IV SA/Wa 3/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Sędziowie Sędzia WSA Anna Szymańska, Asesor WSA Tomasz Wykowski (spr.), Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2008 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia (...) listopada 2007 r. nr (...) w przedmiocie unieważnienia aktu urodzenia - oddala skargę - Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2007 r. [...] Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymał w mocy decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] sierpnia 2007 r. Nr [...], unieważniającej akt urodzenia Nr [...] sporządzony w dniu [...] lipca 2003 r. w Urzędzie Stanu Cywilnego w C. na imię i nazwisko M.P. urodzony 16 września 2002 r. w L., syn A.P. i M. P., zwanej dalej "skarżącą". Zaskarżona decyzja Ministra zapadła w następującym stanie faktycznym. W dniu [...] lipca 2003 r. w Urzędzie Stanu Cywilnego w C. został sporządzony pod nr [...] akt urodzenia na imię i nazwisko M.P. urodzony w dniu 16 września 2002 r. w L. /Wielka Brytania/. Drugi akt urodzenia na imię i nazwisko M.P. urodzony 16 września 2002 r. w L. /Wielka Brytania/, syn A.S. i skarżącej sporządzono natomiast w Urzędzie Stanu Cywilnego W. w dniu [...] grudnia 2005 r. pod [...]. Oba dokumenty zostały sporządzone w trybie art.73 ustawy z dnia 29 września 1986 r. Prawo o aktach stanu cywilnego (Dz. U. z 2004 r. Nr 161, poz.1688 z późn. zm.), gdyż podstawą ich wpisania do polskich ksiąg stanu cywilnego był zagraniczny akt urodzenia dziecka. Decyzją z dnia [...] listopada 2006 r. Nr [...] Wojewoda Mazowiecki, działając na podstawie art.29 Prawa o aktach stanu cywilnego unieważnił akt urodzenia sporządzony w dniu [...] lipca 2003 r. przez Kierownika USC w C.. Wojewoda stwierdził, iż w obrocie prawnym pozostają dwa akty stanu cywilnego stwierdzające to samo zdarzenie, tj. urodzenie się M.P.. Akt późniejszy, tj. akt sporządzony w dniu [...] grudnia 2005 r. przez Kierownika USC w W. zawiera dane pełniejsze niż akt z dnia [...] lipca 2003 r., albowiem zawiera dane ojca dziecka (akt wcześniejszy zawiera - zgodnie z art.42 ust.2 Prawa o aktach ... dane fikcyjne). Powyższe uzasadnia wyeliminowanie z obrotu prawnego aktu wcześniejszego. Decyzją z dnia [...] stycznia 2007 r. Nr [...] Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji uchylił decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] listopada 2006 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania temu organowi. Przyczyną uchylenia rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego były wyłącznie uchybienia procesowe, tj. niezapewnienie skarżącej czynnego udziału w postępowaniu. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r. Wojewoda Mazowiecki ponownie unieważnił akt urodzenia z dnia [...] lipca 2007 r. z tych samych przyczyn, z których orzekł w ten sposób decyzją z dnia [...] listopada 2006 r. Rozpatrzywszy odwołanie skarżącej od tej decyzji Minister utrzymał decyzję z dnia [...] sierpnia 2007 r. w mocy. Organ odwoławczy wskazał, iż zwrócił się do Sądu Rodzinnego w C. z zapytaniem, czy przed sądem tym toczy się postępowanie o ustalenie, czy też zaprzeczenie pochodzenia syna skarżącej od A. S. W odpowiedzi Sąd Rodzinny poinformował, iż postępowanie o tym przedmiocie nie jest przed nim prowadzone. Toczy się natomiast postępowanie o ustalenie kontaktów A. S. z synem skarżącej. Postępowanie to zostało zawieszone do czasu zakończenia się postępowania o unieważnienie jednego z dwóch aktów urodzenia syna skarżącej. Organ podniósł, iż wpisanie do polskich ksiąg stanu cywilnego zagranicznego aktu stanu cywilnego (transkrypcja) jest wiernym przepisaniem treści tego aktu, bez możliwości dokonania w nim jakichkolwiek zmian. Jest to jedynie przetransponowanie pod względem językowym i formalnym obcego aktu stanu cywilnego na obowiązujący w Polsce język urzędowy i w obowiązującej formie. Rola kierownika stanu cywilnego przy dokonywaniu tej czynności jest ograniczona, gdyż nie może dokonać on żadnych zmian w treści zagranicznego dokumentu, nie może również badać prawdziwości zamieszczonych w nim danych. Z tego względu twierdzenie skarżącej, iż A. S. nie jest ojcem jej dziecka, nie mogło być wzięte pod uwagę ani w postępowaniu o wpisanie do księgi stanu cywilnego zagranicznego aktu stanu cywilnego prowadzonym przez Kierownika USC w W., ani w postępowaniu o unieważnienie jednego z dwóch aktów stanu cywilnego stwierdzających urodzenie się syna skarżącej. Kierownik USC w W., otrzymawszy brytyjski akt stanu cywilnego zawierający dane A. S., zobowiązany był dokonać jego wpisu do polskich ksiąg stanu cywilnego bez badania prawidłowości danych z aktu zagranicznego. Bez znaczenia pozostaje również fakt, iż pochodzenie dziecka ustalone zostało w wyniku uznania, gdyż zgodnie z art.12 ustawy z dnia 12 listopada 1965 r. Prawo prywatne międzynarodowe (Dz. U. Nr 46, poz.290 z późn. zm.) uznanie dziecka obywatelstwa polskiego dokonane za granicą- zgodnie z formą przewidzianą przez prawo państwa, w którym uznanie zostało dokonane - jest ważne i skuteczne również na terytorium RP. Twierdzenia skarżącej, iż A. S. nie jest ojcem jej syna mogą być podnoszone w postępowaniu przed sądem powszechnym, nie można ich natomiast brać pod uwagę w postępowaniu niniejszym. Nietrafnie podnosi skarżąca, iż A. S. nie miał legitymacji do żądania wpisania przez Kierownika USC w W. zagranicznego aktu urodzenia syna skarżącej do polskich ksiąg stanu cywilnego. Wyżej wymieniony jest bowiem "osobą zainteresowaną" w rozumieniu art.73 ust.1 Prawa o aktach ..., mającą tego rodzaju legitymację. Trafnie natomiast skarżąca podniosła, iż Kierownik USC w W. nie zapewnił jej udziału w prowadzonym przez siebie postępowaniu. Uchybienie to może jednakże stanowić przesłankę do wznowienia wspomnianego postępowania administracyjnego, nie zaś unieważnienia wydanego w nim aktu stanu cywilnego. Konkludując Minister stwierdził, iż rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne, mocą którego wyeliminowano z obrotu prawnego wcześniejszy akt urodzenia syna skarżącej, jest prawidłowe. Za unieważnieniem tego aktu przemawia nie tylko zasada zupełności aktów stanu cywilnego, ale również wątpliwość co do prawidłowości zagranicznego aktu urodzenia, który skarżąca przedłożyła Kierownikowi USC w C. do transkrypcji. W skardze na powyższą decyzję skarżąca podniosła, iż Minister nie udowodnił, że akt stanu cywilnego został wydany właściwej osobie. Dokument brytyjski zawiera dopis A. S. urodzony w Polsce, nie zawierając żadnych innych danych. Treść brytyjskiego aktu nie przesądza w sposób ostateczny o pochodzeniu syna skarżącej. Dokument brytyjski nie jest aktem urodzenia ani dowodem tożsamości. Jest to tylko dokument rejestrujący fakt urodzenia dziecka na podstawie którego należy sporządzić dopiero akt urodzenia w kraju pochodzenia dziecka. Skarżąca zarejestrowała dziecko przed Kierownikiem Urzędu Stanu Cywilnego w C., podając prawidłowe dane, zgodnie z prawem, prawdą i sumieniem. Gdyby skarżąca chciała sporządzić akt urodzenia zawierający imię i nazwisko ojca dziecka, dokonała by tego przed Konsulem RP w Wielkiej Brytanii. J. S. nie wykazał swojego interesu prawnego do wystąpienia z wnioskiem o wydanie mu aktu urodzenia syna skarżącej. A. i J. S. wiedzieli, iż syn skarżącej posiada akt urodzenia wydany przez Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w C., ponieważ na jego podstawie oddalone zostały roszczenia A. S. o kontakty z dzieckiem w Sądzie Rejonowym w C.. A. S. nie posiadał żadnych dokumentów na tę okoliczność. Akt urodzenia wydany przez Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w W. jest wadliwy i sporządzony wskutek zaniedbania. Winien on zostać wyeliminowany z obrotu prawnego. Niezasadne wyeliminowanie z obrotu prawnego aktu urodzenia syna skarżącego prawidłowo sporządzonego przez Kierownika USC w C. powoduje liczne komplikacje. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Sąd rozpoznał skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z racji sprawowania wymiaru sprawiedliwości, polegającego na kontrolowaniu działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (art.1§1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. z dnia 20 września 2002 r., Nr 153, poz.1269). Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art.3§2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 - zwanej dalej "p.p.s.a."). Skargę należało oddalić, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa obowiązujących w dacie jej wydania. Zgodnie z art.29 ustawy Prawo o aktach stanu cywilnego jeżeli dwa akty stanu cywilnego stwierdzają to samo zdarzenie, unieważnia się jeden z nich. Unieważnienia dokonuje organ administracji państwowej wyższego stopnia, właściwy dla kierownika urzędu stanu cywilnego, który sporządził akt późniejszy. Organ orzekający na podstawie art. 29 ustawy Prawo o aktach stanu cywilnego dokonuje oceny, który z dwóch aktów zawiera więcej danych i rzetelniej dokumentuje zdarzenie (wyrok NSA w Warszawie z dnia 3 grudnia 2001 r., sygn. akt V SA 1385/2001, publ. LEX nr 157865). W ocenie Sądu orzekającego w sprawie niniejszej organy obu instancji orzekające w postępowaniu administracyjnym prawidłowo przyjęły, iż akt urodzenia syna skarżącej sporządzony w dniu [...] lipca 2003 r. przez Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w C. jako zawierający mniej danych aniżeli akt urodzenia sporządzony przez Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w W. w dniu [...] grudnia 2005 r. winien być wyeliminowany z obrotu prawnego. Różnica między oba aktami wyraża się w tym, iż akt późniejszy zawiera dane ojca dziecka, podczas gdy akt wcześniejszy zawiera w tym zakresie wyłącznie dane fikcyjne. Oba akty sporządzone zostały na podstawie art.73 ust.1 Prawa o aktach stanu cywilnego, zgodnie z którym akt stanu cywilnego sporządzony za granicą może być wpisany do polskich ksiąg stanu cywilnego na wniosek osoby zainteresowanej lub z urzędu. Wpisanie w tym trybie zagranicznego aktu stanu cywilnego do polskich ksiąg stanu cywilnego jest prostym wpisaniem do tych ksiąg treści aktu zagranicznego bez możliwości zmiany czy weryfikacji tej treści. Kierownik USC w W. nie miał zatem umocowania do zweryfikowania tego, czy A. S. jest ojcem dziecka skarżącej. Nie ulega wątpliwości, iż akt z dnia [...] grudnia 2005 r. jest transpozycją legalnego dokumentu brytyjskiego z dnia [...] kwietnia 2003 r., w którym nazwisko A. S. jako ojca dziecka widnieje. Legitymacja A. S. do żądania wystawienia aktu z dnia [...] lipca 2003 r. nie budzi wątpliwości w świetle powołanego przez organ art.73 ust.1 Prawa o aktach ... (wyżej wymieniony jest osobą zainteresowaną w rozumieniu tego przepisu). W tej sytuacji skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.