14 grudnia 1982 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin (Dz. U. z 1989 r. Nr 24, poz. 24 z późn. zm.), a także i wydane na jej podstawie rozporządzenie Rady Ministrów z 28 marca 1983 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin (Dz. U. Nr 21, poz. 94 z późn. zm.). Zaistniał zatem nowy stan prawny. Zmieniona została definicja domownika. Przywołane orzecznictwo dotyczyło pracy w gospodarstwie rolnym przed dniem 1 stycznia 1983 r. Skarżący domaga się zaliczenia do stażu pracy – pracy w gospodarstwie rolnym w latach 1994-1997. W tym czasie obowiązywały już nowe akty prawne definiujące odmienne pojęcie domownika, co automatycznie powodowało utratę aktualności części orzecznictwa. Dodać należy, iż art. 7 ustawy o ubezpieczeniu rolników określa – kto podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu rolników, wymieniając w art. 1 pkt 2 domownika. A zatem za domownika można uznać wyłącznie osobę podlegającą obowiązkowi ubezpieczenia społecznego rolników na zasadach określonych w tej ustawie. Reasumując, okoliczność, iż skarżący nie został zgłoszony do ubezpieczenia rolniczego jako domownik przesądza, zdaniem Sądu, o tym, że nie spełnia on przesłanek do uznania go za domownika w rozumieniu art. 6 pkt 2 w zw. z art. 7, art. 37 ust. 1, art. 39 ustawy o ubezpieczeniu rolników. Okoliczność ta przesądza jednocześnie o tym, że wskazanego przez skarżącego okresu pracy w gospodarstwie rolnym nie można zaliczyć do pracowniczego stażu pracy, bowiem art. 1 ust. 1 pkt 3 ustawy stanowi, że do stażu pracy wlicza się okresy pracy w gospodarstwie rolnym w charakterze domownika w rozumieniu przepisów tej ustawy. Konkludując, Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja odpowiada prawu i na podstawie art. 151 cyt. wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.