I SA/Wa 163/08
WyrokWSA w Warszawie2008-04-11
Skład orzekający: Anna Łukaszewska-Macioch, Jolanta Rudnicka, Mirosław Gdesz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustanowieniu prawa użytkowania wieczystego, wydana na podstawie dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy, jest prawidłowa, jeśli nie rozstrzyga o całości nieruchomości objętej wnioskiem dekretowym, a jedynie o jej części?Ratio decidendi
Decyzja administracyjna musi rozpatrzyć wniosek strony w jego pełnym zakresie. Pominięcie przez organ pierwszej instancji rozstrzygnięcia o części nieruchomości dekretowej, mimo że wniosek dotyczył całości, stanowi istotne naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w tym art. 7, 77 § 1, 104 § 1-2 K.p.a. Organ odwoławczy, utrzymując w mocy wadliwe rozstrzygnięcie, narusza art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 107 § 3 K.p.a.Stan faktyczny
Skarżący J. L. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Gminy W. o ustanowieniu prawa użytkowania wieczystego do części nieruchomości objętej wnioskiem dekretowym. Skarżący kwestionował ustanowienie użytkowania wieczystego tylko do części nieruchomości oraz zarzucał niezgodność z prawem decyzji o podziale działki. Organy administracji uznały, że wniosek dotyczył nieruchomości o pow. [...] m2, a decyzja ustanowiła użytkowanie wieczyste do działki nr B o pow. [...] m2, pomijając część działki nr D.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, i zasądzono zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łukaszewska-Macioch Sędziowie WSA Jolanta Rudnicka Asesor WSA Mirosław Gdesz (spr.) Protokolant Monika Chorzewska-Korczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi J. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego W. z dnia [...] maja 2002 r. nr [...] w przedmiocie ustanowienia użytkowania wieczystego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Burmistrza Gminy W. z dnia [...] grudnia 2001 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego W. na rzecz skarżącego J. L. kwotę 285 (dwieście osiemdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2002 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Gminy W. z dnia [...] grudnia 2001 r. nr [...] o ustanowieniu prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości oznaczonej jako działka nr B o pow. [...] m2, położonej w W. przy ul. [...] (dawna ul. [...]) na rzecz J. T. L. i ustaleniu z tego tytułu czynszu symbolicznego.
Powyższe rozstrzygnięcie zostało oparte na następujących ustaleniach faktycznych i ocenach prawnych:
Niezabudowana nieruchomość [...] położona przy ul. L. (d. [...]) oznaczona numerem hipotecznym [...] o pow. [...] m2, stanowiąca własność J. L., została objęta działaniem dekretu dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279).
Wniosek o ustanowienie prawa własności czasowej złożony został w dniu 12 maja 1948 roku. Wniosek ten został rozpoznany decyzją Burmistrza Gminy W. z dnia [...] grudnia 2001 roku, na mocy której zostało ustanowione na rzecz skarżącego – jako następcy prawego poprzedniego właściciela - prawo użytkowania wieczystego do działki nr B o pow. [...] m2.
Skarżący wniósł jednak odwołanie od tej decyzji kwestionując ustanowienie użytkowania wieczystego do działki gruntu o pow. [...] m2, a więc tylko do części nieruchomości dekretowej, która miała powierzchnię [...] m2. Ponadto skarżący zarzucił niezgodność z prawem decyzji o zatwierdzeniu projektu podziału działki nr A na działki nr B oraz nr C.
Po rozpatrzeniu odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] maja 2002 r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu swojej decyzji Kolegium podniosło, że organ przeprowadził postępowanie administracyjne, w sposób prawidłowy od strony procesowej, jak również oceny dopuszczalności ustanowienia użytkowania wieczystego w trybie dekretu [...]. Ponadto organ stwierdził, że zarzuty dotyczące decyzji o zatwierdzeniu projektu podziały wykraczają poza sprawę o ustanowienie użytkowania wieczystego i mogą być ewentualnie podniesione w odrębnym postępowaniu.
Powyższa decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. stała się przedmiotem skargi J. L. do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, który stał się właściwy z dniem 1 stycznia 2004 r. do rozpatrzenia tej sprawy, postanowieniem z dnia 23 marca 2004 r. sygn. akt I SA 1440/02 zawiesił postępowanie sądowe do czasu rozstrzygnięcia w postępowaniu o wznowienie postępowania sprawy zakończonej decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2000 r., dotyczącej zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości. W związku z tym, że ostateczną decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. odmówiło wznowienia postępowania zakończonego powołaną decyzją podziałową, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 4 lutego 2008 r. sygn. akt I SA 1440/02 podjął zawieszone postępowanie sądowe.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Materialnoprawną podstawą wydania zaskarżonej decyzji jest art. 7 ust. 2 powołanego dekretu o własności i użytkowaniu na obszarze m. st. Warszawy. Zgodnie z tym przepisem organ jest zobowiązany do rozpatrzenia wniosku o przyznanie prawa własności czasowej i oceny czy korzystanie z nieruchomości da się pogodzić z przeznaczeniem nieruchomości w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego (dawniej w planie zabudowania).
W przedmiotowej sprawie z treści decyzji organu pierwszej instancji jednoznacznie wynika, że decyzja ta załatwia sprawę z wniosku J. L. o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego. Nie ma żadnej wzmianki, że decyzja ta ma charakter częściowy. Jednak wniosek dekretowy dotyczył nieruchomości o pow. [...] m2. Nie ma też żadnych wątpliwości, bo przyznaje to sam organ pierwszej instancji, że dawna nieruchomość [...] o numerze hipotecznym [...] odpowiada aktualnie działce nr B oraz części działki nr D.
Decyzja rozstrzyga jedynie o ustanowieniu użytkowania wieczystego do działki nr B, pomijając w ogóle rozstrzygnięcie w zakresie części działki nr D. Organ pierwszej instancji wspominał tylko w uzasadnieniu, że nieruchomość dekretowa obejmuje również część działki nr D będącej terenem szkolnym.
Pominięcie rozstrzygnięcia w zakresie części działki nr D oznacza, że organ nie rozpatrzył wniosku dekretowego w jego pełnym zakresie. Przy czym podstawą oceny kompletności rozstrzygnięcia zawartego w decyzji jest zakres żądania strony. Zakres ten w przedmiotowej sprawie był jednoznaczny – ustanowienie prawa własności czasowej do działki o pow. [...] m2. Wprawdzie zgodnie z art. 104 § 2 K.p.a. istnieje możliwość wydania decyzji częściowej, jednak w takim przypadku organ wydając decyzję częściową powinien to zaznaczyć w jej treści. Zaskarżona decyzja nie zawiera takiego stwierdzenia.
Decyzja organu pierwszej instancji nie zawiera kompletnego rozstrzygnięcia, a takie musi wydać organ aby załatwić sprawę administracyjną.
Również zaskarżona decyzja poprzez utrzymanie w mocy wadliwego rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji narusza art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. Przy czym organ drugiej instancji w ogóle się do tej kwestii, podnoszonej w odwołaniu nie odniósł, a przedmiotem rozważań w uzasadnieniu uczynił marginalne kwestie z punktu widzenia oceny poprawności rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. To uchybienie stanowi naruszenie art. 107 § 3 K.p.a.
Należy jednak w całej rozciągłości podzielić stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławcze w W., że kwestia zarzutów do legalności podziału działki nr A na działki nr B i C nie ma żadnego znaczenia, dla niniejszej sprawy. Zwłaszcza, że wydzielona działka nr C leży poza dawnymi granicami nieruchomości dekretowej. Jednak problem niniejszej sprawy polega na nie rozstrzygnięciu w ogóle, pomimo złożonego wniosku, o części działki nr D.
Reasumując wydanie decyzji z pominięciem wspomnianej części dawnej nieruchomości dekretowej powoduje, że doszło do istotnego naruszenia przepisów postępowania administracyjnego mającego wpływ na wynik postępowania. Organ pierwszej instancji nie rozpatrzył bowiem sprawy wszechstronnie, czym naruszył art. 7 i 77 § 1 Kpa, a ponadto naruszył art. 104 § 1 - 2 Kpa. Natomiast organ drugiej instancji dodatkowo naruszył art. 107 § 3 i art. 138 § 1 K.p.a.
Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło