II OZ 1093/09

Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 26 sierpnia 2009 r., sygn. akt III SA/Kr 880/07 o odrzuceniu wniosku o przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Krakowie z dnia [...] sierpnia 2007 r., znak: [...] w przedmiocie choroby zawodowej postanawia uchylić zaskarżone postanowienie II OZ 1093/09 UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 21 lutego 2008 r., sygn. akt: III SA/Kr 880/07, oddalił skargę M. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] sierpnia 2007 r., znak: [...], w przedmiocie choroby zawodowej. Na wniosek skarżącego w dniu 23 kwietnia 2008 r. doręczono mu odpis w/w wyroku wraz z uzasadnieniem. Postanowieniem z dnia 26 września 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata. Zarządzeniem z dnia 19 listopada 2008 r. Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła na pełnomocnika skarżącego z urzędu adwokata M. T. W dniu 24 czerwca 2009 r. skarżący udzielił wyznaczonemu adwokatowi z urzędu pełnomocnictwa do występowania w sprawie. Pełnomocnik skarżącego w dniu 6 lipca 2009 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjną wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu podał, iż dopiero w dniu udzielenia przez skarżącego pełnomocnictwa, tj. w dniu 24 czerwca 2009 r. mógł on występować w imieniu strony i dokonywać jakichkolwiek czynności procesowych. Zatem, w ocenie pełnomocnika, początkiem biegu terminu do wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej był dzień 30 czerwca 2009 r., bowiem w tym dniu zbadał on akta sprawy. Podkreślił, że jako pełnomocnik zapoznał się z aktami w najszybszym możliwym terminie i to od tej daty należy liczyć 7 dniowy termin do wniesienia skargi kasacyjnej wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2009 r., na podstawie art. 88 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), odrzucił wniosek M. P. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd wskazał, że termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie rozpoczął bieg w dniu 24 czerwca 2009 r., a więc w dniu kiedy skarżący umocował wyznaczonego z urzędu pełnomocnika do działania w jego imieniu. Od tej bowiem daty pełnomocnik mógł dokonać wszelkich czynności procesowych w imieniu skarżącego. W ocenie Sądu, uwzględniając nawet, że liczne obowiązki zawodowe stały na przeszkodzie w zapoznaniu się osobiście z aktami sprawy przez pełnomocnika skarżącego, to lektura akt sądowych nie pozostawia wątpliwości, że w dniu 26 czerwca 2009 r., tj., w otwartym siedmiodniowym terminie do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, umocował on do tego rodzaju czynności inne osoby, którymi się posługiwał. W związku z powyższym, Sąd uznał, że możliwe było zapoznanie się z aktami sprawy przed upływem siedmiodniowego terminu, o którym mowa w art. 87 § 1 ustawy procesowej. Odnosząc się do argumentu, że wywiedzenie i sporządzenie skargi kasacyjnej jedynie w oparciu o kopie wyroku nie jest możliwe, Sąd stwierdził natomiast, iż pełnomocnik korzystając z pomocy innych osób nie może się później tłumaczyć, że nie mają one na tyle profesjonalnego doświadczenia co on. Skarżący reprezentowany przez pełnomocnika wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie na powyższe postanowienie, zarzucając: 1. naruszenie przepisów postępowania, a to art. 87 § 1 P.p.s.a. przez przyjęcie, że: 1) przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego co do zasady ustaje w dniu udzielenia pełnomocnictwa pełnomocnikowi z urzędu przez osobę, która otrzymała prawo pomocy, a nie w dniu, w którym pełnomocnik zapoznał się z aktami sprawy i powziął wiadomość o wydaniu wyroku i treści wyroku, a tym samym przez przyjęcie, że w każdym przypadku pełnomocnik musi zapoznać się z aktami sprawy w dniu otrzymania pełnomocnictwa; 2) fakt udzielenia przez pełnomocnika z urzędu upoważnienia innej osobie do zbadania akt sprawy powoduje, że w tym samym dniu osoba ta musi zapoznać się z aktami sprawy, a tym samym że najpóźniej w tym dniu pełnomocnik z urzędu powinien powziąć wiadomość o wydaniu wyroku; 2. naruszenie art. 88 zd. 1 P.p.s.a. wzw. z art. 87 § 1 P.p.s.a. poprzez odrzucenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej jako spóźnionego w sytuacji, gdy adwokat wyznaczony z urzędu otrzymał pełnomocnictwo w dniu 24 czerwca 2009 r., a po zapoznaniu się z aktami sprawy w dniu 30 czerwca 2009 r., złożył wniosek o przywrócenie terminu w dniu 6 lipca 2009 r.; 3. naruszenie art. 86 § 1 zd. 1 P.p.s.a. w zw. z art. 87 § 2 P.p.p.s.a. poprzez nie przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, pomimo że w piśmie z wnioskiem o przywrócenie terminu uprawdopodobniono okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu; 4. naruszenie art. 87 § 1P.p.s.a. w zw. z art. 175 § 1 P.p.s.a. poprzez przyjęcie, że przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej ustaje z uwagi na posłużenie się przez adwokata z urzędu pracownikiem swojej kancelarii, pomimo tego, że skarga kasacyjna jest objęta przymusem adwokackim i adwokat musi sporządzić ją osobiście. 5. wydanie postanowienia o odrzuceniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej bez przeprowadzenia rozprawy, pomimo że z samej treści wniosku o przywrócenie terminu nie wynikało, iżby skarżący uchybił terminowi do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu zażalenia podał, iż wprawdzie otrzymał pełnomocnictwo od skarżącego w dniu 24 czerwca 2009 r., jednakże dopiero w dniu 30 czerwca 2009 r. mógł zająć się sprawą. Wyjaśnił, iż w dniu 25 czerwca 2009 r. był w Warszawie , gdzie reprezentując swojego klienta przewodniczył Walnemu Zgromadzeniu Fam Grupa Kapitałowa S.A., w dniu 26 czerwca 2009 r. z uwagi na sytuację rodzinną musiał zająć się swoim synem, natomiast w dniach od 27 do 30 czerwca 2009 r. przebywał za granicą. Zatem dopiero po tej dacie miał faktyczną możliwość zapoznania się z aktami sprawy, sporządzenia skargi kasacyjnej i złożenia wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 87 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm. ), pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Wraz z wnioskiem należy dokonać czynności, której strona nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 powołanej ustawy). W przedmiotowej sprawie wniosek dotyczy przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Zauważyć zatem należy, że stosownie do art. 177 cyt. ustawy, termin do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 30 dni. Termin ten jest terminem ustawowym i procesowym i dotyczy każdej ze stron, niezależnie od tego, czy korzysta ona z pomocy pełnomocnika z wyboru, czy też pełnomocnika ustanowionego z urzędu. Mając powyższe na względzie, nie można zgodzić się ze stanowiskiem Sądu I instancji, że przeszkoda do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej ustała z dniem umocowania pełnomocnika do występowania w sprawie. Oznaczałoby to bowiem, że na zapoznanie się z aktami sprawy i sporządzenie kasacji pełnomocnikowi skarżącego pozostaje jedynie 7 dni, co w istocie prowadzi do skrócenia 30-dniowego terminu, jaki przysługuje stronie do złożenia skargi kasacyjnej, a tym samym do ograniczenia jej uprawnień. Dlatego też, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w przypadku ustanowienia pełnomocnika w trybie art. 244 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, za dzień, w którym ustała przyczyna do wniesienia skargi kasacyjnej należy uznać dzień, w którym pełnomocnik miał rzeczywistą możliwość wniesienia kasacji, co może nastąpić dopiero po zapoznaniu się z aktami sprawy, ze stanowiskiem skarżącego co do zakresu kasacji oraz po jej sporządzeniu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 27 czerwca 2000 r., sygn. akt ICZ 62/00, opubl. OSNC 2001/1/7, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 czerwca 2006 r., sygn. akt IFZ 198/06, niepubl.). Skoro zatem, w przedmiotowej sprawie pełnomocnik skarżącego otrzymał pełnomocnictwo w dniu 24 czerwca 2009 r., a w dniu 30 czerwca 2009 r. upoważniona przez niego osoba zapoznała się z aktami sprawy, to uwzględniając normalne obciążenie jego pracą zawodową, jak również okoliczności podane w zażaleniu, w tym 4-dniowy wyjazd za granicę, wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej z dnia 6 lipca 2009 r. należy uznać za złożony w terminie. Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.