IV SA/Wa 628/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, Sędziowie asesor WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.), asesor WSA Marian Wolanin, Protokolant Joanna Kurek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi Z. S.A. w likwidacji z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania - oddala skargę - Wnioskiem z dnia 11 sierpnia 2004r. spółka Z. S.A. z siedzibą w W. zwróciła się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. nr (...) z dnia (...) lipca 2004r., którą na podstawie art. 158 § 1 k.p.a. odmówiono stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta W. nr (...) z dnia (...) maja 1997r. o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na realizacji zabudowy o funkcji apartamentów hotelowych wzdłuż ul. (...) w W. Spółka we wniosku o wznowienie podniosła, iż przedmiotowe grunty należały do spółki przed wojną i spółka zgłosiła roszczenia do nieruchomości położonych przy ul. (...) i dlatego powinna uczestniczyć w postępowaniach dotyczących tych nieruchomości na prawach strony. Decyzją z dnia (...) listopada 2007r. nr (...) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. działając na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. po zapoznaniu się z wnioskiem o wznowienie postępowania złożonego przez Z. S.A., odmówiło wznowienia postępowania. W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. podniosło, iż wznowienie postępowania administracyjnego, jako wyjątek od przyjętej zasady trwałości decyzji ostatecznej, może nastąpić z przyczyn określonych w art. 145 oraz art. 145a k.p.a. Podstawą wzruszenia decyzji ostatecznej w trybie przewidzianym w art. 145 k.p.a. jest istnienie wad, które nie mogą być usunięte w postępowaniu odwoławczym, zaś samo wznowienie postępowania polega na ponownym rozpatrzeniu sprawy zakończonej decyzją ostateczną w celu sprawdzenia, czy jakaś z wad postępowania wymienionych w art. 145 §1 k.p.a. nie wpłynęła na treść decyzji. Odmowa wznowienia postępowania na podstawie art. 149 §3 k.p.a. następuje w drodze decyzji administracyjnej wówczas, gdy organ administracji negatywnie załatwia wniosek strony o wznowieniu postępowania. Należy również podkreślić, iż wznowienie postępowania w trybie określonym w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. następuje wyłącznie na wniosek strony, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną. Wznowienie postępowania jest bowiem instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy już zakończonej decyzją ostateczną, a także co warto podkreślić dotyczy postępowania prowadzonego przed organem administracji, zaś wydanie decyzji odmownej możliwe jest z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych. Zatem dokonując oceny przedmiotowej sprawy w pierwszej kolejności organ zobowiązany był czy zgłoszone żądanie pochodzi od strony. W odniesieniu do postępowania w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, prowadzonego w trybie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tj. Dz. U. z 1999r. Nr 15, póz. 139 z późn. zm.), jak wskazał NSA w uchwale z dnia 25 września 1995r. VI SA 13/95 ONSA 1995/41/154 "Stronami postępowania o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu mogą być właściciele lub użytkownicy wieczyści sąsiednich działek." Kolegium podniosło, iż jak wynika z akt sprawy, spółka Z. S.A. w likwidacji nie posiada tytułu prawnego do gruntu, co do którego została wydana przedmiotowa decyzja, ale jedynie roszczenie o zwrot nieruchomości, których dotyczyło postępowanie o wydanie warunków zabudowy. Pismem z dnia 29 listopada 2007r. Z. S.A. z siedzibą w W. złożyły wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Spółka podniosła, że rozpoznając sprawę w I instancji Kolegium nie wzięło pod uwagę skutków prawnych wcześniejszych decyzji wydanych przez SKO dotyczących gruntów położonych przy ul. (...) należących przed wojną do spółki. Decyzją z dnia (...) lutego 2008r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 149 § 3 k. p. a. po rozpatrzeniu wniosku Z. S.A. o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej decyzją SKO z dnia (...) listopada 2007r. (...) odmawiającej wznowienia postępowania orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji. Kolegium nie znalazło podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji w pełni podzielając argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu decyzji Kolegium stwierdziło, iż po przeanalizowaniu orzeczeń wskazanych we wniosku o ponowne rozpatrzenie ustalono, że spółka nie posiada tytułu prawnego do przedmiotowych gruntów, a samo roszczenie do gruntu nie powoduje, że podmiot ma legitymację do uczestnictwa w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy jako strona postępowania. W dniu 19 marca 2008r. Z. S.A w likwidacji z siedzibą w W. wniosły skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia (...) lutego 2008 r. sygn. (...) oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia (...) listopada 2007r. odmawiającą wznowienia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta W. nr (...) z dnia (...) maja 1997 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonych decyzji, zarzucając im naruszenie: art.7 k.p.a., art. 145 k.p.a, art. 63 ust.2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717) (...), z także zasądzenie od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącej kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi spółka podniosła, iż prowadząc postępowanie w przedmiotowej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w istocie nie ustaliło jaki jest stan faktyczny sprawy. W szczególności organ ten nie uwzględnił skutków prawnych własnych decyzji wydanych w innych sprawach w uzasadnieniu których to jednoznacznie stwierdził, iż nie weszły do obrotu prawnego orzeczenia Prezydium Rady Narodowej w W. o odmowie przyznania skarżącej spółce prawa własności czasowej (prawa wieczystej dzierżawy, obecnie prawa użytkowania wieczystego) gruntów położonych w W. przy (...) i ul. (...) na podstawie art. (...) co z kolei skutkuje tym, iż wniosek Spółki z 1949r. o przyznanie tego prawa nadal pozostaje nierozpatrzony. W związku z powyższym zdaniem skarżącej przysługuje jej prawo - ekspektatywa użytkowania wieczystego gruntu, który został objęty w/w decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Prezydent, W. wydając decyzję Nr (...) o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie ustalił dokładnie kręgu uczestników postępowania w tej sprawie - pomijając skarżącą spółkę. Okoliczność ta uzasadnia zgłoszone przez spółkę żądanie wznowienia postępowania (w trybie art. 145 k.p.a.). W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia (...) lutego 2008r. utrzymująca w mocy wcześniejszą decyzję tego organu, którą odmówiono stronie skarżącej wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. nr (...) z dnia (...) lipca 2004r. którą na podstawie art. 158 § 1 k.p.a. odmówiono stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta W. nr (...) z dnia (...) maja 1997r. o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na realizacji zabudowy o funkcji apartamentów hotelowych wzdłuż ul. (...) w W. Spółka we wniosku o wznowienie podniosła, iż przedmiotowe grunty należały do spółki przed wojną i spółka zgłosiła roszczenia do nieruchomości położonych przy ul. (...). Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art.149 § 3 k.p.a. zgodnie, z którym organ wydaje decyzję odmawiającą wznowienia postępowania z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych. Odmowa wznowienia postępowania z przyczyn podmiotowych ma miejsce wówczas gdy z wnioskiem o wznowienie postępowania występuje podmiot, któremu nie przysługuje status strony. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. zasadnie uznało, iż Z. S.A. z siedzibą w W. nie są stroną postępowania zakończonego decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. nr (...) z dnia (...) lipca 2004r. którą na podstawie art. 158 § 1 k.p.a. odmówiono stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta W. nr (...) z dnia (...) maja 1997r. Zgodzić należy się z orzekającym w niniejszej sprawie organem, iż stronami postępowania o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu mogą być właściciele lub użytkownicy wieczyści działek na których ma być realizowana inwestycja oraz sąsiednich działek. Dotyczy to zarówno postępowania zwykłego jak i postępowań nadzwyczajnych. Tymczasem jak wynika z akt sprawy, spółka Z. S.A. w likwidacji z siedzibą w W. na dzień wydawania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżonych decyzji, nie posiadała tytułu prawnego do gruntu, co do którego została wydana przedmiotowa decyzja, ale jedynie roszczenie. W ocenie Sądu właśnie z uwagi na zasadę trwałości decyzji administracyjnych pojęcia strony nie można interpretować rozszerzające Podkreślić należy, że interes prawny, o którym mowa w art. 28 k.p.a., nie zależy od indywidualnego przekonania, że zachodzi związek między postępowaniem, a sytuacją zainteresowanego, lecz ma charakter obiektywny i musi wynikać z ustawowego źródła. Sam zamiar odzyskania nieruchomości wskazuje jedynie na interes faktyczny, nie zaś interes prawny w sprawie dotyczącej ustalenia warunków zabudowy na tej nieruchomości. Organ administracji publicznej nie może wszcząć i prowadzić postępowania administracyjnego na wniosek dowolnego podmiotu, bowiem działanie takie jest w sposób oczywisty niezgodne z prawem, zaś merytoryczne orzeczenie wydane w wyniku tak wszczętego postępowania jest aktem wydanym z rażącym naruszeniem prawa. Mając na uwadze powyższe Sąd doszedł do przekonania, iż Kolegium nie naruszyło prawa odmawiając wznowienia postępowania i dlatego działając na podstawie art.151 p.p.s.a. oddalił skargę.