I OZ 845/08
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2008-11-17
Skład orzekający: Joanna Banasiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wynagrodzenie adwokata ustanowionego z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia o odmowie wymierzenia organowi grzywny powinno być obliczane według stawki dla spraw, których przedmiotem jest należność pieniężna, czy dla innych spraw?Ratio decidendi
Wynagrodzenie adwokata ustanowionego z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia o odmowie wymierzenia organowi grzywny nie powinno być obliczane według stawki dla spraw, których przedmiotem jest należność pieniężna. Sprawa o wymierzenie grzywny ma charakter incydentalny i służy zdyscyplinowaniu organu, a nie rozstrzygnięciu o należności pieniężnej. Dlatego wynagrodzenie powinno być ustalone według stawki dla innych spraw, co w tym przypadku oznaczało kwotę 120 zł netto (146,40 zł brutto).Stan faktyczny
Adwokat A. S., ustanowiony z urzędu do reprezentowania Z. W., złożył wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia WSA w Lublinie o odmowie wymierzenia grzywny SKO w L. za nieprzekazanie skargi. Pełnomocnik żądał 2440 zł, argumentując, że wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi 12.000 zł i sprawa jest skomplikowana. WSA w Lublinie przyznał 146,40 zł, uznając sprawę za incydentalną i niepodlegającą wyliczeniu od wartości przedmiotu zaskarżenia. Adwokat złożył zażalenie na odmowę przyznania pozostałej kwoty.Rozstrzygnięcie
Oddalił zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny: w składzie: Sędzia NSA Joanna Banasiewicz po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia adwokata A. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 2 października 2008 r., sygn. akt II SO/Lu 4/08 o przyznaniu wynagrodzenia za sporządzenie opinii prawnej o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie z wniosku Z. W. o wymierzenie grzywny Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w L. za nieprzekazanie skargi postanawia: oddalić zażalenie
Ustanowiony z urzędu do reprezentowania Z. W. adwokat A. S. złożył w dniu 26 września 2008 r. wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 23 maja 2008 r., sygn. akt II SO/Lu 4/08 o odmowie wymierzenia Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w L. grzywny za nieprzekazanie sądowi skargi, w wysokości 2440 zł (w tym 440 zł VAT). W ocenie pełnomocnika skarżącego, wartość przedmiotu zaskarżenia w niniejszej sprawie wynosi 12.000 zł, dlatego wysokość należnego mu wynagrodzenia powinna być ustalana odpowiednio do tej kwoty; pełnomocnik wskazał również, że długość postępowania, charakter sprawy i wkład w jej wyjaśnienie uzasadniają zasądzenie opłaty w wyższej wysokości niż stawka minimalna.
Postanowieniem z dnia 2 października 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie przyznał adwokatowi A. S. kwotę 146,40 zł w tym VAT w wysokości 26,40 zł oraz odmówił przyznania wynagrodzenia w pozostałym zakresie. Zdaniem Sądu nie ma podstaw do przyznania wynagrodzenia w żądanej przez adwokata wysokości, tj. 2440 zł. Sąd może bowiem przyznać opłaty wyższe niż minimalne tylko wówczas, gdy jest to uzasadnione rodzajem i stopniem zawiłości sprawy oraz niezbędnym nakładem pracy (§ 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu – Dz.U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.). W ocenie Sądu opracowanie niniejszej sprawy nie należało do szczególnie skomplikowanych i nie wymagało znacznego nakładu pracy. Ponadto, w ocenie Sądu, sprawa o wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a., jest inną sprawą, za prowadzenie której należy się adwokatowi stała kwota (§ 18 ust. 1 pkt. 1 lit. "c" cyt. rozporządzenia w sprawie opłat za czynności adwokackie (...), a nie sprawą, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, za którą przysługuje zmienne wynagrodzenie (§ 18 ust. 1 pkt 1 lit. "a"). Sprawa o wymierzenie grzywny ma bowiem charakter incydentalny (wpadkowy) i z tego powodu nie podlega wpisowi (por. postan. NSA z dnia 8 grudnia 2005 r., II OZ 1197/05), a jej istotą nie jest spór pomiędzy stroną a organem co do wysokości należności pieniężnej, wynikającej z łączącego stronę i organ stosunku prawnego; celem tego postępowania jest wyłącznie zdyscyplinowanie organu, by terminowo wykonywał obowiązki wynikające z art. 54 § 2 p.p.s.a. Orzeczenie sądu o wymierzeniu organowi grzywny na podstawie art. 55 p.p.s.a. nie kształtuje w żaden sposób sytuacji prawnej strony, w szczególności nie rozstrzyga o zasadności i wysokości przysługującej stronie od organu lub organowi od strony należności pieniężnej, dlatego nie można mówić, że przedmiotem takiej sprawy jest należność pieniężna, a w konsekwencji nie można przyjąć, że jest to sprawa, o której mowa w § 18 ust. 1 pkt 1 lit. 1 cyt. rozporządzenia. Sąd nie podzielił zatem stanowiska pełnomocnika, że jego wynagrodzenie powinno być wyliczone od kwoty 12.000 zł, której domagał się w skardze kasacyjnej tytułem grzywny.
Zażalenie na powyższe postanowienie - w części odmawiającej przyznania wynagrodzenia ponad kwotę 146,40 zł złożył adwokat A. S. wnosząc o jego zmianę i przyznanie mu brakującej kwoty wynagrodzenia w wysokości 2 293,60 zł brutto, w tym 413,60 zł tytułem podatku VAT. Zdaniem pełnomocnika niniejsza sprawa jest sprawą w której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna i dlatego należy mu się co najmniej 1 200 zł netto, czyli po zwiększeniu o podatek VAT – 264 zł, należy mu się co najmniej 1 317,60 zł.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Pełnomocnik ustanowiony w ramach przyznanego prawa pomocy otrzymuje wynagrodzenie stosownie do art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej p.p.s.a.) w związku z faktycznym udzieleniem pomocy prawnej. Wynagrodzenie pełnomocnika będącego adwokatem ustala się na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U Nr 163, poz. 1348 ze zm.). Zgodnie z § 18 ust. 2 pkt 2 lit. b powyższego rozporządzenia wynagrodzenie minimalne adwokata za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w rozpoznawanej sprawie wynosi 120 zł, a wraz z należnym na podstawie § 2 ust. 3 cyt. rozporządzenia podatkiem VAT - 146,40 zł. W związku z powyższym należy uznać, że zasądzona na rzecz adwokata A. S. za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie kwota 120 zł wraz z należnym na podstawie § 2 ust. 3 rozporządzenia podatkiem od towarów i usług w wysokości 146,40 zł została obliczona właściwie.
Odnosząc się do powołanego w zażaleniu argumentu, iż w sprawie niniejszej stawka za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej powinna być obliczona tak jak w sprawie, w której przedmiotem jest należność pieniężna należy podzielić wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia pogląd, iż przedmiotem sprawy o wymierzenie organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. nie jest określenie wysokości należności pieniężnej za niezastosowanie się organu do jego obowiązków wynikających z art. 54 § 2, lecz zdyscyplinowanie organu do wykonania jego ustawowych obowiązków. Sprawy o wymierzenie organowi grzywny nie można zatem uznać za sprawę, w której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna. Skoro zatem przedmiotem sprawy niniejszej było postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 23 maja 2008 r. o odmowie wymierzenia grzywny organowi to wynagrodzenie adwokata, który sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od takiego orzeczenia powinno być obliczone tak jak w sprawie w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna lecz "inna sprawa" – a więc na podstawie art. § 18 ust. 1 pkt 2 lit b w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit c powołanego wyżej rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości czyli tak jak orzeczono w zaskarżonym postanowieniu.
W takiej sytuacji należy stwierdzić, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zaskarżonym postanowieniem z dnia 2 października 2008 r. zasadnie przyznał adwokatowi A. S. wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w kwocie 146,40 zł w tym VAT w wysokości 26,40 zł oraz odmówił przyznania wynagrodzenia w pozostałym zakresie.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) postanowił zażalenie oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło