VI SA/Wa 235/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Protokolant Monika Staniszewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi A. S.A. z siedzibą w P. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na rzecz skarżącego A. S.A. z siedzibą w P. kwotę 455 (czterysta pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu [...] marca 2007 r. P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. wystąpiła do Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad (dalej jako: organ) z wnioskiem o wyrażenie zgody na zlokalizowanie linii światłowodowej w pasie drogowym autostrady [...] w P. Organ pismem z dnia [...] kwietnia 2007 r. zwrócił się do A. S.A. z siedzibą w P. (dalej jako: skarżąca) o uzgodnienie i wydanie zgody. Pismem z dnia [...] kwietnia 2007 r. skarżąca negatywnie zaopiniowała zaproponowany przebieg planowanej inwestycji. Decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, działając na podstawie art. 39 ust. 3 i ust. 5 i art. 40 ust. 1 i ust. 2 pkt 2, ust. 3 i ust. 15 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r., Nr 19, poz. 115, ze zm.; dalej jako: u.d.p.) zezwolił spółce z o.o. B. w P., występującej w imieniu P. Sp. z o.o. w W. na lokalizację linii światłowodowej w pasie drogowym autostrady [...] w miejscowości P. P. nie zaskarżyła powyższej decyzji, natomiast skarżąca złożyła w dniu [...] czerwca 2007 r. wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. We wniosku tym skarżąca odniosła się do braku możliwości pozytywnego zaopiniowania lokalizacji linii światłowodowej. Wniosek został podpisany przez wiceprezesa zarządu skarżącej spółki. Decyzją z dnia [...] listopada 2007 r. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad w oparciu o art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 127 § 3 kpa umorzył postępowanie wszczęte na wniosek A. S.A. o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu organ powołał się na art. 19 ust. 3 i art. 20 pkt 1, 8 i 17 u.d.p. oraz podał, że zgodnie z art. [...] aneksu nr [...] do umowy koncesyjnej na budowę i eksploatację autostrady [...] na odcinkach Ś.-P., P.-K. z dnia [...] września 1997 r., zawartego w dniu [...] października 1999 r. w W. pomiędzy Ministrem Transportu i Gospodarki Morskiej a skarżącą spółką, koncesjonariusz wyraża zgodę na korzystanie z pasa drogowego autostrady między innymi w celu budowy, eksploatacji i utrzymania przewodów telekomunikacyjnych. Koncesjonariusz nie może jednak odmówić wyrażenia zgody, jeżeli proponowana inwestycja nie narusza w istotny sposób budowy lub eksploatacji obiektów przez koncesjonariusza. Z tego zapisu, zdaniem organu, wynika, że skarżąca wykonuje większość zadań związanych z zarządzaniem autostradą oraz jest podmiotem uzgadniającym planowane inwestycje w pasie drogowym autostrady, w pozostałym zakresie zarządcą autostrady jest GDDKiA. W ocenie organu skarżąca - jako podmiot współdziałający - nie jest stroną postępowania w rozumieniu art. 28 kpa i nie ma żadnych jej uprawnień. Organ powołał się przy tym na wyrok NSA z dnia 12 stycznia 1994 r. (sygn. akt II SA 1971/93). Zdaniem organu wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wniósł podmiot niemający legitymacji do złożenia tego środka zaskarżenia i postępowanie wszczęte powyższym wnioskiem jako bezprzedmiotowe zostało umorzone. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. S.A. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania i zarzuciła błędne ustalenie stanu faktycznego, co spowodowało naruszenie art. 20 u.d.p. i art. 7, art. 10 § 1 , art. 28, art. 77 § 1 i 4, art. 107 § 3 i art. 138 kpa, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu skarżąca powołała się na art. 19 ust. 3 oraz na art. 20 pkt 1, 8 i 17 u.d.p. oraz podała, że organ błędnie przyjął, iż skarżąca jest jedynie "podmiotem współdziałającym" w postępowaniu o wydawanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego autostrady, który to podmiot nie posiada żadnych uprawnień w postępowaniach o zajęcie pasa drogowego. Skarżąca wskazała, że jest stroną umowy dzierżawy zawartej z GDDKiA i fakt ten powinien być z urzędu znany organowi, jako następcy prawnemu A. Skarżąca podniosła, że jako dzierżawca pasa drogowego autostrady, ma niewątpliwy interes prawny w postępowaniu, które dotyczy wydawania przez organ zezwoleń na zajmowanie przez inne podmioty pasa drogowego autostrady, objętego ww. umową. W ocenie skarżącej, prawo do występowania w ww. postępowaniach jako strona, nie jest w żaden sposób ograniczone zakresem jej uprawnień jako zarządcy autostrady, określonych postanowieniami art. 20 u.d.p. Natomiast brak umożliwienia skarżącej zajęcia stanowiska w postępowaniu o wydawanie zezwolenia na takie zajęcie przez odmowę przyznania jej przymiotu strony, według skarżącej nie tylko prowadzi do naruszenia wskazanych przepisów postępowania, lecz również może przyczynić się do naruszenia przez skarżącą obowiązków jako zarządcy autostrady płatnej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i ponowił argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują więc kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem materialnym i procesowym. Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.; dalej jako: p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi i powołaną podstawą prawną. Badając zaskarżoną decyzję według wskazanych wyżej kryteriów, Sąd uznał, że skarga jest zasadna, aczkolwiek nie z przyczyn w niej wskazanych. W niniejszej sprawie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy został podpisany wyłącznie przez jednego członka zarządu, podczas gdy – jak wynika to zapisu Rubryki 1 Działu 2 odpisu z rejestru przedsiębiorców KRS – do reprezentacji skarżącej spółki wymagane jest współdziałanie dwóch członków zarządu albo też jednego członka zarządu łącznie z prokurentem. Taki sposób reprezentacji jest regułą, na co wskazuje również brzmienie art. 373 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz.U. Nr 94, poz.1037, ze zm.), który stanowi, iż jeżeli zarząd jest wieloosobowy, sposób reprezentowania spółki określa jej statut; jeżeli statut nie zawiera żadnych postanowień w tym przedmiocie, do składania oświadczeń w imieniu spółki wymagane jest współdziałanie dwóch członków zarządu albo jednego członka zarządu łącznie z prokurentem. Organ zatem, w przypadku złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, winien w pierwszej kolejności zbadać, czy oświadczenie woli złożyły w imieniu skarżącej spółki osoby uprawnione do jej reprezentacji. Nie ulega wątpliwości, iż organ nie uczynił zadość zbadaniu wymogów formalnych wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy i nadał bieg temuż wnioskowi. W świetle natomiast art. 64 § 2 kpa organ obowiązany był najpierw wezwać skarżącą do uzupełnienia braku formalnego pisma poprzez jego podpisanie w terminie siedmiu dni zgodnie z zasadą reprezentacji, ujawnioną w rejestrze przedsiębiorców. W razie natomiast nieusunięcia tego braku organ mógłby pozostawić podanie bez rozpoznania. Jak wskazuje się w doktrynie, brakiem podania jest m.in. brak wymogu formalnego, wskazanego w art. 63 § 2 kpa, w postaci podpisu strony (B. Adamiak w: B. Adamiak, J. Borkowski, "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz", Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2005, str. 365). Uchybienie zatem przez organ obowiązkowi zastosowania trybu przewidzianego w art. 64 § 2 kpa skutkuje naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jak wskazano w wyroku NSA z dnia 8 grudnia 1993 r. (sygn. akt III SA 488/93, niepubl.), zaniechanie wezwania wnoszącego odwołanie do uzupełnienia braku (...) pod rygorem przewidzianym w art. 64 § 2 kpa i stwierdzenia niedopuszczalności odwołania bez umożliwienia stronie usunięcia tego braku stanowi naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu organ winien był wezwać skarżącą do usunięcia braku formalnego poprzez uzupełnienie wniosku o podpis drugiego członka zarządu, zgodnie z zasadą reprezentacji ujawnioną w KRS. Niezastosowanie tej procedury skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji przez Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c) p.p.s.a. Należy też podnieść, że stwierdzenie przez Sąd naruszenia przepisów postępowania powoduje bezprzedmiotowość rozważania pozostałych zarzutów skarżącej. Uzupełniająco tylko wskazać trzeba, że Sąd nie dopatrzył się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazania przyczyn odstąpienia przez organ od trybu określonego w art. 106 kpa. W świetle twierdzeń GDDKiA, że skarżący pełni rolę "podmiotu współdziałającego", kwestia ta będzie wymagała szczegółowej analizy przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Z powyższych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c) p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji. Rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności zapadło na zasadzie art. 152 p.p.s.a., zaś koszty zasądzono w oparciu o art. 200 p.p.s.a.