VI SA/Wa 157/08

Dnia 15 kwietnia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Czarnecki po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. K. na pismo Prezydenta Miasta [...] W. z dnia [...] września 2007 r. w przedmiocie obowiązku dokonania opłaty dodatkowej w związku z nieuiszczeniem opłaty za parkowanie pojazdu w strefie płatnego parkowania postanawia: odrzucić skargę; Z akt sprawy wynika, iż skarżący P. K. w dniu [...] czerwca 2007 r. został wezwany przez Zarząd Dróg Miejskich w W. do uiszczenia należnej opłaty dodatkowej z tytułu nieuiszczenia opłaty za parkowanie na obszarze Strefy Płatnego Parkowania Niestrzeżonego w W. Od niniejszego wezwania pismem z dnia [...] czerwca 2007 r., P. K. zgłosił reklamację i odmówił dokonania opłaty dodatkowej, wyjaśniając stan faktyczny zdarzenia, iż według niego brak znaków drogowych informujących o wjeździe lub wyjeździe ze Strefy Płatnego Parkowania Niestrzeżonego stanowi o niezasadności wezwania do zapłaty. Zarząd Dróg Miejskich w W., pismem z dnia [...] lipca 2007 r., odmówił uwzględnienia reklamacji, podkreślając iż cała ulica S. znajduje się na obszarze płatnego parkowania. Parkowanie poza miejscami wyznaczonymi wiąże się przeważnie z naruszeniem przepisów ruchu drogowego i nie może być "premiowane" wyłączeniem z obowiązku ponoszenia opłaty za parkowanie. W dniu [...] sierpnia 2007 r., P. K. wniósł do Komisji Odwoławczej działającej przy Prezydencie [...] W., odwołanie od zawiadomienia o nieuwzględnieniu reklamacji. Komisja Odwoławcza pismem z dnia [...] września 2007 r., poinformowała o nieuwzględnieniu odwołania. Pismem z dnia [...] października 2007 r., P. K. - działając za pośrednictwem Prezydenta [...] W. - wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na stanowisko Komisji Odwoławczej przy Prezydencie [...] W., nieuwzgledniające reklamacji dotyczącej wezwania przez Zarząd Dróg Miejskich w W. z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...]. Powołując się na przepis art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarżący podtrzymał w uzasadnieniu swoje dotychczasowe stanowisko, iż w świetle przepisów art. 13 ust. 1 i art. 13b ust. 1 ustawy o drogach publicznych nałożony na niego obowiązek opłaty za parkowanie w obszarze strefy płatnego parkowania w W. – jest niezgodny z prawem. W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] W. podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko, wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Granice właściwości sądów administracyjnych oraz istota wymiaru sprawiedliwości sprawowanego przez te sądy, zostały określone wprost w art. 184 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Z przepisu tego wynika, że sądy administracyjne sprawują w zakresie określonym w ustawie, kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta obejmuje również orzekanie o zgodności z ustawami uchwał organów samorządu terytorialnego i aktów normatywnych organów administracji rządowej. Wyraźne określone w Konstytucji RP granice właściwości rzeczowej sądów administracyjnych znalazły swoje potwierdzenie w przepisach ustaw regulujących działania sądownictwa administracyjnego, a więc ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), jak również ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1271 ze zm.). Szczegółowe unormowanie właściwości rzeczowej sądów administracyjnych zawierają przepisy art. 1, art. 2, art. 3, art. 4 i art. 5 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z przepisem art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. Ponadto, jak stanowi § 3 art. 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Ze skargi złożonej przez P. K., a także ze złożonych przez niego dalszych wyjaśnień wynika, iż skarży on stanowisko Komisji Odwoławczej przy Prezydencie [...] W., nieuwzgledniające reklamacji dotyczącej wezwania przez Zarząd Dróg Miejskich w Warszawie z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...], w przedmiocie uiszczenia należnej opłaty dodatkowej z tytułu nieuiszczenia opłaty za parkowanie na obszarze Strefy Płatnego Parkowania Niestrzeżonego w W. W ocenie Sądu z przesłanych przez organ administracji akt sprawy wynika, że skarżący P. K. traktuje stanowisko Komisji Odwoławczej przy Prezydencie [...] W., nieuwzgledniające jego reklamacji, jako - podlegające zaskarżeniu do sądu administracyjnego - inne, niż określone w art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a. czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Należy zauważyć, iż podstawą prawną spornego wezwania Zarządu Dróg Miejskich w W. do uiszczenia opłaty dodatkowej za parkowanie w obszarze Strefy Płatnego Parkowania Niestrzeżonego w W. były przepisy art. 13 ust. 1 pkt 1 , art. 13b ust. 1 oraz art. 13f ust. 1 ustawy o drogach publicznych. Zgodnie z przepisem art. 13 ust. 1 pkt 1 ustawy o drogach publicznych korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania. Opłatę powyższą pobiera się za parkowanie pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania, w wyznaczonym miejscu, w określone dni robocze, w określonych godzinach lub całodobowo (vide: art. 13b ust. 1 cyt. ustawy). Jak stanowi z kolei przepis art. 13f ust. 1 ww. ustawy za nieuiszczenie opłat, o których mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, pobiera się opłatę dodatkową. Zgodnie z ust. 3 art. 13f, opłatę dodatkową pobiera zarząd drogi, a w przypadku jego braku zarządca drogi. W tej sytuacji przyjąć należy, iż obowiązek uiszczenia ww. opłat wynika wprost z przepisów ustawy o drogach publicznych, zaś ich wysokość oraz sposób pobierania z ustalonych przez radę gminy (radę miasta) przepisów. W ocenie Sądu przyjąć trzeba, iż przedmiotem skargi przewidzianej w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. mogą być wyłącznie takie czynności lub akty, które: - nie mają charakteru decyzji lub postanowienia, wydanych w postępowaniu jurysdykcyjnym, egzekucyjnym lub zabezpieczającym i zaskarżalnych na podstawie art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a., - są skierowane do indywidualnego podmiotu, - mają charakter publicznoprawny, a także - dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zdaniem Sądu dany akt lub czynność powinna ustalać (odmawiać ustalenia), stwierdzać (odmawiać stwierdzenia), potwierdzać (odmawiać potwierdzenia) uprawnienia lub obowiązki określone przepisami prawa administracyjnego. Musi więc istnieć ścisły związek między ustaleniem, stwierdzeniem lub potwierdzeniem (oraz ich odmowami), a możliwością realizacji uprawnienia (lub obowiązku) wynikającego z przepisu prawa. W tej sytuacji przyjąć należy więc, iż skarga z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. nie może dotyczyć sytuacji, kiedy określone obowiązki wynikają wprost z przepisów prawa (np. określone obowiązki uiszczenia opłaty za parkowanie), a ich niewykonanie może prowadzić do wszczęcia postępowania egzekucyjnego, którego celem jest doprowadzenie do przymusowego wykonania obowiązku. W tym przypadku swoista konkretyzacja obowiązku następuje w tytule wykonawczym wszczynającym postępowanie egzekucyjne, zaś ochrona praw uczestników tego postępowania jest możliwa w drodze zaskarżenia do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. postanowień wydawanych w tym postępowaniu (tak również: T. Woś /w:/ "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz." pod red. T. Wosia, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis Warszawa 2005, s. 61). Mając powyższe na względzie uznać należy, iż – wbrew stanowisku P. K. - stanowisko Komisji Odwoławczej przy Prezydencie [...] W., nieuwzgledniające reklamacji dotyczącej wezwania przez Zarząd Dróg Miejskich w W. do uiszczenia należnych opłat dodatkowych z tytułu nieuiszczenia opłaty za parkowanie na obszarze Strefy Płatnego Parkowania Niestrzeżonego w W. nie stanowi czynności (lub aktu), o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Wezwanie powyższe dotyczy obowiązku wynikającego wprost z przepisów ustawy o drogach publicznych, którego niewykonanie prowadzi do wszczęcia egzekucji w trybie ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.). W tej sytuacji Sąd uznał, iż na stanowisko Komisji Odwoławczej przy Prezydencie [...] W., nieuwzgledniające reklamacji skarżącego nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Nie oznacza to jednakże, iż strona skarżąca pozostaje bez możliwości obrony swoich praw w sytuacji, w której podtrzymywać będzie dotychczasowe stanowisko o bezprawnym nałożeniu przez organ opłat, o których mowa w przepisach art. 13 ust. 1 pkt 1 i art. 13f ust. 1 ustawy o drogach publicznych. Należy przyjąć, iż wówczas, w przypadku wszczęcia postępowania egzekucyjnego na podstawie wystawionego przez organ (ZDM w W.) tytułu wykonawczego, skarżącemu przysługiwać będą ewentualnie środki prawne przewidziane w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (np. zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji - art. 33 cyt. ustawy). W świetle powyższego należy uznać, iż skarga wniesiona do Sądu przez P. K. podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, albowiem sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.