I SA/Po 1605/07
WyrokWSA w Poznaniu2008-02-19
Skład orzekający: Maria Skwierzyńska, Elwira Brychcy, Karol Pawlicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo określił wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych za 2007 r. dla pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej 3,5 tony, nie przeprowadzając wystarczającego postępowania dowodowego w celu ustalenia rzeczywistej masy całkowitej pojazdu?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ podatkowy nie przeprowadził wystarczającego postępowania dowodowego w celu ustalenia rzeczywistej dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu skarżącego. Brak precyzyjnego ustalenia tej masy uniemożliwia prawidłowe zastosowanie przepisu art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, co stanowi naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.Stan faktyczny
Prezydent Miasta określił T A wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych za 2007 r. za pojazd o DMC 3,5 tony. Podatnik nie złożył deklaracji, w związku z czym wszczęto postępowanie z urzędu. Podatnik twierdził, że jego samochód ma DMC 3,5 tony, co nie podlega opodatkowaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, powołując się na wyrok NSA. Skarżący podtrzymał swoje stanowisko, a WSA uchylił decyzję SKO.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P na rzecz skarżącego kwotę zwrotu kosztów sądowych. Stwierdzono, że decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Skwierzyńska Sędziowie WSA Elwira Brychcy (spr.) As. sąd. WSA Karol Pawlicki Protokolant sekr. sąd. Magdalena Rossa- Śliwa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lutego 2008 r. sprawy ze skargi T A na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P z dnia [...] r. nr [....] w przedmiocie podatku od środków transportowych za 2007r. I. uchyla zaskarżoną decyzję II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P na rzecz skarżącego kwotę [...] zł ([...] złotych ) tytułem zwrotu kosztów sądowych; III. stwierdza, że decyzja wymieniona w punkcie I nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku. /-/K. Pawlicki /-/.M. Skwierzyńska /-/E. Brychcy
Prezydent Miasta P decyzją z dnia [...] r. na podstawie art.13 § 1 pkt.1,art.21§ 1 i §3 art.47 § 3,art.53 §1 i §4 w zw. z art.207 i art.210 ustawy z 29.08.1997 r. Ordynacja Podatkowa /Dz. U z 2005 nr 8 poz.60 / i art.8,9,11 ustawy z 12.01.1991 r. o opłatach lokalnych / Dz. U. z 2006 nr 121, poz.844 /oraz uchwały nr CVI/1263/IV/2006 Rady miasta P z dnia 24.0.2006 r. w sprawie wysokości stawek od środków transportowych określił T A wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych za 2007 r. za pojazd o numerze rejestracyjnym [...] w kwocie [...] zł płatne w dwóch ratach.
W uzasadnieniu podano ,że T A jest właścicielem samochodu ciężarowego nr rejestracyjny [...]. Pomimo ciążącego na podatniku obowiązku złożenia do dnia 15 lutego właściwemu urzędowi deklaracji na podatek od środków transportu T A tego nie zrobił. Wobec tego w dniu 24.05.2007r. wszczęto z urzędu wobec T A postępowanie podatkowe w sprawie określenia zobowiązania w podatku od środków transportowych za 2007 rok. Zgodnie z art. 200 § 1 Ordynacji Podatkowej wyznaczono stronie siedmio dniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie , z czego strona skorzystała przedstawiając pismo z dnia 27.05.2007 r. Dalej podano ,że w sprawie ma zastosowanie ustawa z 12.01.1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych i przywołano treść art. 9 ust.6 pkt.1 i pkt.3.Stwierdzono ,że mając na uwadze nowelizację ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wyłączającą z opodatkowania podatkiem od środków transportowych samochody ciężarowe o dopuszczalnej masie całkowitej równej 3,5 tony z dniem 1 01.2008 roku istnieją zdaniem organu przesłanki do wydania decyzji określającej zobowiązanie podatkowe na 2007 rok wraz z odsetkami za zwłokę.
Odwołanie od tej decyzji złożył T A , a z treści wynika ,że nie zgadza się z zaskarżoną decyzją i wnosi o jej uchylenie. Podatnik twierdzi ,że ma samochód o DMC 3,5 tony , a nie jak sugeruje się w kolejnych pismach o DMC równej 3,5 tony- co nie jest tym samym. Odwołał się do zasad matematyki podając ,że liczba 3,5 tony jest liczbą graniczną, która należy do zbioru liczbowego pominiętego przez ustawodawcę. Podał ,że górną granicą jego samochodu jest DMC 3,5 tony , który jest pominięty w podatku bo znajduje się w przedziale 0 – 3,5 tony ( ciężar samochodu + ciężar ładunku może sięgnąć 3,5 tony ,ale nie może go przekroczyć) Zdaniem odwołującego brak podstawy do złożenia przez niego deklaracji , a ustawa go nie dotyczy.
Samorządowe Kolegium odwoławcze decyzją z dnia [...] r .na podstawie art. 233 §1 pkt.1 Ordynacji Podatkowej utrzymało w mocy zaskarżoną decyzje .
W motywach uzasadniających podano ,że zgodnie z art. 8 ustawy z 12.01.1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych / Dz. U Br 121,poz.844 z2006 r. / opodatkowaniu podatkiem od środków transportowych podlegają:
1.samochody o odpuszczalnej masie całkowitej od 3,5 tony i poniżej 12 ton
2.samochody ciężarowe o odpuszczalnej masie całkowitej równej lub wyższej niż 12 ton
3.ciągniki siodłowe i balastowe przystosowane do używania łącznie z naczepą lub przyczepą o dopuszczalnej masie całkowitej zespołu pojazdów od 3,5 tony i poniżej 12 ton.
4.ciągniki siodłowe i balastowe przystosowane do używania łącznie z naczepą lub przyczepą o dopuszczalnej masie całkowitej zespołu pojazdów równej lub wyższej niż 12 ton
5.przyczepy i naczepy ,które łącznie z pojazdem silnikowym posiadają dopuszczalna masę całkowitą od 7 ton i poniżej 12 ton , z wyjątkiem związanych wyłącznie z działalności rolniczą prowadzona przez podatnika podatku rolnego,
6. przyczepy i naczepy ,które łącznie z pojazdem silnikowym posiadają dopuszczalna masę całkowitą równą lub wyższą niż 12 ton z wyjątkiem związanych wyłącznie z działalnością rolniczą prowadzoną przez podatnika podatku rolnego,
7.autobusy.
W ocenie organu odwoławczego sformułowanie " dopuszczalna masa całkowita 3,5 tony " oznacza masę równą lub mniejszą niż 3,5 tony. Odwołano się do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20.07.2004 r. FSK 154/04 gdzie Sąd stwierdził ,że opodatkowanie samochodów ciężarowych o DMC= 3,5 t .wypływa z bezpośredniego rozumienia tekstu ustawy / bez potrzeby dokonywania jego interpretacji / albowiem w języku polskim zwrot " od 3,5 tony" obejmuje wszystkie pojazdy które ważą 3,5 tony i więcej.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył T A ,który nie zgadza się z zaskarżoną decyzją i wnosi o jej uchylenie .Skarżący podtrzymał swoja argumentację zawartą w dowołaniu podkreślając ,że samochód o DMC 3,5 tony nie może być jednocześnie pominięty przez ustawę i opodatkowany nią.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie ,podtrzymało swoja dotychczasową argumentacje jeszcze raz odwołując się do wskazanego w decyzji wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego .
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Skarga jest uzasadniona.
Zadaniem Sądu jest sprawdzenie czy zaskarżone decyzje odpowiadają prawu tzn. czy znajdują umocowanie w obowiązujących przepisach prawa.
Dla zastosowania właściwej normy prawa materialnego konieczne jest prawidłowe ustalenie stanu faktycznego. Tylko niesporny i prawidłowo ustalony stan faktyczny zgodnie z zasadami procedury w tym przypadku przepisami Ordynacji podatkowej daje podstawę aby można zastosować właściwy przepis prawa materialnego.
Z dołączonych akt podatkowych wynika ,że pismem z dnia [...] r. Prezydent wezwał podatnika do złożenia deklaracji na podatek od środków transportu. W odpowiedzi na wezwanie podatnik podał w piśmie z dnia [...] r. ,że nie posiada samochodu podlegającego opodatkowaniu z tytułu środków transportowych od osób fizycznych .Podał także ,że jego samochód mieści się w górnej granicy samochodów zwolnionych z opodatkowania tj. o masie całkowitej do 3,5 t. i na wypadek gdyby organ nie zgadzał się ,że górną granicę samochodów stanowi DMC do 3,5 t – to wnosił o precyzyjne podanie górnej granicy DMC samochodów zwolnionych z opodatkowania. W odpowiedzi na powyższe Wydział Finansowy Urzędu Miasta pismem z dnia [...] r. stwierdził ,że T A jest właścicielem samochodu ciężarowego marki [...] nr rej. [...] i spełnia warunki do opodatkowania w bieżącym roku podatkowym podatkiem od środków transportu i postanowieniem z dnia [...]05.2007r. wszczął postępowanie podatkowe .
Po wszczęciu postępowania organ podatkowy nie przeprowadził w istocie żadnego postępowania dowodowego , aby w sposób wyczerpujący ustalić stan faktyczny. Zaaprobowanie przez organ odwoławczy takiego postępowania i uznanie ,że ustalenie stanu faktycznego jest wystarczające do zastosowania art. 8 pkt. 1 ustawy z 12.01.1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych jest przedwczesne i narusza przepis art. 233 § 1 pkt.1 Ordynacji Podatkowej.
Zgodnie z art. 8 pkt. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych - w brzmieniu obowiązującym do końca roku 2007- opodatkowaniu podatkiem od środków transportu podlegają samochody ciężarowe o masie całkowitej od 3.5 tony i poniżej 12 ton. Ponieważ w toku postępowania przed organem pierwszej instancji podatnik kategorycznie oświadczył ,że nie ma samochodu ciężarowego, który podlegałby opodatkowaniu i odmówił wypełnienia stosownej deklaracji należało stosownie do art. 122 Ordynacji Podatkowej podjąć wszelkie niezbędne działania do ustalenia jaki w rzeczywistości pojazd jest własnością T A. Ustalenie tylko ,że jest to samochodów marki [...] o wskazanym numerze rejestracyjnym jest stanowczo zbyt mało, aby można w sposób ostateczny ustalić, czy spełnia on wymogi o jakich mówi ustawodawca w art. 8ust.1 pkt.1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Zgodnie z ustawą prawo o ruchu drogowym /Dz. U. z 2005 nr108 poz.908 / dopuszczalna masa całkowita – jest największą określoną warunkami technicznymi masą pojazdu obciążonego osobami i ładunkiem, dopuszczonego do poruszania się po drodze. Mając na uwadze definicje masy własnej i dopuszczalnej ładowności, staje się jasne, że dopuszczalną masę całkowitą stanowią: masa pojazdu z jego normalnym wyposażeniem, paliwem, olejami, smarami, cieczami w ilościach nominalnych, bez kierującego oraz największa masa ładunku i osób jaką może przewieźć pojazd po drodze. Przewożony ładunek nie może przekroczyć dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu – art. 61 ust.1 cyt. ustawy. Dopuszczalna masa całkowita jest wpisana w dowodzie rejestracyjnym pojazdu. Organ podatkowy nie ustalił precyzyjnie czy i jakim dowodem rejestracyjnym właściciel pojazdu dysponuje. Dodać należy, że wpisów w dowodzie należy dokonywać na podstawie świadectwa homologacji. Tylko bowiem po specjalistycznym badaniu technicznym można stwierdzić i zaświadczyć - właśnie świadectwem homologacji - jaka jest dopuszczalna masa całkowita pojazdu. W niniejszym stanie faktycznym, w sytuacji gdy podatnik zaprzecza, aby masa całkowita jego pojazdu była tego rodzaju, że podlega opodatkowaniu należało sprawę wyjaśnić i precyzyjnie tę okoliczność ustalić.
Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy zgodnie z art. 121 Ordynacji Podatkowej należy przeprowadzić uzupełniające postępowanie, w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych i na podstawie art. 122 O.P podjąć wszelkie działania zmierzające do ustalenia jaką masę całkowitą faktycznie pojazd podatnika ma. W tym celu zgodnie z art. 189 § 1 O.P. należy wezwać podatnika do przedstawienia dowodu rejestracyjnego oraz ustalić czy zapisy w tym dokumencie pozostają w zgodzie ze świadectwem homologacji.
Ubocznie można podać ,że trafne jest rozumowanie podatnika zawarte w odwołaniu przedstawione na zbiorze liczb rzeczywistych, że liczba 3,5t nie może należeć jednocześnie do zbioru liczb ,które ustawodawca zwolnił od podatku i jednocześnie opodatkował. W ocenie Sądu zmiana legislacyjna art. 8 ust.1 pkt.1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, która weszła w życie z dniem 1.01.2008 r. i dotyczy stanów faktycznych od tej daty - stanowiąca ,że opodatkowaniu podatkiem od środków transportowych podlegają samochody o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony i poniżej 12 ton, może wskazywać ,że ustawodawca dostrzegł i naprawił nieprecyzyjny zapis ustawy obowiązujący do końca roku 2007 r. Takiego rozumowania nie podważa uzasadnienie wyroku Naczelnego Sądy Administracyjnego z dnia 20.07.2004 r. w sprawie FSK 154/04 ponieważ wyjaśnienie w nim zawarte, wynika z niespornego stanu faktycznego. Natomiast w niniejszej sprawie nie zostało precyzyjnie ustalone jaka jest masa całkowita pojazdu skarżącego. Nie można więc zastosować wykładni przepisu art. 8 ust.1 pkt.1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w sposób zaprezentowany w uzasadnieniu omawianego wyroku.
W ocenie Sądu zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego została wydana z naruszeniem art. 233 § 1 pkt.1 O.P., a w toku postępowania nastąpiło naruszenie art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 i art. 189 § 1 Ordynacji podatkowej co sprawia, że naruszono także przepisy prawa materialnego art. 8 ust.1 pkt. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez niewłaściwe zastosowanie. Skutkuje to koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji organu drugiej instancji na zasadzie art. 145 §1 pkt.1 lit a i lit. c ustawy z 30.08.2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. nr 153 poz.1270/ .Orzeczenie zawarte w pkt. II i III wyroku uzasadnia art. 200 i art.152 cyt. ustawy.
/-/ K. Pawlicki /-/ M. Skwierzyńska /-/ E. Brychcy
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło