II SA/Lu 110/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędzia WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca), Sędzia NSA Witold Falczyński, Protokolant Asystent sędziego Marcin Małek, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi R. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odroczenia terminu wykonania przymusowej rozbiórki oddala skargę. Decyzją z dnia 16 lipca 2007 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 kwietnia 2007 r., odmawiającą R. S. odroczenia terminu przymusowej rozbiórki obiektu gospodarczego zrealizowanego bez pozwolenia na budowę na działce nr ewid. 111/1 w miejscowości S., gmina J. W uzasadnieniu decyzji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, iż w dniu 27 listopada 2006 r. R. S. złożył wniosek o odroczenie terminu wykonania rozbiórki budynku gospodarczego o wymiarach 3,70 m x 4,90 m na działce nr 111/1 w S., do czasu dokonania zmiany przeznaczenia terenu w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Organ pierwszej instancji, po ponownym rozpoznaniu sprawy, odmówił uwzględnienia powyższego wniosku wskazując, że obiekt, którego dotyczy decyzja nakazująca rozbiórkę znajduje się na terenie przeznaczonym w planie miejscowym pod uprawy polowe (RP) wykluczającym zabudowę nowymi budynkami. Zdaniem organu, ewentualna przyszła zmiana planu miejscowego, polegająca na dopuszczeniu zagospodarowania terenu zabudową jednorodzinną (MN), nie daje podstawy do odroczenia terminu wykonania rozbiórki powyższego obiektu budowlanego, gdyż decyzja organu pierwszej instancji z dnia 21 września 2006 r. o nakazie rozbiórki omawianego obiektu budowlanego jest ostateczna i nie może być zmieniona w administracyjnym toku instancji. Organ odwoławczy podkreślił, że okoliczność, iż wnioskodawca wystąpił do Rady Gminy o zmianę przeznaczenia w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego działki nr 111/1 z rolniczej na przeznaczoną pod zabudowę nie może uzasadniać odroczenia terminu przymusowej rozbiórki obiektu w świetle art. 39 Prawa budowlanego z 1974 r. Przepis ten stanowi bowiem, iż jedynie względy społeczne i gospodarcze mogą wpłynąć na wyrażenie zgody na czasowe użytkowanie obiektu, co do którego orzeczono nakaz przymusowej rozbiórki. W ocenie organu we wniosku o odroczenie terminu rozbiórki ani w odwołaniu R. S. nie wskazał takich okoliczności. Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie złożył R. S., wskazując, iż organy administracji nie uwzględniły jego wniosku o odroczenie terminu przymusowej rozbiórki. W piśmie procesowym z dnia 31 grudnia 2007 r. podniósł, iż budynek gospodarczy na działce nr 111/1 w S., co do którego orzeczono nakaz rozbiórki, służy do przechowywania narzędzi, którymi skarżący uprawia działkę. Działka ta jest ogrodzona, a obiekt gospodarczy znajdujący się na niej nie stwarza niebezpieczeństwa dla ludzi i mienia, ani zagrożenia dla środowiska i otoczenia. Dlatego środki prawne zastosowane przez organy nadzoru budowlanego w niniejszej sprawie są, jego zdaniem, zbyt dolegliwe. Skarżący podniósł również, iż złożył wniosek o zmianę obowiązującego planu miejscowego, poprzez przekształcenie działki nr 111/1 z rolniczej na przeznaczoną pod zabudowę. W odpowiedzi na skargę organ drugiej instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona. Zaskarżona decyzja nie narusza przepisów postępowania, ani przepisów prawa materialnego. W myśl przepisu art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy nie stosuje się przepisu art. 48 ustawy. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe. W uchwale siedmiu sędziów z dnia 26 listopada 2001 r. w sprawie OPS 4/01 (opublikowanej w ONSA 2002/2/58), Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że do obiektu budowlanego, którego budowa została zakończona przed dniem 1 stycznia 1995 r. i którego przymusową rozbiórkę nakazano decyzją administracyjną wydaną po dniu 1 stycznia 1995 r. na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 i art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, może mieć zastosowanie przepis art. 39 powołanej ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane. Jest poza sporem, że rozbiórka samowolnie wykonanego budynku gospodarczego o wymiarach 3,70 x 4,90 m, znajdującego się na nieruchomości skarżącego, oznaczonej w ewidencji gruntów numerem 111/1, położonej w miejscowości S., gm. J. nakazana została decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 21 września 2006 r., wydaną na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. – Prawo budowlane. Obiekt ten został bowiem wybudowany bez wymaganego prawem pozwolenia w 1987 r., a więc przed wejściem w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. W tej sytuacji do wniosku skarżącego o odroczenie terminu wykonania rozbiórki zastosowanie mieć będzie przepis art. 39 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane, powoływanej w dalszej części uzasadnienia jako "ustawa". Stosownie do tego przepisu, jeżeli względy społeczne lub gospodarcze przemawiają za celowością czasowego wykorzystania obiektu budowlanego, co do którego wydany został nakaz przymusowej rozbiórki na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1, właściwy organ administracji może odroczyć wykonanie przymusowej rozbiórki na oznaczony czas i zezwolić na czasowe wykorzystanie obiektu budowlanego w sposób określony w decyzji. Zaskarżona decyzja, utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji, odmawiającą odroczenia terminu rozbiórki budynku gospodarczego na działce nr 111/1 nie narusza powołanego przepisu art. 39 ustawy. Przesłanką zastosowania tego przepisu jest ustalenie, że względy społeczne lub gospodarcze przemawiają za celowością dalszego czasowego wykorzystania obiektu. W rozpoznawanej sprawie organy administracji prawidłowo przeprowadziły postępowanie mające na celu ustalenie okoliczności wskazanych w przepisie art. 39 ustawy. Postępowanie to przeprowadzone zostało zgodnie z zasadami wynikającymi z art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. W wyniku tego postępowania prawidłowo ustalony został stan faktyczny sprawy i wyjaśniono wszystkie istotne okoliczności sprawy. Zgodzić się również należy ze stanowiskiem organów, że w rozpoznawanej sprawie ani względy społeczne ani względy gospodarcze nie przemawiają za celowością odroczenia wykonania rozbiórki. Składając wniosek o odroczenie terminu rozbiórki skarżący wyjaśnił, że budynek którego dotyczy nakaz rozbiórki wykorzystywany jest do celów związanych z uprawą działki rolniczej. Ponadto podniósł, że ubiega się o zmianę przeznaczenia nieruchomości w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego (k.32 akt organu pierwszej instancji). W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji z dnia 5 stycznia 2007 r. (uchylonej następnie przez organ drugiej instancji) skarżący wskazał dodatkowo, że jest emerytem (k. 37 akt organu pierwszej instancji), co w jego ocenie uzasadnia przyjęcie, że istnieją względy społeczne przemawiające za uwzględnieniem wniosku. Prawidłowo uznały organy administracji, że nie są to jednak względy społeczne lub gospodarcze, o których mowa w art. 39 ustawy Okoliczność, że skarżący złożył wniosek o zmianę przeznaczenia nieruchomości w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego nie może stanowić podstawy odroczenia terminu wykonania rozbiórki. Wprawdzie, jak wynika z ustaleń organów administracji, w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy J. przewidziano przeznaczenie całej działki nr 111/1 pod zabudowę jednorodzinną, co w przyszłym planie będzie musiało być uwzględnione, nie oznacza to jednak dopuszczalności odroczenia terminu wykonania rozbiórki na lat 10, jak tego domaga się skarżący. Przede wszystkim stwierdzić bowiem należy, że odroczenie przymusowej rozbiórki ma tylko na celu umożliwienie inwestorowi dalszego użytkowania obiektu przez czas wyraźnie w decyzji określony, nie może natomiast unicestwiać skutków ostatecznej decyzji nakazującej rozbiórkę. Odroczenie terminu wykonania rozbiórki oznacza tylko i wyłącznie przesunięcie w czasie obowiązku wykonania nakazu wynikającego z decyzji ostatecznej, nie powoduje natomiast uchylenia tego nakazu. Ponadto czas, na jaki odroczona być może przymusowa rozbiórka musi być wyraźnie w decyzji wskazany i uzasadniony względami społecznymi lub gospodarczymi. Ewentualna, przewidywana zmiana planu zagospodarowania przestrzennego w bliżej nieokreślonej przyszłości nie może w tej sytuacji uzasadniać odroczenia terminu wykonania rozbiórki. Wykorzystywanie budynku gospodarczego do przechowywania narzędzi potrzebnych skarżącemu do uprawy działki nie przesądza, że istnieją względy gospodarcze, przemawiające za celowością czasowego wykorzystania obiektu budowlanego. Należy zauważyć, że skarżący nie prowadzi gospodarstwa rolnego, na stałe mieszka w L., a należące do niego działki uprawia tylko dla własnych potrzeb. W budynku nie przechowuje plonów z produkcji rolnej, lecz jedynie narzędzia i ubrania. Podnieść również należy, że faktycznie obiekt jest od prawie dwóch lat nadal wykorzystywany, mimo nakazania jego rozbiórki. Skarżący nie został zatem pozbawiony możliwości uprawy działki i korzystania z narzędzi, miał też czas na przeniesienie narzędzi w inne miejsce. Fakt, że skarżący jest emerytem również nie uzasadnia odroczenia terminu rozbiórki, nie jest to bowiem okoliczność, która stanowi o istnieniu względów społecznych w rozumieniu przepisu art. 39 ustawy. Należy zauważyć, że rozbiórka budynku gospodarczego nie pozbawi skarżącego mieszkania, ani źródła utrzymania. Również to, że budynek nie stanowi zagrożenia dla otoczenia i nie mają do niego dostępu osoby trzecie nie daje podstaw do odroczenia terminu rozbiórki. Na tym etapie postępowania nie może być także kwestionowana zasadność nakazania rozbiórki, ostateczna decyzja nakazująca rozbiórkę nie jest bowiem przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie. W tej sytuacji brak podstaw do uwzględnienia skargi. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).