II SA/Wa 44/08
WyrokWSA w Warszawie2008-04-01
Skład orzekający: Joanna Kube, Anna Mierzejewska, Ewa Kwiecińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja stwierdzająca nieważność decyzji nadającej stopień awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego została wydana z rażącym naruszeniem prawa, uzasadniającym jej uchylenie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja narusza prawo, ponieważ nie można mówić o rażącym naruszeniu prawa, które jest podstawą do stwierdzenia nieważności decyzji. Skarżąca uzyskała wymagane kwalifikacje pedagogiczne wkrótce po wydaniu pierwotnej decyzji, co nie powinno być kwalifikowane jako rażące naruszenie prawa. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżoną decyzję i decyzję organu I instancji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi G. S. na decyzję Mazowieckiego Kuratora Oświaty, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta stwierdzającą nieważność decyzji Dyrektora liceum z 2000 r. nadającej skarżącej stopień awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego. Skarżąca zarzuciła decyzji naruszenie przepisów KPA i Karty Nauczyciela, wskazując, że naruszenie prawa nie było rażące, a ona sama uzyskała wymagane kwalifikacje pedagogiczne.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji, stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, zasądza od Mazowieckiego Kuratora Oświaty na rzecz skarżącej G. S. kwotę 240 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędziowie WSA Anna Mierzejewska (spr.), Ewa Kwiecińska, Protokolant Marek Kozłowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi G. S. na decyzję Mazowieckiego Kuratora Oświaty z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji nadającej stopień awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości 3. zasądza od Mazowieckiego Kuratora Oświaty na rzecz skarżącej G. S. kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania
Mazowiecki Kurator Oświaty decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2007 r. na podstawie art. 138 §1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w związku z art. 9b ust. 7 pkt 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (t. j. Dz. U z 2006 r. Nr 97 poz. 674 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania G. S. od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] września 2007 r. nr [...] stwierdzającej nieważność decyzji Dyrektora [...] Liceum Ogólnokształcącego im. [...] w W., z dnia [...] września 2000 r. nr [...] nadającej stopień awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego G. S., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ podał, że dyrektor liceum decyzją z dnia [...] września 2000 r. Nr [...] nadał G. S. stopień awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego.
Prezydent [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] stwierdził nieważność wyżej wymienionej decyzji.
Pismem z dnia 22 maja 2007 r. G. S. wniosła odwołanie od decyzji Prezydenta [...].
Mazowiecki Kurator Oświaty decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2007 r. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Prezydent [...] decyzją nr [...] stwierdził nieważność decyzji Nr [...] z dnia [...] września 2000 r. nadającej ww. stopień nauczyciela kontraktowego.
Pismem z dnia 28 września 2007 r. G. S. złożyła odwołanie od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] września 2007 r. wnosząc o jej uchylenie.
Dalej organ podał, że zgodnie z treścią art. 7 ust. 3 ustawy z 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela oraz zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 19, poz. 239 ze zm.) nauczyciele zatrudnieni w dniu wejścia w życie ustawy na podstawie umowy o pracę, którzy posiadają wymagane kwalifikacje, z tym dniem uzyskują z mocy prawa stopień nauczyciela kontraktowego i stają się nauczycielami zatrudnionymi na podstawie umowy o pracę odpowiednio na czas określony lub nieokreślony.
G. S. w dniu wejścia w życie ww. ustawy była zatrudniona na stanowisku nauczyciela – [...] i legitymowała się dyplomem ukończenia Akademii Sztuk Pięknych w W. na Wydziale Konserwacji Dzieł Sztuki w zakresie [...].
Zgodnie z § 2 obowiązującego wówczas Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 października 1991 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli nie mających wyższego wykształcenia (t. j. Dz. U. z 1991 r. Nr 98, poz. 433 ze zm.) kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela w szkołach średnich ogólnokształcących posiada osoba, która legitymuje się dyplomem ukończenia:
1. studiów magisterskich na kierunku/specjalności zgodnym lub zbliżonym z nauczanym przedmiotem lub rodzajem prowadzonych zajęć i przygotowaniem pedagogicznym;
2. studiów magisterskich na kierunku/specjalności innym niż nauczany przedmiot lub rodzaj prowadzonych zajęć i przygotowaniem pedagogicznym, która ponadto ukończyła studia doktoranckie, podyplomowe, uzupełniające lub inne prowadzone przez szkołę wyższą – z zakresu nauczania przedmiotu lub rodzaju prowadzonych zajęć.
Ponadto zgodnie z § 8 ww. rozporządzenia kwalifikacje do prowadzenia zajęć bibliotekarskich w bibliotekach szkolnych posiada również osoba, która legitymuje się
1. świadectwem dojrzałości liceum bibliotekarskiego lub;
2. świadectwem dojrzałości i dyplomem policealnego studium bibliotekarskiego, a ponadto przygotowaniem pedagogicznym.
Dalej organ stwierdził, że wobec przytoczonych przepisów G. S. legitymując się tytułem magistra sztuki, nie posiada kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela w szkole średniej ogólnokształcącej, a zatem decyzja z dnia [...] września 2000 r. o nadaniu stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego została wydana z naruszeniem przepisów rozporządzenia.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której skarżąca wniosła o jej uchylenie, zarzucając decyzji naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 kpa, naruszenie art. 16 kpa , art. 9b ust 7 pkt 2 Karty Nauczyciela w zw. z § 1 i 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 października 1991 r. (t. j. Dz. U. z 1991 nr 98 poz. 433).
W uzasadnieniu skargi ww. wskazała, że w dniu 28 czerwca 2001 r. uzyskała pełne kwalifikacje w zakresie przygotowania pedagogicznego i spełniła formalnie wymogi Karty Nauczyciela, ponadto podkreśliła, że przedmiotowa decyzja rzeczywiście została wydana z naruszeniem prawa, lecz naruszenia tego nie można zakwalifikować jako rażącego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje;
Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) do rozpoznawania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona.
Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. –Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania.
Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja w ocenie Sądu narusza przepisy prawa.
Stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest jednym z trybów nadzwyczajnych wzruszenia decyzji ostatecznej. Ochrona takich decyzji została wyrażona zasadą ogólną trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych – art. 16 § 1 kpa.
Właściwy do stwierdzenia nieważności decyzji w przypadkach wymienionych w art. 156 § 1 kpa jest organ wyższego stopnia, a gdy decyzja została wydana przez – ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze – ten organ. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Odmowa wszczęcia postępowania w sprawie nieważności decyzji następuje w drodze decyzji (art. 157 kpa).
Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji zostały wyczerpująco określone w art. 156 §1 kpa. Organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która:
1. wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości;
2. wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa;
3. dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną;
4. została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie;
5. była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność na charakter trwały;
6. w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą;
7. zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa.
Zestawienie to stanowi katalog zamknięty przyczyn stwierdzenia nieważności decyzji. Taka redakcja przepisu, zważywszy również na nadzwyczajny charakter tej instytucji, nie pozwala na stosowanie wykładni rozszerzającej względem tego przepisu.
O tym, czy miało miejsce rażące naruszenie prawa, decyduje przede wszystkim oczywistość tego naruszenia i zakres wpływu tego naruszenia na sposób załatwienia sprawy. Nie chodzi w tego typu przypadkach o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny, gdy charakter tego naruszenia powoduje, że decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. W związku z tak zakreślonymi granicami postępowania organ nie gromadzi nowych dowodów w sprawie, które prowadziłyby do nowych ustaleń faktycznych. Oceny legalności decyzji ostatecznej dokonuje się tylko i wyłącznie na podstawie materiałów zgromadzonych w postępowaniu zwykłym zakończonym wydaniem decyzji ostatecznej. Tak więc badany jest stan faktyczny, jak i prawny z daty wydania decyzji, w stosunku do której toczy się postępowanie administracyjne o stwierdzenie jej nieważności.
W sprawie niniejszej podkreślić należy, że w dniu 28 czerwca 2001 r., a więc zaledwie w kilka miesięcy od wydania przedmiotowej decyzji, skarżąca uzyskała pełne kwalifikacje w zakresie przygotowania pedagogicznego i spełniła formalne wymogi Karty Nauczyciela.
Dokonując konkluzji powyższych wywodów należy podkreślić, że nie każde naruszenie prawa będzie stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności wydanej decyzji. Tylko rażące naruszenie prawa może skutkować wzruszeniem ostatecznej decyzji.
Należy również zwrócić uwagę, że zupełnie inne przesłanki są przedmiotem badania zgodności z prawem decyzji w trybie zwykłym, a zupełnie inne w toku postępowania nadzwyczajnego.
Na gruncie niniejszej sprawy, w ocenie Sądu, na podstawie ustaleń dokonanych przez organ i zawartych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, nie można jednak mówić o istnieniu tego rodzaju podstawy.
W takim stanie sprawy wszelkie zarzuty podniesione w skardze należało uznać za zasadne.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło