VI SA/Wa 32/08

WyrokWSA w Warszawie2008-03-05

Skład orzekający: Małgorzata Grzelak, Halina Emilia Święcicka, Olga Żurawska-Matusiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy naruszenie ustalonej trasy przejazdu w krajowym transporcie drogowym osób stanowi podstawę do nałożenia kary pieniężnej, nawet jeśli kontrola drogowa została przeprowadzona przez nieumundurowanych inspektorów w nieoznakowanym pojeździe?
Ratio decidendi
Naruszenie ustalonej trasy przejazdu w krajowym transporcie drogowym osób, określonej w zezwoleniu, stanowi podstawę do nałożenia kary pieniężnej. Nawet jeśli kontrola drogowa została przeprowadzona przez nieumundurowanych inspektorów w nieoznakowanym pojeździe, co stanowi naruszenie art. 71 ustawy o transporcie drogowym, nie podważa to ustaleń kontroli, jeśli kierowca poddał się kontroli i podpisał protokół bez zastrzeżeń. Dokumentacja filmowa nie była podstawowym dowodem w tej sprawie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na A. K., prowadzącą działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego osób, za naruszenie ustalonej trasy przejazdu podczas regularnego przewozu osób. Kontrola drogowa wykazała, że pojazd poruszał się po innej trasie niż wskazana w zezwoleniu i rozkładzie jazdy. Skarżąca zarzucała wadliwość kontroli ze względu na użycie nieoznakowanego pojazdu i nieumundurowanych inspektorów, a także naruszenie jej praw procesowych. Organy administracji obu instancji utrzymały w mocy decyzję o nałożeniu kary, uznając naruszenie warunków zezwolenia za udowodnione.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę A. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Sędziowie Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka (spr.) Sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak Protokolant apl. radc. Urszula Kalisty po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 marca 2008 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [..] października 2007 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] października 2007 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego po rozpatrzeniu odwołania A. K., prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą "S." z siedzibą w L., od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego we W. z dnia [...] stycznia 2007 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 3.000 zł, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Jako podstawę prawną decyzji wskazał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 18 ust. 4, art. 20 ust. 1, art. 22 ust. 1, art. 87, art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jednolity Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874, dalej nazwaną ustawą o transporcie drogowym) oraz lp. 2.2 lit. 3 załącznika do cyt. ustawy. Decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego zapadła w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne. W dniu 8 listopada 2006 r. w L., na ul. I. zatrzymano do kontroli drogowej pojazd marki [...] o nr rej. [...] kierowany przez W. L.. Pojazd wykonywał regularny przewóz osób w krajowym transporcie drogowym na podstawie zezwolenia nr [...] z ważnością do dnia 13 lipca 2008 r. wraz z rozkładem jazdy na linii komunikacyjnej L. – R. – L.. Stwierdzono, iż po wjeździe do L. przejazd odbywał się ulicami: P., L., P., L., S. a następnie P., w kierunku ul. I., kierowca przesłuchany w charakterze świadka potwierdził wykonywanie przejazdu wg wskazanej trasy. Z zezwolenia oraz z załączonego do zezwolenia rozkładu jazdy wynikało, iż przejazd winien odbywać się ulicami P., L., S., P., P., I.. W protokole zapisano, iż wykonano dokumentację filmową wykonanego przejazdu. Protokół został podpisany przez kierowcę bez zastrzeżeń. Pismem z dnia 5 stycznia 2007 r. strona skarżąca została zawiadomiona przez Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego we W. o wszczęciu postępowania administracyjnego i pouczona o przysługujących jej na podstawie art. 10 § 1 k.p.a. prawach strony, w tym prawie do składania wyjaśnień. Ponadto organ wezwał stronę do przesłania stosownych dokumentów. Strona nie skorzystała z powyższego uprawnienia. Decyzją z dnia [...] stycznia 2007 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego we W. na podstawie art. 93 ust. 1, art. 92 ust. 1 i 4, ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.) oraz lp. 2.2. załącznika do cyt. ustawy – nałożył na skarżącą A. K. karę pieniężną w wysokości 3.000,- zł z tytułu wykonywania transportu drogowego osób, z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu dotyczących ustalonej trasy przejazdu. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji – powołując się na ustalenia kontroli oraz na przepisy zawarte w ustawie o transporcie drogowym (art. 18 ust. 1 i 2, art. 18b ust. 1 pkt 2, 3 i 7, ust. 2 pkt 2, 3 i 5, art. 20 ust. 1, ust. 1a, art. 20a, art. 22 ust. 1, 2, 3 i 4 – stwierdził, że w zezwoleniu przy przewozach regularnych osób określa się warunki wykonywania przewozów, przebieg trasy przewozów, w tym miejscowości, w których znajdują się miejsca początkowe i docelowe przewozów, miejscowości, w których znajdują się przystanki. Dodatkowo do zezwolenia w formie załącznika winien być załączony obowiązujący rozkład jazdy. Skarżąca odwołała się od ww. decyzji organu I instancji do Głównego Inspektora Transportu Drogowego wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania. Podniosła, iż przed dokonaniem kontroli pojazd był obserwowany z nieoznakowanego pojazdu a rzekome naruszenie trasy przejazdu udokumentowano dokumentacją filmową. Powołując się na art. 71 ww. ustawy o transporcie drogowym zarzucała, że kontrola i sporządzone z niej materiały są nielegalne i nie mogą stanowić podstawy do wydania decyzji o nałożeniu kary pieniężnej. Zarzucała naruszenie prawa materialnego: art. 92 i lp. 2.2 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, oraz naruszenie zasad postępowania poprzez niezastosowanie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, zarzucała również naruszenie art. 71, 72 i 73 ustawy o transporcie drogowym. W wyniku rozpatrzenia odwołania Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] października 2007 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji, powołując się na obowiązujące w tej materii przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym oraz na wyniki przeprowadzonej kontroli pojazdu należącego do strony skarżącej - stwierdził, iż w niniejszej sprawie doszło do naruszenia przepisów prawa poprzez wykonywanie przez skarżącą transportu drogowego osób z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu dotyczących ustalonej trasy przejazdu i wyznaczonych przystanków. Organ odwoławczy przytoczył oświadczenie kierowcy z protokołu przesłuchania świadka i stwierdził, iż fakt wykonywania kursu regularnego niezgodnie z ustaloną trasą przejazdu i wyznaczonymi przystankami potwierdził również sam kierowca. Podniesione przez stronę w odwołaniu zarzuty uznał za chybione, przytoczył treść art. 69 ust. 1a ustawy o transporcie drogowym, zgodnie z którą inspektor może wykonywać czynności kontrolne również bez umundurowania. Organ podniósł, iż zgodnie z treścią art. 72 ustawy o transporcie drogowym kontrolowany jest obowiązany umożliwić inspektorowi dokonanie czynności kontrolnych, m. in. umożliwić sporządzenie dokumentacji filmowej, jeżeli może ona stanowić dowód lub przyczynić się do utrwalenia dowodu w sprawie będącej przedmiotem kontroli. Za nieprawdziwy uznał zarzut strony, dotyczący niezapewnienia czynnego udziału strony w postępowaniu. Podkreślił, iż strona miała możliwość wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, po otrzymaniu protokołu kontroli oraz po zawiadomieniu o wszczęciu postępowania wobec przedsiębiorcy z pouczeniem o możliwości przedstawienia wszelkich dowodów w sprawie oraz złożenia wyjaśnień w terminie 7 dni od dnia otrzymania pisma, z czego nie skorzystała. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła A. K., prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą "S." z siedzibą w L. wnosząc o jej uchylenie i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Powtórzyła zarzuty z odwołania: naruszenie art. 71, 72 oraz art. 92 i lp. 2.2 ustawy o transporcie drogowym oraz naruszenie prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu. Podniosła również zarzut naruszenia art. 68 ustawy o transporcie drogowym poprzez uznanie kierowcy za stronę postępowania i przesłuchanie go bez powiadomienia strony postępowania. W uzasadnieniu skargi powtórzyła zarzuty o wadliwości przeprowadzonej kontroli z uwagi na zatrzymanie kontrolowanego pojazdu przez inspektorów, poruszających się nieoznakowanym pojazdem oraz zarzuty co do dopuszczenia jako dowodów w sprawie dokumentów i filmu z czynności kontrolnych, co w jej ocenie stanowi naruszenie również art. 75 k.p.a. oraz art. 2 Konstytucji RP. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wnosił o jej oddalenie stwierdzając, iż zarzuty podniesione w skardze były już przedmiotem rozpoznania przez organ II instancji, który odniósł się do zarzutów w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga A. K. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego nie narusza prawa. Przedmiotowa decyzja organu odwoławczego z dnia [...] października 2007 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego we W. z dnia [...] stycznia 2007 r. w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w wysokości 3.000 zł z tytułu wykonywania transportu drogowego osób z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu, dotyczących ustalonej trasy przejazdu i wyznaczonych przystanków – nie naruszają zarówno przepisów prawa materialnego wskazanych w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, jak również przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, w tym w szczególności art. 7, 10, 75, 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., oraz art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy. Zdaniem Sądu organy inspekcji transportu drogowego obu instancji, zasądzając karę pieniężną z tytułu wykonywania transportu drogowego osób z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu, dotyczących ustalonej trasy przejazdu i wyznaczonych przystanków nie dopuściły się obrazy przepisów art. 92 ust. 1 i 4 w zw. z art. 18b ust. 2 pkt 2 i 5 ustawy o transporcie drogowym, albowiem prawidłowo uznały, iż skarżąca wykonywała przewóz regularny osób z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu, dotyczących ustalonej trasy przejazdu i wyznaczonych przystanków. Kontrolowany przewóz był wykonywany w oparciu o zezwolenie nr [...] w ramach linii regularnej L. – R. – L., w którym wskazano trasę wykonywanych przewozów regularnych. Godziny przyjazdu i odjazdu z określonych przystanków wynikały z rozkładu jazdy, stanowiącym integralną część zezwolenia. Obowiązek korzystania z określonych przystanków w danej miejscowości, jak i obowiązek stosowania się do godzin przyjazdu i odjazdu w odniesieniu do danego przystanku wynika z art. 18 ust. 1 i art. 20 ustawy o transporcie drogowym. Naruszenie warunków przewozu osób określonych w zezwoleniu, dotyczących ustalonej trasy lub wyznaczonych przystanków stanowi podstawę do nałożenia kary pieniężnej określonej w lp. 2.2 załącznika do ustawy o transporcie drogowym. Ustosunkowując się do zarzutów skarżącej, dotyczących naruszenia przepisu art. 10 k.p.a. - należy stwierdzić, iż z akt sprawy wynika jednoznacznie, że pismem z dnia 8 listopada 2006 r. strona skarżąca została prawidłowo poinformowana o przysługujących jej prawach procesowych. Z prawa tego nie skorzystała. Z tej przyczyny nie można uznać, iż organ dopuścił się w jakikolwiek sposób naruszenia przepisu art. 10 § 1 k.p.a. Niezasadnie są - zdaniem Sądu - zarzuty odnośnie uznania kierowcy za kontrolowanego oraz za świadka. W świetle przepisów ustawy o transporcie drogowym w czynnościach kontrolnych przeprowadzanych przez inspekcję transportu drogowego miał pełne prawo (i obowiązek) brać udział kierowca pojazdu, stanowiącego własność skarżącej. Postępowanie kontrolne jest postępowaniem szczególnym, w którym strona uczestniczy w taki sposób, że reprezentuje ją kierowca. Dowód przeprowadzenia tego postępowania i dowód dokonanych w nim ustaleń stanowi protokół z zatrzymania i kontroli pojazdu. Należy zwrócić uwagę na fakt, iż kierowca pojazdu podpisał protokół z zatrzymania i kontroli pojazdu nie wnosząc do niego żadnych uwag zarówno co do sposobu przeprowadzenia kontroli, jak i jej wyników (vide: wyrok WSA w Warszawie z dnia 5 maja 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 2494/05, LEX nr 283301). Stosownie do treści art. 73 ust. 1 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym inspektor w toku kontroli może przesłuchiwać świadków i zasięgać opinii biegłych. Przesłuchanie kierowcy w charakterze świadka, podczas kontroli drogowej, mieści się w uprawnieniach wynikających z powyższego przepisu. Należy mieć również na uwadze, iż zgodnie z treścią art. 75 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Ma rację skarżąca, iż zatrzymanie pojazdu do kontroli może być dokonane tylko przez inspektorów znajdujących się w oznakowanym pojeździe służbowym. Jak stanowi art. 71 ustawy o transporcie drogowym zatrzymanie pojazdu do kontroli może być dokonane tylko przez umundurowanych inspektorów znajdujących się: w pobliżu oznakowanego pojazdu służbowego lub w miejscu oznakowanym znakiem drogowym uprzedzającym o kontroli. Naruszenie tego przepisu, w ocenie Sądu, nie podważa jednak ustaleń kontroli drogowej, której poddał się kierowca zatrzymując się do kontroli. Natomiast zarzuty podniesione wobec dokumentacji filmowej dokonanej przez inspektora są o tyle nieistotne, iż nie stanowiły materiału, który był podstawą stwierdzenia naruszenia warunków posiadanego zezwolenia; podstawowym dowodem na okoliczność stwierdzonego naruszenia był protokół kontroli. Podpisanie go bez zastrzeżeń wywiera ten skutek, iż dla oceny stanu faktycznego przesyłki miarodajne są ustalenia stwierdzone w protokole z kontroli (vide: wyrok WSA w Warszawie z dnia 8 września 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 1224/04, LEX nr 205475). Mając powyższe na uwadze i na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło