II SA/Lu 159/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos - Janusz (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Leszek Leszczyński, Sędzia NSA Krystyna Sidor, Protokolant Asystent sędziego Łucja Krasińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 24 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]., Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie nakazania rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]., znak: [...]; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz A. P. kwotę 500 /pięćset/ złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 4 stycznia 2008 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania A. P. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 16 listopada 2007 r. znak: [...], umarzające postępowanie administracyjne w sprawie budynku gospodarczego budowanego na działce nr ewid. 629 w L. – utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że postępowanie administracyjne w sprawie niniejszej wszczęte zostało na wniosek A. P. W postępowaniu tym ustalono, że T. W. w dniu 26 czerwca 2007 r. dokonała zgłoszenia zamiaru budowy budynku gospodarczego o powierzchni zabudowy do 25 m2 na działce nr ewid. 629 w L. Zgłoszenie to odpowiadało wymogom art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Przeprowadzone w dniu 17 września 2007 r. oględziny wykazały wykonywanie obiektu o powierzchni zabudowy 32,41 m2, a budowa obiektu o takiej powierzchni wymaga już uzyskania pozwolenia na budowę (art. 28 ustawy Prawo budowlane). Brak pozwolenia na budowę przedmiotowego obiektu skutkował wszczęciem przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego procedury legalizacyjnej na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. W dniu 4 października 2007 r. postanowieniem znak: [...], wydanym na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 powołanej ustawy, wstrzymano inwestorowi prowadzenie robót budowlanych, ustalono wykonanie niezbędnego zabezpieczenia terenu budowy oraz nałożono obowiązek przedstawienia w terminie do 30 listopada 2007 r. określonych dokumentów. Pismem z dnia 5 listopada 2007 r. inwestorka powiadomiła organ pierwszej instancji, iż dokonała częściowej rozbiórki obiektu doprowadzając jego powierzchnię do 24,56 m2, a w takiej sytuacji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie administracyjne prowadzone na podstawie art. 48 ustawy Prawo budowlane. Stanowisko organu pierwszej instancji, w ocenie organu odwoławczego, należy uznać za prawidłowe w świetle treści art. 105 § 1 k.p.a., z którego wynika, że organ administracji umarza postępowanie, gdy z jakiejkolwiek przyczyny stało się ono bezprzedmiotowe. W niniejszej sprawie przedmiot sprawy, w stosunku do którego wszczęte zostało postępowanie administracyjne, przestał istnieć. Wynika to faktu, że inwestorka rozebrała część realizowanego budynku, doprowadzając go w ten sposób do stanu zgodnego z warunkami zgłoszenia, a zatem brak jest podstaw do kontynuowania procedury legalizacyjnej na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła A. P. nie precyzując jej żądania, a oświadczając, iż nie zgadza się z zaskarżoną decyzją, która w jej ocenie narusza przepisy prawa. Podniosła w skardze, że przedmiotowy budynek zrealizowany został w oparciu o nieprawidłowe zgłoszenie, z pogwałceniem przepisów prawa budowlanego. Budynek ten położony jest wzdłuż granicy z jej działką, w odległości zaledwie 1,5 m od granicy, przez co pozbawia działkę charakteru działki budowlanej uniemożliwiając w przyszłości rozbudowę istniejącego budynku bądź budowę nowego. W ocenie skarżącej niezachowanie należnych odległości od granicy działki, a także od budynku mieszkalnego stanowi naruszenie przepisów prawa budowlanego i powinno skutkować nakazaniem rozbiórki przedmiotowego budynku. Skarżąca zarzuciła również, że przedmiotowy budynek nie ma charakteru budynku gospodarczego, gdyż posiada kilka otworów okiennych oraz instalację grzewczą i ocieplone ściany, a usytuowanie takiego budynku w odległości 4 m od jej domu będzie stanowiło uciążliwość i zagrożenie pożarowe. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do treści skargi organ podniósł dodatkowo, że zarzuty dotyczące niewniesienia sprzeciwu do zgłoszenia powinny być kierowane do organu, który zgłoszenie przyjął. Organ nie może zajmować się ewentualną, przyszłą zmianą sposobu użytkowania obiektu, gdyż orzeka on w oparciu o istniejący stan faktyczny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, jednakże nie z powodu zarzutów w niej podniesionych. Zgodnie z przepisem art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.", sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, iż obowiązkiem sądu jest zbadanie i ocena z urzędu zaskarżonego aktu administracyjnego bądź czynności, czy bezczynności organu administracji publicznej pod względem legalności, czyli zgodności z prawem, bez względu na zarzuty podniesione przez stronę skarżącą. Należy mieć na uwadze, że – jak zauważa organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji – postępowanie administracyjne w rozpatrywanej sprawie wszczęte zostały na wniosek A. P. Skarżąca A. P. w postępowaniu administracyjnym konsekwentnie domagała się wydania decyzji nakazującej inwestorce T. W. dokonania rozbiórki przedmiotowego obiektu budowlanego i żądania tego w żaden inny sposób nie zmodyfikowała. Przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, w sytuacji, gdy strona jest zainteresowana uzyskaniem decyzji merytorycznej, nie przewidują możliwości umorzenia takiego postępowania, albowiem nie mamy wówczas do czynienia z bezprzedmiotowością postępowania. Po dokładnym ustaleniu okoliczności faktycznych sprawy organ winien albo uwzględnić żądanie wniosku albo wydać decyzję odmawiającą uwzględnienia takiego żądania, a nie miał podstaw, by umorzyć postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. jako bezprzedmiotowe. W rozpatrywanej sprawie, po stwierdzeniu, iż inwestor realizuje obiekt budowlany którego gabaryty wymagają uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, organ nadzoru budowlanego wszczął na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) tzw. postępowanie legalizacyjne przez wydanie w dniu 4 października 2007 r. postanowienia znak: [...]. Postanowieniem tym wstrzymano prowadzenie robót budowlanych oraz zobowiązano inwestora do przedłożenia w zakreślonym terminie określonych dokumentów. Inwestor nie wykonał obowiązków nałożonych tymże postanowieniem, ale pismem datowanym na 5 listopada 2007 r., z prezentatą o złożeniu pisma w organie pierwszej instancji w dniu 6 listopada 2007 r., poinformował organ o zmniejszeniu powierzchni przedmiotowego budynku do wymiarów nie przekraczających 25 m2 i wniósł o dokonanie oględzin. Po sporządzeniu protokołu oględzin, datowanego na 5 listopada 2007 r. z którego wynikało, że wymiary spornego obiektu zmniejszono do 7,40 m x 3,32 m , co dało powierzchnię 24,568 m2, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, że obecnie przedmiotowy budynek mieści się w katalogu obiektów, dla których realizacji wystarczające jest dokonanie zgłoszenia. W związku z tym, że inwestor dokonał zgłoszenia w dniu 26 czerwca 2007 r., a obiekt o gabarytach wymagających pozwolenia na budowę przestał istnieć, to postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe i należało je umorzyć. Nawet gdyby przyjąć, że umorzone zostało tylko tzw. postępowanie legalizacyjne, a organ nie wydał jeszcze decyzji rozstrzygającej żądanie A. P. dotyczącego nakazu rozbiórki przedmiotowego obiektu, to zaskarżone rozstrzygniecie należy uznać za przedwczesne. Przyjmując, że T. W. zrealizowała obiekt budowlany zgodnie z dokonanym zgłoszeniem, do którego właściwy organ nie wniósł sprzeciwu, organy orzekające w sprawie nie poczyniły w tym zakresie niezbędnych ustaleń i nie odniosły się do twierdzeń skarżącej, co stanowi naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Poza ustaleniem, że po dokonanych przeróbkach powierzchnia obiektu nie przekracza 25 m2, organy administracyjne nie przeprowadziły postępowania dowodowego w zakresie ustalenia usytuowania obiektu w stosunku do granicy z działką sąsiednią oraz obiektów budowlanych znajdujących się zarówno na działce inwestora, jak i na działkach sąsiednich. W szczególności nie ustalono, czy zachowane zostały odległości od obiektów budowlanych i granic działki wymagane przepisami techniczno budowlanymi. Nie poczyniono również żadnych ustaleń, co do ilości wykonanych otworów okiennych i ich usytuowania oraz wykonanej instalacji grzewczej zgodności w tym zakresie z dokonanym zgłoszeniem. Uzupełnienie materiału dowodowego i jego rzetelna analiza pozwolą dopiero na ustalenie, czy zrealizowany obiekt mieści się w ramach zgłoszenia dokonanego na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane i nie narusza norm techniczno-budowlanych, a następnie wydanie odpowiedniego rozstrzygnięcia. Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. .145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" w związku z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną przez tę decyzję w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Orzeczenie o kosztach uzasadnia treść art. 200 p.p.s.a.