I SAB/Gl 7/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Wolf-Mendecka, Sędzia NSA Eugeniusz Christ,, Asesor WSA Anna Tyszkiewicz-Ziętek (spr.), Protokolant Halina Modliszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi A S.A. w K. na bezczynność Wójta Gminy M. w przedmiocie podatku od nieruchomości postanawia: umorzyć postępowanie sądowe Pismem z dnia 11 września 2007 r. A S.A. wniosła skargę na bezczynność Wójta Gminy M. w przedmiocie wydania decyzji w sprawie dotyczącej określenia wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości należnego za 2003 r., domagając się zobowiązania organu I instancji do wydania decyzji w przedmiotowej sprawie w określonym przez Sąd terminie. W skardze zawarto także wniosek o zasądzenie na rzecz strony skarżącej zwrotu kosztów postępowania W uzasadnieniu skargi strona podała w szczególności, że postanowieniem z dnia [...] nr [...] Wójt Gminy M. wszczął z urzędu postępowanie podatkowe "w sprawie podatku od nieruchomości w zakresie budowli za rok 2003", a następnie postanowieniem z dnia [...] nr [...] wszczął kolejne postępowanie "w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego za 2003 r.". Postępowanie to nie zostało zakończone w terminie określonym w art. 139 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.). Organ I instancji nie wyznaczył także nowego terminu jej zakończenia, do czego był zobowiązany zgodnie z wymogami wskazanymi w art. 140 § 1 powołanej ustawy. W tym stanie rzeczy A S.A. pismem z dnia 17 lipca 2006 r. wystąpiła do organu I instancji z prośbą o wskazanie terminu, w którym należy spodziewać się zakończenia sprawy. W odpowiedzi z dnia 3 sierpnia 2006 r., Wójt Gminy M. wyjaśnił, że powstała zwłoka wynika z nieterminowego dostarczenia przez stronę żądanych dokumentów, a wątpliwości jakie budzi treść tej dokumentacji nakazują przeprowadzić kontrolę. Z tych względów wnioskowane przez podatniczkę wyznaczenie terminu może nastąpić dopiero po zakończeniu wspomnianej kontroli. Wobec powyższego A S.A. pismem z dnia 11 sierpnia 2006 r., powołując się na art. 141 § 1 pkt 1 i § 2 Ordynacji podatkowej skierowała do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. ponaglenie, domagając się wyznaczenia dodatkowego terminu załatwienia sprawy. Organ II instancji uwzględnił żądanie strony i postanowieniem z dnia [...] nr [...] uznając ponaglenie za zasadne wyznaczył dodatkowy termin "na 60 dni od daty zakończenia kontroli i przyjęcia protokołu pokontrolnego przez podatnika". W dalszych wywodach skargi strona skarżąca wskazała, że prowadzona przez Wójta Gminy M. kontrola podatkowa została zakończona protokołem sporządzonym w dniu 21 maja 2007 r. (doręczonym pełnomocnikowi strony w tym samym dniu). Nie ulega zatem wątpliwości, że od tego dnia rozpoczął się bieg wyznaczonego przez organ II instancji dodatkowego terminu, w którym Wójt Gminy M. był zobligowany do załatwienia sprawy. Do dnia wniesienia skargi decyzja podatkowa załatwiająca rozpatrywaną sprawę nie została wydana; nie są także podejmowane żadne czynności procesowe usprawiedliwiające powstałą zwłokę i rokujące rychłym zakończeniem przedmiotowego postępowania podatkowego (ostatnie pismo od Wójta Gminy M. w niniejszej sprawie pochodzi z dnia 18 lipca 2007 r.). W konkluzji skargi strona wskazała, że wobec przytoczonych okoliczności faktycznych bezsporne jest, iż konieczne stało się złożenie skargi na bezczynność Wójta Gminy M., gdyż niedotrzymanie terminu wyznaczonego postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] narusza art. 139 § 1 i art. 141 § 2 Ordynacji podatkowej. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy M. wskazał, że jest ona "nieuzasadniona merytorycznie i prawnie i ma przede wszystkim na celu wydłużenie w czasie postępowania podatkowego przez organ I instancji w przedmiocie należnego gminie podatku za 2003 r., który został znacznie zaniżony przez podatnika wnoszącego skargę". Wyjaśniono także, że kontrola, którą zakończono w dniu 21 maja 2007 r. była warunkiem koniecznym wydania decyzji w przedmiotowej sprawie i stwierdzono, że "celem jednak wywołania zbędnej zwłoki po stronie organu podatkowego, podatnik wnosi i wnosił kolejne skargi zarówno do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, jak i do Naczelnego Sądu Administracyjnego zaskarżając kolejne czynności organu podatkowego". Takie postępowanie strony wymusza stały obieg korespondencji oraz przekazywanie akt i dowodzi, że strona świadomie działa na zwłokę (termin przedawnienia zobowiązania za 2003 r.upływa w dniu 31 grudnia 2007 r.). Na rozprawie w dniu 3 kwietnia 2008 r. pełnomocnik Wójta Gminy M. podał, że organ I instancji decyzją z dnia [...] (doręczoną stronie w dniu 24 grudnia 2007 r.) określił A S.A. wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za okres od 1 marca 2003 r. do dnia 31 grudnia 2003 r. (odpis wspomnianej decyzji i utrzymującej ją w mocy decyzji organu II instancji nadesłano do Sądu wraz z pismem pełnomocnika Wójta Gminy M. z dnia 9 kwietnia 2008 r.). W piśmie z dnia 10 kwietnia 2008 r. strona skarżąca oświadczyła, że zarzucana w skardze bezczynność Wójta Gminy M. ustała, a postępowanie sądowoadministracyjne stało się bezprzedmiotowe. Zasadne jest zatem jego umorzenie w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz zasądzenie (w oparciu o art. 201 § 1 wspomnianej ustawy) na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Na mocy art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Zgodnie z art.149 powołanej ustawy Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. "Jeśli w momencie rozpoznania przez Sąd skargi organ nie pozostaje już w bezczynności, to postępowanie sądowe podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd bowiem, skoro organ w bezczynności już nie pozostawał, nie może zastosować trybu przewidzianego w art.149 tej ustawy, to znaczy w przypadku uznania zasadności skargi zobowiązać organ do wydania w zakreślonym terminie decyzji w sprawie" (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 31 sierpnia 2006 r., sygn. akt I SAB/Ol 3/06). Na mocy art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe. "Bezprzedmiotowość postępowania zachodzi w wypadku wydania aktu lub podjęcia czynności przez organ w sprawie, w której została wniesiona skarga do sądu administracyjnego na bezczynność organu" (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2006, wyd. II. W niniejszej sprawie organ I instancji - Wójt Gminy M. wydał w dniu [...] decyzję, którą określił A S.A. wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za okres od 1 marca 2003 r. do dnia 31 grudnia 2003 r., co oznacza, że w grudniu 2007 r. ustała bezczynność organu I instancji w zakresie zakończenia postępowania w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2003 r. W tym stanie rzeczy postępowanie sądowe zainicjowane skargą na bezczynność Wójta Gminy M. stało się bezprzedmiotowe, a zatem w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia. Nadmienić należy, że w niniejszej sprawie nie zaistniały przesłanki zasądzenia na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania. Nie nastąpiło bowiem uwzględnienie skargi przez Sąd (art. 200 wspomnianej ustawy) ani też umorzenie postępowania na skutek uwzględnienia skargi przez organ w trybie art. 54 § 3 tej ustawy lub też z uwagi na przeprowadzone postępowanie mediacyjne (art. 201). "Poza sytuacjami wskazanymi w § 1 i 2 art. 201 p.p.s.a. brak jest podstaw do zasądzania zwrotu kosztów na rzecz skarżącego od organu, gdy z innych powodów postępowanie zostanie umorzone (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2006, wyd. II). Nie zachodzą również przesłanki zwrotu wpisu wskazane w art. 232 § 1 wspomnianej ustawy, gdyż strona skarżąca nie cofnęła skargi.