II OSK 951/08

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2009-06-16

Skład orzekający: Maria Czapska- Górnikiewicz, Jerzy Stelmasiak, Jarosław Stopczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skazanie za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości (art. 178a § 1 k.k.) stanowi uzasadnioną obawę użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, uzasadniającą cofnięcie pozwolenia na broń na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skazanie za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości, udokumentowane prawomocnym wyrokiem sądu, stanowi wystarczającą podstawę do uzasadnienia obawy, że osoba taka może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W związku z tym, organ Policji ma obowiązek cofnąć pozwolenie na broń na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, nawet jeśli przestępstwo to nie jest wprost wymienione w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Nieodpowiedzialne zachowanie, takie jak jazda pod wpływem alkoholu, podważa domniemanie, że osoba ta będzie użytkowała broń w sposób zgodny z interesem porządku publicznego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej J. K. po tym, jak został on prawomocnie skazany za prowadzenie samochodu w stanie nietrzeźwości (2,40 promila alkoholu). Organy Policji uznały, że popełnienie tego przestępstwa uzasadnia obawę użycia broni w celach sprzecznych z porządkiem publicznym. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę J. K., a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podtrzymując stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Czapska- Górnikiewicz (spr.) Sędziowie sędzia NSA Jerzy Stelmasiak sędzia del. WSA Jarosław Stopczyński Protokolant Marcin Rączka po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 lutego 2008 r. sygn. akt VI SA/Wa 2100/07 w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2007 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej oddala skargę kasacyjną II OSK 951 / 08 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z dnia 27 lutego 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2007 r. utrzymującą w mocy decyzję z dnia [...] sierpnia 2007 r. w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni. W uzasadnieniu powyższego wyroku wskazano, iż Komendant Wojewódzki Policji wszczął postępowanie w sprawie cofnięcia J. K. pozwolenia na broń palną myśliwską z uwagi na popełnione przez niego przestępstwo. Kierował on bowiem samochodem osobowym, będąc w stanie nietrzeźwości - 2,40 promila alkoholu we krwi, w wyniku czego wyrokiem Sądu Rejonowego w Rypinie z dnia 10 maja 2006 r. został uznany winnym popełnienia przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. i za co Sąd ten wymierzył mu karę 1 roku pozbawienia wolności, zawieszając warunkowo jej wykonanie na okres 3 lat próby, karę grzywny w wysokości 100 stawek dziennych każda w kwocie 50 zł oraz orzekł zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 1 roku. Wyrok uprawomocnił się w dniu 18 maja 2006 r. Organ I instancji uznał, iż okoliczność ta uzasadnia zaliczenie strony do osób, co do których istnieje obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego i wydał decyzję administracyjną cofająca pozwolenie na broń na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji (tekst jedn. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525, ze zm.- zwana dalej ustawą o broni i amunicji). W wyniku wniesionego przez J. K. odwołania, decyzją Komendanta Głównego Policji powyższa decyzja została uchylona, a sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Komendant Wojewódzki Policji w Bydgoszczy w dniu [...] sierpnia 2007 r. po ponownym rozpatrzeniu ustalonych w sprawie okoliczności w tym przesłuchaniu policjanta, który dokonał zatrzymania skarżącego w czasie prowadzenia przez niego samochodu w stanie nietrzeźwości, uznał, iż fakt popełnienia przez stronę przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. w pełni pozwala na jej zakwalifikowanie do kategorii osób, co do których istnieje obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W konsekwencji organ ten wydał decyzję administracyjną na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji cofając stronie pozwolenie na broń. Od powyższej decyzji odwołanie wniósł J. K. Decyzją z dnia [...] października 2007 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a k.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji Komendant Główny Policji, utrzymał w mocy powyższą decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy wskazując na treść art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji stwierdził, iż organy nie zostały zobowiązane tymi przepisami do udowodnienia, iż faktycznie posiadacz pozwolenia na broń (lub osoba chcąca je uzyskać) posłużył się lub użyje broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Wystarczające jest samo domniemanie takiego zachowania, którego podstawą może być fakt skazania lub podejrzenia (oskarżenia) o popełnienie przestępstwa istotnego ze względu na jego rodzaj i wagę dla sfery stosunków społecznych, a zatem wykluczającego możliwość posiadania broni nawet, gdy jest ono jednorazowe, a inne zebrane w postępowaniu dowody korzystnie świadczą o takiej osobie. Organy Policji przyjęły więc, iż do przesłanek nie pozwalających przyznać prawa do broni, a poprzez dyspozycję art. 18 ust. 1 pkt 2- nakazujących je cofnąć, należy zaliczyć m. in. przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, zwłaszcza te, których jednym ze znamion jest stan nietrzeźwości sprawcy, a takim jest czyn z art. 178a k.k. Organy Policji ustalając tę okoliczność jako spełniającą dyspozycję art. 15 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy wskazały na wysoki stopień szkodliwości tego przestępstwa (stanowi ono bowiem plagę społeczną), jego ewentualne następstwa (zagrożenie także dla życia i zdrowia nie tylko sprawcy, ale także innych uczestników ruchu drogowego) i umyślność czynu - sprawca świadomie godzi się na popełnienie przestępstwa, a także na ewentualne jego skutki, np. śmierć lub kalectwo ludzi lub uszkodzenie mienia. Skarżący popełnił przestępstwo z art. 178a § 1 k.k. i zdaniem organu jako posiadacz tak szczególnego prawa, jakim jest pozwolenie na broń, utracił wiarygodność, co do zgodnego z prawem jej posiadania i używania w rozumieniu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Strona, decydując się na kierowanie samochodem w stanie nietrzeźwości, wykazała się nieodpowiedzialnością i brakiem wyobraźni, bowiem narażała na uszczerbek nie tylko swoje zdrowie, ale także innych uczestników ruchu drogowego, zagrażając w ten sposób pośrednio także innym dobrom chronionym prawem, tj. życiu lub zdrowiu. Zatem jej czyn pozwala uznać, iż także w zakresie zgodnego z prawem posiadania i używania broni nie daje wystarczającej rękojmi, aby pozwolenie na broń jej zachować. Nie można bowiem wykluczyć, iż w takim stanie, w jakim kierowała pojazdem, nie użyje również broni. Obawa, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, jest więc w przypadku skarżącego uzasadniona. W ocenie organu posiadanie dobrej opinii w miejscu zamieszkania i w kole łowieckim nie eliminuje faktu popełnienia przez stronę czynu zabronionego i to o znacznym stopniu społecznej szkodliwości, ponieważ jego następstwa mogły być tragiczne, gdyby nie zatrzymanie strony przez funkcjonariuszy Policji. Biorąc powyższe pod uwagę oraz uwzględniając obligatoryjny charakter zastosowanych przepisów prawa materialnego, organ odwoławczy uznał, że w sytuacji istnienia wobec strony uzasadnionej obawy możliwości użycia broni sprzecznie z prawem w rozumieniu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, w niniejszej sprawie musiało to skutkować cofnięciem pozwolenia na broń. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wniósł J. K., wnosząc o jej uchylenie i zarzucając jej: obrazę prawa materialnego, a w szczególności art. 15 ust 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji przez bezpodstawne zastosowanie ww. przepisu, w sytuacji, gdy strona postępowania skazana została prawomocnym wyrokiem za przestępstwo nie wymienione w art. 15 ust 1 pkt 6 ww. ustawy. Nadto skarżący zarzucił skarżonej decyzji obrazę przepisów prawa procesowego, a mianowicie art. 7 k.p.a., w związku z art. 77 k.p.a., poprzez nierozpatrzenie wszystkich okoliczności sprawy i oparcie się jedynie na treści wyroku Sądu Rejonowego w Rypinie, z pominięciem pozostałego materiału dowodowego, a w szczególności pozytywnych opinii środowiskowych. We wniesionej skardze wskazano też na błędną ocenę okoliczności faktycznych przyjętych za podstawę wydanej decyzji, a w szczególności bezpodstawne uznanie, że sam fakt orzeczenia wobec strony zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres roku uzasadnia przyjęcie tezy, iż może ona użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku prawnego, mimo iż brak jest ku temu jakichkolwiek dowodów, jak również jej dotychczasowe postępowanie oraz cechy charakteru nie wskazują, aby mogła być zaliczony do grona osób wskazanych w art. 15 ust 6 wskazanej ustawy, czego potwierdzeniem są w szczególności pozytywne opinie z Kół Łowieckich oraz opinii z Komendy Powiatowej Policji w Rypinie. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu pierwszej instancji w rozpatrywanej sprawie stan faktyczny został ustalony w sposób nie budzący wątpliwości. Nie jest kwestionowany fakt, iż na podstawie prawomocnego wyroku sądowego skarżący został skazany za czyn wyczerpujący znamiona przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. Sąd wskazał, iż podstawowy problem prawny w rozpatrywanej sprawie sprowadzał się do kwestii czy w związku z faktem popełnienia przez skarżącego w stanie nietrzeźwości, przestępstwa wymierzonego przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, organy miały prawo do zastosowania sankcji cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską, przewidzianej w art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, w związku z zaliczeniem go do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy o broni i amunicji. Zdaniem Sądu pierwszej instancji, przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 po pierwsze - nie rozróżnia rodzajów broni i wobec jego brzmienia należy przyjąć, że dotyczy on wszelkich rodzajów broni palnej objętej wspomnianą regulacją ustawową (art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy), a więc również broni myśliwskiej, po drugie - nakłada na organy Policji obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń w razie wystąpienia przypadków w nim określonych (uznanie związane) i po trzecie - w rozpatrywanej sprawie jednoznacznie odsyła do przepisu art. 15 ust. 1 pkt 2- 6 ww. ustawy. Sąd stwierdził, że przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, wyliczający negatywne przesłanki wyłączające możliwość wydania pozwolenia na broń, mający charakter bezwzględnie wiążący, bez dopuszczenia luzów interpretacyjnych, a więc również narzucający organom Policji uznanie związane, w zestawieniu z przepisem art. 18 ust. 1 pkt 1 ustawy o broni i amunicji oznacza, że obligatoryjnemu cofnięciu podlega pozwolenie na broń wydane m. in. osobom, którym z określonych w tym przepisie przyczyn pozwolenie takie nie powinno być w ogóle wydane. Wykładnia art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji potwierdza ten wniosek. "Uzasadniona obawa", o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy jest kategorią ogólną, w ramach której mieszczą się wymienione w tym przepisie egzemplifikacje. Jak wskazał Sąd pierwszej instancji, można dyskutować, czy jest to wyliczenie otwarte, dopuszczając jeszcze inne rodzaje przestępstw, czy wręcz wykroczeń (stanowisko Policji), czy też, jak coraz częściej uznają sądy administracyjne, jest to wyliczenie zamknięte, nie pozwalające na nieustanne poszerzanie tego katalogu. Za stanowiskiem sądów przemawia możliwość doprowadzenia- w przypadku przyjęcia interpretacji organów Policji- sprowadzenia decyzji cofającej pozwolenie na broń do swego rodzaju kary dodatkowej, orzekanej przy każdym wyroku karnym, niezależnie od rodzaju przestępstwa. Za stanowiskiem Policji, przemawia bezpośredni związek między niektórymi rodzajami przestępstw nie wymienionym w ustawie, a uzasadniającymi obawę użycia broni przez ich sprawcę broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Nie ulega wątpliwości, że każdy przypadek wymaga indywidualnej oceny. Sąd podkreślił, że interpretacja przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji musi uwzględniać fakt, że od osób starających się o pozwolenie na posiadanie broni lub posiadających takie pozwolenia należy wymagać bezwzględnego przestrzegania przepisów prawa. W stosunku do nich obowiązuje miernik najwyższej staranności, który oznacza to, że każde naruszenie przepisów prawa, a zwłaszcza prawa karnego, musi podlegać ocenie z punktu widzenia istnienia uzasadnionej obawy użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Sąd wskazał, że nie może być realniej zarysowana obawa, że posiadacz broni palnej użyje jej w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego niż skazujący wyrok sądowy i to niezależnie od wymiaru kary. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego organy Policji wykazały w rozpatrywanej sprawie w sposób nie budzący wątpliwości istnienie bezpośredniego związku między popełnionymi przez skarżącego czynami, za które został skazany prawomocnymi wyrokami, i cechami jego charakteru oraz jego dotychczasowym postępowaniem, które uprawdopodobniło obawę, że skarżący - posiadacz pozwolenia na broń, może użyć tej broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Nieodpowiedzialne bowiem zachowanie, stanowiące naruszenie porządku prawnego w sposób szczególny, bo w stanie nietrzeźwości, podważa domniemanie, iż osoba ta będzie użytkowała broń w sposób zgodny z interesem porządku publicznego. Jak podkreślił Sąd pierwszej instancji, prawomocne orzeczenia sądu karnego, skazujące za popełnienie przestępstwa z art. 178a § 1 k.k., tj. za przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, mające charakter umyślny, są dla organów Policji wiążące, co do ustalenia faktycznych i prawnych przesłanek cofnięcia pozwolenia na broń. Popełnianie przestępstwa tego rodzaju, udokumentowane prawomocnym wyrokiem sądu, choć nie mieści się w kategorii przestępstw wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, w sposób wystarczający uzasadnia obawę, że osoba skazana za tego rodzaju przestępstwo może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W tej sytuacji właściwe organy Policji mają obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń. W ocenie Sądu pierwszej instancji, organy Policji trafnie też uznały, że pozytywne opinie kół łowieckich oraz Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego, a także z miejsca zamieszkania skarżącego mają ograniczoną moc dowodową w sprawie i nie dają podstaw do zachowania skarżącemu prawa do posiadania broni palnej myśliwskiej, a tym samym podniesiony przez skarżącego zarzut naruszenia art. 7 w związku z art. 77 k.p.a. jest bezpodstawny. Wskazując na powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 127, ze zm.- zwana dalej p.p.s.a) oddalił skargę. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł J. K., zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu: 1. naruszenie prawa materialnego (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.)- tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji przez błędną wykładnię polegająca na przyjęciu, jako zasady, że samo skazanie za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości rodzi uzasadnioną obawę użycia przez sprawcę tego czynu broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego; 2. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.) to jest: a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. poprzez nieuchylenie zaskarżonej decyzji mimo naruszenia wskazanych wyżej przepisów ustawy o broni i amunicji; b. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.- zwana dalej p.u.s.a.) poprzez nieuchylenie zaskarżonej decyzji mimo, że w wyniku ewidentnego naruszenia zasad określonych w art. 7, 8, 75 § 1, 77 § 1 i 80 k.p.a., materiał dowodowy w sprawie nie został wyczerpująco rozpatrzony, a z jedynego ocenianego dowodu (tj. wyroku skazującego) wyprowadzono nieuprawniony (tj. dowolny) wniosek; c. art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. poprzez ogólnikowość uzasadnienia wyroku, pominięcie istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności, dokonanie własnych ustaleń oraz nieuprawnionych uogólnień z powołaniem się przy tym na wyrok wydany w zupełnie innych okolicznościach faktycznych. Nadto, odstępując od utrwalonej od lat linii orzecznictwa w tego rodzaju sprawach, Sąd pierwszej instancji nie wskazał przyczyn, które to odstępstwo uzasadniają. W związku z powyższymi zarzutami kasacji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego kosztów postępowania kasacyjnego. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, iż pogląd Sądu pierwszej instancji, że wyrok skazujący za przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji przesądza o istnieniu "obawy", o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji został bezkrytycznie powtórzony za organami Policji obydwu instancji. W ocenie skarżącego powołany przepis wymienia przykładowo takie przestępstwa, których popełnienie najczęściej wskazuje, że ich sprawca zalicza się do kategorii osób, które nie mogą posiadać pozwolenia na broń, a wśród przestępstw tych ustawa nie wymieniła prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości (art. 178a k.k.), które ustawodawca zaliczył do przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, a nie przeciwko zdrowiu, życiu lub mieniu. Cofnięcia pozwolenia na broń uzasadnia dopiero stwierdzenie, że posiadacz broni zalicza się do kategorii osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. W takiej sytuacji niezbędne jest wykazanie bezpośredniego związku między popełnionym przez skarżącego czynem, za który został skazany, a cechami charakteru oraz jego dotychczasowym postępowaniem, które stwarzałyby obawy, że posiadając pozwolenie na broń użyje jej w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa Państwa lub porządku publicznego. Ponadto podjęcie decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń jej długoletniemu posiadaczowi winno być poprzedzone nie tylko wszechstronną oceną zajścia, które dało podstawę do wszczęcia postępowania, ale także analizą cech osobowościowych posiadacza broni. Zdaniem skarżącego pogląd, iż osoby naruszające prawo nie dają gwarancji bezpiecznego posiadania i dysponowania bronią jest nie do przyjęcia w sytuacji, gdy chodzi o jednorazowe naruszenie, które w świetle dotychczasowego zachowania skarżącego ma charakter wyjątkowy. W konsekwencji wadliwa wykładnia zastosowanych przepisów, stanowi naruszenie prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. Autor skargi kasacyjnej stwierdził, iż przeprowadzone w niniejszej sprawie postępowanie dowodowe ograniczyło się do dowolnej, tj. z przekroczeniem granic swobodnej oceny dowodów, zakreślonych w art. 80 k.p.a., oceny wyroku sądu karnego w aspekcie przesłanek określonych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Nie uwzględnione przy tym zostały wszystkie inne okoliczności sprawy, takie jak cechy osobowościowe skarżącego, jego dotychczasowe zachowanie i inne okoliczności powyżej wskazane. Ponadto skarżący wyraził swoje niezrozumienie wobec faktu uznania przez Sąd pierwszej instancji ograniczonej mocy dowodowej pozytywnych opinii kół łowieckich i Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego oraz miejsca zamieszkania sporządzonej przez Komendę Powiatową Policji w Rypinie, z której wprost wynika, że skarżący nie ma skłonności do używania substancji psychoaktywnych, nadużywania alkoholu, nie leczył się w zakładach zdrowia psychicznego. Sąd pierwszej instancji nie zwrócił także uwagi na okoliczność, że organy nie wyciągnęły wniosków z orzeczeń: psychologicznego i lekarskiego wystawionych przez upoważnionych psychologa i lekarza, w których stwierdza się, że skarżący może dysponować bronią. W ocenie skarżącego nie mogą być jako nieistotne uznane wszystkie dowody potwierdzające, że skarżący nie jest osobą, o której mowa w art.15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Nie można zakładać również, że istotne dla sprawy są tylko takie okoliczności, które potwierdzają wskazaną w tym przepisie obawę, a te które jej nie potwierdzają nie mają znaczenia. Tak wybiórcza ocena dowodów zarówno przez organy Policji, jak i przez Sąd jest niedopuszczalna. Skarżący wskazał, iż rażące naruszenie przepisów regulujących zasady postępowania administracyjnego, a w szczególności dowodowego zobowiązywało Sąd pierwszej instancji, kontrolujący zaskarżony akt także i w tym aspekcie, do wydania orzeczenia zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. skarżący stwierdził, iż uzasadnieniu wyroku powinno również zawierać odniesienie się do zarzutów skargi, dotyczących istotnych okoliczności sprawy. Uzasadnienie wyroku tym wymogom nie odpowiada, a jego część zawierająca rozważania Sądu mogące dotyczyć zarzutów procesowych sprowadza się do kilku ogólników. W ocenie skarżącego wniosku, iż dopuszczenie się przez skarżącego prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości rodzi uzasadnioną obawę, że w takim samym stanie może on korzystać z posiadanej broni, czyli w rezultacie używać jej z narażeniem życia i zdrowia innych osób nie da się wyprowadzić przy pomocy żadnej z metod dowodzenia przyjętych w postępowaniu sądowym. Zaakceptowanie takiego wniosku świadczy o wadliwym wykonaniu obowiązku kontroli zaskarżonej decyzji, czyli o naruszeniu przez Sąd pierwszej instancji art.141 § 4 p.p.s.a. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, wskazując na zasadność stanowiska zaprezentowanego w skarżonym wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Oceniając skargę kasacyjną w granicach określonych w art. 183 § 1 p.p.s.a. i wobec przedstawienia w skardze kasacyjnej zarówno zarzutu naruszenia przepisów prawa materialnego, jak i naruszenia przepisów postępowania w pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania. Za chybiony uznać trzeba zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. Stwierdzić należy, iż wbrew odmiennym wywodom kasacji zaskarżony wyrok nie pominął istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności, ani też orzeczeniem tym nie odstąpiono od utrwalonej linii orzecznictwa w tego rodzaju sprawach. Skarżone uzasadnienie zawiera wszystkie wskazane w art. 141 § 4 p.p.s.a. elementy, a przyjęte przez Sąd pierwszej instancji ustalenia faktyczne znajdują oparcie w zgromadzonym w sprawie materialne dowodowym. Uszło uwadze strony wnoszącej kasację, iż w skarżonym wyroku podkreślono konieczność indywidualnej oceny sytuacji w przypadku stwierdzenia, że podstawę wydania kontrolowanej w sprawie decyzji stanowi sytuacja przewidziana w art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, w związku z zaliczeniem skarżącego do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy o broni i amunicji. Na konieczność tej indywidualizacji każdej sprawy wskazywano w dotychczasowym orzecznictwie sądowym i w tym zakresie skarżący nie wykazał, aby zaskarżony wyrok odbiegał od dotychczasowego orzecznictwa. Nie jest też zasadny zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a., a to z uwagi na ewidentne zdaniem skarżącego naruszenia zasad określonych w art. 7, art. 8, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Sąd pierwszej instancji w warunkach niniejszej sprawy był w pełni upoważniony do przyjęcia, iż postępowanie administracyjne przeprowadzone zostało w sposób prawidłowy, a materiał dowodowy został wyczerpująco rozpatrzony. Organy administracyjne nie ograniczyły się bowiem do wydania decyzji jedynie w oparciu o prawomocny wyrok skazujący skarżącego, ale również wzięły pod uwagę korzystne dla skarżącego opinie w miejscu zamieszkania, Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego, a także w kole łowieckim. Nieprawidłowym jest więc twierdzenie skarżącego, iż cechy osobowościowe pozostały poza sferą zainteresowania organów Policji i Sądu pierwszej instancji. Inną jednak już kwestią jest to, jak zostały ocenione przez organ, a następnie Sąd pierwszej instancji przedłożone opinie i zachowanie skarżącego poprzedzające wydanie wyroku skazującego. Trafnie wskazano w zaskarżonym wyroku, iż podstawowe znaczenie dla sprawy ma fakt popełnienia przez osobę posiadającą pozwolenie na broń przestępstwa, za które skarżący został skazany prawomocnym wyrokiem sądowym, a który to fakt jest zarówno dla organów administracyjnych, jak i Sądu Administracyjnego wiążący. Analizując, czy popełnienie przestępstwa przez taką osobę, pozwala na jej zakwalifikowanie do kręgu osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą one użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, a co może skutkować cofnięciem pozwolenia na broń, należy wziąć pod uwagę poza przedmiotem przestępstwa, okolicznościami przyjętymi w wyroku skazującym, także właściwości osobiste posiadacza pozwolenia na broń, uwzględniając przy tym opinie środowiskowe, czyli z koła łowieckiego do którego przynależy skarżący oraz z miejsca jego zamieszkania. Dopiero tak zebrany materiał dowodowy pozwala na ocenę, czy posiadacz pozwolenia na broń swoim zachowaniem rodzi uzasadnioną obawę, że może użyć tej broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Co prawda rację ma skarżący, że organ odwoławczy i Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu swego stanowiska nie wskazały wprost na treść orzeczenia psychologicznego i lekarskiego na które zwrócił uwagę organ I instancji. Nie można jednak uznać by brak ten miał istotny wpływ na wynik postępowania, skoro Sąd zaakceptował ustalenia dokonane przez organy i dowody przed nimi przeprowadzone. Istotnym jednak jest to, iż negatywne wnioski zawarte w powyższych opiniach wskazujące na brak właściwości psychofizycznych u skarżącego powodowałoby konieczność cofnięcia pozwolenia na broń z art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 2- 4 ustawy o broni i amunicji, a więc skutkowałoby to zastosowaniem innej podstawy materialnoprawnej decyzji. Nie można więc uznać, że w sprawie doszło do naruszenia przepisu art. 77 k.p.a. Podobnie nie zasługuje na uwzględnienie twierdzenie, iż postępowanie dowodowe nosiło cechy dowolności i zostało przeprowadzone z przekroczeniem swobodnej oceny dowodów. Zgodnie z art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Z konstrukcji cytowanego przepisu wynika więc, że organ administracyjny nie pozostaje ograniczony żadnymi merytorycznymi regułami oceny wyników postępowania dowodowego. Udowodnienie danej okoliczności musi pozostawać w związku z całokształtem materiału dowodowego, będąc opartą o reguły logicznego myślenia, co w niniejszej sprawie miało miejsce. Sąd pierwszej instancji słusznie zatem uznał, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy został oceniony prawidłowo, a tym samym nie doszło do naruszenia przepisów art. 7, art. 8, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik postępowania. Stwierdzić trzeba, iż nie jest zasadny ani zarzut naruszenia prawa materialnego tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu zdaniem skarżącego, jako zasady, że samo skazanie za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości rodzi uzasadnioną obawę użycia przez sprawcę tego czynu broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, ani też nie jest uprawniony zarzut naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy to jest: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. poprzez nieuchylenie zaskarżonej decyzji, mimo zdaniem skarżącego, naruszenia wskazanych wyżej przepisów ustawy o broni i amunicji. Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji właściwy organ cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2- 6. Konstrukcja art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, jako przykład tzw. związania administracyjnego, nakłada na organ Policji obligatoryjny obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń w stosunku od osób wymienionych w katalogu art. 15 ust. 1 pkt 2- 6 powyższej ustawy. Przedmiotem niniejszej sprawy była ocena czy osoba skarżącego, który popełnił czyn zabroniony z art. 178a k.k., co zostało stwierdzone prawomocnym wyrokiem sądowym, mieści się w kategorii art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, a więc czy należy do kręgu osób "co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw." Prawidłowa wykładnia powyższego przepisu, prowadzi do wniosku, iż zasadniczą, podstawową przesłanką tegoż przepisu jest powstanie po stronie posiadacza pozwolenia na broń uzasadnionej obawy, że może on jej użyć w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Jednocześnie, ustawodawca wskazał przykładowe sytuacje (poprzez użycie słowa "w szczególności"), których zaistnienie przesądza o powstaniu obawy takiego użycia broni niezgodnie z interesem porządku lub bezpieczeństwa publicznego. Jest to fakt prawomocnego skazania lub nawet tylko prowadzenia przeciwko posiadaczowi pozwolenia na broń postępowania karnego o popełnienie przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu bądź mieniu. Należy podkreślić, co zauważa również skarżący w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, że przy cofnięciu pozwolenia na broń nie można powoływać się jedynie na fakt skazania wyrokiem karnym, lecz konieczne jest wykazanie związku pomiędzy popełnionym przez skarżącego czynem, za który został on skazany i cechami jego charakteru oraz dotychczasowym postępowaniem, które mogłoby stworzyć obawy, że posiadacz pozwolenia na broń użyje jej w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Takiej właśnie oceny dokonano w warunkach niniejszej sprawy zasadnie przyjmując, że skazanie skarżącego, który kierował samochodem osobowym, będąc w stanie nietrzeźwości, bowiem u skarżącego stwierdzono - 2,40 promila alkoholu we krwi, skazano go za czyn z art. 178a § 1 k.k., który wyczerpuje dyspozycję zawartą w art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Stwierdzić trzeba, że dokonana przez Sąd pierwszej instancji wykładnia normy stanowiącej materialnoprawną podstawę decyzji kontrolowanej w niniejszej sprawie jest właściwa. Prawo do posiadania broni ma charakter reglamentacyjny i nie można go w żaden sposób wiązać z wolnościami i prawami obywatelskimi. W związku z tym warunki przyznania pozwolenia na broń i jego posiadania są badane w sposób restrykcyjny, ale również i możliwość cofnięcia pozwolenia powinna być oceniana przy uwzględnieniu kryteriów wskazanych w normach prawnych regulujących omawiane zagadnienie. Ocena środowiskowa, na którą skarżący się powołuje oraz dotychczasowy sposób używania broni, mają oczywiście znaczenie dla sprawy, jednakże nie są one w stanie przesłonić faktu, że skarżący popełnił przestępstwo umyślne działając pod wpływem alkoholu, a więc w okolicznościach, które przy ocenie każdego zachowania mają wpływ na negatywną ocenę takiego postępowania. W pełni uzasadnione jest więc rozumowanie, że skoro skarżący będąc w stanie nietrzeźwym wsiadł za kierownicę i prowadził pojazd po drodze publicznej, to nie można wykluczyć sytuacji, iż w takim stanie mógłby także użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Jazda samochodem po drodze publicznej w stanie nietrzeźwym równa jest z naruszeniem bezpieczeństwa na tej drodze i stanowi potencjalne zagrożenie dla wszystkich jej użytkowników. Nieodpowiedzialne zachowanie, stanowiące naruszenie porządku prawnego w sposób szczególny, bo w stanie nietrzeźwości, podważa domniemanie, iż osoba ta będzie użytkowała broń w sposób zgodny z interesem porządku publicznego. Przy ocenie okoliczności, które mają istotny wpływ na zastosowanie art. 15 ustawy o broni i amunicji oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 tej ustawy należy brać pod uwagę czy posiadacza broni albo osobę ubiegającą się o prawo cechuje nieskazitelność charakteru i postawy. Potwierdzeniem zaś tego niewątpliwie jest poszanowanie obowiązującego porządku prawnego. Popełnieniem czynu zabronionego z art. 178a k.k., poprzez prowadzenie samochodu będąc pod wpływem alkoholu, znaczne przekroczenie progu stanu nietrzeźwości, udowadnia brak poszanowania po stronie skarżącego dla obowiązującego porządku prawnego i jednoznacznie wskazuje, że nie spełnia on "najwyższych standardów zachowania" nałożonych na posiadacza broni ( por. wyrok NSA z dnia 30 sierpnia 2007 r. sygn. akt II OSK 1172/06 nie publ.) Zważywszy na powyższe okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny stwierdzając brak zasadności zarzutów skargi kasacyjnej i nie stwierdzając nieważności postępowania przed Sądem pierwszej instancji, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił wniesioną skargę kasacyjną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło