I OSK 1244/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Dzbeńska (spr.), Sędzia NSA Jolanta Rajewska, Sędzia WSA del. do NSA Marian Wolanin, Protokolant Kamil Wertyński, po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2009r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 lipca 2008r. sygn. akt II SA/Wa 271/08 w sprawie ze skargi S. B. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] października 2007r. nr [...] w przedmiocie opróżnienia lokalu mieszkalnego oraz wysokości należnych opłat i odszkodowań oddala skargę kasacyjną Wyrokiem z dnia 3 lipca 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 271/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi S. B., uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] października 2007 r., znak: [...] oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej "Mazowsze" w Warszawie z dnia [...] września 2007 r., znak: [...] – w części dotyczącej wysokości należnych opłat i odszkodowań. W pozostałym zakresie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę S. B. . W uzasadnieniu orzeczenia Sąd pierwszej instancji podał, że Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej "Mazowsze" w Warszawie decyzją z dnia [...] września 2007 r. zobowiązał S. B. oraz G. B. do opróżnienia lokalu mieszkalnego, uiszczenia opłat za używanie lokalu i opłat pośrednich ustalonych zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zapłatę odszkodowania w wysokości 200% wartości należnych opłat miesięcznie za każdy rozpoczęty miesiąc jego zajmowania, począwszy od dnia [...] sierpnia 2004 r.- za używanie bez tytułu prawnego lokalu mieszkalnego w Wołominie przy ul. K. . Decyzja powyższa została utrzymana w mocy przez Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, decyzją z dnia [...] października 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę S. B. na powyższe decyzje w części. Sąd pierwszej instancji stwierdził, iż nie budzi wątpliwości okoliczność, że od dnia [...] sierpnia 2004 r. S. B. i jego żona G. B. zajmowali przedmiotowy lokal bez tytułu prawnego. W ocenie Sądu organy zasadnie uznały, iż zaistniała przesłanka określona w art. 37a ust. 1 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 2005 r. Nr 41, poz. 398 ze zm.), do nałożenia na skarżących obowiązków przewidzianych w tym przepisie, a w szczególności do opróżnienia lokalu mieszkalnego. Odmiennie natomiast przedstawia się sytuacja w przedmiocie zobowiązania skarżącego i jego żony do uiszczenia opłaty za używanie lokalu i opłat pośrednich oraz zapłaty odszkodowania. Utrzymana w mocy decyzja organu I instancji ogranicza się jedynie do ogólnikowego odniesienia opłat za używanie lokalu i opłat pośrednich do obowiązujących przepisów, zaś w kwestii odszkodowania – do stwierdzenia, że jego wysokość to 200% należnych opłat za używanie lokalu bez tytułu prawnego. Wskazane niedomówienia i brak precyzji stwarzającej możliwość różnej interpretacji takiego rozstrzygnięcia, czynią taką decyzję wadliwą jako naruszającą wprost zarówno przepisy prawa materialnego (art. 37a ust. 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP), jak i prawa procesowego (art. 107 § 1 K.p.a.) – w stopniu mającym wpływ na wynik rozstrzygnięcia. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną złożył Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, wnosząc o jego uchylenie w części dotyczącej pkt 1 i 3 sentencji i o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Sąd pierwszej instancji. Ponadto organ wniósł o zasądzenie od strony przeciwnej kosztów zastępstwa procesowego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym według norm przepisanych. Skarga kasacyjna została oparta na zarzutach naruszenia zarówno prawa materialnego, jak i przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Jako podstawę naruszenia przepisów postępowania wskazano zarzuty naruszenia: - art. 1 § 2 w związku z art. 3 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych– poprzez wadliwą kontrolę zaskarżonej decyzji; - art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez uwzględnienie skargi w części dotyczącej należnych opłat i odszkodowań, mimo braku naruszenia przepisów prawa materialnego przez organ w toku postępowania administracyjnego; - art. 141 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez brak wskazania co do dalszego postępowania przez organ administracji. Jako zarzut naruszenia prawa materialnego wskazano niewłaściwe zastosowanie art. 36 i art. 37a ust. 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP oraz niezastosowanie § 6 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 12 stycznia 2005 r. w sprawie opłat za używanie lokali mieszkalnych i opłat pośrednich (Dz. U. Nr 14, poz. 118 ze zm.). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: w myśl art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga kasacyjna czyni wyrokowi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzut naruszenia prawa materialnego jak i procesowego. W tej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny w pierwszej kolejności poddał kontroli zarzut naruszenia przepisów postępowania. Skarga kasacyjna nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. Strona wnosząca skargę kasacyjną zarzuca naruszenie art. 1 § 2 oraz art. 3 § 2 ustawy p.p.s.a. Zarzut nie jest do końca prawidłowo sformułowany już z tego powodu, że art. 1 p.p.s.a. jest przepisem ustrojowym bliższym przepisom prawa materialnego niż procesowego. Naruszenie tego przepisu można podnosić w ramach pierwszej podstawy kasacyjnej naruszenia prawa materialnego (szerzej: B. Gruszczyński, [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005 r., s. 410-411). Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 3 § 2 p.p.s.a. zauważyć należy, że skarga kasacyjna jest znacznie sformalizowanym środkiem odwoławczym od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych. Przytaczając ustawowe podstawy skargi kasacyjnej należy nie tylko je dokładnie sprecyzować oraz uzasadnić, co wynika z treści art. 176 p.p.s.a. , ale również wskazać przepis określonego aktu prawnego poprzez podanie numeru artykułu, paragrafu bądź ustępu. Naczelny Sąd Administracyjny związany jest podstawami skargi kasacyjnej, bowiem według art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Wskazane w skardze kasacyjnej podstawy zaskarżenia determinują kierunek badania sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten nie jest uprawniony do konkretyzowania bądź uzupełniania zarzutów skargi. Przepis art. 3 §2 p.p.s.a. ma osiem jednostek redakcyjnych ( ustępów) Niewskazanie jednostki redakcyjnej § 2 art. 3 p.p.sa. uniemożliwia ustosunkowanie się Naczelnego Sądu Administracyjnego do tego zarzutu. Stawiając zarzut naruszenia art. 141 p.p.s.a. autor skargi kasacyjnej także nie wskazał jednostki redakcyjnej tego przepisu. Nie można jednak pominąć, że rozwijając ten zarzut, w części skargi kasacyjnej określanej jako uzasadnienie, strona wnosząca skargę kasacyjną. podnosi, że w uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji nie zamieścił wskazań co do dalszego toku postępowania przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Stanowiska skarżącego nie można podzielić. Z zakwestionowanego przez kasatora uzasadnienia wyroku Sądu I instancji jasno wynika, że rozpoznając ponownie sprawę organ wyliczy kwotowo należność pieniężną jaką z tytułu opłaty za używanie lokalu i opłat pośrednich oraz zapłaty odszkodowania w wysokości 200% wartości należnych opłat za używanie lokalu za każdy rozpoczęty miesiąc, mają uiścić G. i S. B. . Kwota ta przesądza o obowiązku osób do których jest skierowana decyzja i z tego względu powinna być precyzyjnie ustalona w sentencji na dzień wydania decyzji . Wobec powyższego nieusprawiedliwiony jest zarzut naruszenia art. 145 §1 ust.lit a p.p.s.a. , bowiem Sąd I instancji zasadnie stwierdził naruszenie przepisów prawa materialnego. Regulacja prawna zawarte w ust. 2 art. 37a powołanej wyżej ustawy stanowi logiczną i nierozerwalną całość, a więc decyzja powinna zawierać rozstrzygnięcie w sprawie opróżnienia lokalu oraz wysokości należnych opłat i odszkodowań. Elementy te nie znalazły się w osnowie decyzji, gdyż organ nie wyliczył precyzyjnie kwoty, jaką winien uiścić skarżący, a jedynie ograniczył się do wskazania sposobu naliczenia tej sumy cytując w sentencji decyzji przepis art. 37 a ust. 1 ustawy o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, który stanowi, że osoby zajmujące lokal mieszkalny bez tytułu prawnego są obowiązane do jego opróżnienia, uiszczenia opłaty za używanie lokalu i opłat pośrednich oraz zapłaty odszkodowania w wysokości 200% wartości należnych opłat za używanie lokalu za każdy rozpoczęty miesiąc jego zajmowania). Natomiast zgodnie z ust. 2 cytowanego przepisu w przypadku, o którym mowa w ust. 1, dyrektor oddziału regionalnego Agencji wydaje decyzję w sprawie opróżnienia lokalu mieszkalnego oraz wysokości należnych opłat i odszkodowań. Zarzut naruszenia art. 36 ustawy o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej oraz zarzut niezastosowania przez Sad I instancji § 6 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 12 stycznia 2005 r. w sprawie opłat za używanie lokali mieszkalnych i opłat pośrednich (Dz. U. Nr 14, poz. 118 ze zm.).jest nieuzasadniony, gdyż przepisy te regulują sposób naliczania opłat za używanie lokali mieszkalnych i opłat pośrednich podczas gdy w kontrolowanych przez Sąd I instancji decyzjach opłaty te nie zostały obliczone. Skoro organ nie obliczył należności o których mowa w art. 37 a cytowanej ustawy, to kontrola Sądu nie była możliwa co sprawia, że i ten zarzut kasacyjny jest nieuzasadniony Mając powyższe na uwadze Naczelny Sad Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 184 p.p.s.a.