II SA/Gl 78/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędziowie Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.),, Sędzia WSA Rafał Wolnik, Protokolant Sekretarz sądowy Ewa Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 maja 2008 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie negatywnego oddziaływania na środowisko 1. uchyla zaskarżoną decyzję i orzeka, że decyzja ta nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. na rzecz skarżącego kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Burmistrz M. decyzją z dnia [...] roku umorzył na podstawie art. 105 § 1 kpa w związku z art. 363 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz. U. z 2006 roku, nr 129, poz. 902 z zm.) postępowanie w sprawie negatywnego oddziaływania na środowisko nieszczelnego zbiornika na nieczystości ciekłe zlokalizowanego na posesji E. i F. Z. w M. przy ul. [...]. W uzasadnieniu organ I instancji podał, iż w związku ze skargami A. P. dotyczącymi zanieczyszczania środowiska na skutek użytkowania nieszczelnego szamba przez sąsiadów wnioskodawcy, a mianowicie Państwa Z. organ zlecił wykonanie stosownej ekspertyzy biegłym z przedmiotowego zakresu. Ekspertyza wykazała, że z nieszczelnego zbiornika następuje migracja zanieczyszczeń ściekami bytowymi, co uzasadniałoby wymianę zbiornika na nowy, szczelny. Organ równocześnie ustalił, iż przed organami nadzoru budowlanego toczy się postępowanie dotyczące przedmiotowego zbiornika. W tym postępowaniu Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. decyzją z dnia [...] roku, nr [...] nakazał E. i F. Z. wykonanie nowego zbiornika w miejsce dotychczas istniejącego, a nieszczelnego. Zdaniem organu orzekającego skoro zakres prowadzonego przed nim postępowania pokrywa się z zakresem postępowania toczącego się przed organami nadzoru budowlanego, to niniejsze postępowanie jest bezprzedmiotowe i jako takie podlega umorzeniu. W odwołaniu A. P. zarzucił bezpodstawność umorzenia postępowania w sytuacji wykazania przez biegłych nieszczelności zbiornika i powodowanego tym faktem zanieczyszczenia środowiska. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. zaskarżoną decyzją z dnia [...] roku na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa i art. 28 kpa umorzyło postępowanie odwoławcze w sprawie. Kolegium stanęło na stanowisku, iż mimo, że odwołujący się jest właścicielem działki sąsiedniej (położonej przy ul. [...] ) nie posiada on przymiotu strony w niniejszym postępowaniu bowiem jak wynika z ekspertyzy [...] Sp. z o.o. kierunek przepływu wód podziemnych wyklucza ujemne oddziaływanie zanieczyszczeń na nieruchomości przy ul. [...]. W skardze do Sądu A. P. ponownie zakwestionował umorzenie postępowania, podkreślając iż nawet w sytuacji braku po jego stronie przymiotu strony taka decyzja narusza prawo wobec stwierdzonej nieszczelności zbiornika. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie – bowiem zdaniem składu orzekającego – zaskarżona decyzja jest niezgodna z prawem. Na wstępie należy zaznaczyć, że przedmiotem kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu jest wyłącznie decyzja organu odwoławczego o umorzeniu postępowania odwoławczego z uwagi na nie posiadanie przez skarżącego przymiotu strony w postępowaniu w sprawie negatywnego oddziaływania na środowisko nieszczelnego zbiornika na nieczystości ciekłe zlokalizowanego na sąsiedniej działce. Powyższego poglądu Sąd nie podziela. Postępowanie w sprawie negatywnego oddziaływania na środowisko kończy się decyzją przewidzianą w art. 363 ustawy Prawo ochrony środowiska. Postępowanie w sprawie wydania tej decyzji, podobnie jak innych decyzji wynikających z działu III tej ustawy może stosownie do art. 375 być wszczęte wyłącznie z urzędu. Z określenia zawartego w art. 375, że postępowanie w tej kategorii spraw wszczyna się z urzędu, nie wynika automatycznie ograniczenie kręgu podmiotów posiadających przymiot strony. W ocenie składu orzekającego stronami postępowania, o którym mowa w art. 363 Prawa ochrony środowiska są wszystkie osoby fizyczne będące właścicielami nieruchomości położonej w sąsiedztwie obiektu, którego funkcjonowanie powoduje uciążliwość dla środowiska. Osoby te bowiem posiadają interes prawny w rozumieniu art. 28 kpa w postępowaniu administracyjnym, którego przedmiotem jest ograniczenie negatywnego oddziaływania na środowisko. Na takim stanowisku, pod rządami ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska z 1980 roku (art. 76), stanął Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale 7 sędziów z dnia 11 października 1999 roku, sygn. OPS 11/99, ONSA, z. 1, p. 6. Transponując ten pogląd na aktualny stan prawny, należy stwierdzić jak wyżej, że przymiot strony przysługuje wszystkim samoistnym posiadaczom nieruchomości położonych w sąsiedztwie nieruchomości, na której znajduje się obiekt negatywnie oddziaływujący na środowisko. Brak więc było podstaw do umorzenia postępowania odwoławczego z uwagi na nieposiadanie przez skarżącego przymiotu strony. Odwołanie skarżącego powinno więc zostać rozpatrzone merytorycznie. Mając na uwadze powyższą argumentację na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera c, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z zm.) orzeczono, jak w sentencji.