II FZ 329/08
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2008-09-22
Skład orzekający: Antoni Hanusz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego, opartej na orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, może być skutecznie złożony, jeśli orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego weszło w życie przed uprawomocnieniem się orzeczenia sądu administracyjnego, którego wznowienia dotyczy skarga?Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego, opartej na orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, jest prawnie niedopuszczalny, jeśli orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego weszło w życie przed uprawomocnieniem się orzeczenia sądu administracyjnego, którego wznowienia dotyczy skarga. W takiej sytuacji stronie przysługuje zwykły środek zaskarżenia, jakim jest skarga kasacyjna, a nie skarga o wznowienie postępowania.Stan faktyczny
Strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem WSA w Poznaniu, powołując się na orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego stwierdzające niezgodność z Konstytucją przepisu, na podstawie którego wydano orzeczenie. WSA odrzucił wniosek, uznając go za spóźniony i niezasadny. Strona wniosła zażalenie, zarzucając sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów dotyczących przywrócenia terminu. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie.Rozstrzygnięcie
Oddalić zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : Antoni Hanusz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 22 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. D. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 12 czerwca 2008 r. sygn. akt I SA/Po 445/08 w zakresie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu w sprawie ze skargi M. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia 10 marca 2004 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania sądowego w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2002r. postanawia: oddalić zażalenie.
II FZ 329/08
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 12 czerwca 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w sprawie o sygnaturze akt I SA/Po 445/08, odrzucił wniosek M.D. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 22 marca 2006 roku (I SA/Po 510/04) w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia 10 marca 2004 roku w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2002 rok. M.D. nie wystąpił do Sądu o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 22 marca 2006 roku i nie zaskarżył tego orzeczenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Natomiast w dniu 25 marca 2008 roku wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, na podstawie art. 272 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 roku Nr 153, poz. 1270) dalej u.p.p.s.a., żądanie wznowienia postępowania zakończonego orzeczeniem z dnia 22 marca 2006 roku. Wskazał, że w dniu 11 maja 2004 roku został uznany przez Trybunał Konstytucyjny w sprawie o sygnaturze akt K 4/03, za niekonstytucyjny, przepis art. 24b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz. U Nr 137, poz. 926 ze zm.,). Jednocześnie wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi o wznowienie argumentując przy tym, że w rozpoznawanej sprawie nie mają zastosowania przepisy art. 272 § 2, art. 277 i art. 278 u.p.p.s.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu ocenił, że jest on spóźniony oraz zastosował art. 88 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i orzekł o odrzuceniu wniosku. Argumentował, że w myśl art. 272 § 2 u.p.p.s.a. skargę o wznowienie postępowania, z uwagi na orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie, wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Sąd w dalszej kolejności wskazał, że w rozpoznawanej sprawie orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego zaczęło obowiązywać w dniu 31 maja 2004 roku, natomiast skargę o wznowienie wniesiono w dniu 25 marca 2008 roku. Sąd argumentował nadto, że stosownie do art. 86 § 1 i art. 87 § 1 u.p.p.s.a. warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie terminu jest brak winy skarżącego w uchybieniu terminu oraz wystąpienie z wnioskiem w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia. Tymczasem podatnik nie wskazał okoliczności świadczących o tym, że wniosek o przywrócenie terminu w rozpoznawanej sprawie został złożony w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminowi do wystąpienia z wnioskiem o jego przywrócenie.
W zażaleniu na powyższe postanowienie M.D. zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 85, art. 88 w związku z art. 86 § 1 i art. 87 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Podniósł, iż w jego ocenie Sąd błędnie uznał, że w sprawie nastąpiło uchybienie przez podatnika terminu do złożenia skargi o wznowienie postępowania. Nieprawidłowe, w ocenie autora zażalenia, było również uznanie przez Sąd, że złożenie zasadnego wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi o wznowienie postępowania nastąpiło po upływie terminu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminowi pomimo tego, w że rozpoznawanej sprawie termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania upłynął przed wydaniem prawomocnego orzeczenia przez Sąd pierwszej instancji. Wskazując na te zarzuty M.D. domagał się uchylenia postanowienia Sądu pierwszej instancji oraz przekazania sprawy do ponownego rozpoznania temu Sądowi albo merytorycznego rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw, a zatem podlega oddaleniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wydał bowiem prawidłowe rozstrzygnięcie o odrzuceniu wniosku M.D. o przywrócenie terminu do wystąpienia ze skargą o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego wyrokiem z dnia 22 marca 2006 roku, choć błędnie je uzasadnił. Skarga o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem sądu administracyjnego jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia. Zmierza do ponownego rozpoznania sprawy już prawomocnie zakończonej, o ile wystąpią określone w ustawie okoliczności uzasadniające podjęcie postępowania wznowieniowego. Celem skargi o wznowienie postępowania jest uchylenie prawomocnego orzeczenia kończącego postępowanie sądowadministracyjne.
Postępowanie ze skargi o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego nie jest, czego nie dostrzega autor zażalenia, postępowaniem konkurencyjnym w stosunku do postępowania wywołanego skargą kasacyjną od nieprawomocnego orzeczenia sądu pierwszej instancji kończącego postępowanie. Dopuszczalność wykorzystania jednego z powyższych trybów postępowania zależy bowiem od etapu procesu sądowoadministracyjnego rozgraniczonego momentem nastania prawomocności orzeczenia (art. 168 i art. 270 u.p.p.s.a.). Wystąpienie zatem ze skargą o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem, opartą na art. 272 § 1 i § 2 u.p.p.s.a., to jest w związku z wydaniem przez Trybunał Konstytucyjny orzeczenia o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, na podstawie którego wydano orzeczenie, jest dopuszczalne czego również nie dostrzegł autor zażalenia, jeśli wyrok Trybunału Konstytucyjnego zapadł po uprawomocnieniu się orzeczenia kończącego postępowanie sądowoadministracyjne. Przed tym momentem, stronie przysługuje zwykły środek zaskarżenia, jakim jest skarga kasacyjna od orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie.
W rozpoznawanej sprawie orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego w sprawie o sygnaturze akt K 4/03, na które powołano się w skardze o wznowienie postępowania wniesionej na podstawie art. 272 § 1 i § 2 u.p.p.s.a, zapadło w dniu 11 maja 2004 roku, a jego wejście w życie miało miejsce w dniu 31 maja 2004 roku. Tymczasem wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu (I Sa/Po 510/04) kończący postępowanie, którego wznowienia żąda strona skarżąca, zapadł w dniu 22 marca 2006 roku. Domaganie się zatem przywrócenia terminu do wniesienia skargi o wznowienie określonego w art. 272 § 2 u.p.p.s.a. we wniosku skierowanym wraz ze skargą o wznowienie postępowania z dnia 20 marca 2008 roku należało uznać za prawnie niedopuszczalne w rozumieniu art. 88 u.p.p.s.a. Nie jest możliwy wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi o wznowienie postępowania sądaowadministracyjnego, o którym mowa w art. 272 § 2 u.p.p.s.a., w sytuacji jeśli wejście w życie stanowiącego podstawę wznowienia orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją aktu, na podstawie którego wydane zostało orzeczenie (art. 272 § 1 u.p.p.s.a.), miało miejsce przed uprawomocnieniem się orzeczenia kończącego postępowanie którego wznowienia dotyczy skarga.
Z uwagi na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 197 § 2 tej ustawy, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło