VII SA/Wa 2113/07

WyrokWSA w Warszawie2008-03-18

Skład orzekający: Ewa Machlejd, Mirosława Kowalska, Elżbieta Zielińska - Śpiewak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca opróżnienie budynku mieszkalnego z powodu zagrożenia katastrofą budowlaną została skierowana do właściwego adresata, jeśli Gmina kwestionuje swój status zarządcy nieruchomości?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja została uchylona z powodu naruszenia zasady prawdy obiektywnej i obowiązku wszechstronnego zebrania materiału dowodowego. Sąd uznał, że organy administracji nie ustaliły jednoznacznie, czy Gmina S.B. jest zarządcą nieruchomości, do której skierowano decyzję, a tym samym czy jest właściwym adresatem nałożonych obowiązków. Brak jednoznacznego ustalenia statusu zarządcy i właścicieli uniemożliwia prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, utrzymanej w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, nakazującej Gminie S.B. opróżnienie budynku mieszkalnego z powodu zagrożenia katastrofą budowlaną. Gmina S.B. wniosła skargę, kwestionując swój status zarządcy nieruchomości i wskazując na brak ustalonych właścicieli. Budynek był zamieszkany przez lokatorkę od wielu lat.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji oraz stwierdzenie, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Protokolant Agnieszka Wasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2008r. sprawy ze skargi G. S. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2007 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku opróżnienia budynku mieszkalnego, umieszczenia zawiadomienia o stanie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi oraz zakaz użytkowania obiektu. I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. VII SA/Wa 2113/07 UZASADNIENIE Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W. decyzją z dnia [...] lipca 2007r. nr [...] znak: [...], w oparciu o art. 68 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. 2006r. nr 156 poz. 1118 ze zm.) oraz art. 104 i 108 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98 poz. 1071; powoływany dalej jako K.p.a.), na podstawie protokołu oględzin obiektu budowlanego dokonanych w dniu 16 maja 2006r. oraz 10 lipca 2007r. na działce nr ew. [...] w S.B. - nakazał Gminie S.B., będącej zarządcą budynku mieszkalnego jednorodzinnego istniejącego na działce nr ew. [...] położonej przy ul. S. [...] w S. opróżnienie w/w budynku mieszkalnego jednorodzinnego usytuowanego na wskazanej wyżej działce nr ew. [...] w S. oraz umieszczenie na budynku zawiadomienia o stanie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi oraz o zakazie jego użytkowania i wykonanie doraźnych zabezpieczeń w celu uniemożliwienia dostania się do budynku osób postronnych. Jednocześnie, uwagi na konieczność ochrony zdrowia lub życia ludzkiego organ I instancji nadał niniejszej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż podczas czynności kontrolnych przeprowadzonych przy udziale przedstawicieli Urzędu Gminy S.B. w dniu 16 maja 2006r., na działce nr [...] ustalono, że istniejący na działce budynek mieszkalny jednorodzinny znajduje się w złym stanie technicznym. W spisanym na miejscu protokole oględzin obiektu budowlanego stwierdzono, że budynek znajduje się w stanie zagrożenia katastrofą budowlaną. Organ I instancji, po przeprowadzeniu wnikliwego postępowania wyjaśniającego mającego na celu ustalenie właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego w dniu 10 lipca 2007r. ponowił oględziny budynku, w wyniku których stwierdzono pogorszenie się jego stanu technicznego. Stan fundamentów, ścian konstrukcyjnych oraz działowych oceniono jako zły, natomiast stan techniczny dachu, stolarki okiennej i drzwiowej, tynków zewnętrznych i wewnętrznych oraz podłóg jako bardzo zły. Ustalono także, że kominy uległy degradacji, co uniemożliwia ogrzewanie budynku piecem węglowym w sezonie grzewczym. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego podkreślił również, że budynek nie jest wyposażony w instalację elektryczną, gazową, wodno-kanalizacyjną, w związku z tym nie nadaje się do użytkowania na cele mieszkalne. Na działce znajduje się jedynie przyłącze wodne – zdrój czerpalny wykonane przez Gminę. Konstrukcja budynku poważnie zniszczona, stanowi zagrożenie dla lokatora zamieszkującego w budynku jak również dla osób trzecich ponieważ teren nieruchomości nie jest zabezpieczony. Organ I instancji ustalił podczas oględzin, że budynek zamieszkany jest przez S.D. od 11 lutego 1951r. kiedy to zameldowano ją z mężem w charakterze lokatora w budynku mieszkalnym przy ul. S. [...] w S.B., co potwierdziła Gmina S.B. pismem z dnia 27 kwietnia 2007r. W dacie zameldowania S.D. obowiązywał dekret z dnia 21 grudnia 1945r. o publicznej gospodarce lokalami, zgodnie z którym "w miastach i osiedlach, objętych publiczną gospodarką lokalami, lokale mieszkalne lub ich części oraz lokale użytkowe można zajmować, poza wyjątkami wynikającymi z przepisów dekretu niniejszego, tylko na podstawie przydziału, wydanego przez właściwą władzę kwaterunkową" (art. 5 w/w dekretu). Biorąc pod uwagę powyższe, organ uznał że S.D. została zameldowana i użytkuje budynek na podstawie obowiązujących wówczas przepisów. Powyższy dekret utracił moc z chwilą wejścia w życie ustawy z dnia 30 stycznia 1959r. Prawo lokalowe, zgodnie z którą nie podlegają publicznej gospodarce lokalami, lokale wyłączone spod publicznej gospodarki lokalami na podstawie odrębnych przepisów. Jednakże z ustawy z dnia 28 maja 1957r. o wyłączeniu spod publicznej gospodarki lokalami domów jednorodzinnych oraz lokali w domach spółdzielni mieszkaniowych wynika, iż lokale mieszkalne w domach jednorodzinnych stanowiące własność indywidualną wyłączone są spod publicznej gospodarki lokalami. Zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt. 1 tej ustawy w celu umożliwienia właścicielom domów jednorodzinnych lub właścicielom lokali w małych domach mieszkalnych o których mowa w art. 1 ust. 3, zamieszkania w ich domach (lokalach) organ dla spraw lokalowych obowiązany jest oddać właścicielom domów (lokali) lokale zwalniane przez dotychczasowych najemców (użytkowników). Ustawa z dnia 30 stycznia 1959r. Prawo lokalowe utraciła moc prawną w chwili wejścia w życie ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. Prawo lokalowe, gdzie zgodnie z art. 25 ust. 1 "właściciele domów jednorodzinnych, domów mieszkalno-pensjonatowych i lokali mieszkalnych stanowiących odrębne nieruchomości oraz członkowie spółdzielni budownictwa mieszkaniowego mają prawo do zamieszkania w swych domach i lokalach, opróżnionych całości lub części", zgodnie z art. 25 ust. 2 "w celu umożliwienia osobom wymienionym w ust. 1 zamieszkania w swych domach i lokalach terenowy organ administracji państwowej powinien – w miarę istniejących wolnych lokali – przekwaterować do lokali zamiennych najemców zajmujących na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale domy lub lokale określone w tym przepisie". Ustawa powyższa utraciła moc prawną z chwilą wejścia w życie ustawy z dnia 2 lipca 1994r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych. Z dniem wejścia w życie ustawy do czynności jednostek zarządzających nieruchomościami na mocy decyzji administracyjnych wydanych na podstawie art. 25 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. Prawo lokalowe stosuje się przepisy Kodeksu Cywilnego o prowadzeniu cudzych spraw bez zlecenia. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego podkreślił, iż do dnia dzisiejszego Gmina S.B. nie przekwaterowała S.D. nie zapewniając jej lokalu zastępczego, a jednocześnie nie zwróciła opróżnionego budynku właścicielom nieruchomości. Należy uznać więc, że Gmina S.B. od 1951 r. do chwili obecnej z chwilą zakwaterowania na mocy decyzji przydziałowej małżonków D. w budynku przy ul. S. [...] w S.B. stała się zarządcą obiektu wynikającym z przytoczonych wyżej ustaw. Organ I instancji podejmował czynności zmierzające do ustalenia następców prawnych właścicieli budynku, lecz na dzień dzisiejszy brak jest możliwości ustalenia wszystkich następców prawnych. Organ wnioskami z dnia 19 kwietnia 2007r. wystąpił do Centralnego Biura Adresowego MSWiA, Urzędu Gminy S.B., Urzędu Miasta i Gminy Ł., Urzędu m. W. w celu ustalenia wszystkich następców prawnych po współwłaścicielach działki nr [...]. Udało się ustalić tylko spadkobierców po: W.B., H.B., W.C. oraz fakt nie przeprowadzenia postępowania spadkowego po F.W., jednak te wnioski nie pozwoliły ustalić spadkobierców po L.B. (współwłaścicielu w 3/8 działki o nr ew. [...]), mimo pism wystosowanych w dniu 19 kwietnia 2007r. oraz 25 maja 2007r. do dzieci zmarłego. Ponadto Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wystąpił do Sądu Rejonowego w P. celem ustalenia czy było przeprowadzone postępowanie spadkowe. Celem organu było zebranie jak najdokładniejszego materiału dowodowego dla ustalenia stanu faktycznego, jednakże skomplikowana sytuacja prawna na to nie pozwala. Zgodnie z art. 68 pkt. 1 i 2 ustawy Prawo budowlane: w razie stwierdzenia potrzeby opróżnienia w całości lub części budynku przeznaczonego na pobyt ludzi, bezpośrednio grożącego zawaleniem, właściwy organ jest zobowiązany: nakazać, w drodze decyzji, na podstawie protokołu oględzin, właścicielowi lub zarządcy obiektu budowlanego opróżnienie bądź wyłączenie w określonym terminie całości lub części budynku z użytkowania oraz przesłać w/w decyzję obowiązanemu do zapewnienia lokali zamiennych na podstawie odrębnych przepisów. W ocenie organu I instancji, zgodnie z przepisem ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu Cywilnego (Dz.U. 05.31.266 ze zm.) – art. 32 ustawy – obowiązanym do zapewnienia lokalu zamiennego jest Gmina S.B. A zgodnie z art. 108 K.p.a. decyzji, od której służy odwołanie, może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego. Odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 16 lipca 2007r., wniosła Gmina S.B., podnosząc że adresatem decyzji, winien być właściciel lub zarządca obiektu. Budynek mieszkalny posadowiony na działce nr ew. [...] w S.B. przy ul. S. [...] nie wchodzi w skład gminnego zasobu mieszkaniowego i stanowi własność prywatną, a w przedmiotowej decyzji również nie odniesiono się żadnego dokumentu mogącego potwierdzić tytuł prawny do sprawowania zarządu Gminy nad budynkiem. Gmina wskazała, że S.D. została zameldowana w spornym lokalu jako "lokator", gdy głównym lokatorem pozostawała Z.B., która była zameldowana pod adresem ul. S. [...] w S.B. od dnia 20 marca 1926r. do 28 maja 1991r., co wykluczyło możliwość powstania samodzielnego stosunku najmu na rzecz S.D. albowiem została ona zameldowana za zgodą głównego lokatora. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2007r. nr [...] znak: [...], po rozpatrzeniu wniesionego odwołania na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ II instancji wyjaśnił, iż w toku postępowania administracyjnego dotyczącego stanu technicznego budynku mieszkalnego jednorodzinnego usytuowanego na działce nr ew. [...] przy ul. S. [...] w S.B. przeprowadzono oględziny obiektu. Czynności kontrolne przeprowadzone w dniu 16 maja 2006r. wykazały, że budynek znajduje się w złym stanie technicznym i istnieje zagrożenie katastrofą budowlaną. W obiekcie zamieszkuje S.D., która oświadczyła do protokołu oględzin, że mieszka w budynku od 1952r. na podstawie przydziału z kwaterunku. Zdaniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z analizy akt sprawy wynika że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie bowiem z księgi meldunkowej wynika że S.D. wraz z mężem została zameldowana w charakterze lokatora pod adresem S.B. ul. S. [...]., a zatem została ona zakwaterowana w trybie obowiązującego wówczas dekretu z dnia 21 grudnia 1945r. o publicznej gospodarce lokalami (Dz.U. 50.36.343) – art. 5 cytowany wyżej. Organ odwoławczy, wskazuje że Gmina kwestionując, ustalenia organu I instancji wskazuje w piśmie uzupełniającym odwołanie, że S.D. nie została zameldowana jako lokator główny, gdyż ze statusu tego korzystała Z.B. (zameldowana w budynku w latach 1926-1991). Powyższe nie neguje w żaden sposób trybu kwaterunku na mocy dekretu z 1945r., gdyż przepis art. 5 ust. 2 stanowił: "części lokali użytkowych mogą być zajmowane w drodze podnajmu przez osoby, posiadające prawo uzyskania przydziału. Podnajem wymaga potwierdzenia władzy kwaterunkowej". Kwaterunek ten korzystał z ochrony prawnej na mocy przepisów dekretu jak też na mocy kolejnych aktów prawnych regulujących kwestię publicznej gospodarki lokalami. W tym kontekście Gmina dokonywała czynności związanych z zarządem budynkami przeznaczonymi do kwaterunku. Zarząd tymi budynkami ustawał w ściśle określonych warunkach uregulowanych przepisami kolejnych aktów ustawodawczych. Organ II instancji podał, iż na mocy ustawy z dnia 28 maja 1957r. o wyłączeniu spod publicznej gospodarki lokalami domów jednorodzinnych oraz lokali w domach spółdzielni mieszkaniowych (Dz.U. 57.31.131 ze zm.) pojawiła się możliwość wyłączenia lokalu spod publicznej gospodarki lokalami domów jednorodzinnych przy spełnieniu określonych wymogów – art. 9 ust. 1 ustawy, tj. poprzez przekwaterowanie przez władzę kwaterunkową lokatorów i oddanie lokali właścicielom. Z akt sprawy wynika, iż taka procedura w omawianym przypadku nie miała miejsca. Postępowanie mające na celu zwrócenie budynku wykorzystywanego na cele kwaterunkowe nie zostało również przeprowadzone na mocy późniejszych ustaw regulujących kwestię gospodarki lokalowej, pomimo nadania własności działki na podstawie aktu własności ziemi z dnia 25 lutego 1976r. (w trybie ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych) F.W., H.B., Z.B., L.B., M.B., W.B. i W.C. Opróżnienia lokalu nie dokonano też w trybie przepisów Oddziału 6 ustawy z dnia 30 stycznia 1959r. – Prawo lokalowe (Dz.U. 62.47.227), ani na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. Prawo lokalowe (Dz.U. 74.14.84 ze zm.) – art. 25 ust. 1 i 2 (art. 34 ust. 1 i 2 po zmianach). Ustawa z 1974r. uchylona została z chwilą wejścia w życie ustawy z dnia 2 lipca 1994r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych, która w art. 61 ust. 1 ustanawiała właściwość Kodeksu cywilnego w zakresie zarządu nieruchomościami będącymi w zarządzie właściwych organów gminnych. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż Gmina nie wykonała ciążącego na niej obowiązku przekwaterowania lokatora i oddania właścicielom nieruchomości. Brak ustawowego przekazania nieruchomości pozwala przyjąć, iż w zakresie gospodarki lokalowej budynek pozostaje w zarządzie gminy. Poza tym czynności faktyczne dokonywane przez Gminę wskazują na istnienie takiego zarządu. Na zlecenie Gminy wykonano ekspertyzę techniczną obiektu oraz ujęcie wodne. A zatem w ocenie organu odwoławczego, mając na względzie niemożność ustalenia wszystkich współwłaścicieli nieruchomości przy ul. S. [...] w S.B., do których można by skierować odpowiedni nakaz administracyjny, jak też katastrofalny stan obiektu i konieczność natychmiastowego opróżnienia budynku z "lokatora kwaterunkowego" uznać należy, że decyzja organu powiatowego prawa nie narusza. W skardze na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2007r., Gmina wskazała, iż nigdy nie była zarządcą przedmiotowego budynku, nie stanowi on też własności gminnej i nie posiada ustalonych właścicieli. Ponadto Gmina nie ma uprawnień do podjęcia działań negocjacyjnych z właścicielem aby doprowadził budynek do należytego stanu. Gmina S.B. podniosła, iż jedynie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego może podjąć działania w tym zakresie, w tym ma możliwość wykonania zastępczego, do czego uprawnia go art. 69 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Pismem z dnia 29 października 2007r., działając na podstawie art. 89 c ust. 1 ustawy Prawo budowlane, Wójt Gminy S.B. wydał Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego Powiatu W. polecenie podjęcia działań zmierzających do usunięcia stanu zagrożenia zdrowia i życia ludzi wywołanych złym stanem technicznym budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. [...] w S.B. Wójt Gminy podzielił stanowisko Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu W., że zły stan techniczny budynku nakazuje podjęcie natychmiastowych działań, przygotował lokal mieszkalny, aby organ w czasie wykonywania polecenia Wójta miał gdzie umieścić obecną lokatorkę budynku przy ul. S. [...]. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. powoływany dalej jako "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że Sąd, dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji ma prawo i obowiązek uwzględnić również okoliczności, wprawdzie nie wskazane w skardze jako zarzut, ale mające wpływ na tę ocenę. W niniejszym postępowaniu [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu W. z dnia [...] lipca 2007r., która nakazywała Gminie S.B. opróżnienie budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego przy ul. S. [...] w S.B. Zaskarżona decyzja podlega uchyleniu, gdyż zapadła z naruszeniem przepisów art. 7 i 77 § 1, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zasada prawdy obiektywnej wyrażona w art. 7 K.p.a. zobowiązuje organ administracji publicznej prowadzący postępowanie do zebranie i rozpatrzenia całości materiału dowodowego, w ten sposób by ustalone na jego podstawie okoliczności faktyczne, mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, odpowiadały rzeczywistości i mogły stać się podstawą prawidłowego zastosowania przepisów prawa materialnego. Również zasada opisana w przepisie, art. 77 § 1 K.p.a. nakłada na organ obowiązek ustalenia prawdziwego stanu faktycznego na podstawie całościowo zebranego materiału dowodowego. Tylko realizując wskazane zasady organ prowadzący postępowanie administracyjne może trafnie ocenić istotne dla sprawy okoliczności faktyczne i prawidłowo rozstrzygnąć kwestię adresata decyzji kierowanej na podstawie art. 68 § 1 Prawa budowlanego. Zgodnie z art. 68 pkt. 1 i 2 ustawy Prawo budowlane: w razie stwierdzenia potrzeby opróżnienia w całości lub części budynku przeznaczonego na pobyt ludzi, bezpośrednio grożącego zawaleniem, właściwy organ jest zobowiązany: nakazać, w drodze decyzji, na podstawie protokołu oględzin, właścicielowi lub zarządcy obiektu budowlanego opróżnienie bądź wyłączenie w określonym terminie całości lub części budynku z użytkowania oraz przesłać w/w decyzję obowiązanemu do zapewnienia lokali zamiennych na podstawie odrębnych przepisów. W niniejszej sprawie nie jest sporne, że przedmiotowy budynek mieszkalny przy ul. S. [...] w S.B. znajdował się w stanie uzasadniającym zastosowanie przez organ nadzoru budowlanego sankcji z przepisu art. 68 ustawy Prawa budowlanego. Okoliczności te nie podlegały zatem badaniu przez sąd orzekający w niniejszej sprawie, jednakże w świetle przedstawionego materiału dowodowego zachodzą wątpliwości, czy decyzja została skierowana do właściwego adresata. Adresatami obowiązków wynikających z przepisu art. 68 ustawy Prawo budowlane są wyłącznie właściciele lub zarządcy tych obiektów budowlanych (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 kwietnia 1998r. sygn. akt: IV SA 928/96), a natomiast na podstawie zebranych dowodów nie można jednoznacznie określić, czy skarżąca Gmina S.B. sprawuje zarząd na przedmiotowej nieruchomości i z jakiego tytułu. Organ II instancji winien ustalić ponad wszelką wątpliwość, czy Gmina S.B. jest zarządcą spornej nieruchomości i z jakiego tytułu. Organ wysnuwa domniemanie z faktu, iż Gmina zleciła ekspertyzę techniczną spornego budynku oraz że wykonała ujęcie wodne dla wygody lokatorki, sędziwej i w podeszłym wieku. Według twierdzeń skarżącej awarię zdroju czerpalnego na wniosek Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej usunęło Gminne Przedsiębiorstwo Komunalne [...] sp. z o.o. w W.; sytuacja ta ma charakter pomocy w przypadkach losowych jednak nie może prowadzić do wniosku, że Gmina sprawuje zarząd przedmiotowego budynku. Skarżąca Gmina podnosi, że nigdy nie sprawowała takiego zarządu, nie dokonywała przydziału lokalu kwaterunkowego na rzecz S.D., od której też nie pobierała czynszu z tytułu najmu. Organ nie wskazując decyzji o przydziale lokalu kwaterunkowego przyjął, że budynek był wykorzystywany na cele kwaterunkowe, a następnie twierdził, że nie zostało przeprowadzone na mocy stosownych ustaw postępowanie mające na celu zwrócenie budynku właścicielom. Do tych zarzutów skarżącej organ winien się odnieść, bowiem nie znajduje uzasadnienia kierowanie do skarżącej decyzji z art. 68 Prawa budowlanego z tej przyczyny jedynie, że organ ma trudności w ustaleniu wszystkich następców prawnych po współwłaścicielach działki [...] na której budynek jest zlokalizowany. Krąg tych współwłaścicieli ustalony został Aktem Własności Ziemi Urzędu Gminy B. z dnia 25 lutego 1976r., na mocy którego nabyli oni z mocy prawa działkę oznaczoną obecnie numerem ewidencyjnym [...] wraz z zabudowaniami. Ustalenie spadkobierców współwłaścicieli jest niezbędne także z punktu widzenia ustalenia wszystkich stron postępowania. Organ winien mieć na względzie, że: "niepełne, a więc wadliwe ustalenie stanu faktycznego, nie może służyć jego prawidłowej subsumcji do odpowiednich norm prawa materialnego" (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2005r. sygn. akt: FSK 1437/04). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8 kwietnia 1998r. sygn. akt: IV SA 928/96 stwierdził, że zgodnie z wyraźnym brzmieniem art. 68 pkt 1 i 2 ustawy Prawo budowlane decyzje podejmowane na jego podstawie polegają na nałożeniu na określone w nim podmioty konkretnych obowiązków. Adresatami tych obowiązków są wyłącznie właściciele i zarządcy tych obiektów. Natomiast organ odwoławczy nie zajął stanowiska do podnoszonych przez skarżącą zarzutów, że nigdy nie była zarządcą przedmiotowego budynku. Zważywszy na powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji. W związku z uwzględnieniem skargi przez Sąd na podstawie art. 152 w/w ustawy orzeczono jak w pkt II wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło