I SA/Wa 358/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Nowicka po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Rady Rodziców Szkoły Podstawowej [...] w Ł. na postanowienie Ministra Edukacji Narodowej z dnia [...] stycznia 2008 r., nr [...] w przedmiocie opinii w sprawie zamiaru likwidacji szkoły postanawia odrzucić skargę. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga Rady Rodziców Szkoły Podstawowej [...] w Ł. reprezentowanej przez B. Ł., I. M., A. T. i K. K. na postanowienie Ministra Edukacji Narodowej z dnia [...] stycznia 2008 r. znak [...] uchylające zaskarżone postanowienie Ministra Edukacji Narodowej oraz postanowienie [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] sierpnia 2007 r. i wydające pozytywną opinię w sprawie zamiaru likwidacji Szkoły Podstawowej [...] w Ł. Wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia skarżąca sformułowała szereg zarzutów pod adresem wydanego rozstrzygnięcia w tym m. in. zarzut naruszenia art. 7 w związku z art. 77 kpa poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego skutkujące wyrażeniem zgody na likwidację szkoły, naruszenia art. 10 w zw. z art. 28 kpa poprzez niezawiadomienie stron postępowania – rodziców o uzyskaniu nowych informacji w sprawie w postaci skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skierowanej przez Burmistrza Ł. do Ministerstwa Edukacji Narodowej. Jednocześnie skarżąca, powołując się na treść art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zaznaczyła, że Rada Rodziców ma niewątpliwie interes prawny w zaskarżeniu postanowienia Ministra Edukacji Narodowej, bowiem narusza ono podstawowe interesy dzieci społeczności szkolnej, rodzice zaś - jako przedstawiciele ustawowi swoich dzieci -mają interes prawny w zakresie prawidłowego wypełnienia przez nich obowiązku szkolnego. Ponadto twierdzono też, iż postanowienie z dnia [...] stycznia 2008 r. dotyczy sfery praw i obowiązków rodziców uczniów. W odpowiedzi na skargę Minister Edukacji Narodowej wniósł o jej odrzucenie, uzasadniając to tym, że Rada Rodziców Szkoły Podstawowej [...] przy ul. [...] w Ł. nie ma, w jego ocenie, legitymacji do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Jest to organ społeczny reprezentujący uczniów, ale tylko wewnątrz systemu oświaty. Nie jest również organizacją społeczną w rozumieniu art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Minister ponadto uznał, że Rada Rodziców nie ma interesu prawnego w sprawie likwidacji Szkoły Podstawowej [...] w Ł., a postępowanie administracyjne nie dotyczy jej obowiązków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 50 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym, jak również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. W niniejszej sprawie istota sprawy sprowadza się do zbadania przez sąd czy Rada Rodziców Szkoły Podstawowej [...] w Ł. mogła skutecznie wnieść do sądu administracyjnego skargę na postanowienie Ministra Edukacji Narodowej z dnia [...] stycznia 2008 r ., nr [...] wydane w przedmiocie opinii w sprawie zamiaru likwidacji szkoły podstawowej, innymi słowy czy organizacja ta posiada (posiadała) legitymację prawną (interes prawny) do takiej właśnie czynności i w konsekwencji do udziału w postępowaniu likwidacyjnym. Na wstępie wskazać należy, że zagadnienia związane ze statusem i organizacją, jak również uprawnieniami rad rodziców uregulowane zostały w ustawie z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 1996 r., nr 67, poz. 329 ze zm.) w rozdziale 4 zatytułowanym społeczne organy w systemie oświaty, w artykułach 53 i 54 ustawy. Z literalnego brzmienia ww. przepisów wynika, że rady rodziców, jako reprezentujące ogół rodziców uczniów, wyposażone zostały w kompetencje opiniująco – inicjatorskie. Mogą zatem występować do dyrektora i innych organów szkoły lub placówki, organu prowadzącego szkolę lub placówkę oraz organu sprawującego nadzór pedagogiczny z wnioskami i opiniami we wszystkich sprawach szkoły lub placówki (por. art. 54 ust. 1 ustawy), uchwalać program wychowawczy szkoły, lub program profilaktyki (art. 54 ust. 2 pkt 1 lit a i b), jak również opiniować program i harmonogram poprawy efektywności kształcenia lub wychowania szkoły lub placówki lub opiniować projekt planu finansowego (art. 54 ust. 2 pkt 2 i 3). Stwierdzić zatem należy, że powyższa regulacja działalności rad rodziców przyznaje jej bardzo wąskie kompetencje. Z brzmienia bowiem powołanych przepisów nie wynika w szczególności, aby rada rodziców mogła uczestniczyć w postępowaniu likwidacyjnym szkoły podstawowej. Takiego prawa nie przewiduje również art. 59 ustawy o systemie oświaty odnoszący się bezpośrednio do postępowania likwidacyjnego szkoły publicznej. Odnosząc się bezpośrednio do treści skargi, stwierdzić należy, że sama skarżąca nie wykazała, iż posiada interes prawny w rozumieniu art. 50 § 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi do wniesienia skargi na postanowienie Ministra Edukacji Narodowej z dnia [...] stycznia 2008 r. Nie wskazała bowiem żadnego konkretnego przepisu prawa materialnego z którego wynikałby jej interes prawny. Okoliczność, iż decyzja o likwidacji szkoły narusza "interes dzieci społeczności szkolnej" dotyczy jedynie interesów faktycznych dzieci (a zatem i ich rodziców jako przedstawicieli ustawowych) uczęszczających do Szkoły Podstawowej [...] w Ł. Nadmienić wypada, że powołane przez skarżącego bogate orzecznictwo odnosi się jedynie do rozumienia interesu prawnego jako takiego. Ponadto sam zainteresowany przyznaje, że mimo, iż dopuszczalność skargi do sądu administracyjnego została ukształtowana szeroko, to jednak nie można na tym etapie pomijać woli ustawodawcy, jeżeli expressis verbis przesądził on komu taka legitymacja w konkretnej sprawie przysługuje. Nie można również zgodzić się z poglądem, że rada rodziców mogłaby być uznana za organizację społeczną w rozumieniu art. 50 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez co na tej postawie ewentualnie uzyskałaby legitymację do zaskarżenia orzeczenia organu administracji. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 15 września 2000 r., sygn. akt I SA 943/00 (OSP 2001/7-8/109) zajął jednoznaczne stanowisko, że rada rodziców powołana na podstawie art. 53 ustawy o systemie oświaty nie jest organizacją społeczną w rozumieniu art. 33 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. nr 74, poz. 368 ze zm.) uprawnioną do występowania do tego sądu w interesie rodziców uczniów. Powyższe stanowisko zachowuje aktualność pod rządami ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając na uwadze powyższe, Sąd uznając wniesienie mniejszej skargi przez Radę Rodziców Szkoły Podstawowej [...] w Ł. za niedopuszczalne, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.