II SA/Sz 11/08

WyrokWSA w Szczecinie2008-03-05

Skład orzekający: Grzegorza Jankowski, Barbara Gebel, Elżbieta Makowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nauczyciel, któremu akt nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego został uchylony z powodu rażącego naruszenia prawa, może ubiegać się o ponowne nadanie tego stopnia bez spełnienia wymogów stażu i egzaminu, jeśli pierwotnie uzyskał go z mocy prawa?
Ratio decidendi
Nauczyciel, któremu akt nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego został uchylony z powodu rażącego naruszenia prawa, nie może ubiegać się o ponowne nadanie tego stopnia bez spełnienia wymogów stażu zakończonego pozytywną oceną dorobku zawodowego oraz zdania egzaminu przed komisją egzaminacyjną, nawet jeśli pierwotnie uzyskał go z mocy prawa. Niespełnienie tych przesłanek skutkuje zgodnością z prawem decyzji odmawiającej nadania stopnia.
Stan faktyczny
Decyzją Starosty odmówiono V D nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego, uznając, że nie spełnia ona wymogów stażu i egzaminu. Kurator Oświaty utrzymał tę decyzję w mocy. V D pierwotnie uzyskała stopień nauczyciela mianowanego z mocy prawa, jednak akt nadania został uchylony z urzędu przez Kuratora Oświaty, a decyzja ta została utrzymana w mocy przez Ministra Edukacji Narodowej i potwierdzona wyrokiem WSA. V D wniosła skargę na decyzję Kuratora, zarzucając naruszenie jej interesu prawnego i powołując się na wcześniejszy wyrok WSA stwierdzający naruszenie prawa przy pierwotnym nadaniu stopnia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorza Jankowski, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel /spr./, Sędzia NSA Elżbieta Makowska, Protokolant Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 marca 2008 r. sprawy ze skargi V. D. na decyzję Kuratora Oświaty z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego oddala skargę Decyzją z dnia (...) numer (...), Starosta, na podstawie art.9b ust.6 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (Dz.U. z 2006 r. Nr 97, poz. 674 z późn. zm.) odmówił V D nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego. Organ uznał, iż V D nie spełnia wszystkich przesłanek określonych w art.9b ust.1 ww. ustawy, gdyż nie odbyła wymaganego stażu zakończonego pozytywną oceną dorobku zawodowego nauczyciela oraz nie zdawała egzaminu przed komisją egzaminacyjną. Od powyższej decyzji V D odwołała się. Kurator Oświaty decyzją z dnia (...), Nr (...) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ ustalił, iż pismem z dnia 27 kwietnia 2007 r. V D zwróciła się do Starosty o wydanie nowego aktu nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego. V D z dniem 1 września 2000 r. rozpoczęła staż na nauczyciela mianowanego w Zespole Szkół Zawodowych (obecnie Zespół Szkół (...)) w wymiarze 1 rok i 9 miesięcy, zgodnie z uchwałą Zarządu Powiatu z dnia (...)r. Aktem nadania (...) z dnia (...) Starosta nadał V D stopień nauczyciela mianowanego. Stopień nauczyciela mianowanego został nadany z mocy prawa, w trybie art.28 ustawy z dnia 23 sierpnia 2001 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty, ustawy - Przepisy wprowadzające reformę ustroju szkolnego, ustawy - Karta Nauczyciela oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 111, poz. 1194 ze zm.). Akt nadania tego stopnia został uchylony z urzędu przez Kuratora Oświaty - decyzja z dnia (...)r. Nr (...), a Minister Edukacji Narodowej decyzją z dnia (...). Nr (...) utrzymał w mocy zaskarżoną przez V D decyzję. V D wniosła na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, a Sąd ten wyrokiem sygn. akt (...) z dnia 24 kwietnia 2007 r. oddalił skargę potwierdzając, iż decyzja ta została wydana z rażącym naruszeniem prawa. W dniu (...). V D uzyskała z mocy prawa stopień nauczyciela kontraktowego (na podstawie art.7 ust.3 ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy - Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw -Dz.U. Nr 19, poz. 239). Zgodnie z art. 9b ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela warunkiem nadania stopnia nauczyciela mianowanego nauczycielowi jest: 1) posiadanie kwalifikacji, o których mowa wart. 9 ust. 1 pkt 1 Karty Nauczyciela, 2) odbycie stażu zakończonego pozytywną oceną dorobku zawodowego nauczyciela, o której mowa w art. 9c ust. 6 Karty Nauczyciela, 3) zdanie egzaminu przed komisją egzaminacyjną. Przepis art. 9 ust. 1 pkt 1 Karty Nauczyciela stanowi, iż stanowisko nauczyciela może zajmować osoba, która posiada wyższe wykształcenie z odpowiednim przygotowaniem pedagogicznym lub ukończyła zakład kształcenia nauczycieli i podejmuje pracę na stanowisko, do którego są to wystarczające kwalifikacje. V D legitymuje się: - dyplomem ukończenia studiów wyższych zawodowych na kierunku ekonomia w zakresie zarządzanie przedsiębiorstwem na Wydziale Ekonomicznym (...) (dyplom z dnia (...)r. Nr (...)); - dyplomem ukończenia studiów wyższych magisterskich na kierunku zarządzanie i marketing w zakresie zarządzanie przedsiębiorstwem na Wydziale Ekonomicznym (...) (dyplom z dnia (...)., Nr (...)); - świadectwem ukończenia studiów podyplomowych w zakresie menedżerów oświaty organizacja i zarządzanie oświatą (świadectwo z dnia (...) - świadectwem ukończenia kursu kwalifikacyjnego pedagogicznego dla nauczycieli teoretycznych przedmiotów zawodowych (świadectwo z dnia (...).) - a zatem posiada kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela przedmiotów ekonomicznych. W myśl art. 7 ust. 4 ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy Karta nauczyciela... nauczyciele, którzy uzyskali stopień nauczyciela kontraktowego na podstawie art. 7 ust. 3 tej ustawy, zatrudnieni w szkole, mogli złożyć wniosek o podjęcie postępowania egzaminacyjnego na stopień nauczyciela mianowanego po odbyciu stażu trwającego co najmniej 9 miesięcy. Okres stażu dla tych nauczycieli ustalał, w tym czasie z uwzględnieniem ich dorobku zawodowego oraz oceny pracy, organ prowadzący szkołę na wniosek dyrektora szkoły. Starostwo Powiatowe pismem z dnia (...) znak (...) zatwierdziło wnioski o skrócenie stażu kilku nauczycielom, w tym V D do okresu 1 roku i 9 miesięcy. Fakt, iż Starosta nadał V D stopień awansu nauczyciela mianowanego z naruszeniem przepisów prawa oświatowego nie może stanowić przesłanki, aby rozpoczęty staż w roku 2000 uznać jako spełnienie wymagań określonych w art. 9b ust. 1 pkt 2 ustawy Karta Nauczyciela, tym bardziej, że w aktach brak jest oceny dorobku zawodowego za okres zakończonego stażu, a zatem nie można przyjąć, że staż został odbyty zgodnie z art. 9c ust. 6 ustawy Karta Nauczyciela. Ponieważ nie było wniosku V D o podjęcie postępowania egzaminacyjnego, nie było również postępowania egzaminacyjnego. A zatem nie zostały spełnione warunki art. 9b ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy Karta Nauczyciela, konieczne do nadania stopnia awansu nauczyciela mianowanego. . Zarówno ustawa z dnia 18 lutego 2000 r., ustawa z 23 sierpnia 2001 r., jak i ustawa Karta Nauczyciela nie dają podstawy prawnej do nadania stopnia nauczyciela mianowanego bez spełnienia tych warunków. W swoim odwołaniu V D nie przedstawiła argumentów i dowodów, które dałyby podstawę do jego uwzględnienia. Powyższa decyzja została zaskarżona przez V D do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Skarżąca zarzuciła przedmiotowej decyzji naruszenie interesu prawnego (indywidualnego) skarżącej przez przyjęcie, że decyzja podjęta z urzędu przez Kuratora Oświaty z dnia (...) nr (...)o uchyleniu aktu nadania skarżącej stopnia nauczyciela mianowanego jest prawidłowa, a nadto - że skarżąca nie ma prawa domagać się skutecznie potwierdzenia nadania stopnia nauczyciela mianowanego w sytuacji, gdy Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 24 kwietnia 2007r. w sprawie (...) stwierdził, iż wydanie przez Starostę aktu nadania V D stopnia nauczyciela mianowanego z dnia (...) nastąpiło z naruszeniem prawa. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a także decyzji ją poprzedzającej Starosty z dnia (...) Nr (...), z uwzględnieniem na rzecz skarżącej kosztów postępowania w niniejszej sprawie według norm prawem przepisanych. Ponadto skarżąca podniosła, iż jest poza sporem, że Starosta decyzją nr (...)z dnia (...)nadał skarżącej stopień nauczyciela mianowanego i w akcie nadania tego stopnia stwierdził, że skarżąca posiada wyższe wykształcenie magisterskie o kierunku ekonomia, studia podyplomowe w zakresie menadżerów oświaty, organizacja i zarządzanie oświatą oraz kurs nadający kwalifikacje pedagogiczne. W tym miejscu podkreślić należy, że stopień nauczyciela mianowanego skarżąca otrzymała z mocy prawa i to w związku z nowelizacją przepisów prawnych dotyczących awansu na stopień nauczyciela mianowanego. Także bezsporne jest, że po blisko pięciu latach organ pozwany z urzędu uchylił akt nadania stopnia nauczyciela mianowanego (decyzja nr V z dnia (...)). Nie budzi wątpliwości także okoliczność, iż skarżąca zwróciła się do Starosty o wydanie nowego aktu nadania stopnia nauczyciela mianowanego, który odmówił wydania takiego aktu. Jak z powyższego wynika - organ administracji publicznej naruszył zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, która wyrażona jest w treści art.8 Kpa. Realizacja tej zasady odnosi się przecież w równej mierze do podejmowania przewidzianych prawem czynności postępowania, jak też do ich treści oraz do stosowania prawa materialnego, a także do stosunku pracownika do stron i uczestników postępowania w toku prowadzenia tych czynności, a więc do wymagań kultury administrowania. Brzmienie art. 8 Kpa zakłada z góry zaufanie obywatela do organów państwowych, a od działania organów administracji publicznej wymaga się jego wzmacniania (pogłębiania). Zasada ta ma istotne treści normatywne, co wielokrotnie wykazano w orzecznictwie, kwalifikując jako niezgodne z tą zasadą różne przypadki działań organów administracji publicznej, co było podstawą uchylenia zaskarżonych aktów. W niniejszej sprawie zasada ta nie była przestrzegana zarówno w tym postępowaniu, jak i poprzednim, wywołanym stwierdzeniem nieważności nadania stopnia nauczyciela mianowanego. Organy administracji publicznej, poprawnie nie szacowały słuszności interesów skarżącej, wątpliwości procesowych nie rozstrzygnęły na korzyść skarżącej, nie zachowały w tym samym stanie prawnym i faktycznym stałości rozstrzygnięcia i to w toku spraw, jak i instancji administracyjnych. Skarżąca zaskakiwana jest do tej pory niespodziewanymi czynnościami procesowymi i rozstrzygnięciami sprawy. W odpowiedzi na skargę Kurator Oświaty wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd nie dokonuje więc kontroli aktów lub czynności pod względem słusznościowym i nie orzeka merytorycznie. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.). Rozpoznając sprawę w świetle powołanego wyżej kryterium legalności Sąd uznał, iż skarga nie może być uwzględniona, bowiem podejmując zaskarżoną decyzję organ prawa nie naruszył. Kwestia nabycia przez V D stopnia awansu nauczyciela mianowanego z mocy prawa, na podstawie art.28 ustawy z dnia 23 sierpnia 2001 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty, ustawy – Przepisy wprowadzające reformę ustroju szkolnego, ustawy – Karta Nauczyciela oraz niektórych innych ustaw ( Dz.U. Nr 111, poz.1194 z późn.zm. ) została przesądzona decyzjami stwierdzającymi nieważność aktu mianowania wydanego skarżącej w dniu (...) przez Starostę –Kuratora Oświaty z dnia (...) oraz Ministra Edukacji Narodowej z dnia (...)– następnie podtrzymanymi wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 24.04.2007 r. sygn. akt (...), zarówno organy, jak i Sąd jednoznacznie stwierdziły, iż skarżąca w dniu 31 sierpnia 2000 r. nie spełniała wszystkich warunków do uzyskania mianowania z mocy prawa. W świetle powyższego skarżąca posiada obecnie możliwość ubiegania się o nadanie kolejnego stopnia awansu jedynie w oparciu o przepisy ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela ( Dz.U. z 2006 r. Nr 97, poz.674 z późn.zm. ). Zgodnie z art.9b ust.1 pkt 2 ustawy Karta Nauczyciela warunkiem nadania nauczycielowi kolejnego stopnia awansu zawodowego jest spełnienie wymagań kwalifikacyjnych, o których mowa w art. 9 ust. 1 pkt 1 i ust. 1a-3, odbycie stażu, z zastrzeżeniem art. 9e ust. 1-3, zakończonego pozytywną oceną dorobku zawodowego nauczyciela, o której mowa w art. 9c ust. 6, oraz w przypadku nauczyciela kontraktowego - zdanie egzaminu przed komisją egzaminacyjną. Bezsprzecznie więc V D by uzyskać stopień nauczyciela mianowanego winna spełnić wymagania kwalifikacyjne, odbyć staż zakończony pozytywną oceną dorobku zawodowego oraz zdać egzamin przed komisją egzaminacyjną. Jakkolwiek sytuacja V D jest złożona, bowiem od momentu wydania aktu mianowania ((...)) do momentu ostatecznego stwierdzenia nieważności tego aktu ((...).) upłynęło bez mała pięć lat i w okresie tym skarżąca bez przerwy wykonywała zawód nauczyciela, a nadto odbyła staż i podjęła starania o uzyskanie kolejnego stopnia awansu zawodowego – nauczyciela dyplomowanego, nie zmienia to jednak faktu, iż obecnie dla uzyskania stopnia nauczyciela mianowanego winna spełnić przesłanki określone w art.9b ust.1 pkt 2 ustawy Karta Nauczyciela i żadne względy z tego wymogu zwolnić jej nie mogą. Prawidłowo więc organy administracji publicznej uznały, iż V D spełnia przesłankę posiadania właściwych kwalifikacji, nie spełnia jednak dwóch pozostałych przesłanek - to jest odbycia stażu zakończonego pozytywną oceną dorobku zawodowego nauczyciela i zdania egzaminu przed komisją egzaminacyjną (takiego wymogu nie zawierały przepisy przejściowe). Niespełnienie przesłanek warunkujących nabycie kolejnego stopnia awansu zawodowego nauczyciela powoduje, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Starosty są zgodne z prawem ( art.9b ust.6 ustawy ). Należy zauważyć, że spełnienie powyższych przesłanek jest możliwe (między innymi po złożeniu przez V D stosownego wniosku o przeprowadzenie egzaminu – art.9b ust.2 Karty Nauczyciela) i po ich spełnieniu skarżąca będzie mogła ponownie wnioskować o przyznanie stopnia nauczyciela mianowanego. Działania podejmowane przez organy zmierzające do wyeliminowana z obrotu prawnego decyzji dotkniętej wadą nieważności oparte były na przepisach prawa, a konsekwencją ich jest obecna sytuacja niezadowalająca skarżącej. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, jak też ustawy Karta Nauczyciela nie przewidują możliwości kierowania się jedynie względami słusznego interesu strony z pominięciem wymogów zawartych w przepisach prawa. W świetle powyższego, podniesiony przez skarżącą zarzut naruszenia wynikającej z art.8 Kodeksu postępowania administracyjnego zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa nie może zostać uwzględniony w niniejszym postępowaniu. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późn.zm. ), skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło