II OSK 1614/08
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2009-10-16
Skład orzekający: Zygmunt Niewiadomski, Zofia Flasińska, Andrzej Gliniecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, odmawiając ustalenia warunków zabudowy dla rozbudowy siedliska rolniczego, może powoływać się na zapisy nieobowiązującego planu miejscowego, nie odnosząc się do przeprowadzonej analizy urbanistycznej i nie wyjaśniając kwestii powierzchni gospodarstwa rolnego inwestora w kontekście zasady dobrego sąsiedztwa?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo zinterpretował przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Sąd pierwszej instancji zasadnie wskazał na naruszenie przepisów postępowania przez organ odwoławczy, który nie wyjaśnił stanu faktycznego sprawy, nie zgromadził odpowiedniego materiału dowodowego i arbitralnie powołał się na nieobowiązujący plan miejscowy, jednocześnie nie odnosząc się do przeprowadzonej analizy urbanistycznej. Ponadto, organ nie zbadał kwestii powierzchni gospodarstwa rolnego inwestora w kontekście art. 61 ust. 4 ustawy, co miało wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku K. C. o ustalenie warunków zabudowy dla rozbudowy dwóch budynków inwentarskich i gospodarczych w siedlisku rolniczym. Wójt Gminy K. wydał pozytywną decyzję, którą następnie uchyliło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie, odmawiając ustalenia warunków zabudowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił decyzję SKO, uznając naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. SKO wniosło skargę kasacyjną od wyroku WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zygmunt Niewiadomski (spr.) Sędziowie sędzia del. NSA Zofia Flasińska sędzia NSA Andrzej Gliniecki Protokolant Anna Połoczańska po rozpoznaniu w dniu 16 października 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 11 czerwca 2008 r. sygn. akt II SA/Lu 101/08 w sprawie ze skargi K. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy oddala skargę kasacyjną
Wyrokiem z dnia 11 czerwca 2008 r. sygn. akt II SA/Lu 101/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, po rozpoznaniu skargi K. C., uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...]. Przedmiotową decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję z dnia [...] października 2007 r., nr [...], znak: [...] Wójta Gminy K. – wydaną na wniosek K. C. – ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie dwóch budynków inwentarskich i gospodarczych w istniejącym siedlisku rolniczym dla potrzeb zwiększenia produkcji trzody chlewnej, obejmującej rozbudowę budynku inwentarskiego o powierzchni zabudowy 216 m² z przeznaczeniem na chów loch i rozbudowę budynku gospodarczego o powierzchni zabudowy 525,8 m² z przeznaczeniem na tucz trzody chlewnej, pomieszczenie paszowe oraz magazynowo – składowe paszy i zboża na działkach oznaczonych numerami ewidencyjnymi [...] i [...] położonych w miejscowości M., i odmówiło ustalenia warunków zabudowy dla wnioskowanej inwestycji.
Skargę na powyższą decyzję do sądu administracyjnego złożył K. C. wnosząc o jej uchylenie z powodu naruszenia przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2003 r. Nr 80, poz. 717 ze zm.), w szczególności art. 61 ust. 1, art. 4 ust. 2 i art. 14 ust. 8 oraz przepisów art. 7, 77 i 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.).
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Sąd pierwszej instancji uznał, że przedstawiony stan sprawy wskazuje, że organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania w szczególności art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i nie zgromadzenie odpowiedniego materiału dowodowego, co przełożyło się na treść zaskarżonej decyzji zawierającej wewnętrzną sprzeczność, polegającą na tym, że z jednej strony organ II instancji wskazuje, że w przedmiotowej sprawie nie ma zastosowania przepis art. 61 ust. 2 i 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym co oznacza obowiązek przeprowadzenia analizy terenu w zakresie dobrego sąsiedztwa, co organ I instancji wypełnił, z drugiej natomiast strony w żaden sposób nie odnosi się do przeprowadzonej przez organ I instancji analizy, nie podważa jej treści, nie wskazuje na jej błędy i arbitralnie powołując się na zapisy nieobowiązującego planu miejscowego odmawia ustalenia warunków zabudowy dla planowanej inwestycji.
Z uwagi na wskazane naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy oraz naruszenie prawa materialnego, tj. art. 4 ust. 2 oraz art. 61 ust. 1, 2 i 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, które miało wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ i c/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), uchylił zaskarżoną decyzję.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie, zaskarżając wyrok w całości, oraz wnosząc o jego uchylenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej na podstawie art. 188 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i oddalenie skargi K. C., ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie do ponownego rozpoznania.
Skarga kasacyjna oparta została na naruszeniu przepisów prawa materialnego, polegającym na błędnej wykładni art. 61 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 2 i 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, polegającej na przyjęciu, że wskazanie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, że w sprawie nie ma zastosowania przepis art. 61 ust. 2 i 4 ww. ustawy, bez odniesienia się do zastosowania przez organ I instancji, jako podstawy rozstrzygnięcia sprawy art. 61 ust. 1 pkt 1-5 ww. ustawy oraz odwołanie się do ustaleń nieobowiązującego obecnie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy K., nie mogą stanowić podstawy prawnej jego orzeczenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do regulacji art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę jedynie okoliczności stanowiące podstawę nieważności postępowania wymienione w przepisach § 2 przywołanej regulacji. To zaś oznacza, że sąd ten nie może wyjść poza granice (zarzuty) skargi kasacyjnej. Nie może też zarzutów tych domniemywać.
Stwierdziwszy, iż w niniejszej sprawie nie zachodzi nieważność postępowania przed Sądem pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do oceny zarzutów skargi kasacyjnej, uznając, iż nie mają one usprawiedliwionych podstaw. Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej Sąd pierwszej instancji prawidłowo wyłożył normy art. 61 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 2 i 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.). Co do wykładni normy art. 61 ust. 1 pkt 1 tej ustawy to nie sposób nie zgodzić się z Sądem pierwszej instancji, że oceny dopuszczalności zamierzonej inwestycji na obszarze, na którym nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dokonuje się na podstawie, statuowanej tą normą, zasady tzw. dobrego sąsiedztwa, a nie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który poprzednio obowiązywał na tym obszarze, tracąc moc obowiązująca na podstawie art. 67 ust. 1 ustawy, o której mowa. Ustalenia tego planu mają natomiast znaczenie dla oceny dopuszczalności inwestycji produkcyjnych, do których z mocy art. 61 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie stosuje się zasady dobrego sąsiedztwa, a jeżeli tak to zgodzić się trzeba z Sądem pierwszej instancji, iż jedynie ogólne odwołanie się do planu, bez jednoznacznego i udokumentowanego stanowiska w tej mierze narusza przepisy postępowania wskazane przez Sąd pierwszej instancji. Narusza te przepisy także niewyjaśnienie w sprawie okoliczności związanych z powierzchnią gospodarstwa rolnego inwestora. Jeżeli bowiem zasady tzw. dobrego sąsiedztwa nie stosuje się do zabudowy zagrodowej w przypadku gdy powierzchnia gospodarstwa rolnego związanego z tą zabudową przekracza średnią powierzchnię gospodarstwa rolnego w danej gminie (art. 61 ust. 4 ww. ustawy) to ma rację Sąd pierwszej instancji, że organ administracji powinien poczynić stosowne ustalenia w tej mierze. Zgodzić się trzeba z Sądem, że bezpodstawne i niczym nieuzasadnione było przyjęcie, że przypadek ten dotyczy tylko budowy nowego siedliska, a nie jego rozbudowy oraz to, że w omawianym terenie nie występuje rolnicza działalność produkcyjna. Wskazany przepis oznacza nic innego jak tylko to, że przeprowadzenie inwestycji budowlanych związanych z relatywnie dużym (więcej niż średnim) gospodarstwem rolnym, nie wymaga sąsiedztwa zabudowanej działki ani ewentualnego dostosowania do istniejącej zabudowy. Przepis ten w żaden sposób nie uzależnia jego stosowania od treści "starego" planu miejscowego.
Reasumując, Sąd pierwszej instancji dokonał poprawnej wykładni wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym równie zasadnie wskazując, że bez wyjaśnienia ww. okoliczności, nie można rozstrzygać w sprawie i dlatego Naczelny Sąd Administracyjny, orzekając w granicach skargi kasacyjnej, doszedł do przekonania, że skargę tę należy oddalić na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło