II OZ 754/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Gliniecki po rozpoznaniu w dniu 11 lipca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 26 maja 2008 r., sygn. akt II SA/Sz 305/08 w zakresie odrzucenia wniosku K. Z. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w S. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie nadzoru sanitarnego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie Postanowieniem z dnia 26 maja 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił wniosek K. Z. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w S. z dnia [...], nr [...]. W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd stwierdził, że z art. 87 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. wynika zasada składania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi za pośrednictwem organu administracji publicznej, co oznacza, iż w przypadku złożenia go bezpośrednio do sądu administracyjnego, Sąd przekazuje go organowi, a o zachowaniu terminu decyduje data nadania wniosku przez Sąd na adres organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Sąd stwierdził, że termin do złożenia wniosku upływał w dniu 6 marca 2008 r., tymczasem skarżąca nadała go w dniu 3 marca 2008 r., ale na adres Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, który wniosek skarżącej wraz ze złożoną w dniu 12 marca 2008 r. bezpośrednio do Sądu skargą przesłał w dniu 13 marca 2008 r. organowi, który otrzymał przesyłkę w dniu 14 marca 2008 r., zatem po terminie określonym w art. 87 § 1 p.p.s.a. W zażaleniu na to postanowienie skarżąca podniosła, że skargę wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu złożyła w dniu 3 marca 2008 r. osobiście w Sądzie, co potwierdza stempel biura podawczego z adnotacją <<"osob." 1 egz.+2 zał.>>. Skarżąca podniosła, że pismem z dnia 4 marca 2008 r. zobowiązano ja do uzupełnienia skargi przez nadesłanie 2 egzemplarzy wniosku w terminie 7 dni, co skarżąca uczyniła w dniu 12 marca 2008 r. W piśmie z dnia 4 marca 2008 r. Sąd nie pouczył skarżącej, że 1 egzemplarz skargi musi być w tym dniu złożony w Wojewódzkim Inspektoracie Sanitarnym w S. Wysłanie przez Sąd skargi do Państwowego Wojewódzkiego Inspektoratu Sanitarnego nie powinno obciążać skarżącej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zawiera usprawiedliwione podstawy. Nie ma wątpliwości, że skarżąca nie wniosła w ustawowo przewidzianym terminie i trybie skargi na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w S. z dnia [...]. Jak wynika z akt sprawy w dniu 3 marca 2008 r. skarżąca złożyła osobiście w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wraz z dwoma załącznikami (orzeczeniem technicznym oraz plikiem 6 zdjęć). Pismem z dnia 4 marca 2008 r. zobowiązano skarżącą do uzupełnienia w terminie 7 dni wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi poprzez nadesłanie skargi w dwóch egzemplarzach pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania (art. 49 § 2 p.p.s.a.). W dniu 12 marca 2008 r. skarżąca osobiście złożyła w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie 2 egzemplarze skargi wraz z trzema załącznikami. Skargę oraz wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia przesłano organowi w dniu 13 marca 2008 r. W świetle powyższych okoliczności zaskarżone postanowienie nie odpowiada prawu. Tryb i formę składania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi określa przepis art. 87 § 3 i 4 p.p.s.a. Bezsprzecznie skarżąca, składając w dniu 3 marca 2008 r. w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie sam wniosek o przywrócenie terminu bez skargi, naruszyła powyższy przepis bowiem pomimo, że wniosek był adresowany do Sądu, powinien być wniesiony za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżaną decyzję. Zatem do wniosku o przywrócenie terminu powinna być załączona skarga w odpowiedniej ilości egzemplarzy. Wniosek skarżącej złożony w Sądzie w dniu 3 marca 2008 r., jako błędnie wniesiony, powinien być przesłany przez Sąd bez jego kontroli formalnej, do właściwego organu (J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis Warszawa 2006, s. 130), umożliwiając organowi wypełnienie obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a. Tymczasem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a. wezwał skarżącą do uzupełnienia braków przez nadesłanie 2 egzemplarzy skargi. Przepis art. 49 § 1 p.p.s.a. podobnie, jak i inne przepisy rozdziału ustawy, w którym ten przepis został zamieszczony, mają zastosowanie do pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym (skarga, wniosek o którym mowa w art. 63 ustawy, skarga kasacyjna, skarga o wznowienie postępowania) oraz do pism uczestników postępowania wnoszonych do sądu po wszczęciu postępowania. Powyższy przepis nie ma zastosowania do pism błędnie skierowanych do sądu administracyjnego. W sytuacji kiedy nie została wniesiona zgodnie z art. 54 § 1 p.p.s.a. skarga do sądu administracyjnego, jak w tym przypadku, trudno jest mówić o postępowaniu sądowym i pismach strony, bowiem postępowanie sądowoadministracyjne jeszcze nie zostało wszczęte, nie ma więc i stron tego postępowania (art. 32 p.p.s.a.). Natomiast błędnie złożony do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, nie mógł być pismem wszczynającym postępowanie sądowe. Skoro jednak Sąd podjął działania w oparciu o przepis art. 49 § 1 p.p.s.a., wzywając skarżącą do uzupełnienia braków pismem z dnia 4 marca 2008 r., to powinien następnie konsekwentnie ocenić zachowanie skarżącej i wyciągnąć z tego odpowiednie wnioski, stosownie do § 3 tego przepisu. Tymczasem Sąd w zaskarżonym postanowieniu w ogóle nie wziął pod uwagę tego, czy skarżąca w terminie 7 dni zgodnie z wezwaniem Sądu, nadesłała 2 egzemplarze skargi. Jeżeli skarżąca spełniła powyższy obowiązek w wyznaczonym terminie, to należało uznać, że wniosek o przywrócenie terminu wraz z dwoma egzemplarzami skargi został złożony w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w dniu 3 marca 2008 r., co jest zgodne z art. 49 § 3 p.p.s.a. Jest to pewna fikcja prawna, wynikająca jednak z przepisów zastosowanych w tym przypadku przez Sąd. Gdyby Sąd przesłał niezwłocznie, po złożeniu w Sądzie, wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia skargi do właściwego organu, to błędne działania w tym zakresie obciążałyby tylko skarżącą. Tymczasem w tym przypadku nie można mówić o niezachowaniu terminu do dokonania czynności (art. 87 § 1 p.p.s.a.) wyłącznie z winy skarżącej. Strona nie może zaś ponosić konsekwencji błędnych działań Sądu. Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.