II SAB/Op 8/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. G. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie postanawia 1) odrzucić skargę, 2) zwrócić skarżącemu M. G. kwotę 100 (słownie: sto) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. Pismem z dnia 27 grudnia 2007 r., M. G. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, żądając od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie [...] wykonania wyroku tegoż Sądu z dnia 22 marca 2005 r., sygn. akt II SA/Wr 1433/03. W dalszej części skargi M. G. zwrócił się do Sądu o zmuszenie organu do "odsunięcia nowopostawionej drogi" od jego domu do prawidłowej odległości. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 24 stycznia 2008 r., skarżący został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi poprzez określenie naruszenia prawa bądź interesu prawnego i sprecyzowanie, czy jest to skarga w trybie art. 154 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi o wymierzenie organowi grzywny, czy skarga na bezczynność organu z art. 3 § 2 pkt 8 tej ustawy. Następnie, wobec udzielenia przez skarżącego wyjaśnień zawartych w piśmie z dnia 14 lutego 2008 r., z których wynikało, że skarga dotyczy bezczynności Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie [...] w zakresie wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie części drogi po wyroku tut. Sądu z dnia 22 marca 2005 r., pismami z dnia 21 lutego 2008 r. wezwano skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi, przez nadesłanie 4 egzemplarzy skargi z dnia 27 grudnia 2007 r., poświadczonej za zgodność z oryginałem oraz do wykazania, że przed wniesieniem skargi złożył zażalenie do organu wyższego stopnia, tj. [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O., na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie [...], w trybie art. 37 § 1 K.p.a., a nadto do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł. Powyższe wezwania zawierały pouczenie, że niezastosowanie się do ich treści w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwań, spowoduje odrzucenie skargi. M. G. zastosował się do wezwań Sądu w ten sposób, że doręczył żądaną liczbę odpisów skargi, a także uiścił kwotę 100 zł tytułem wpisu od skargi. Ponadto, w piśmie z dnia 3 marca 2008 r., podał, że wielokrotnie pisał do "Nadzoru Budowlanego tak [...] tak i [...]". Dalej podał, że za każdym razem organy nadzoru budowlanego odrzucały jego roszczenia, pomimo stwierdzenia przez sąd administracyjny rażącej nieprawidłowości w działaniu planisty i geodety, którzy wytyczali sporny odcinek drogi. Stwierdził także, że przez pracowników organów nadzoru budowlanego były przeprowadzane liczne kontrole na przedmiotowym odcinku drogi, a skarżący często interweniował w tej sprawie osobiście w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w powiecie [...]. Podniósł również, że w związku z nieprawidłowym wykonaniem drogi poniósł straty polegające na zniszczeniu jego budynku mieszkalnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Na wstępie należy wskazać, że Sąd z urzędu bada w pierwszej kolejności dopuszczalność skargi, ustalając czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie: "P.p.s.a." Przesłankami tymi są: niewłaściwość sądu (pkt 1), wniesienie skargi po terminie (pkt 2), nieuzupełnienie braków formalnych (pkt 3), zawisłość sprawy (pkt 4), brak zdolności sądowej lub procesowej (pkt 5) oraz niedopuszczalność z innych przyczyn (pkt 6), która występuje m.in. w razie niewyczerpania środków zaskarżenia. Dokonując oceny niniejszej skargi pod wyżej wskazanym kątem należało stwierdzić, że skarga ta podlegać musi odrzuceniu z powodu niewykonania zarządzenia Sądu, a to nieuzupełnienia braku formalnego skargi poprzez wykazanie, iż stosownie do wymogu określonego w art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej K.p.a., skarżący złożył zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia na niezałatwienie sprawy w terminie przez skarżony organ, tj. Państwowego Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie [...]. Zważyć bowiem należy, iż zgodnie z art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a., skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. W przypadku bezczynności organu administracji publicznej środkiem takim jest wniesienie zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie do organu administracji publicznej wyższego stopnia, w trybie art. 37 § 1 K.p.a. Zażalenie to, którego skutkiem jest uruchomienie działania nadzorczego organu wyższego stopnia, wnosi się bezpośrednio do tego organu. Organ wyższego stopnia rozpatruje takie zażalenie w granicach art. 37 § 2 K.p.a. i w razie uznania zasadności zażalenia organ wyższego stopnia: 1) wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy, 2) zarządza wyjaśnienia przyczyn zwłoki, 3) zarządza, w razie potrzeby, podjecie środków zapobiegających naruszeniu terminów załatwiania spraw w przyszłości. Zarówno w przypadku uznania przez organ wyższego stopnia zarzutu strony, jak również w przypadku uznania zażalenia strony za nieuzasadnione, organ ten powinien wydać postanowienie, które jest wyłącznie warunkiem formalnym wystąpienia przez stronę zainteresowaną ze skargą do sądu administracyjnego na bezczynność organu (por. T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska: "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 237). W tym miejscu należy wskazać, iż wobec faktu, że w niniejszej sprawie skarżona jest bezczynność organu, jakim jest Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie [...], organem wyższego stopnia w stosunku do tego organu jest -stosownie do art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) - [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. Do tego właśnie organu skarżący zobowiązany był, w myśl wyżej przywołanych przepisów, wnieść zażalenie na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie [...]. Do wykazania, iż przed wniesieniem skargi do Sądu skarżący dochował trybu określonego w wyżej przytoczonym art. 37 K.p.a., M. G. został wezwany pismem z dnia 21 lutego 2008 r., zawierającym pouczenie o rygorze nieusunięcia tego braku formalnego skargi w wyznaczonym terminie w postaci odrzucenia skargi. Wprawdzie skarżący w wyznaczonym przez Sąd terminie złożył pismo z dnia 3 marca 2008 r., w którym odniósł się do wezwania Sądu, jednak nie można uznać, iż w piśmie tym wykazał dochowanie trybu zaskarżenia, jakim było wniesienie zażalenia do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. Podkreślić należy, że wniesienie zażalenia w trybie przywołanego wyżej art. 37 K.p.a. winno mieć formę pisemną, z którego to pisma winno wynikać, iż strona wyraża niezadowolenie z bezczynności Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie [...]. W tym kontekście nie można przyjąć, że z wniesieniem zażalenia równoznaczne mogły być wskazywane przez skarżącego w piśmie z dnia 3 marca 2008 r. osobiste interwencje w siedzibie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie [...], czy rozmowy z pracownikami tegoż organu w trakcie przeprowadzanych czynności kontrolnych, jeśli nie zostały utrwalone w drodze protokołu. Podkreślić należy, iż w aktach administracyjnych sprawy brak jest dowodów, iż skarżący wniósł stosowne zażalenie do organu wyższego stopnia. Mając powyższe na uwadze, należało stwierdzić, iż skarżący nie wykonał zarządzenia Sądu, a w konsekwencji nie usunął braku formalnego skargi, gdyż w zakreślonym przez Sąd terminie nie wykazał, iż przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego wyczerpał prawem przewidziany tryb zaskarżenia, polegający na wniesieniu zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie przez skarżony organ do organu wyższego stopnia. Z tych względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., odrzucono skargę. Natomiast o zwrocie uiszczonego wpisu sądowego orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a.