II SA/Kr 295/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Irla (spr.) Sędziowie : WSA Mariusz Kotulski AWSA Inga Gołowska Protokolant : Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 maja 2008 r. sprawy ze skargi I. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki komina I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżącej I. W. kwotę10 zł ( dziesięć złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z [...] r., znak: [...], wydaną na podstawie art. 80 w związku z art. 83 ust 1 i art. 48 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, póz. 414 ze zm.) oraz art. 104 kpa, nakazał I. W. wyburzyć komin wykonany bez wymaganego pozwolenia, dobudowany do wschodniej ściany budynku mieszkalnego na posesji S. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w uzasadnieniu decyzji podał, że postępowanie administracyjne w sprawie zostało wszczęte na wniosek S. P., który zarzucił że właściciel sąsiedniej nieruchomości na wprost okien jego budynku wybudował bez pozwolenia na budowę komin do centralnego ogrzewania. W wyniku przeprowadzonych oględzin organ l instancji ustalił, że I. W. modernizując budynek mieszkalny wykonała centralne ogrzewanie i komin, który bez wymaganego pozwolenia dobudowała do wschodniej ściany budynku mieszkalnego. Zgodnie z art. 28 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.) roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Brak pozwolenia na budowę uzasadnia, zatem wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę przedmiotowego obiektu. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła I. W., która wskazała że organ l instancji nieprawidłowo ustalił, iż wybudowany przez nią komin znajduje się na wprost okien budynku należącego do jej sąsiada. Odwołująca nie zaprzeczyła, że na budowę komina nie posiadała pozwolenia. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z [...] r. znak: [...], wydaną na podstawie art. 104, art. 138 § 1 pkt 2 kpa oraz art. 48, art. 80 ust. 2 pkt 2 i w zw. 83 ust 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106, póz. 1126), uchylił zaskarżoną decyzję i nakazał I. W. dokonać rozbiórki komina dobudowanego do wschodniej ściany budynku mieszkalnego na posesji S. W uzasadnieniu tej decyzji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podał, że skarżona decyzja organu l instancji jest nieprawidłowa. Przedmiotem postępowania w sprawie jest legalność wybudowania komina na działce w S., przylegającego do ściany wschodniej budynku mieszkalnego, zlokalizowanego na tej nieruchomości. Zgodnie z art. 48 ustawy Prawo budowlane właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia. W przedmiotowej sprawie inwestor nie legitymował się pozwoleniem na budowę spornego komina. W ocenie organu odwoławczego na mocy art. 28 Prawa budowlanego, wzniesienie przedmiotowego komina, wymagało uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę. Skoro inwestor nie dysponował decyzją o pozwoleniu na budowę, organ pierwszej instancji prawidłowo i zasadnie nakazał rozbiórkę samowolnie postawionego komina. Rozstrzygnięcie to znajduje oparcie w cytowanym powyżej przepisie art. 48 Prawa budowlanego. Jednocześnie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż wobec jednoznaczności brzmienia przepisów art. 48 Prawa budowlanego, w przypadku spełnienia określonych w nim przesłanek, właściwy organ jest zobowiązany do nakazania rozbiórki i nie może od nakazu tego odstąpić nawet z uzasadnionych względów społecznych. W ocenie organu odwoławczego w prawie budowlanym brak jest podstawy do nakazania "wyburzenia" obiektu budowlanego. W ustawie Prawo budowlane brak jest użytego przez organ pierwszej instancji sformułowania, co powoduje, iż nałożony obowiązek należy uznać za niedookreślony. Art. 48 prawa budowlanego mówi jedynie o rozbiórce i takim też słowem należy operować w wydawanych aktach administracyjnych. Z uwagi na powyższe uchybienie, organ odwoławczy zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił skarżoną decyzję w całości i orzekł co do istoty sprawy, wydając nakaz rozbiórki. Skargę od powyższej decyzji z 22 stycznia 2003 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła I. W. Skarżąca podała, że art. 48 Prawa budowlanego dotyczy rozbiórki obiektu budowlanego lub budynku. Tymczasem skarżąca wykonała roboty budowlane związane z przemurowaniem komina, które nie polegały na wznoszeniu obiektu budowlanego czy budowli a stanowiły instalację urządzenia budowlanego związanego z istniejącym budynkiem. Skarżąca ponadto wskazała, że wykonane prace wynikały z konieczności zapewniania bezpieczeństwa mieszkaniom budynku. Dokonanie natomiast w chwili obecnej rozbiórki komina może zagrozić konstrukcji całego domu. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji z [...] stycznia 2003 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do dyspozycji art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozpoznając niniejszą sprawę stwierdził, że organy administracyjne wydając zaskarżone decyzje naruszyły przepisy prawa materialnego. Kluczowym zagadnieniem w sprawie było ustalenie, czy komin wybudowany przez skarżącą jest obiektem budowlanym lub jego częścią czy obiektem takim nie jest lecz stanowi urządzenie budowlane. Ustalenie tej okoliczności było istotne dla stwierdzenia, czy w sprawie znajdzie zastosowanie art. 48 ustawy Prawo Budowlane. Zgodnie z art. 48 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo Budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) - w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania decyzji organu II instancji - właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Bezspornym w sprawie jest, że przedmiotowy komin został wybudowany przez skarżącą bez pozwolenia na budowę czy zgłoszenia. W myśl art. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane obiektem budowlanym jest: a) budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, b) budowla stanowiąca całość techniczno - użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami, c) obiekt małej architektury. Natomiast pod pojęciem urządzenia budowlanego rozumie się urządzenie techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietnik (art. 3 pkt 9 ustawy Prawo budowlane). Zdaniem Sądu podjęte przez skarżącą prace nie polegały na budowie obiektu budowlanego. Wzniesiony przez skarżącą komin należy potraktować jako część instalacji centralnego ogrzewania, czyli jako część urządzenia technicznego związanego z obiektem budowlanym. Jest to zatem urządzenie budowlane (por. wyrok NSA z 1 sierpnia 2003 r., IV SA 2978/01, Centralna Baza Orzeczeń i Informacji o Sprawach - co do kwalifikacji instalacji centralnego ogrzewania, jako urządzenia technicznego). Za taką kwalifikacją efektu wykonanych przez skarżącą robót przemawia także niewielki przekrój wybudowanego komina (0,4 m x 0,5 m) oraz usytuowanie go na zewnątrz jednorodzinnego budynku mieszkalnego. Wobec powyższego należało przyjąć, że wykonanie przy istniejącym obiekcie budowlanym urządzenia budowlanego, o którym mowa w art. 3 pkt 9 ustawy Prawo budowlane, nie jest budowaniem obiektu budowlanego lub jego części w rozumieniu art. 48 tej ustawy (uchwała NSA z 15.05.2000 r. sygn. akt OPS 20/99, LexPolonica 345579). Można więc uznać, że podjęte przez skarżącą w sposób samowolny roboty stanowią inny przypadek niż określony w art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Do takiego zaś przypadku zastosowanie winny mieć przepisy art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego. W ocenie Sądu organy administracji nieprawidłowo zatem wydały decyzje nakazujące rozbiórkę przedmiotowego komina, opierając rozstrzygnięcie to o przepis art. 48 ustawy Prawo budowlane. Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.