I SA/Wa 165/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart Sędziowie Sędzia WSA Monika Nowicka (spr.) Asesor WSA Agnieszka Miernik Protokolant Anna Jurak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2008 r. sprawy ze skargi I. S. i R. T. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] listopada 2007 r., nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia posiadania prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej oddala skargę. I SA/WA 165/08 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzja z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] Minister Skarbu Państwa utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] odmawiającą I. S. i R. T. potwierdzenia do rekompensaty za nieruchomości pozostawione przez J. T. w miejscowości R., w dawnym województwie [...]. Powyższe rozstrzygnięcie zostało oparte na następujących ustaleniach faktycznych i ocenach prawnych: W dniu 20 stycznia 2006 r. I. S. i R. T. wystąpili z wnioskiem o wydanie decyzji potwierdzającej prawo do rekompensaty za nieruchomość pozostawioną przez ich ojca - J. T. w R. w dawnym województwie [...], składającą się z domu mieszkalnego, ogrodu i gruntu o łącznej powierzchni [...] ha. Z ustaleń organu wynikało, iż J. T. w dniu 1 września 1939 r. posiadał obywatelstwo polskie i zamieszkiwał w tym dniu na terenach nie wchodzących obecnie w skład państwa polskiego. Dokonując zatem oceny powyższego wniosku - w myśl art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczpospolitej Polskiej ( Dz. U. Nr 169, poz. 1418 ze zm. ) - Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] uznał, że zgromadzony w przedmiotowej sprawie materiał dowodowy spełnia wymogi określone w art. 2, 3 oraz 5 ust. 1 i 2 w/w ustawy. Nadmienić wypada, że z akt sprawy wynikało również, że w dniu [...] kwietnia 1981 r. umową zawartą w formie aktu notarialnego Rep./ [...] zostało zrealizowane przez Skarb Państwa roszczenie o zrekompensowanie powyższego mienia pozostawionego poza granicami państwa polskiego przez J. i H. małżonków T. w formie sprzedaży repatriantom lokalu mieszkalnego nr 1 położonego w budynku przy ul. [...] w S. z jednoczesnym oddaniem w użytkowanie wieczyste - udziału w przynależnej działce. Następnie natomiast aktem notarialnym z dnia [...] listopada 1986 r. nr Rep. [...] H. T., I. S. i R. T. zrzekli się na rzecz Skarbu Państwa w/w nieruchomości lokalowej a także udziału w prawie użytkowania wieczystego. W sprawie sporządzone zostały operaty szacunkowe zarówno majątku pozostawionego poza granicami państwa polskiego jak mienia pierwotnie przyznanego stronom tytułem rekompensaty za w/w majątek. Jak wynikało to z tych operatów, wartość majątku pozostawionego w R. wynosiła [...] zł., zaś wartość nieruchomości położonej w S. przy ulicy [...] oszacowano na kwotę [...] zł. W związku z powyższym Wojewoda, powołując się na przepis art. 13 pkt 2 i 3 w/w ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. podniósł, że ponieważ prawo do rekompensaty przysługuje w wysokości 20% wartości tzw. mienia zabużańskiego a poprzednicy prawni wnioskodawców otrzymali już - w ramach realizacji prawa do rekompensaty - udział w użytkowaniu wieczystym nieruchomości Skarbu Państwa wraz z odrębną nieruchomością lokalową o wartości [...] zł., i kwota ta przekracza owe wspomniane wyżej 20 % wartości mienia pozostawionego ( [...] zł. ) to z tego powodu uwzględnienie przedmiotowego wniosku nie było możliwe, gdyż wykorzystana już wysokość rekompensaty przewyższa 20% wartości obecnie przysługującego w tej materii świadczenia. Odwołanie od powyższej decyzji złożyli wnioskodawcy. Rozpatrując sprawę w trybie instancji odwoławczej Minister Skarbu stwierdził, że - zgodnie z przepisem art. 13 ust. 2 i 3 cytowanej wyżej ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. - zaliczenia wartości nieruchomości pozostawionych poza obecnymi granicami Rzeczpospolitej Polskiej dokonuje się w wysokości równiej 20% wartości tych nieruchomości. Wysokość świadczenia pieniężnego stanowi zatem 20% wartości pozostawionych nieruchomości. W przypadku zaś, o którym mowa w art. 6 ust. 3 ustawy, czyli w przypadku, gdy osoba uprawniona, na zasadzie odrębnych przepisów, realizując prawo do rekompensaty, nabyła na własność lub w użytkowanie wieczyste nieruchomości Skarbu Państwa, wysokość zaliczanej kwoty oraz wysokość świadczenia pieniężnego pomniejsza się o wartość nabytego prawa własności nieruchomości albo wartość nabytego prawa użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej i wartość położonych na niej budynków a także innych urządzeń albo lokali, przez osoby, o których mowa w art. 2 ustawy. Odnosząc powyższe do przedmiotowego stanu faktycznego organ odwoławczy podkreślił, że umowa z dnia [...] kwietnia 1981 r. o sprzedaży przez Państwo lokalu w małym domku mieszkalnym małżonkom T. nastąpiła w ramach rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczpospolitej Polskiej i wartość mienia nabytego w tej formie przekraczała 20% wartości mienia pozostawionego. W tych warunkach organ centralny uznał, że wnioskodawcy otrzymali już wcześniej stosowną rekompensatę a zatem rozstrzygnięcie organu I instancji było zasadne. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie I. S. i R. T. domagali się przyznania im uczciwej rekompensaty za mienie pozostawione przez ich rodziców poza obecnymi granicami Rzeczpospolitej Polskiej. Skarżący akcentowali, że otrzymany przez J. i H. małżonków T. lokal mieszkalny w S. był zamieszkany przez wieloosobową rodzinę i rodzice nie mogli w nim zamieszkać. Mieszkając w kamienicy należącej do PKP, pokrywali tylko koszty żądań lokatorów mieszkających w ich lokalu. Nie mogąc podwyższyć im czynszu i doprowadzić do ich eksmisji, H. T. wraz z dziećmi ( tj. skarżącymi ) zdecydowali się ostatecznie zrzec na rzecz Skarbu Państwa własności otrzymanego lokalu. W odpowiedzi na skargę Minister Skarbu Państwa wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Z uwagi na treść skargi, w której skarżący zwracają się o przyznanie im cyt:"uczciwej rekompensaty" należy wyjaśnić, że Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje, w zakresie swojej właściwości, jedynie kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów lub czynności organów administracji publicznej. Kontrola Sądu sprowadza się zatem do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W związku z powyższym, ponieważ dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że nie narusza ona prawa, skutkowało to oddaleniem skargi. Przedmiotowy stan faktyczny nie był w sprawie sporny. Sprowadzał się on do sytuacji, w której rodzice skarżących otrzymali, na podstawie decyzji Urzędu Miejskiego w S. z dnia [...] grudnia 1980 r. nr [...] - wydanej w ramach ekwiwalentu za mienie nieruchome pozostawione za granicą Państwa Polskiego - odrębną nieruchomość lokalową wraz ze związanym z nią prawem użytkowania wieczystego gruntu. Decyzja ta została wydana na skutek działań prowadzonych przez repatrianta J. T., który - jak wynika z akt administracyjnych - pismem z dnia 7 listopada 1980 r. skierowanym do Urzędu Miejskiego w S. oświadczył, iż dokonał wyboru mieszkania ( w ramach ekwiwalentu za mienie utracone za granicą ) i zdecydował się na mieszkanie przy ulicy [...] w S. a w związku z tym prosił Urząd o przyznanie mu tego lokalu. Podkreślić w tym miejscu wypada, że otrzymanie ekwiwalentu za mienie pozostawione poza wschodnią granicą Polski było zawsze prawem repatrianta a nigdy jego obowiązkiem. Skoro zatem ojciec skarżących dokonał tego rodzaju wyboru i wniosek jego został przez władze państwowe uwzględniony, to trzeba uznać, że w tym zakresie Państwo zrealizowało owo prawo repatrianta. Okoliczność, że ta forma ekwiwalentu okazała się niesatysfakcjonującą dla strony, jest zagadnieniem zupełnie odrębnym, nie wpływającym na niniejsze postępowanie. Decyzja dotycząca rozporządzenia własnym mieniem jest suwerenną decyzją jego właściciela. Może on zachować jego własność albo je zbyć w tym odpłatnie lub nieodpłatnie. W niniejszym przypadku strony podjęły decyzję o zbyciu lokalu w sposób nieodpłatny. Dodać także trzeba, że zgoda organu na zrzeczenie się przez H. T., I. S. i R. T. prawa własność w/w lokalu i prawa użytkowania wieczystego, poprzedzona została i niejako uwarunkowana złożeniem przez nich w 1986 r. pisemnych oświadczeń, że z tytułu zrzeczenia się powyższego majątku nie będą wnosili żadnych roszczeń finansowych. W tych warunkach za prawidłowe należało uznać postępowanie organu, który wyliczając wartość majątku pozostawionego przez repatrianta poza granicami Państwa Polskiego i obliczając - stosownie do art. 13 pkt 2 i 3 cytowanej wyżej ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. - 20 % tej kwoty, zaliczył na jej poczet wartość mienia otrzymanego już wcześniej, jako ekwiwalent za mienie pozostawione poza granicami Państwa. Za nieuprawnione należało również potraktować zarzuty skarżących, którzy twierdzili, że postępowanie Starosty, dało płonną nadzieję a w istocie naraziło jedynie na koszty związane z wyceną mienia. Sama okoliczność bowiem, że poprzednicy prawni skarżących otrzymali już wcześniej wspomniany ekwiwalent, nie wykluczała jeszcze możliwości otrzymania przez skarżących z tego tytułu dodatkowych aktywów. Dopiero wyliczenie przez rzeczoznawcę wysokości 20 % wartości majątku pozostawionego a następnie - 20% wartości przyznanego w 1980 r. lokalu, uzasadniało wydanie - stosownie do przepisu art. 6 ust. 3 powołanej wyżej ustawy -decyzji odmownej. Nie stwierdzając zatem, by zaskarżona decyzja naruszała prawo, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - z mocy przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) - orzekł jak w sentencji.