II SA/Rz 902/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Małgorzata Wolska /spr./ Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk WSA Joanna Zdrzałka Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 5 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi U. i W. S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie w części dotyczącej W. S.; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego W. S. kwotę 50 zł /słownie: pięćdziesiąt złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. oddala skargę U. S. II SA/Rz 902/07 U Z A S A D N I E N I E Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] marca 2007 r. /[...]/, na podstawie art. 58 § 1 i art. 59 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego /Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071, ze zm./, w związku z wnioskiem U. i W. S. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, postanowił odmówić U. i W. S. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2006 r. /[...]/ nakazującej im rozbiórkę osadnika ścieków wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę na działce nr 800 w miejscowości W., tj. w pasie drogowym drogi wojewódzkiej relacji H.-C. W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono, że w dniu 15 stycznia 2007 r. U. i W. S. złożyli wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od wspomnianej wyżej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2006 r. nakazującej im rozbiórkę osadnika ścieków, twierdząc, że decyzja ta nie została im doręczona osobiście, lecz osobie postronnej, która – przez zapomnienie – dostarczyła im przesyłkę listową dopiero w dniu 8 stycznia 2007 r. Z tego powodu nie mogli złożyć odwołania od tej decyzji w ustawowym terminie. Znajdujące się w aktach sprawy zwrotne potwierdzenie odbioru decyzji z dnia [...] listopada 2006 r. zostało podpisane przez Z. L., z datą "16 listopada 2006r." i z adnotacją "kuzynka" /ppkt 1b/ i podkreśleniem w ppkt 1c, że przesyłkę poleconą doręczono "dorosłemu domownikowi". Z wyjaśnień Naczelnika Urzędu Pocztowego w B., nadesłanych w piśmie z dnia 26 lutego 2007 r. wynika, że list polecony nr [...] nadany w Urzędzie Pocztowym L. adresowany do U. i W. S. został doręczony w dniu 16 listopada 2006 r. Z. L., jako pełnomocnikowi. U. S. złożyła w Urzędzie Pocztowym w B. pełnomocnictwo upoważniające Z. L. do odbioru w wyznaczonym dniu, tj. 16 listopada 2006 r. wszelkiego rodzaju korespondencji. Na zwrotnym potwierdzeniu odbioru listonosz niesłusznie podkreślił treść wskazującą, że list polecony został doręczony "dorosłemu domownikowi", zamiast napisać obok nazwiska: "pełnomocnikowi". Reasumując stwierdzono, że przedmiotowa decyzja z dnia [...] listopada 2006r. została skutecznie doręczona U. i W. S., zgodnie z art. 39 i 40 § 2 k.p.a. i nie ma podstaw do uznania, iż uchybienie terminu do wniesienia odwołania nie nastąpiło z winy odwołujących się. Opisane postanowienie z dnia 30 marca 2007 r. zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie U. i W. S., domagając się jego uchylenia, jako naruszającego prawo. Według twierdzeń skargi uszło uwadze organu II instancji, że pełnomocnictwo pocztowe dla Z. L. zostało podpisane jedynie przez U. S. Brak zatem jakichkolwiek podstaw do przyjmowania, że także W. S. udzielił tej osobie takiego upoważnienia, a któremu w niniejszym postępowaniu przysługują równe prawa. W przypadku wielości stron postępowania administracyjnego pisma doręcza się wszystkim stronom. Nadto chybione jest powołanie się organu administracji na przepis art. 40 § 2 k.p.a., jako uzasadniający ustalenie o skutecznym doręczeniu decyzji stronom. Przepis powyższy dotyczy jedynie pełnomocnika ustanowionego w sprawie na podstawie art. 33 k.p.a., natomiast oczywistym jest, że Z. L. nigdy nie była pełnomocnikiem skarżących ustanowionym w związku z toczącym się postępowaniem administracyjnym. Wobec powyższego należy przyjąć, że we wniosku z dnia 15 stycznia 2007 r. skarżący wykazali, iż bez swojej winy nie wnieśli odwołania w terminie zaskarżenia "liczonym od dnia odbioru przez Z. L". W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i również powołał się na argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej /§ 1/, zaś kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej /§ 2/. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność zaskarżonego aktu – w tym konkretnym przypadku postanowienia – z prawem. Dokonując zatem oceny zaskarżonego postanowienia z dnia [...] marca 2007 r. /[...]/ w powyższym zakresie, Sąd doszedł do przekonania, że w części nie odpowiada ono prawu, stąd też w tym zakresie skarga podlegała uwzględnieniu. Otóż kwestię przywracania terminu reguluje przepis art. 58 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego /Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071, ze zm./, ustanawiając cztery przesłanki przywrócenia terminu, które muszą wystąpić łącznie. Pierwszą z nich jest uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy. Przepisy K.p.a. nie wprowadziły w tym zakresie żadnych ograniczeń, należy zatem przyjąć przy dokonywaniu oceny obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Obowiązkiem osoby zainteresowanej jest więc uwiarygodnienie swojej staranności oraz faktu, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu /czyli powstała w czasie biegu terminu do dokonania czynności procesowej i trwała po jego upływie aż do wystąpienia z wnioskiem/. Pozostałymi przesłankami przywrócenia terminu jest: wniesienie przez zainteresowaną wniosku /prośby/ o przywrócenie terminu, dochowanie terminu /nieprzywracalnego/ do wniesienia powyższego wniosku – wynosi on siedem dni i biegnie od ustania przeszkody w uchybieniu terminu, oraz dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której był ustanowiony przywracalny termin. Wystąpienie łącznie wszystkich czterech przesłanek przywrócenia terminu, w myśl art. 58 § 1 k.p.a., oznacza obowiązek pozytywnego załatwienia prośby przez właściwy organ, czyli należy wówczas przywrócić termin. Rozpoznając wniosek skarżących o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2006 r. /.../ organ II instancji skupił się na pierwszej ze wskazanych wyżej przesłanek, uznając, że U. i W. S. nie uprawdopodobnili braku swojej winy. Twierdził przy tym, że wspomniana decyzja z dnia [...] listopada 2006 r. została U. i W. S. skutecznie doręczona "zgodnie z art. 39 oraz art. 40 § 2 k.p.a.". Powyższą decyzję doręczono bowiem w dniu 16 listopada 2006 r. Z. L. jako pełnomocnikowi U. i S., która w Urzędzie Pocztowym w B. złożyła dla niej upoważnienie do odbioru w wyznaczonym dniu, tj. 16 listopada 2006 r. "wszelkiego rodzaju korespondencji". W konkluzji organ ten stwierdził, że nie znajduje podstaw do uznania, iż uchybienie terminu do wniesienia odwołania "nie nastąpiło z winy odwołujących się". W ocenie Sądu, pogląd organu II instancji w części dotyczącej U. S. zasługuje na akceptację, natomiast nie jest trafny w odniesieniu do W. S. W rozpatrywanej sprawie bezsporne jest to, że stronami postępowania /w rozumieniu art. 28 k.p.a./ są U. i W. S., stąd też wszelkie pisma /zawiadomienia, wezwania, dokumenty, decyzje, postanowienia/ powinny być doręczane zarówno U. S., jak i W. S. Bezspornym też jest, że tylko U. S. upoważniła Z. L. do odbierania, w wyznaczonym dniu, kierowanej do niej "wszelkiego rodzaju korespondencji". Taki szczególny rodzaj pełnomocnictwa, tj. pełnomocnictwa do doręczeń przewiduje art. 40 § 3 k.p.a. Zważywszy zatem na powyższe stwierdzić należy, że zasadne są zarzuty skarżącego W. S., który działał w sprawie osobiście /powinna mu więc zostać doręczona wydana w pierwszej instancji decyzja, był upoważniony do wniesienia odwołania we własnym imieniu/ i w odniesieniu do niego, wbrew twierdzeniom organu II instancji, nie można przyjąć, że decyzja z dnia [...] listopada 2006 r. /.../ została mu skutecznie doręczona "zgodnie z art. 39 oraz art. 40 § 2 k.p.a.". Skoro bowiem, stosownie do art. 40 § 1 k.p.a., pisma doręcza się stronie, a jej przedstawicielowi tylko wówczas, gdy strona przez niego działa, to nie można odnieść skutków doręczeń pełnomocnikowi – w tym przypadku wyłącznie pełnomocnikowi do doręczeń – jednej ze stron postępowania, do tej strony, która temu pełnomocnikowi takiego upoważnienia nie udzieliła. Jak wcześniej wspomniano, wyrażony w zaskarżonym postanowieniu pogląd w odniesieniu do U. S. zasługuje na akceptację, bowiem argumentacja przez nią zawarta we wniosku o przywrócenie terminu nie daje żadnych podstaw do uznania, że uchybienie przez nią terminu nastąpiło bez jej winy. Wydana w pierwszej instancji decyzja z dnia [...] listopada 2006 r. została bowiem, jak trafnie przyjął organ II instancji, skutecznie doręczona w dniu 16 listopada 2006r. Z. L., czyli upoważnionemu przez skarżącą pełnomocnikowi do doręczeń. Stąd chybione jest stanowisko skarżącej, jakoby termin do wniesienia przez nią odwołania rozpoczynał bieg z upływem dnia wskazanego przez nią we wniosku o przywrócenie terminu. Zatem wniesiona przez nią skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Pogląd pełnomocnika organu II instancji zaprezentowany w dniu rozprawy przed Sądem jest trafny, o ile nie dotyczy sytuacji, w której zostało ustanowione tzw. pełnomocnictwo do doręczeń przez jednego z małżonków. Mając to wszystko na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c cytowanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej rozstrzygnięcia odnoszącego się do wniosku W. S. o przywrócenie terminu, zaś skargę U. S. oddalił w myśl art. 151 powyższej ustawy. O kosztach orzeczono na podstawie art. 206 tej ustawy.