III SA/Po 358/07
WyrokWSA w Poznaniu2008-02-26
Skład orzekający: Walentyna Długaszewska, Marzenna Kosewska, Szymon Widłak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze, rozpoznając wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy na podstawie art. 127 § 3 k.p.a., narusza przepisy o wyłączeniu od udziału w postępowaniu, jeśli w składzie orzekającym znajdują się te same osoby, które wydały decyzję w pierwszej instancji?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, rozpoznając wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy na podstawie art. 127 § 3 k.p.a., narusza przepisy o wyłączeniu od udziału w postępowaniu (art. 24 § 1 pkt 5 w zw. z art. 27 § 1 k.p.a.), jeśli w składzie orzekającym znajdują się te same osoby, które wydały decyzję w pierwszej instancji. Taka sytuacja stanowi wadę postępowania, która uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło stwierdzenia nieważności, a następnie utrzymało w mocy swoją decyzję po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Skarżący zaskarżyli decyzję SKO do WSA, zarzucając m.in. naruszenie prawa materialnego i błędy w decyzji podziałowej. WSA uchylił zaskarżoną decyzję SKO z powodu naruszenia przepisów o wyłączeniu od udziału w postępowaniu.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 26 lutego 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska (spr.) Sędziowie WSA Marzenna Kosewska As. sąd. Szymon Widłak Protokolant: sekr. sąd. Katarzyna Skrocka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2008 roku przy udziale sprawy ze skargi M. J., T. J., J. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego solidarnie na rzecz skarżących kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/Sz. Widłak /-/W. Długaszewska /-/M. Kosewska
Pismem z dnia [...] nazwanym "skargą" (k. 57-66 wspólnych akt administracyjnych SKO-2050/06 załączonych do akt sprawy III SA/Po 358/07) M. J., T. J. i J. W. wnieśli o stwierdzenie na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. nieważności decyzji Burmistrza z dnia [...] nr [...] zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości położonej w J. oznaczonej w operacie ewidencji gruntów jako działki o nr – [...] (zapisanej w KW [...] na rzecz M. J.), [...] (zapisanych w KW [...] na rzecz M. J. w 1/3 części, T. J. w 1/3 części i J. W. w 1/3 części) oraz działki o nr [...] (zapisanej w KW [...] na rzecz M. J. w 1/3 części, T. J. w 1/3 części i J. W. w 1/3 części).
W uzasadnieniu pisma w pierwszej kolejności zwrócono uwagę na toczące się z ich wniosku postępowanie wznowieniowe dotyczące postępowania zakończonego decyzją z dnia [...]. Wskazano również na kwestię rozliczenia wzajemnych zobowiązań – stron z tytułu obowiązku uiszczenia opłaty adiacenckiej i gminy z tytułu uiszczenia odszkodowania za przejęte oznaczone działki oraz ceny nabycia z tytułu kupna innych działek. Strony podniosły, że dowiedziały się z "trzeciej ręki", iż zwrócone im nieruchomości, które wcześniej wywłaszczono są nadal przeznaczone w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na cel publiczny. Zdaniem stron w tej sytuacji zastosowanie powinien znaleźć art. 112 i 115 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Strony poruszyły również kwestię zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jakie miały miejsce w 2002r. podnosząc, iż pozbawiono ich – z tej racji, że nie są właścicielami danych nieruchomości – udziału w dokonywanych zmianach. Dodatkowo wskazały, że w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego zmienionego w 2002r. wydzielono drogi gminne, stąd tereny wchodzące w skład ich nieruchomości winny być również zaliczone do dróg gminnych. Ponadto strony w 12 punktach przedstawiły zarzuty mające świadczyć, o tym, że "dokonane czynności przez gminę odbyły się według opracowanego planu, dla osiągnięcia określonego celu".
Postanowieniem z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze wszczęło postępowanie w celu zbadania czy w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki z art. 156 § 1 k.p.a. do stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza z dnia [...].
Decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy z dnia [...] nr [...].
Uzasadniając swoje stanowisko organ administracji wskazał, iż przedmiotowa decyzja poprzedzona została wydaniem postanowienia z dnia [...] opiniującego proponowany podział pod kątem zgodności z miejscowym planem. Podkreślił, iż funkcje i przeznaczenie poszczególnych działek powstających w wyniku podziału określono w sposób odpowiadający zapisom zawartym w planie zagospodarowania przestrzennego Osiedla [...] zatwierdzonym uchwałą nr [...] Rady Miejskiej z dnia [...] ogłoszona w D.U. Województwa [...] nr 12, poz. 62. Organ powołał również treść art. 93 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania niniejszej decyzji, zgodnie z którym podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego oraz przepisami szczególnymi. Podkreślił zatem, że jeżeli w planie znajdują się zapisy mówiące o przeznaczeniu określonych części nieruchomości pod urządzenie służące komunikacji – np. ciągi pieszo – jezdne, które nie mają przymiotu drogi publicznej lecz zaliczane są do kategorii dróg wewnętrznych, to brak jest podstaw prawnych innego określenia wydzielanych nieruchomości w decyzji podziałowej. W konsekwencji organ stwierdził, iż analiza zakwestionowanej decyzji nie wskazuje na naruszenie prawa materialnego, które miało zastosowanie w niniejsze sprawie.
W piśmie z dnia [...] (k. 68-75 wspólnych akt administracyjnych SKO-2050/06 załączonych do akt sprawy III SA/Po 358/07) strony wniosły o uzupełnienie ich "skargi" z [...] podnosząc twierdzenia i zarzuty tożsame z już powołanymi.
Pismem dnia [...] (k. 9-25 wspólnych akt administracyjnych SKO-2050/06 załączonych do akt sprawy III SA/Po 358/07) strony wniosły o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...].
W uzasadnieniu pisma strony ponownie wskazały, iż ich nieruchomości mieszczą się zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego na obszarach przeznaczonych na zlokalizowaną inwestycję celu publicznego, stąd w przedmiotowej sprawie winien mieć zastosowanie art. 112 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Podniosły, że niezastosowanie do wskazanych działek art. 112 ustawy o gospodarce nieruchomościami narusza ich prawo materialne i stanowi ominięcie przepisów prawa w celu uzyskania wysokiej opłaty adiacenckiej. Ponadto w niniejszym piśmie opisano kwestie związane ze zwrotem stronom wywłaszczonych nieruchomości, zmianą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jaka miała miejsce w 2002r. oraz okolicznościami dotyczącymi podziału nieruchomości. Wnioskodawcy podnieśli, że w ich sprawie miały miejsce dwa podziały jednej nieruchomości dokonane w oparciu o dwa plany miejscowe o różnym charakterze przeznaczenia nieruchomości z przywołaniem w decyzjach zatwierdzających podział nieruchomości tych samych przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu wniosku stron o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Kolegium z dnia [...] nr [...] – utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
Uzasadniając swoje stanowisko organ administracji wskazał, iż plan zagospodarowania przestrzennego jest prawem miejscowym i zawarte w nim ustalenia są wiążące przy wydawaniu decyzji zatwierdzających podział nieruchomości. Podkreślił również, że powoływany przez wnioskodawców przepis art. 112 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie ma w przedmiotowej sprawie zastosowania, dotyczy on bowiem kwestii wywłaszczania nieruchomości i określa kategorie nieruchomości, które mogą być wywłaszczone – są to mianowicie nieruchomości położone na obszarach przeznaczonych w planach miejscowych na cele publiczne. Przy czym cele publiczne zdefiniowane są w cytowanej ustawie w art. 6 i według punktu 1 celem publicznym jest wydzielanie gruntów pod drogi publiczne, budowa i utrzymywanie tych dróg. Kolegium zwróciło uwagę na treść art. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych, zgodnie z którym drogą publiczną jest droga zaliczona do jednej z kategorii dróg, z której może korzystać każdy zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w tej ustawie lub innych przepisach szczególnych. Wskazało, że art. 2 ust. 1 ustawy o drogach publicznych wymienia kategorie dróg, są to: drogi krajowe, wojewódzki, powiatowe i gminne. Zatem drogi nie zaliczone do żadnej z kategorii dróg publicznych, zgodnie z art. 8 ust. 1 w/w ustawy, są drogami wewnętrznymi. W konsekwencji organ administracji podkreślił, iż analiza zakwestionowanej decyzji Burmistrza nie wskazuje na naruszenie prawa materialnego będącego jego podstawą prawną, z tego względu nie ma podstaw do stwierdzenia nieważności niniejszej decyzji.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego strony wniosły o "unieważnienie decyzji podziałowej Burmistrza z dnia [...]".
W uzasadnieniu skargi ponownie poruszono przedstawione już przez skarżących kwestie dotyczące wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia [...], zwrotu w 2002r. wywłaszczonych nieruchomości, zmiany planu zagospodarowania przestrzennego jakie miały miejsce w 2002r. Przy czym skarżący stwierdzili, iż niejasna jest sprawa manipulacji zmianą miejscowego planu zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej z dnia [...], która miała miejsce miedzy [...] a [...]. Skarżący podnieśli, iż w pierwszym podziale nieruchomości nie ma dróg publicznych, są tylko działki gruntu pod poszerzenie dróg istniejących i wskazane służebności. Zdaniem skarżących na skutek zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ich nieruchomości powróciły do planów szczegółowych i zaistniały co do nich przesłanki stosowania art. 112 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zarzucili również błędy w decyzji podziałowej z dnia [...]. Ich zdaniem w niniejszej decyzji, inaczej niż w postanowieniu z dnia [...] pozytywnie opiniującym projekt podziału nieruchomości, określono działki o nr [...] i [...]. W konkluzji skargi skarżący podkreślili, że nie zgadzają się z decyzją Kolegium, że przepis art. 112 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie ma w przedmiotowej sprawie zastosowania. Podkreślili, że ich nieruchomości pozostały w planach miejscowych w obszarze, dla którego wydano decyzję o zlokalizowanej inwestycji celu publicznego.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
W pismach z dnia [...], [...] i w piśmie złożonym na rozprawie w dniu [...] skarżący podtrzymali swoje wnioski i zarzuty zawarte w skardze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna, jednak z innych przyczyn niż w niej wskazano.
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – w dalszej części zwanej p.p.s.a. - sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to między innymi, że sąd administracyjny nie musi, dokonując legalności zaskarżonej decyzji, ograniczać się tylko do zarzutów sformułowanych w skardze, ale ma obowiązek uwzględnić z urzędu wadliwości kontrolowanego aktu.
W niniejszej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpoznając wniosek skarżących o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wydaną przez siebie decyzją z dnia [...] naruszyło przepisy postępowania administracyjnego art. 24 § 1 pkt 5 w zw. z art. 27 § 1 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. (t.j. Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) – zwanej w dalszej części k.p.a.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze - zgodnie z regułą wynikającą z art. 157 § 1 k.p.a. - orzekało jako organ pierwszej instancji właściwy do rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy z dnia [...] nr [...]. Zgodnie z przepisem art. 127 § 3 k.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zaskarżoną decyzję z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kaliszu wydało po rozpoznaniu wniosku skarżących o ponowne rozpatrzenie sprawy. Przy czym w składzie Kolegium orzekającym wskutek złożenia przez skarżących wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy znajdowały się te same osoby, co w składzie Kolegium rozpoznającym niniejszą sprawę po raz pierwszy - rozpoznającym wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza z dnia [...]. Dodatkowo sprawozdawcą w obu wskazanych powyżej sprawach – z wniosku o stwierdzenie nieważności i wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy – był ten sam członek Kolegium.
Zgodnie z przepisem art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w niższej instancji w wydaniu zaskarżonej decyzji. Z kolei art. 27 § 1 k.p.a. stanowi, że członek organu kolegialnego podlega wyłączeniu w przypadkach określonych w art. 24 § 1 k.p.a.
Kwestia wyłączenia pracownika organu administracji publicznej lub członka organu kolegialnego orzekającego w postępowaniu wszczętym wskutek złożenia przez stronę wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy na podstawie art. 127 § 3 k.p.a. była przedmiotem szeregu wypowiedzi w orzecznictwie i doktrynie postępowania administracyjnego. Początkowo dominował pogląd, w myśl którego w tego rodzaju postępowaniu nie znajduje zastosowania przepis art. 24 § 1 k.p.a. z uwagi na to, że postępowanie oparte na przepisie art. 127 § 3 k.p.a. pozbawione jest cechy dewolutywności - a zatem sprawa nie podlega rozpoznaniu przez organ wyższej instancji (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 listopada 1999 roku, sygn. akt II SA 699/99, LEX nr 46260 oraz z 15 kwietnia 1999 roku, sygn. akt II SA 291/99, LEX nr 46798).
Obecnie przeważające wydaje się stanowisko, które podziela także i Sąd rozpoznający niniejszą sprawę, zgodnie z którym w postępowaniu z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, prowadzonym na podstawie art. 127 § 3 k.p.a., wyłączeniu podlega także pracownik organu administracji (lub członek organu kolegialnego) biorący udział w wydaniu decyzji po raz pierwszy (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 września 2002 roku, sygn. akt V SA 2535/01, LEX nr 149513, z dnia 10 stycznia 2003 roku, sygn. akt V SA 1230/02, LEX nr 158833). Przy czym należy podkreślić, iż powyższe stanowisko potwierdził ostatecznie Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 22 lutego 2007r. (sygn. akt II GPS 2/2006, ONSAiWSA 2007/3/61) – ogłoszonej zatem już po wydaniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kaliszu zaskarżonej decyzji - wskazując, że art. 24 § 1 pkt 5 w zw. z art. 27 § 1 zdanie pierwsze k.p.a. ma zastosowanie do członka samorządowego kolegium odwoławczego w postępowaniu wszczętym na wniosek, o którym mowa w art. 127 § 3 k.p.a.
Na uwagę zasługuje fakt, iż za przyjęciem stosowania art. 24 § 1 pkt 5 w zw. z art. 27 § 1 k.p.a. do wniosku z art. 127 § 3 k.p.a. przemawia istota ponownego rozpatrzenia sprawy i przyczyna wyłączenia wskazana w art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a.
W literaturze przedmiotu wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy traktuje się jako szczególny środek odwoławczy surogat odwołania, nadzwyczajny środek prawny, specyficzny środek odwoławczy. Jednak, wniosek ten nie jest odwołaniem skierowanym do organu drugiej instancji, będącego jednocześnie organem wyższego stopnia w tradycyjnym rozumieniu art. 15 i art. 17 k.p.a. Choć wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczy decyzji ostatecznych, to jednak uruchamia on nowy etap postępowania administracyjnego. Przy czym organ, do którego złożono wniosek ma obowiązek ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy, co wynika z odesłania do odpowiedniego stosowania przepisów dotyczących odwołań.
Podkreślenia wymaga również fakt, że choć wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy nie w pełni odpowiada tradycyjnie rozumianej zasadzie dwuinstancyjności wyrażonej w art. 15 k.p.a., to jednak stanowi on środek ochrony praw obywateli sformułowany w art. 78 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 ze zm.). Zgodnie z art. 78 Konstytucji każda ze stron ma prawo do zaskarżania orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji; wyjątki od tej zasady oraz tryb zaskarżania określa ustawa. W wyroku z dnia 16 listopada 1999r. sygn. akt SK 11/99 (OTK ZU 1999, nr 7, poz. 158) Trybunał Konstytucyjny wskazał, że kształtując konstytucyjne prawo każdej ze stron do zaskarżenia orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji, posłużono się w nim ogólnym sformułowaniem "zaskarżenie", pozwalającym na objęcie jego zakresem różnych, specyficznych dla danej procedury środków prawnych, których wspólną cechą jest umożliwienie stronie uruchomienia weryfikacji wydanego w pierwszej instancji orzeczenia lub decyzji. Są to zatem takie środki prawne, które są wystarczające do realizacji omawianego prawa i nie ma tu decydującego znaczenia przyjmowany w doktrynie podział na środki odwoławcze i inne środki zaskarżenia. Trybunał Konstytucyjny podkreślił ponadto, że trzeba bowiem uwzględnić całokształt unormowań determinujących przebieg określonego postępowania, bo nie zawsze jest możliwe takie ukształtowanie procedury, aby w sprawie orzekał organ wyższej instancji, takim przykładem jest między innymi art. 127 § 3 k.p.a. Dokonując zatem interpretacji przepisu art. 127 § 3 k.p.a. przy uwzględnieniu treści wskazanego przepisu konstytucyjnego, należy dojść do wniosku, że punkt ciężkości spoczywa na prawnej możliwości ponownego rozstrzygnięcia tej samej sprawy. Należy zatem stwierdzić, że wniosek przewidziany w art. 123 § 3 k.p.a. uruchamia tok instancji w znaczeniu procesowym, a nie ustrojowym (uchwała składu siedmiu sędziów z dnia 9 grudnia 1996r., sygn. akt OPS 4/1996, ONSA 1997/2/44). Zatem kwestią drugorzędna jest to, czy do kolejnego rozstrzygnięcia sprawy właściwy jest organ wyższego stopnia, czy też ten sam organ, który rozstrzygnął sprawę w I instancji. W tym drugim przypadku sprawa jest również, jak w postępowaniu odwoławczym, rozpoznawana drugi raz z odpowiednim stosowaniem przepisów dotyczących odwołań od decyzji. Należy przy tym zaznaczyć, że dopiero po rozpatrzeniu wniosku, o którym mowa w art. 127 § 3 k.p.a. zostaje wydana nowa decyzja i powstaje stan wyczerpania środków zaskarżenia przewidziany w art. 52 p.p.s.a., jako obligatoryjna przesłanka wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Zatem środek ten w istocie rzeczy ma wszelkie cechy odwołania, poza dewolutywnością, nie przenosi jedynie rozpoznania sprawy do organu wyższej instancji.
Przepisy procedury administracyjnej dotyczące wyłączenia od rozpoznania sprawy w postępowaniu odwoławczym pracownika lub z mocy art. 27 § 1 k.p.a. członka organu kolegialnego wydającego decyzję w I instancji, odgrywają istotną rolę i mają na celu zapewnienie stronom gwarancji obiektywizmu i bezstronności przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez organ odwoławczy. W przedmiotowej kwestii należy odnieść się do art. 2 Konstytucji, zgodnie z którym Rzeczpospolita Polska jest państwem prawnym urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. Prawo obywatela do wniesienia odwołania oznacza według tej zasady jego prawo do ponownego i sprawiedliwego rozpoznania sprawy. Z kolei "sprawiedliwość" nakłada na organy administracji publicznej działanie zgodnie z zasadą obiektywizmu i bezstronności osób wydających decyzje. W klasycznym modelu postępowania administracyjnego odwołanie rozpatruje inny organ, oczywiście w innym składzie osobowym. Na tym polega zasada i jednocześnie gwarancja procesowa, że nikt nie może być sędzią we własnej sprawie. Powyższe konstytucyjne gwarancje powinny być zapewnione w najwyższym możliwym do osiągnięcia stopniu także i stronom postępowania prowadzonego ponownie przez ten sam organ wskutek złożenia wniosku opartego na art. 127 § 3 k.p.a. Instrumentem pozwalającym na zapewnienie stronom tego rodzaju gwarancji jest zawarte w art. 127 § 3 k.p.a. unormowanie, zgodnie z którym do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań. Przy czym przyjmuje się, że do rozpoznania sprawy wszczętej na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy mają odpowiednio zastosowanie przepisy dotyczące odwołań w ten sposób, że z wyjątkiem art. 129 § 1, art. 132, 133 i 136 zdanie ostatnie oraz art. 138 § 2 i 3 k.p.a. inne jego przepisy dotyczące odwołań stosuje się wprost (B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2008, s. 594). Wprost należy zatem stosować przepis art. 140 k.p.a. Stanowi on, że w sprawach nieuregulowanych w art. 136-139 w postępowaniu przed organami odwoławczymi mają odpowiednie zastosowanie przepisy o postępowaniu przed organami pierwszej instancji. Do nich niewątpliwie należy przepis art. 24 § 1 pkt 5 w zw. z art. 27 § 1 zdanie pierwsze k.p.a. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy jest wyjątkiem od klasycznego modelu postępowania odwoławczego, stąd nie można dokonywać jego rozszerzającej wykładni, a tym bardziej nie można go przenosić na inne instytucje postępowania jak np. wyłączenie pracownika. Zawsze więc tam, gdzie dochodzi do ponownego rozpatrzenia wniosku przez samorządowe kolegium odwoławcze (art. 127 § 3 k.p.a.) istnieje obowiązek bezwzględnego przestrzegania zasady wyłączenia pracownika przewidzianej w art. 24 § 1 pkt 5 w zw. z art. 27 § 1 zdanie pierwsze k.p.a. Jedynie bowiem wówczas zostanie zagwarantowane, aby ta sama osoba nie orzekała ponownie w sprawie, w której już raz zajęła stanowisko.
Skoro zatem w składzie Samorządowego Kolegium Odwoławczego ponownie rozpoznającym niniejszą sprawę brały udział osoby, które wydawały w tej sprawie pierwszą decyzję - przy czym nawet sprawozdawcą była ta sama osoba - to postępowanie prowadzące do wydania zaskarżonej decyzji dotknięte było wadą w postaci naruszenia przepisów art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 27 § 1 k.p.a. i art. 127 § 3 k.p.a., stanowiącą podstawę wznowienia postępowania określoną w art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a.
Naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania - zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji bez względu na to, czy naruszenie to miało, czy też nie miało wpływu na wynik sprawy.
Wobec powyższego należy zaznaczyć iż, rozstrzyganie o zasadności decyzji wydanej przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w dniu [...] byłoby przedwczesne. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, uwzględniając wyłączenie od ponownego rozpoznania sprawy członków składu, którzy wydali decyzję z dnia [...], winno najpierw ponownie rozpoznać w trybie art. 127 § 3 k.p.a. niniejszą sprawę i w tym celu przeprowadzić postępowanie administracyjne w sposób zgodny z przepisami ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), a następnie dokonać oceny, czy w świetle poczynionych ustaleń zachodzą przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy z dnia [...] nr [...].
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. - uchylił zaskarżoną decyzję.
O kosztach postępowania orzeczono w punkcie II sentencji wyroku na podstawie art. 200 p.p.s.a.
W punkcie III sentencji wyroku Sąd na podstawie art. 152 p.p.s.a. stwierdził, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
/-/ Sz. Widłak /-/ W. Długaszewska /-/ M. Kosewska
D.W.d
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło