V SA/Wa 99/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Mirosława Pindelska (spr.), Sędzia NSA - Małgorzata Dałkowska- Szary, Sędzia WSA - Małgorzata Rysz, Protokolant - Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2008 r. sprawy ze skargi A A A na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] października 2007 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji; 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S z dnia [...] lipca 2007 r., o numerze [...]; 2. zasądza od Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz A A A kwotę [...] zł ([...] ) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 3. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] października 2007 r. Nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. Nr [...] z dnia [...] lipca 2007 r. Skarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym: W dniu [...] czerwca 2004 r. A A złożyła w Biurze Powiatowym ARiMR w Ł wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych lub o przyznanie płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2004. We wniosku tym zadeklarowała do płatności dwie działki rolne oznaczone literami A i B, o łącznej powierzchni [...] ha, położone na jednej działce ewidencyjnej, znajdującej się w powiecie ł, gminie D, w obrębie ewidencyjnym B, nr obrębu ewidencyjnego [...]. W dniu 9 czerwca 2004 r. w Biurze Powiatowym ARiMR w Ł A A złożyła "[...] " z dnia [...] października 2003 r., mocą którego została upoważniona przez I K do reprezentowania i zarządzania obiektami "posiadanej nieruchomości [...] w B Gm. D N oraz powołała ją na Prezesa swojego przedsiębiorstwa. W dniu [...] czerwca 2004 r. A A złożyła zmianę do wniosku polegającą na tym, że powierzchnię działki rolnej oznaczonej literą A zmieniła z [...] ha na [...] ha oraz działki rolnej oznaczonej literą B z [...] ha na [...] ha Ponadto wprowadziła do wniosku następujące działki ewidencyjne położone w obrębie ewidencyjnym Z nr [...], o powierzchni użytkowanej rolniczo wynoszącej [...] ha, na której znajdują się działki rolne oznaczone literami C, D, E, F, G; nr [...], o powierzchni użytkowanej rolniczo wynoszącej [...] ha, na której znajduje się działka rolna oznaczona literą H; -nr [...], o powierzchni użytkowanej rolniczo wynoszącej [...] ha, na której znajduje się działka rolna oznaczona literą I, - nr [...], o powierzchni użytkowanej rolniczo wynoszącej [...] ha, na której znajduje się działka rolna oznaczona literą J. Kontrola administracyjna przedmiotowego wniosku wykazała, że na zadeklarowane przez A A działki ewidencyjne nr [...] został złożony więcej niż jeden wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych, na rok 2004. Wnioski o przyznanie płatności bezpośrednich do działek rolnych położonych na powołanych działkach ewidencyjnych zostały złożone zarówno przez A A jak i I K Decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r. Nr [...]. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Ł odmówił przyznania A A płatności bezpośrednich do gruntów rolnych (z sankcjami w okresie trzech lat kalendarzowych). Decyzja została uzasadniona zawyżeniem obszaru deklarowanego do dopłat w stosunku do obszaru wyznaczonego do dopłat, co zostało stwierdzone w wyniku administracyjnej kontroli krzyżowej. Od decyzji Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r. Pani A A złożyła odwołanie do organu II instancji. Decyzją z dnia [...] czerwca 2005 r. Nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w S uchylił zaskarżoną decyzji w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż dokumenty zgromadzone w sprawie nie pozwoliły do końca ustalić komu należy przyznać dopłaty za rok 2004 do spornych gruntów. Jednocześnie organ wskazał, iż Organ I instancji przed wydaniem prawidłowej merytorycznie decyzji winien uzyskać oświadczenie I.K w którym wyjaśniłaby sformułowanie ,, zgoda na przekazanie dopłaty dla Pani A.A" Decyzją Nr [...] z dnia [...] września 2005 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Ł przyznał AA płatności bezpośrednie do gruntów rolnych na rok 2004. w wysokości [...] zł w tym z tytułu Jednolitej Płatności Obszarowej [...] zł oraz z tytułu uzupełniającej Płatności Obszarowej [...] zł. W dniu [...] września 2005 r. Pani I K złożyła w Biurze Powiatowym ARiMR dla powiatu p dokumenty w postaci : - kserokopię notatki, która, Pani I K sporządziła na okoliczność rozmowy telefonicznej przeprowadzonej z Kierownikiem Biura Powiatowego ARiMR w Ł w dniu [...] września 2005r.; - kserokopię pozwu z dnia [...] maja 2005r.złożonego do Sądu Rejonowego-Sądu Pracy w G przez AA przeciwko I K o zasądzenie od pozwanej "wynagrodzenia za pracę w jej przedsiębiorstwie w okresie od [...] listopada 2003 r. do [...] kwietnia 2004 r. w wysokości [...] tysięcy złotych - kserokopię pozwu z dnia [...] maja 2005r. złożonego do Sądu Rejonowego-Sądu Pracy w G przez S A przeciwko I K o "zasądzenie od pozwanej wynagrodzenia za pracę w jej przedsiębiorstwie w okresie od [...] listopada 2003 roku do [...] sierpnia 2004 r. w wysokości [...] zł, tj. w Zakładzie Rolnym M; kserokopię "Upoważnienia Stałego Pełnomocnictwa" z dnia [...] października2003 r. Po przekazaniu w/w dokumentów Kierownikowi Biura Powiatowego ARiMR w Ł, organ ten wydał w dniu [...] września 2005 r. postanowienie o wznowieniu z urzędu postępowania zakończonego decyzją Nr [...] z dnia [...] września 2005 r. wskazując, iż w sprawie zostały ujawnione istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne, nowe dowody, które istniały w dniu wydania decyzji, lecz nie były znane organowi. W dniu [...] września 2005 r. A A złożyła w Biurze Powiatowym ARiMR w Ł pismo informujące, że pozwy złożone do Sądu Pracy przeciwko Pani I K dotyczą pracy w Zakładzie B, nie zaś w Zakładzie Rolnym M. W dniu [...] października 2005 r. w Biurze Powiatowym ARiMR w Ł stawili się A i S A i złożyli pismo zawierające prośbę o natychmiastowe przekazanie na ich rachunek bankowy kwoty płatności bezpośrednich do gruntów rolnych, która została przyznana decyzją Nr [...] z dnia [...] września 2005 r. Do w/w pisma dołączyli korespondencję I K do Sądu Pracy w S zawierającą oświadczenie, że "poza podstępnie podpisanym Upoważnieniem z powódką Panią A A nie podpisywała żadnej umowy o pracą, ani też innych dokumentów ". Jednocześnie ustanowiony przez A A pełnomocnik –S A złożył o świadczenie, w którym podniósł, że Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Ł " nie potrafi oddzielić sprawy uprawy nieruchomości M od pełnomocnictwa na prace, w B. W dniu [...] października 2005 r. Kierownik Biura Powiatowego w Ł wydał decyzję nr [...] mocą której uchylił decyzję z dnia [...] września 2005 r. i odmówił A A przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, iż nie była posiadaczem spornych działek ewidencyjnych [...] położonych w obrębie Z. W związku z tym wpisując je we wniosku o dopłaty zawyżyła ona powierzchnię deklarowaną do dopłat w stosunku do stwierdzonej o [...] %. W oparciu o pozew skierowany do Sądu pracy organ stwierdził iż prace polowe na w/w działkach rolnych, zainteresowana wykonywała na zlecenie. Od powyższej decyzji Pani AA wniosła odwołanie do Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w S. Decyzją z dnia [...] listopada 2006 Nr [...] r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Ł Nr [...] z dnia [...] października 2005 r. o odmowie przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych z sankcjami w okresie trzech lat kalendarzowych. A A zaskarżyła w/w decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w S do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. Wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2007 r., Sygn. akt [...], WSA w S uchylił zaskarżoną decyzję Nr [...] z dnia [...] listopada 2006 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Nr [...] z dnia [...] października 2005 r. W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, że brak było podstaw do wznowienia postępowania na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, gdyż w sprawie nie ujawniono nowych, istotnych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, a nieznanych organowi, który taką decyzję wydał. Sąd zaznaczył, iż pozew skierowany do Sądu Pracy przez A A przeciwko I K, jakkolwiek mógł być uznany za nowy dowód w sprawie, nie był na tyle istotny dla sprawy by mógł stanowić podstawę wzruszenia decyzji ostatecznej. W związku z uchyleniem przez WSA w S w/w decyzji, ostateczna stała się decyzja Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Ł Nr [...] z dnia [...] września 2005 r. przyznająca Pani AA płatności bezpośrednie do gruntów rolnych na rok 2004. W dniu [...] czerwca 2007r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w S wszczął z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności w/w. decyzji ostatecznej. Decyzją z dnia lipca 2007 r. Nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S stwierdził nieważność decyzji Nr [...] z dnia [...] września 2005 r. przyznającej płatności bezpośrednie do gruntów rolnych na rok 2004, wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. W uzasadnieniu orzeczenia organ wskazał, iż IK w okresie od dnia złożenia wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów . rolnych na 2004 r. do dnia wydania decyzji na 2004r. wskutek porozumienia z [...] października 2004r. zawartego z M M przeniosła na niego [...] września 2004r. posiadanie działek o numerach [...] Obręb Z. Nie przeniosła posiadania całego gospodarstwa rolnego lecz tylko jego części. Organ zaznaczył, iż brak uczestnictwa M M w konflikcie kontroli krzyżowej nie czyni posiadaczem działek [...] ani I K, ani AA. Organ stwierdził, iż AA od dnia złożenia wniosku do dnia wydania decyzji o płatnościach bezpośrednich była posiadaczem tylko działki ewidencyjnej [...] Obręb B. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. podkreślił, iż w okresie po złożeniu wniosku a przed wydaniem decyzji I K zbyła na rzecz Pana M M działki [...] Obręb Z, będące część gospodarstwa rolnego. Posiadaczem tych działek z dniem [...] października 2004 roku stał się M M co wyklucza ich posiadanie w dniu [...] kwietnia 2005 roku przez A A ( dzień wydania pierwszej decyzji w sprawie - decyzji [...] odmawiającej przyznania płatności, z 3 letnimi sankcjami). Organ zaznaczył, iż po uchyleniu powyższej decyzji przez Organ Odwoławczy Kierownik Biura Powiatowego wydał A A decyzję Nr [...] przyznającą jej płatności bezpośrednie do gruntów rolnych w pełnej wysokości bowiem uznał, iż spełnia ona kryteria "posiadania gospodarstwa rolnego". Organ zaznaczył, iż A A w dniu wydania decyzji o przyznaniu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych nie była posiadaczem gruntów zgłoszonych do płatności Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji w związku z tym uznał, że decyzja Nr [...] z dnia [...] września 2005 r. wydana została z rażącym naruszeniem prawa. Od powyższej decyzji A A złożyła, w dniu [...] sierpnia 2007 r., odwołanie do Prezesa ARiMR. W dniu [...] września 2007 r. Pani I P pełnomocnik Pani A A wniosła do Prezesa ARiMR pismo - "[...] " z dnia [...] lipca 2007 r., w którym wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, ewentualnie o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Decyzji Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w S Nr [...] pełnomocnik A A zarzuciła: "1) naruszenie prawa materialnego tj. art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych-i oddzielnej płatności z tytułu cukru przez błędną jego interpretację wyrażającą się przyjęciem, iż odwołująca się nie był posiadaczem gruntów rolnych co nie kwalifikowało jej do otrzymania dopłaty bezpośredniej; 2) art. 7, art. 77, art. 80 oraz art. 156 § Kodeksu postępowania administracyjnego przez naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mające wpływ na wynik sprawy wyrażające się przyjęciem przez organ I instancji, iż odwołująca w toku postępowania nie wykazała przesłanek prowadzących do uznania jej za posiadacza gruntów rolnych, a nadto nie wyjaśnieniem przez organ I instancji w sposób dostateczny stanu faktycznego i prawnego sprawy, dokonania ustaleń faktycznych w sposób dowolny, oraz rażącego przekroczenia zasady swobodnej oceny dowodów, a także nie wykazania zaistnienia "rażącego" naruszenia prawa przy podejmowaniu decyzji o przyznaniu płatności bezpośrednich AA". Decyzją z dnia [...] października 2007 r. Nr [...] Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S Nr [...] z dnia [...] lipca 2007 r. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż występujący w art. 2 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru termin posiadanie należy odczytywać przez pryzmat celowościowy, z uwzględnieniem przepisów szczegółowych dotyczących przyznawania płatności bezpośrednich. Zaznaczył, iż tylko posiadanie gruntów rolnych w rozumieniu w/w ustawy oraz przepisów wykonawczych do niej uprawnia producenta rolnego do ubiegania się o płatności bezpośrednie do gruntów rolnych. Organ odwoławczy wskazał, iż I K nie kwestionowała faktu, iż A A poniosła koszty finansowe związane z wykonaniem zleconych jej prac polowych oraz że zrzekła się na jej rzecz należnych jej "dopłat obszarowych". W ocenie organu dowodzi to faktu, iż A A wykonywała prace na zlecenie i koszt I K. Organ zaznaczył, iż I K odwołała wszystkie pełnomocnictwa oraz wycofała wniosek o przekazanie na jej rzecz płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. Wskazał, iż A A podobnie jak jej mąż - S A w złożonym w Sądzie Pracy w G pozwie przeciwko IK o "zasądzenie od pozwanej wynagrodzenia za pracę w jej przedsiębiorstwie" wskazała, że po wygranym w listopadzie 2003 r. przetargu przystąpiła do przygotowania produkcji i pozyskała maszyny, a w roku 2004 uruchomiła produkcję roślinną i okosiła łąki, za co I K nie wypłaciła jej wynagrodzenia za pracę. Zdaniem organu II instancji odwołująca się sama przyznała, że prace wykonane na działkach rolnych położonych na działkach ewidencyjnych o numerach [...] prowadzone były na zlecenie IK. Podkreślił, iż wykonywanie na gruntach rolnych prac polowych zleconych przez inną osobę nie spełnia warunku "posiadania" gruntów rolnych. Stwierdził, iż przyznanie A A płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2004 decyzją Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Ł Nr z dnia [...] września 2005 r. polegało na rażącym naruszeniu art. 2 ust. 1 i ust. 2 ustawy o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru, poprzez przyznanie tych płatności osobie, która nie spełnia wymogu posiadania działek rolnych w rozumieniu wskazanych przepisów. Tym samym - w ocenie Prezesa ARiMR - Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w S zasadnie stwierdził, na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, nieważność w/w decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Ł, jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Organ wskazał, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w S orzekł o uchyleniu decyzji Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w S Nr [...] z dnia [...] listopada 2006 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Ł Nr [...] z dnia [...] października 2005 r., z uwagi na naruszenie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a, uznając, iż pozew skierowany przez A A do Sądu Pracy przeciwko Pani I K nie był na tyle istotny dla sprawy, by mógł stanowić podstawę do wzruszenia decyzji ostatecznej. Prezes ARiMR uznał, iż przyznanie, płatności bezpośrednich do gruntów rolnych producentowi rolnemu, który nie spełnia warunku posiadania gruntów rolnych w rozumieniu ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru oraz przepisów wykonawczych oznacza rażące naruszenie art. 2 ust. 1 i 2 tejże ustawy, i stanowi jednocześnie podstawę do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji zawierającej taką wadę, na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 Kpa. Pismem z dnia [...] października 2007 r. A A złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa ARiMR w W nr [...] z dnia [...] października 2007 r. wnosząc o jej uchylenie oraz o zobowiązanie organu do wypłaty na jej rzecz kwoty [...] zł z tytułu uprawy ziemi w M i B za 2004 rok wraz z odsetkami. W uzasadnieniu skargi wskazała, iż Dyrektor ARiMR w S swoją decyzją "unieważnił" wydany prawomocny Wyrok Sądu Pracy i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S, zaś Prezes ARiMR w W utrzymał je w mocy opierając się na nieprawdziwych danych, iż to ona wykonywała prace w M na zlecenie i koszt I K. Stwierdziła, iż fakt przekazania przez I K części działek dla Pana M jest nieprawdziwy, gdyż dokument ten nie posiada dokładnej daty i nie było go w aktach, gdyż został dołączony pod koniec 2005 r. Skarżąca podkreśliła, iż władała ziemią w M w 2004 r., którą uprawiała na podstawie notarialnej cesji. Zaznaczyła, iż pisma I K z dnia [...].06.2004 r. adresowane do Kierownika Biura Powiatu Ł ARiMR, protokół z dnia [...] .02.2006 r. spisany u Kierownika Biura Powiatu [...] AriMR w S oraz ustna umowa z Ir K potwierdzały jej uprawnienia do uprawy ziemi w M oraz do dopłat unijnych z tytułu uprawy tych gruntów rolnych . Zainteresowana zwróciła uwagę, iż orzekające organy opierały się na pełnomocnictwie z [...] października 2003 r. udzielonym dla niej przez I K dotyczącym Zakładu B, które zostało anulowane [...] czerwca 2004r. Ponadto wskazała, iż I K w celu dochowania ustnej umowy między stronami podpisała potwierdzone notarialnie w dniu [...].06.2004 r. pisma z dnia [...].06.2004 r. adresowane do Kierownika Biura Powiatu Ł ARiMR, oraz protokół z dnia [...] .02.2006 r. spisany u Kierownika Biura Powiatu P. ARiMR w S, które upoważniały skarżącą do uprawy ziemi w M i czyniły ją władającą tymi działkami. W odpowiedzi na skargę Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ponadto odniósł się do zarzutów skarżącej. Organ zauważył, iż zarówno Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w S jak i Prezes ARiMR rozstrzygali sprawę w oparciu o cały materiał dowodowy zebrany w sprawie w tym między innymi na piśmie I K z [...].06.2004r., które skarżąca wskazuje za dowód, iż organ opierał się na nieprawdziwych danych uznając, że skarżąca wykonywała prace w M na zlecenie i koszt pani I K. Zaznaczył, iż zarówno Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w S jak i Prezes ARiMR wydając decyzje nie "unieważnili wyroków ww. sądów". Organ wskazał, iż wyrokiem z dnia [...] kwietnia 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S orzekł o uchyleniu decyzji Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w S Nr [...] z dnia [...] listopada 2006 r. oraz poprzedzającą ją decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Ł Nr [...] z dnia [...] października 2005r., ponieważ zostały one wydane w wyniku wznowienia postępowania, które toczyło się z naruszeniem przepisu art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. Podkreślono, iż WSA uznał, że pozew skierowany przez skarżącą do Sądu Pracy przeciwko I K jakkolwiek mógł być uznany za nowy dowód w sprawie, to nie był na tyle istotny dla sprawy, by mógł stanowić podstawę do wzruszenia decyzji ostatecznej. Jednocześnie Sąd nie wykluczył możliwości zbadania, czy w sprawie nie zachodzą przesłanki do wzruszenia decyzji ostatecznej przy zastosowaniu innego trybu weryfikacji. Podkreślił ,iż takim trybem pozostaje np. postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wskazał również, iż w w/w wyroku WSA w S podkreślił, iż nie -rozpatrywał merytorycznych kwestii przyznania bądź odmowy przyznania skarżącej płatność' bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2004. Odnosząc się do zarzutu skarżącej, iż organ opierał się na pełnomocnictwie z [...].10.2003r udzielonym skarżącej a anulowanym przez I K [...].06.2004r. organ wskazał, iż dnia [...] czerwca 2004 r. w Biurze Powiatowym ARiMR w Ł skarżąca złożyła "[...] " z dnia [...] października 2003 r. W związku z tym, organ rozstrzygając sprawę oparł się również o ww. pełnomocnictwo, które zostało dnia [...].06.2004r. anulowane. Pismem z dnia 7 stycznia 2008 r. pełnomocnik skarżącej uzupełnił skargę, wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa materialnego tj.: naruszenie prawa materialnego tj. art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003r.o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru przez błędną jego interpretację wyrażającą się przyjęciem, iż odwołująca nie była posiadaczem gruntów rolnych co nie kwalifikowało jej do otrzymania dopłaty bezpośredniej; art. 7, art. 77,art. 80 oraz art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego przez naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mające wpływ na wynik sprawy wyrażające się przyjęciem przez organ ł instancji, iż odwołująca w toku postępowania nie wykazała przesłanek prowadzących do uznania jej za posiadacza gruntów rolnych, a nadto nie wyjaśnieniem przez organ I instancji w sposób dostateczny stanu faktycznego i prawnego sprawy, dokonania ustaleń faktycznych w sposób dowolny oraz rażącego przekroczenia zasady swobodnej oceny dowodów, a także nie wykazania zaistnienia "rażącego" naruszenia prawa przy podejmowaniu decyzji o płatności bezpośrednich A A. W uzasadnieniu pisma skarżąca wskazała, iż była posiadaczem działek objętych dopłatami. Jednym z dowodów potwierdzających ten fakt była ustna umowa dotycząca uprawy spornych gruntów miedzy skarżąca a I K zawarta w obecności świadka K M. Zaznaczyła, iż jej zeznania jak i świadków organ uznał za spójne. Natomiast I K odmówiła zeznań w sprawie. Zainteresowana podkreśliła, iż IK przekazała fizyczne władztwo nad spornymi gruntami wskazując na wyrażenie przez I K woli zmian strony umowy dzierżawy zawartej z Agencją w piśmie z dnia [...] lipca 2004 r. oraz w oświadczeniach kierowanych do Agencji Nieruchomości Rolnych w piśmie z dnia [...] czerwca 2004 r. Podkreśliła, iż jeśli wolą I K byłoby zachowanie władztwa nie zwracałaby się z taką prośba oraz nie składała takich oświadczeń. Skarżąca podniosła, iż zestawienie treści uzasadnienia decyzji z dnia [...] września 2005 r. z treścią uzasadnienia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] lipca 2007 r. prowadzi do wniosku, iż ocena dowodów, którą dokonał Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR oraz następnie Prezes ARiMR zdecydowanie różni się od oceny tych samych dowodów dokonanej przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Ł. Zwróciła uwagę na zasadnicza sprzeczność tych ocen. Podkreśliła, iż dla uzasadnienia tezy iż była jedynie pełnomocnikiem i zleceniobiorcą I K organ powołuje się w tym zakresie wyłącznie na treść pełnomocnictwa z dnia [...] października 2003 r. oraz na pismo z dnia [...] czerwca 2004 r. przy całkowitym oderwaniu od pozostałych dowodów w sprawie, jak również od oceny tych dowodów dokonanej przez organ w postępowaniu zwykłym. Zainteresowana wskazała, iż pełnomocnictwo z dnia [...] października 2003 r., którego treść stanowi w ocenie organu jedną z przesłanek przemawiających za stwierdzeniem nieważności dotyczy całkowicie odmiennego zakresu upoważnienia, na co zwrócił uwagę organ w decyzji z dnia [...] września 2005 r. Skarżąca zaznaczyła, iż fakt jej wystąpienia z roszczeniem o wynagrodzenie za pracę na działkach objętych dopłatą nie ma znaczenia w przedmiotowej sprawie gdyż roszczenie to w żadnym stopniu nie wiązało się z działkami objętymi dopłatą. W zakresie zarzutów naruszenia prawa procesowego wskazała, iż organ administracji nie wyjaśnił w sposób nie budzący wątpliwości istoty sprawy. Zaznaczyła, iż organ dokonał analizy kilku dokumentów przy braku zeznań I K, która odmówiła ich złożenia. Zdaniem skarżącej fakt ten uniemożliwia wyczerpująca ocenę w zakresie zawarcia umowy ze skarżącą, oceny zamiaru stron w zakresie uprawiania ziemi, oraz oceny kwestii związanej z użyciem pojęcia "zrzeczenie się dopłat". Skarżąca zarzuciła, iż organ wybiórczo powołuje się tylko na [...] dokumenty interpretując ich treść do z góry założonej tezy o braku spełnienia przez skarżącą przesłanki przewidzianej w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru. Podniosła, iż organ wydający zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą, nie dokonał dostatecznie wnikliwej oceny wszystkich dowodów w sprawie. Zaś w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji brak jest szczegółowego i wyczerpującego uzasadnienia podstaw do wydania decyzji stwierdzającej nieważność decyzji ostatecznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. Art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 153 poz 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. 153 poz 1270 ze zm.) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. Funkcje sądownictwa administracyjnego jest więc sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. Wymaga to oceny czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia. Rozważając w tym kontekście zarzuty skargi stwierdzić należy, że jest ona zasadna. Stwierdzając nieważność decyzji ostatecznej organ orzekający dokonał nowego ustalenia faktycznego w sprawie przy czym uczynił to w oparciu o dwa wybrane, istniejące w dacie [...] września 2005r. dokumenty oraz w oparciu o również wybrany spośród innych dowód (odpis pozwu do Sądu Pracy) ujawniony po wydaniu decyzji ostatecznej. Tym samym organ przede wszystkim dokonał ustaleń mieszając tryby postępowań nadzwyczajnych; stwierdzenia nieważności decyzji i wznowienia postępowania. Tryby te nie są konkurencyjne. Pierwszy z nich ma na celu usunięcie z obrotu prawnego wadliwej decyzji ze skutkiem ex tunc. Oznacza to że stwierdzenie nieważności odnosi się do decyzji, w której oczywista wada tkwiła już w chwili jej wydania. Nie można wykluczyć, że źródłem wadliwych decyzji jest nieprawidłowa treść ustaleń merytorycznych w stadium rozpoznawczym postępowania, ale musi to wynikać a rażącego naruszenia prawa, czyli oczywistości błędu typu pominięcie dowodu istniejącego w sprawie lub wyciągnięcie rażącego sprzecznego wniosku z treści w nim zawartej. Stwierdzanie takiej wady nie może być poprzedzone prowadzeniem ponownej analizy i kontroli ustaleń organu jak w postępowaniu odwoławczym. To ma być oczywistość błędu. Nie może też opierać się na wyciąganiu nowych wniosków w oparciu o porównanie ustaleń faktycznych dokonanych na datę decyzji ostatecznej z nowymi ujawnionymi faktami, dowodami. To ostatnie jest zarezerwowane do postępowania wznowienionego. Odnosząc się do przedmiotowej sprawy należy podnieść, że organ ustalił, iż A. A prowadziła prace polowe w 2004r. w imieniu i na rzecz oraz na koszt I K (dzierżawcy spornego gruntu od Agencji Nieruchomości Rolnych), co nie upoważniało do przypisania jej posiadania spornych gruntów w rozumieniu ustawy o płatnościach bezpośrednich. Przyjęcie przeciwnego wniosku w ustaleniach faktycznych organu wydającego decyzję ostateczną z [...] września 2005r. stanowiło rażące naruszenie prawa, tj. art. 2 ust 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich. Ustalenia te organ orzekający wywiódł przede wszystkim z treści pełnomocnictwa z dnia [...] października 2003r. (faktycznie z dnia [...] października 2003r. – data podpisania) udzielonego przez I K skarżącej oraz z treści pisma I K z [...] czerwca 2004r., w którym I. K zleciła A A zasianie, uprawę, koszenie użytków zielonych. Dokonując ustaleń organu nie dostrzegł, że całe postępowanie zakończone decyzją ostateczną sprowadzało się do ustalenia jaki faktycznie stosunek prawny związany ze spornym gruntem łączył I. K i A. A i w czyim interesie A. A uprawiała grunt. Do dokonania tych ustaleń przyjęto szereg dowodów w tym kilka różnych oświadczeń I K. W sprawie niesporne było tylko to, że ziemia była uprawiana przez skarżącą i jej męża. Ten fakt również przyznawała I. K. Przyznała też, że prace zostały wykonane na koszt A. A, gdyż ona nie miała pieniędzy. Na tym zbieżność wypowiedzi się kończyła. Koniecznym wówczas było ustalenie, czy prace te były wykonywane na zlecenie I. Kostrzewy i w jej interesie czy nie. Niewątpliwie art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z 18 grudnia 2003r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru (Dz. U. 6/2004 poz 40 ze zm) wymagał aby podstawą przyznania płatności w roku 2004 przysługującej osobie fizycznej, zwanej producentem rolnym było utrzymywanie gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska pod warunkiem, że osoba ta jest posiadaczem działek rolnych o łącznej powierzchni nie mniejszej niż 1 ha, które kwalifikuje ją do objęcia płatnościami. Zatem koniecznym było posiadanie gruntów rolnych przy ubieganiu się o płatności. Niewątpliwe posiadanie jest stanem faktycznym, w którym użytkowanie gruntów nie musi polegać na własnoręcznym prowadzeniu przez rolnika prac polowych. Może polegać na decydowaniu bądź upoważnieniu innych osób do podejmowania decyzji o tym jakie rośliny uprawiać, jak dokonywać zabiegów agrotechnicznych, zbieraniu samodzielnym bądź zlecaniu innym osobom zbioru plonów. Posiadanie polega na władztwie nad rzeczą. Z tym władztwem wiążą się dwa elementy; element fizycznego władania rzeczą i element psychiczny wyrażający się nastawieniem do wykonywania tego władania dla siebie. Posiadanie może być samoistne (władanie jak właściciel) i zależne jak użytkownik, najemca, dzierżawca, dzierżyciel lub na podstawie innego prawa dającego mu władztwo nad rzeczą. Posiadanie jest uregulowane kodeksem cywilnym art. 336 kc i następne i nie ma przeszkody aby z tej definicji nie korzystać skoro ustawa o dopłatach mająca zastosowanie w sprawie nie definiowała tego pojęcia na użytek postępowań w niej przewidzianych. Opieramy się na systemie prawa tworzonego wzajemnie się uzupełniającego. Przenosząc to na grunt sprawy, posiadanie gruntu rolnego związane będzie z jego uprawą i dokonywaniem zbiorów na własny koszt i we własnym interesie. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że I K udzieliła A. A pisemnego pełnomocnictwa. Na dokumencie wystawiono datę [...] października 2003r. chociaż podpisany jest przed notariuszem [...] października 2003r. Upoważniła w nim skarżącą do reprezentowania i zarządzania jej obiektami nieruchomości "B" (odrębną nieruchomość pałacowo – parkowa) oraz powołała ją na Prezesa przedsiębiorstwa i upoważniła do jego uruchomienia, zorganizowania produkcji, zakupu – dzierżawy ziemi do produkcji zbóż i rzepaku. Jednocześnie powołała w nim męża skarżącej na doradcę w zakresie uruchamiania i prowadzenia produkcji w B oraz brania udziału w przetargach i zakupu ziemi. I. K składając różne pisemne oświadczenia odmówiła zeznań w sprawie. Z notatki służbowej sporządzonej [...] września 2005r. przez Kierownika Biura Powiatowego w Ł wynika, iż I. K informowała ją telefonicznie, że w/w. pełnomocnictwo odnosiło się wyłącznie do nieruchomości pałacowo – parkowej. W aktach sprawy jest odwołanie pełnomocnictwa dokonane przez I. K z dnia [...] sierpnia 2004r. Z nowego dowodu w sprawie jakim jest uzasadnienie wyroku częściowego Sądu Rejonowego Sądu Pracy w S sygn. akt [...] dotyczącego procesu z powództwa o wynagrodzenie męża skarżącej wynika okoliczność, że mocodawczyni odwołała to pełnomocnictwo [...] czerwca 2004r., czyli w dacie wcześniejszej niż jej oświadczenie o scedowaniu praw z dzierżawy M na skarżącą ( pismo z dnia [...] czerwca 2004r., wnioski do ANR o zgodę na cesję z dnia [...] czerwca 2004r. oraz zwolnienie z obowiązków dzierżawcy i przyjęcie w to miejsce skarżącej z dnia [...] lipca 2004r.) Z nowego dowodu w sprawie jakim jest pisemne oświadczenie I. K składane [...] sierpnia 2005r. do Sądu Pracy w S– w niniejszej sprawie złożone [...] października 2005r., po wydaniu decyzji ostatecznej, wynika, że mocodawczyni zakwestionowała w całości to pełnomocnictwo. Stwierdziła, że je podpisała będąc wprowadzoną w błąd. Nie znała treści dokumentu, nikomu nie zlecała żadnych działań ani zatrudniania osób i w ogóle ze skarżącą nie podpisywała żadnych innych dokumentów. Odnośnie pisma I. K z dnia [...] czerwca 2004r. przyjętego przez organ do stwierdzenia nieważność decyzji jako podstawę do nowego ustalenia w sprawie należy zważyć co następuje. Pismo to w rzeczywistości jest oświadczeniem złożonym przez I. K [...] czerwca 2004r. o czym stanowi pisemne poświadczenie notariusza, przed którym składano podpis na dokumencie . Z oświadczenia tego wynika, że I. K nie miała pieniędzy na uprawę gruntów i zleciła te prace "dla rodziny" A. A, że skarżąca wykonywała te prace na własny koszt przez co obecnie I. K zrzeka się na nią dopłat unijnych. W tym samym dniu, przed tym samym notariuszem I. K podpisała z A. A tzw. umowę cesji. Umowę tę podpisała w obecności dodatkowego świadka K M. Umowie nadano datę [...] czerwca 2004r. aczkolwiek podpisana była [...] czerwca 2004r. Z jej treści wynika, że I. K przekazuje skarżącej wszystkie swoje prawa, obowiązki i pożytki wynikające z przetargu na dzierżawę nieruchomości M (przetarg wygrała w grudniu 2003r., umowę z ANR podpisała [...] czerwca 2004r.) Świadek K M potwierdziła w zeznaniach, że taką umowę w formie ustnej strony zawarły już wcześniej. Za tą "umową cesji" poszły pisma I. K do ANR z dnia [...] czerwca 2004r. i [...] lipca 2004r. o zgodę na cesję a potem o zmianę dzierżawcy. Z umowy dzierżawy zawartej przez I. K z ANR wynika, że Agencja musiała wyrażać zgodę na poddzierżawę pod rygorem rozwiązania umowy w trybie natychmiastowym. W sprawie znajduje się oświadczenie I. K z dnia [...] sierpnia 2004r., gdzie odwołując pełnomocnictwo dla A. A z [...] ([...]) października 2003r. wzywa ją do dokonania opłat urzędowych do [...] września 2004r. Jest też pismo I. K z dnia [...] marca 2005r. skierowane do ARiMR, w którym potwierdza fakt wyrażenia zgody na dopłaty dla A. A zawartej w protokole organu z [...] lutego 2005r. oraz podnosi, że skarżąca powinna uregulować opłaty obowiązujące z tytułu dzierżawy na rzecz ANR w terminie [...] września 2004r. i [...] lutego 2005r. Z treści umowy dzierżawy zawartej przez I. K z ANR, wynika, że czynsz i opłaty uiszczane będą [...] września oraz [...] lutego następnego roku (§15). W w/w. piśmie z [...] marca 2005r. I. K stwierdziła, że zakazuje użytkowania swojej dzierżawionej ziemi oraz że ziemię tę będzie uprawiać sama i nie będzie jej nikomu poddzierżawiać bo się to wiążę z otrzymaniem zgody od ANR w S. W tym miejscu podnieść trzeba, że I. K podpisywała z ANR [...] czerwca 2004r. umowę dzierżawy gruntów M jako współdzierżawca. Drugim współdzierżawcą był MM. Łącznie dzierżawiono [...] ha. Pismem z dnia [...] czerwca 2004r. I. K i M. M podzielili teren dzierżawy między siebie. I. K przypadł teren o pow. [...] ha oznaczony numerami ewidencyjnymi działek [...] będącymi przedmiotem postępowania o dopłaty. Z nowego dowodu w sprawie jakim jest w/w. uzasadnienie Sądu Pracy w sprawie [...] wynika, iż cały teren Agencja przekazała współdzierżawcom protokołem odbioru z dnia [...] lipca 2004r. Wymieniana data przekazania gruntów nie pozostaje w zgodzie z twierdzeniami I. K, skarżącej, świadków K N, G H, S S, którzy potwierdzali uprawianie tej ziemi od maja 2004r. (terenów przydzielonych I. K). Świadkowie K. N i G. H wykonywali prace orne na zlecenie i koszt męża skarżącej. Świadek S S sprzedawał mężowi skarżącej nasiona roślin i słyszał już wtedy od nabywcy o poddzierżawie gruntów. W zgromadzonym materiale dowodowym jest też pismo z dnia [...] października 2004r. podpisane przez I. K i M. M dotyczące zmiany terenu dzierżawy między współdzierżawcami ANR. Zawiera ono oświadczenie I. K, że z dniem [...] września 2004r. przekazuje ona M. M część nieruchomości objętej przez siebie tj. działkę [...] o powierzchniach odpowiednio [...] ha i [...] ha. Część dotycząca M. M zapisana jest jako zobowiązanie "M. M ... zobowiązuje się z dniem [...] września 2004r. przejąć w użytkowanie" w/w. działki. M. M nie był przesłuchany w charakterze świadka w sprawie. Nie odbierano też od niego żadnych pisemnych czy ustnych oświadczeń. Organ nie wyjaśnił dlaczego zapis dotyczący przejęcia w/w. działek jest dokonany jako zobowiązanie do przejęcia w określonym dniu skoro ta data już nastąpiła w chwili składania oświadczenia woli. Bez tych wyjaśnień organ pierwszoinstancyny orzekający w przedmiotowym postępowaniu uznał za fakt udowodniony, iż od [...] września 2004r. skarżąca na pewno w/w. działek nie posiadała. Posiadaczem był M. M co jest dodatkowym elementem na stwierdzenie nieważności decyzji z uwagi na nieposiadanie działek rolnych w dacie wydania pierwszej decyzji w sprawie tj. [...] kwietnia 2005r. Tego ostatniego ustalenia organ odwoławczy nie podnosił i nie opierał na nim zaskarżonej decyzji. W odniesieniu do nowego dowodu w sprawie jakim był pozew do Sądu Pracy z dnia [...] maja 2005r. o zasądzenie wynagrodzenia za pracę od I. K na rzecz skarżącej należy podnieść, iż był to dowód nieznany organowi w dniu wydania decyzji ostatecznej z [...] września 2005r. Wymieniony pozew wskazuje, iż skarżąca oprócz zarządzania obiektami B, uruchomiła produkcję rolną w M. Rozszerzenie tego pozwu, jako kolejny nowy dowód, z dnia [...] września 2005r. złożone w Sądzie Pracy [...] września 2005r. zawiera oświadczenie skarżącej, że ziemię w M uprawiała dla siebie i na swój koszt. Żądanie wynagrodzenia dotyczyło okresu od [...] listopada 2003r. do [...] kwietnia 2004r. i od [...] maja 2005r. do [...] czerwca 2005r., a więc okresu innego niż omawiany w tym postępowaniu ale odnosiło się do pełnomocnictwa z [...] ([...]) października 2003r. W aktach sprawy brak jest też uzasadnienia wyroku częściowego wydanego przez Sąd Pracy w S, stygn. Akt [...] oddalającego powództwo A. A o wynagrodzenie za pracę. Sam wyrok jako nowy dowód w sprawie jest przedłożony do akt administracyjnych. Reasumując ustalenia organu stwierdzającego nieważność decyzji, iż w dacie jej wydania tj. [...] września 2005r. doszło do rażącego naruszenia prawa poprzez przyjęcie zaistnienia przesłanki posiadania gruntu rolnego przez skarżącą wbrew oczywistym dowodom jakim było pełnomocnictwo udzielone przez I. K [...] ([...]) października 2003r. oraz pismo z oświadczeniem I. K z [...] ([...]) czerwca 2004r. nie znajduje uzasadnienia w zgromadzonym materiale dowodowym. Przyznanie tym dowodom charakteru oczywistości wypływających z nich faktów, jednoznaczności oświadczenia i pełnej wiarygodności w oderwaniu od pozostałych oświadczeń tej samej osoby i w oderwaniu od innych dowodów nie zasługuje na uwzględnienie. W tych warunkach należy stwierdzić, że przyjęcie przez organ, iż dwa oświadczenia woli I. K z [...] ([...]) października 2003r. (pełnomocnictwo) i [...] ([...]) czerwca 2004r. w sposób nie budzący wątpliwości stwierdzały wykonywanie prac rolnych na spornych działkach przez skarżącą na zlecenie i koszt tej pierwszej nie znajduje oparcia w zgromadzonym materiale. Nie daje też podstawy do przyjęcia, że źródłem wadliwości decyzji jest ponad wszelką wątpliwość nieprawidłowa treść ustaleń merytorycznych w stadium rozpoznawczym postępowania. Z tych względów Sąd nie dopatrzył się rażącego naruszenia art. 2 ust. 1 i 2 ustawy o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru z 18 grudnia 2003r. co stanowiłoby podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 2 września 2005r. w myśl art. 156 § 1 pkt 2 kpa. W świetle powyższego zarzuty skargi usprawiedliwiają zawarty w niej wniosek o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 "a" i "c " ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz. U. 153 poz 1270 ze zm.) Sąd orzekł jak w wyroku. O kosztach postępowania sądowego Sąd orzekł w oparciu o art. 200 w/w. ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.