II SA/Rz 925/07
WyrokWSA w Rzeszowie2008-06-10
Skład orzekający: Robert Sawuła, Jolanta Ewa Wojtyna, Krystyna Józefczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego jest właściwy do rozpatrzenia sprawy dotyczącej zmiany naturalnego spływu wód opadowych spowodowanej nawiezieniem ziemi na działce, czy też sprawa ta należy do właściwości organu wodnoprawnego?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego nie jest właściwy do rozpatrzenia sprawy dotyczącej zmiany naturalnego spływu wód opadowych spowodowanej nawiezieniem ziemi na działce, jeśli takie działania nie stanowią robót budowlanych w rozumieniu Prawa budowlanego. W takim przypadku sprawa należy do właściwości organu wodnoprawnego. Jednakże, organ administracji publicznej jest zobowiązany do precyzyjnego ustalenia treści podania strony i zebrania wyczerpującego materiału dowodowego przed stwierdzeniem swojej niewłaściwości.Stan faktyczny
Skarżący H. i M. P. złożyli skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o przekazaniu ich wniosku dotyczącego podnoszenia terenu działki nr 510/4 przez nawiezienie ziemi Prezydentowi Miasta R. Skarżący zarzucali, że nawiezienie ziemi spowodowało zmianę naturalnego spływu wód opadowych i zalewanie ich działki, co narusza przepisy dotyczące warunków technicznych budynków. Organy administracji uznały, że prace związane z nawiezieniem ziemi nie są robotami budowlanymi i nie należą do ich właściwości, lecz do organu wodnoprawnego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i stwierdził, że postanowienie to nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Robert Sawuła Sędziowie WSA Jolanta Ewa Wojtyna WSA Krystyna Józefczyk /spr./ Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 10 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi H. i M. P. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Rzeszowie z dnia [...] września 2007 r. nr [...] w przedmiocie przekazania sprawy według właściwości I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
II SA/Rz 925/07
U Z A S A D N I E N I E
Postanowieniem z dnia [...] września 2007r. o nr [...] P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. po rozpatrzeniu zażalenia H. i M. P., na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta R. z dnia [...] lipca 2007r. nr [...] przekazujące Prezydentowi Miasta R. ich wniosek w sprawie podnoszenia przez właścicieli działki nr 510/4 obr. 215 jej terenu poprzez nawożenie ziemi utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Jako jego podstawę prawną wskazał art. 138 §1 pkt 1 i 144 kpa.
W uzasadnieniu postanowienia podniósł, iż organ I instancji prawidłowo ustalił, że na działce nr 510/4 przy ul. Krakowskiej w R. B. K. wybudowała budynek mieszkalny na podstawie pozwolenia na budowę. Budowa została zakończona, o czym inwestor zawiadomił Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta R. w dniu 8 marca 2007r. dołączając do zawiadomienia odpowiednie dokumenty, z których wynika, że budynek mieszkalny został zrealizowany zgodnie z pozwoleniem na budowę. W związku z powyższym organ I instancji wydał wspomniane postanowienie, wskazując w nim, że organ nadzoru budowlanego może podejmować działania odnośnie spraw uregulowanych ustawą Prawo budowlane. Do zakresu kompetencji określonych ta ustawą nie należą sprawy dotyczące stosunków wodnych, reguluje je ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2005r., Nr 239, poz. 2019 z późn. zm.), a załatwianie ich należy w omawianym przypadku do właściwości Prezydenta Miasta R., zgodnie z art. 29, ust. 3 ustawy Prawo wodne.
Zażalenie na postanowienie złożyli H. i M. P. wnosząc o ponowne przeanalizowanie wydanego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta R. postanowienia. Powołali się na rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, przytaczając jego treść, a to "dokonywanie zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości jest zabronione" § 29 cyt. rozporządzenia.
Utrzymując to postanowienie w mocy organ II instancji stwierdził, że zostało ono wydane z zachowaniem przepisów prawa.
Z postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego w tej sprawie przez organ I instancji wynika, że na działce nr 510/4 przy ul. Krakowskiej w R. Pani B. K. wybudowała budynek mieszkalny na podstawie pozwolenia na budowę. Budowa została zakończona w dniu 8 marca 2007r. Prace związane z nawiezieniem na tej działce ziemi i podniesienie terenu działki (co spowodowało zdaniem Państwa H. i M. P. zmianę spływu wód opadowych i zalewanie ich działki), miały miejsce po zakończeniu budowy budynku mieszkalnego na tej działce. Tego typu prace nie są robotami budowlanymi w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane i nie podlegają regulacji przepisów tej ustawy. A zatem nie ma podstaw do podjęcia działania w tym przedmiocie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta R. Organ nadzoru budowlanego działa bowiem w trybie przepisów tej ustawy.
Wymienione zaś prace związane z nawiezieniem ziemi na działce i tym samym podwyższeniem jej terenu, a w konsekwencji zmianę spływu wód opadowych, podlegają regulacji zawartej w ustawie z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2005 r., Nr 239, poz. 2019, z późn. zm.), a rozstrzygnięcie w tym zakresie należy do właściwości Prezydenta Miasta R. Skargę na to postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie złożyli H. i M. P. nie precyzując kierunku jego weryfikacji. Zarzucili, że B. K. nawoziła ziemię na swoja działkę zarówno w czasie budowy , jak i po jej zakończeniu a postanowienie o przekazaniu zostało podjęte na podstawie przedłożonych przez nią dokumentów, bez kontaktu ze skarżącymi, mimo że zarzucali oni w swoich pismach (wniosku i zażaleniu) okoliczność podnoszenia poziomu działki w trakcie budowy, jak również zwracali uwagę , że korytka odwadniające na działce 510/4 nie gwarantują odpływu wody, co stwarza niebezpieczeństwo zalania piwnic ich domu. Niebezpieczeństwo to się zwiększa w związku z gromadzeniem się na ich działce wód z działek 510/5 i 510/6 również podnoszonych w trakcie budowy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu rozstrzygnięć obu instancji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. nr 153, poz. 1269/ stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych o właściwość miedzy organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami i organami administracji rządowej /§ 1 /.
Kontrola ta sprawowana jest co do zasady pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej /§ 2/.
Przedmiotem skargi jest postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. z dnia [...] września 2007 r., Nr [...] o stwierdzeniu swej niewłaściwości wydane na podstawie art. 65 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, powinien niezwłocznie przekazać je do organu właściwego /§ 1/.
Zatem przepis art. 19 k.p.a. nakłada na organy administracji publicznej obowiązek kontroli właściwości do rozstrzygnięcia danej sprawy administracyjnej.
Wniesienie podania nie powoduje zatem z mocy prawa wszczęcia postępowania przed organem administracji publicznej, do którego zostało ono złożone.
Obowiązek kontroli właściwości wynika z art. 19 w związku z art. 65 § 1 k.p.a.
W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania skarżący zwrócili się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta R. o "sprawdzenie iż właściciele działki nr 510/4 podnoszą działkę przez jej systematyczne nawożenie".
W zażaleniu zaś przytaczają: "§ 29 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z 14 grudnia 1994 r. iż "dokonywanie zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania go na teren sąsiedniej nieruchomości bez zgody jej właściciela jest zabronione".
Powołują również przepisy rozporządzenia o warunkach technicznych z 12 kwietnia 2002 r.
Niezbędnym warunkiem zastosowania przepisu art. 65 § 1 k.p.a. o stwierdzeniu swej niewłaściwości jest precyzyjne ustalenie treści podania strony. Organ do którego podanie wpłynęło, zobowiązany jest w możliwie precyzyjny sposób ustalić przedmiot żądania we wniosku.
Dopiero tak wyjaśnione okoliczności faktyczne dotyczące rzeczywistej intencji danej osoby pozwalają określić treść żądania, ustalić, czy podanie takie w ogóle dotyczy sprawy z zakresu administracji publicznej, do której stosuje się przepisy k.p.a., a następnie po ustaleniu organu właściwego rzeczowo, miejscowo i instancyjnie przekazać temu organowi wniesione podanie /patrz: wyrok WSA z dnia 3 kwietnia 2007 r., IV SA/Wa 244/07/.
Przepis art. 83 ust. 1 ustawy Prawo budowlane określa w sposób taksatywny i wyczerpujący zakres właściwości organów nadzoru budowlanego należącej w pierwszej instancji do powiatowego inspektora nadzoru budowlanego.
Zatem wobec brzmienia § 29 rozporządzenia o warunkach technicznych i powoływania go przez stronę w kolejnych pismach, obowiązkiem organu było dokładne wyjaśnienie sprawy poprzez zbadanie decyzji o warunkach zabudowy, następnie pozwolenia na budowę domu na działce nr 510/4.
Pozwoliłoby to ustalić rzędne przewidziane w pozwoleniu na budowę, a następnie ustalenie w trakcie rozprawy administracyjnej, czy zostały one zachowane.
Dopiero tak przeprowadzone postępowanie pozwoli dać odpowiedź, co do właściwości organów mogących orzekać w sprawie objętej wnioskiem skarżących.
Zatem wydane postanowienie o przekazaniu sprawy do rozpoznania przez Prezydenta Miasta R. jest przedwczesne.
Organ administracji prowadząc postępowanie jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a w toku postępowania organy podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy – art. 7 i 77 k.p.a.
Z tych względów, na zasadzie przepisów art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm./, w związku z art. 7, 77 i 65 § 1 k.p.a., Sąd uchylił zaskarżone postanowienie.
Sąd orzekł, iż do czasu uprawomocnienia się jego rozstrzygnięcia zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.
Rozstrzygnięcie nie zawiera orzeczenia o zwrocie kosztów w związku z treścią przepisu art. 210 § 1 cyt. ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło