II GSK 527/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marzenna Zielińska Sędzia NSA Tadeusz Cysek (spr.) Sędzia NSA Stanisław Gronowski Protokolant Michał Sikora po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2009 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej R.D. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. W. z dnia 25 stycznia 2008 r. sygn. akt I SA/Go 499/07 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi R.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z.G. z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej ustalenia zwrotu dotacji celowej postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę w tym zakresie przekazać Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w G.W. do ponownego rozpoznania. Objętym skargą kasacyjną postanowieniem z dnia 25 stycznia 2008 r., sygn. akt I SA/Go 499/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. W. odrzucił skargę R. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z. G. z dnia [...] lutego 2007 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie ustalenia obowiązku zwrotu dotacji celowej. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia podano, że zarządzeniem z dnia 23 listopada 2007 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 200 zł w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie to zostało stronie doręczone w dniu 30 listopada 2007 r., co potwierdza data stempla pocztowego. Sąd I instancji wskazał następnie, iż z art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. − Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., wynika, że skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu. Z uwagi na nieuiszczenie należnego wpisu w zakreślonym terminie, na podstawie cytowanego przepisu skargę należało zatem odrzucić. R. D. w skardze kasacyjnej zaskarżył powyższe postanowienie w całości. Na podstawie art. 174 ust. 2 p.p.s.a. zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 65 i następne, art. 178, art. 220 § 1 oraz art. 220 § 3 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu zostało mu skutecznie doręczone, podczas gdy do otrzymanego w dniu 30 listopada 2007 r. pisma nie zostało dołączone żadne zarządzenie, a próba telefonicznego wyjaśnienia tej kwestii w sekretariacie sądu doprowadziła tylko do powstania dezinformacji. Wskazując na powyższe uchybienia, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący podniósł, że nie został skutecznie wezwany do uiszczenia wpisu. W dniu 30 listopada 2007 r. otrzymał z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. W. pismo z dnia 26 lipca 2007 r., sygn. akt I SA/Go 499/07, zatytułowane "DORĘCZENIE ODPISU ZARZĄDZENIA O WEZWANIU DO UISZCZENIA WPISU", do którego nie było jednak dołączone żadne zarządzenie. Pismo to nie zawierało też informacji o wysokości wpisu sądowego ani numeru konta, na które należałoby wpłacić należny wpis. Skarżący uzyskał telefonicznie informację z sekretariatu sądu, iż jego dwie sprawy zawisłe przed tymże Sądem zostały połączone i nastąpiła pomyłka. W związku z tym skarżący nie podejmował w tym zakresie dalszych czynności i oczekiwał na wyjaśnienie sprawy. O odrzuceniu zaś skargi - z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego dowiedział się z otrzymanego w dniu 8 lutego 2008 r. postanowienia Sądu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna prowadzi do uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w G. W. z niżej podanych względów. Biorąc pod uwagę wagę prawa do Sądu (art. 45 § 1 i art. 77 § 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r., Dz. U. Nr 78, poz. 483 ze zm.), wydanie orzeczenia o odrzuceniu skargi na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. tylko wtedy może być uznane za legalne, gdy nie istnieją żadne wątpliwości, iż skarżący otrzymał precyzyjne wezwanie do uiszczenia należnego wpisu (tzn. obejmujące wskazanie wysokości i terminu uiszczenia obowiązującej w danej sprawie opłaty sądowej, do której w myśl art. 212 § 1 p.p.s.a. zalicza się wpis). W niniejszej sprawie Sąd I instancji odrzucając skargę oparł się – jak należy przyjąć – wyłącznie na treści potwierdzenia odbioru korespondencji skierowanej do skarżącego (k-24) zawierającego w ramach oznaczenia rodzaju przesyłki – adnotację "wpis", a w rubryce odnoszącej się do terminu – adnotację: "(braki)". Wprawdzie nie może być kwestionowane, że skarżący przesyłkę otrzymał w dniu 30 listopada 2007 r. (świadczy o tym zarówno data stempla pocztowego, jak i podpis skarżącego pod wpisaną ręcznie datą), ale nie ma przesłanek do twierdzenia, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. W. zakresem swych ustaleń objął zbadanie – jakie w rzeczywistości materiały (o jakiej treści) stanowiły korespondencję, którą skarżący otrzymał za pokwitowaniem uwidocznionym na k-24 akt sądowych. Pomijając brak precyzyjności przytoczonych już oznaczeń na druku potwierdzenia odbioru ("wpis", "braki") stwierdzić należy, iż skarżący podnosi, że nie doręczono mu ani zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, a pismo przewodnie "doręczenie odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu", które odebrał, nie zawierało zaś informacji o wysokości wpisu, ani też danych co do numeru konta na które wpis miałby wpłacić. W aktach sprawy (k-22) pozostawiono zaś odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego (k-21) z adnotacją o potwierdzeniu za zgodność z oryginałem oraz z pieczęcią Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. W. Ponadto zwrócić należy uwagę, iż w później wydanym w sprawie postanowieniu (z dnia 29 maja 2008 r.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. W. przyjął (k-78 akt sądowych – zdaniem ostatnie u dołu) uprawdopodobnienie przez skarżącego, że nie otrzymał on wraz z pismem zatytułowanym "doręczenie odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu" – zarządzenia, z którego wynikać miała wysokość wpisu "oraz termin jego uiszczenia". Uwzględniając to wszystko, zachodzi zatem potrzeba ponownego zbadania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. W., czy w niniejszej sprawie zachodziły warunki do zastosowania rozstrzygnięcia przewidzianego w art. 220 § 3 p.p.s.a. (powołanego jako podstawa prawna orzekania w objętym skargą postanowieniu), biorąc pod uwagę, iż w tym przepisie chodzi o rzeczywiste doręczenie precyzyjnego wezwania do uiszczenia wpisu, a o wezwaniu tym stanowi stosowne zarządzenie wydawane przez przewodniczącego (art. 220 § 1 p.p.s.a.), którego doręczenie osobie obciążonej obowiązkiem w zakresie kosztów sądowych jest konieczne. Skoro zaś omawiane wezwanie winno być dokonywane na piśmie, to strona nie ma nawet obowiązku ustnego ustalania w sekretariacie sądowym zakresu swych powinności. W dotychczasowym postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w G. W. – omówionych wyżej istotnych w sprawie kwestii nie poddano dostatecznej analizie i z tej racji zarzut naruszenia art. 220 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 220 § 1 p.p.s.a. uznać należy za zasadny i wystarczający do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia. Kasator powołał się wprawdzie także na naruszenie przez Sąd I instancji art. 65 i art. 178 p.p.s.a., ale nie wyjaśnił na czym mogłoby polegać naruszenie tych przepisów. Zważyć przy tym należy, iż art. 65 ma wiele jednostek redakcyjnych i dotyczy ogólnie zasad dokonywania doręczeń w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Z kolei art. 178 reguluje w zakresie nim objętym zagadnienie odrzucenia "skargi kasacyjnej" przez wojewódzki sąd administracyjny. Zarzuty dotyczące naruszenia tych przepisów nie mogłyby zatem stanowić podstawy do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia. Biorąc jednak pod uwagę zasadność zarzutu naruszenia art. 220 § 3 p.p.s.a.a w związku z art. 220 § 1 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji z mocy art. 185 § 1 p.p.s.a.