II OSK 1315/08

Dnia 1 października 2008 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia del. WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz po rozpoznaniu w dniu 1 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej G. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 czerwca 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 1006/08, odrzucające skargę G. B. w sprawie ze skargi G. B. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 13 czerwca 2008r. odrzucił skargę G. B. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej. Sąd w uzasadnieniu postanowienia wskazał, że zgodnie z art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.), skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Skargę należy wnieść za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 p.p.s.a.). Sąd odrzuci skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia (58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). W świetle powyższego termin do złożenia skargi na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...], Nr [...], doręczonej skarżącemu w dniu 12 marca 2008 r., upływał w dniu 11 kwietnia 2008 r. Z akt sprawy wynika, iż skarga G. B. została złożona osobiście przez skarżącego w siedzibie organu w dniu 14 kwietnia 2008 r., a więc z uchybieniem trzydziestodniowego terminu do jej wniesienia, co zgodnie z art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 p.p.s.a. skutkować musiało jej odrzuceniem. W skardze kasacyjnej na powyższe postanowienie G. B., reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania polegające na błędnym ustaleniu, że skarżący złożył w niniejszej sprawie skargę w dniu 14 kwietnia 2008 r., a więc z przekroczeniem trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi, podczas gdy skarga została złożona w dniu 11 kwietnia 2008 r., tj. w terminie zakreślonym w art. 53 § 1 p.p.s.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że złożył osobiście skargę w dniu 11 kwietnia 2008 r. u dyżurnego Komendy Głównej Policji, na dowód czego przedstawił kserokopię skargi, poświadczonej za zgodność z oryginałem przez pełnomocnika, radcę prawnego G. L., na której znajduje się pieczęć dyżurnego Komendy Głównej Policji z odręczną adnotacją o doręczeniu w dniu 11 kwietnia 2008 r. i nieczytelnym podpisem podinspektora Komendy Głównej Policji (k.27-33 akt sądowych). W ocenie wnoszącego skargę kasacyjną tym samym dochował on trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi wynikającego z art. 53 § 1 p.p.s.a. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wyjaśnił, że po wpływie skargi kasacyjnej wraz z załącznikami, ustalił, że skarżący G. B. w dniu 11 kwietnia 2008 r. (piątek) zgłosił się w Komendzie Głównej Policji o godzinie 19:45, a więc po godzinach urzędowania organu, który działa w godzinach 8:15 – 16:15 i zostawił skargę pracownikowi ochrony obiektu, który nie ma uprawnień do przyjmowania żadnej korespondencji (uprawnienia takie posiadają jedynie pracownicy poszczególnych biur np.: Biura Przepustek). Pracownik ochrony, nie znając obowiązujących procedur dotyczących obiegu dokumentów w KGP przekazał skargę G. B. dyżurnemu obiektu (również nieuprawnionemu do odbioru tego rodzaju korespondencji), który pokwitował pracownikowi ochrony odbiór jednego egzemplarza skargi, który został przekazany skarżącemu, natomiast na egzemplarzu, który pozostał w Komendzie Głównej Policji nie została uczyniona żadna adnotacja. Skarga, w poniedziałek 14 kwietnia 2008 r., została przekazana do Biura Kontroli, skąd tego samego dnia została przekazana według właściwości do Biura Prawnego. Z tych względów Komendant Główny Policji uznał, że zasadnie przyjęto, że skarga została wniesiona z przekroczeniem terminu bowiem została złożona po godzinach pracy urzędu, osobie nieuprawnionej do przyjmowania dokumentów. Pełnomocnik skarżącego w dniu 22 sierpnia 2008 r. wniósł pismo, w którym podtrzymał wnioski zawarte w skardze kasacyjnej i oświadczył, że skarżący wniósł skargę na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] nr [...] w terminie i zgodnie z pouczeniem w niej zawartym. Podniósł, że Organ w pouczeniu decyzji nie wskazał ani uprawnionego organu ani uprawnionego pracownika do odbioru skargi, jak również godzin urzędowania. W tej sytuacji, w ocenie pełnomocnika strony, należy uznać, że jego mocodawca złożył skargę w terminie, bo 30 dniowy termin kończy się z upływem 30 dnia, a dzień 30 upłynął o godzinie 24:00 (art. 83 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 111 § 1 K.c.), natomiast skarga została złożona o godzinie 19:45. Skarżący działając osobiście przy składaniu skargi oparł się na zawartym pouczeniu i zdrowym rozsądku. Teoretycznie zakładając, że okoliczności zawarte w odpowiedzi na skargę kasacyjną, odnoszące się do nieznajomości procedur pracowników ochrony, są prawdziwe, to Komendant Główny Policji powinien zakazać im przyjmowania jakichkolwiek przesyłek listowych oraz uściślić dane zawarte w pouczeniach o odwołaniu od decyzji o: - wskazanie swojego organu upoważnionego do odbioru korespondencji w tym skarg wraz z nr pokoju; - lub imiennie wskazać pracownika upoważnionego do odbioru skarg; - wskazać godziny urzędowania organu, w których skargi będą przyjmowane Wobec braku wskazania w/w elementów G. B. złożył skargę we właściwym terminie i czasie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach. Stosownie do art. 53 § 1 p.p.s.a., skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Zatem Sąd oceniając złożoną skargę w pierwszej kolejności sprawdza, czy spełnia ona wymogi formalne m.in. to, czy została złożona w terminie. W rozpatrywanej sprawie bezsporne jest, że zaskarżona decyzja została doręczona skarżącemu w dniu 12 marca 2008 r. W tej sytuacji określony w powołanym wyżej przepisie termin do wniesienia skargi od tej decyzji upłynął w dniu 11 kwietnia 2008 r. Rozstrzygnięcia wymaga kwestia zachowania terminu do wniesienia skargi. W myśl art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Niniejszy przepis przewiduje pośredni tryb wnoszenia skargi do sądu administracyjnego. Użyte w omawianym przepisie pojęcie organu należy rozumieć zgodnie z jego normatywnym określeniem zawartym w art. 5 § 2 pkt 3 i 6 k.p.a. W rozpytywanej sprawie organem jest Komendant Główny Policji, jako podmiot umocowany do załatwiania spraw indywidualnych decyzją administracyjną. Od organu natomiast należy odróżnić urząd, jako zespół osób i środków technicznych stanowiących aparat pomocniczy organu – w tym przypadku Komendę Główną Policji. Funkcjonowanie każdego urzędu uregulowane jest przepisami wewnętrznymi, które określają również zasady obiegu dokumentów. Oznacza to, że dokumenty powinny być składane zgodnie z tymi zasadami, a więc pracownikom urzędu uprawnionym do ich przyjmowania. Wobec tego oddanie pisma jakiemukolwiek pracownikowi o dowolnej porze dnia lub nocy nie jest jednoznaczne z prawidłowym jego złożeniem. Dotyczy to również wnoszenia skarg do sądu administracyjnego za pośrednictwem organu. Przepis art. 54 § 1 p.p.s.a. wyraźnie stanowi o pośrednictwie organu, a nie o pośrednictwie pracownika urzędu. Dlatego też oddanie skargi po godzinach urzędowania organu pracownikowi urzędu nie jest tożsame ze złożeniem jej za pośrednictwem organu. Osoba, która w takiej sytuacji przyjęła skargę może zostać uznana co najwyżej za pośrednika i dopiero data oddania przez nią skargi zgodnie z obowiązująca zasadą obiegu dokumentów może być uznana za datę jej wniesienia do organu. Nie można bowiem utożsamiać wniesienia skargi za pośrednictwem organu z oddaniem jej po godzinach urzędowania organu funkcjonariuszowi, bądź innej osobie wykonującej prace związane z dozorem, a więc osobom nieuprawnionym do odbioru tego typu korespondencji. Fakt, że termin do wniesienia skargi upływa o godzinie 24.00 nie uzasadnia przyjęcia za prawidłową praktyki składania skarg po godzinach urzędowania organu administracji publicznej do rąk osób nieuprawnionych do ich przyjęcia. Przepisy regulujące postępowanie przed sądami administracyjnymi nie ograniczają możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego wyłącznie do formy osobistego złożenia jej organowi. Strona ma możliwość skorzystania z pośrednictwa urzędu pocztowego. W związku z tym istnieje obiektywna możliwość wniesienia skargi poprzez oddanie jej w urzędzie pocztowym również po godzinach urzędowania organu. Na marginesie należy jedynie zauważyć, że kwestia przyjęcia skargi po godzinach urzędowania organu przez osobę do tego nieuprawnioną może być rozważana w ramach wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia, lecz nie uzasadnia przyjęcia, że doszło do naruszenia art. 53 § 1 p.p.s.a. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.