II SA/Bd 328/08

WyrokWSA w Bydgoszczy2008-07-11

Skład orzekający: Jerzy Bortkiewicz, Wojciech Jarzembski, Grażyna Malinowska-Wasik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy samowolnie wybudowana wiata o powierzchni zabudowy przekraczającej 10 m², dobudowana do budynku mieszkalnego, stanowi odrębny obiekt budowlany podlegający nakazowi rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego, nawet jeśli skarżący argumentują, że stanowi ona integralną część budynku i naruszono zasady współżycia społecznego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wiata o powierzchni zabudowy około 40 m², dobudowana do budynku mieszkalnego, stanowi odrębny obiekt budowlany, który wymagał pozwolenia na budowę zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego obowiązującym w czasie budowy. Ponieważ pozwolenie takie nie zostało uzyskane, a wiata nie mogła zostać zalegalizowana na podstawie art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego, zasadne było wydanie nakazu rozbiórki. Sąd podkreślił również, że naruszenie przepisów dotyczących usytuowania obiektu od granicy działki sąsiedniej uzasadnia nakaz rozbiórki, a kwestie konfliktów sąsiedzkich nie należą do właściwości organów nadzoru budowlanego.
Stan faktyczny
Skarżący I. K. i L. K. zostali decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazani do rozbiórki wiaty dobudowanej do ich budynku mieszkalnego, uznanej za obiekt budowlany wykonany bez wymaganego pozwolenia na budowę. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący wnieśli skargę do WSA, zarzucając błędne uznanie wiaty za odrębny obiekt budowlany i naruszenie zasad współżycia społecznego.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę I. K. i L. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz oddalił wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędziowie: Sędzia WSA Wojciech Jarzembski (spr.) Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik Protokolant Agnieszka Jagiełłowicz po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 lipca 2008 r. sprawy ze skargi I. K. i L. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki 1. oddala skargę, 2. oddala wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. II SA/Bd 328/08 Uzasadnienie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w A. K. decyzją [...] lutego 2008 r. (znak: [...]) na podstawie art. 48 ust. 1 w zw. z art. 80 ust. 2 pkt 1, 81 ust. 1 pkt 2, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016 ze zm.) i art. 104 Kpa nakazał I. i L. K. rozbiórkę wiaty od strony wschodniej, polegającą na usunięciu 4 słupów z 2 zespolonych ceowników usytuowanych w granicy, konstrukcji dachu i zadaszenia powierzchni w kształcie trapezu o szer. 6, 85m od ulicy [...] i dł. 13, 31m od strony działek [...] i wysokości 4,70 m (w kalenicy), dobudowanej do budynku mieszkalnego położonego w C. przy ul. [...], na dz. nr [...]. Uzasadniając decyzję organ wskazał, że w toku postępowania ustalono, że w C. na dz. nr [...] stanowiącej własność ww. osób wykonano w kwietniu 2002 r. poza zatwierdzonym projektem budowlanym i pozwoleniem na budowę, wiatę której powierzchnia zadaszenia ma kształt trapezu o ww. wymiarach od strony ww. działek, która wsparta jest od strony tych działek, których właścicielami są G. i J. H. oraz I. D., na 4 słupkach stalowych wykonanych z dwóch zespawanych ceowników, a z drugiej strony wsparta jest na ścianie rozbudowywanego budynku mieszkalnego. Słupy zamontowane są na stopach fundamentowych i usytuowane są w granicy sąsiadów jw. Wiata i jej zadaszenie, stanowi odrębną konstrukcję od rozbudowanego budynku. Zgodnie z wpisem do Dziennika budowy oraz wizją obiektu należało uznać, iż budowa wiaty została zakończona, a jej pobudowanie nie może być zaliczone jako robota budowlana lecz budowa nowego obiektu. Zgodnie z przyjętym orzeczeniem wiata stanowi obiekt budowlany. Wg Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych – za szczególny rodzaj budynku uważa się wiatę, która stanowi pomieszczenie naziemne, nie obudowane ścianami ze wszystkich stron lub nawet ogólnie ścian pozbawione. Z dyspozycji art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego obwiązującego w dniu wszczęcia postępowania pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wiat o powierzchni zabudowy do 10 m², zatem pobudowana wiata (ca 40 m²) objęta była wymogiem uzyskania pozwolenia na budowę. Ponadto, ponieważ wiatę uznaje się za szczególny rodzaj budynku, mają zastosowanie przepisy określone w rozporządzeniu Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz. U. z 1999 r., Nr 15, poz. 140), a w szczególności §12 ust. 4 dotyczący usytuowania budynków od granicy z działką sąsiednią (obowiązujące w dniu rozpoczęcia budowy) tj. 3 lub 4 m (w zależności od usytuowania otworów w ścianach). Dopuszczalnym odstępstwem jest usytuowanie obiektu w odległości 1,5 m lub budowa w granicy, jeżeli inwestor uzyska zgodę Ministra na dokonanie odstępstwa i wystąpi o nie przed przystąpieniem do budowy. Odwołanie od tej decyzji złożyli I. i L. K. Wskazując, że "budynek, taras i zadaszenie nad tarasem stanowią całość użytkowo – funkcjonalnie – techniczną", domagali się uchylenia decyzji organu pierwszej instancji. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z [...] marca 2008 r. (znak:[...] na podstawie art. 104 w zw. art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, art. 48 ust. 1 i art. 81 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (jednolity tekst Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016 z późn zm.), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że z zebranego materiału dowodowego wynika, że I. i L. K., właściciele działki numer [...] położonej przy ul. [...] w C., posiadali wydaną przez Starostę Powiatowego decyzję znak: [...] z dnia [...] maja 2001 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na remont z rozbudową dachu na budynku mieszkalnym wg projektu E. D. W trakcie realizacji budowy inwestor, wykonał w kwietniu 2002 r. - co potwierdza wpis do Dziennika budowy – przedmiotową wiatę, dobudowując ją do istniejącego budynku mieszkalnego. Stanowi ona odrębną konstrukcję, nie powiązaną funkcjonalnie z istniejącym obiektem. W myśl przyjętego orzecznictwa wiata stanowi obiekt budowlany. Zgodnie z Polską Klasyfikacją Obiektów Budowlanych za szczególny rodzaj budynków uważa się wiatę, która stanowi pomieszczenie naziemne, nie obudowane ścianami ze wszystkich stron lub nawet ogólnie ścian pozbawione. Natomiast z dyspozycji art. 29 ust. 21 pkt 2 Prawa budowlanego obowiązującego w czasie wszczęcia postępowania, zgłoszenia wymaga budowa wiat o powierzchni zabudowy do 10 m², zatem z uwagi na zabudowaną przez skarżących znacznie większą powierzchnię (ok. 40 m²) - rzeczona wiata objęta była wymogiem uzyskania pozwolenia na budowę, którego skarżący nie przedłożyli, czym naruszyli art. 28 Prawa budowlanego. Stanowi on, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. Wykonana inwestycja nie była zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Stwierdziwszy powyższe organ I instancji właściwie podjął postępowanie administracyjne w trybie art. 48 Prawa budowlanego, przeprowadzając szczegółowe postępowanie wyjaśniające, że nie zachodzą przesłanki określone w art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego uprawniające do legalizacji wiaty – nakazał jej rozbiórkę. Ustalono, iż wiata dobudowana do istniejącego budynku mieszkalnego, nie stanowi istotnego odstąpienia od wydanego pozwolenia z dnia [...] maja 2001 r. w przedmiocie remontu z rozbudową dachu istniejącego budynku, ale jest odrębnym obiektem – spełniającym inną funkcję niż budynek mieszkalny. Nadto, jej usytuowanie narusza § 12 pkt 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w sprawie warunków technicznych obowiązujących w czasie budowy (tekst jedn. Dz. U. z 1999 r., Nr 15, poz. 140 ze zm.) oraz jest niezgodne z obecnie obwiązującym §12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych..." (Dz. U. z 2002 r., Nr 75, poz. 690 ze późn. zm.). Tak więc zdaniem organu odwoławczego zaskarżona decyzja z dnia [...] lutego 2008 r. nie narusza prawa i brak podstaw do jej wyeliminowania z obrotu prawnego. Na powyższą decyzję J. i L. K. wnieśli skargę. Zarzucili błędne uznanie integralnej części ich budynku, jakim jest opisana w sentencji decyzji jego zadaszona część, nazwana umownie wiatą - za odrębny obiekt budowlany od budynku mieszkalnego – w sytuacji, gdy stanowi ona architektoniczną i funkcjonalną całość tego budynku oraz rażącą sprzeczność zaskarżonej decyzji z zasadami współżycia społecznego i społeczno - gospodarczym przeznaczeniem prawa, polegającą m.in. na zastosowaniu wobec nich przez organ działań represyjnych wynikającej z działań I. D. Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organom nadzoru budowlanego, w celu przeprowadzenia postępowania naprawczego i zalegalizowanie architektonicznego kształtu ich budynku, jaki został mu nadany w wyniku przeprowadzonej rozbudowy i remontu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie potwierdzając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do wskazanych w skardze konfliktów sąsiedzkich organ wskazał, że winny one być rozpoznane przez sąd cywilny i były one bez wpływu na rozstrzygnięcie organu oparte na obowiązujących przepisach prawa budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Stosownie do art. 3 §1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a.", sądy te sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z §2 pkt 1 p.p.s.a.), w tym również na decyzje wydawane przez organy nadzoru budowlanego. Stosownie natomiast do art. 145 § 1 p.p.s.a podstawę do uchylenia decyzji stanowią stwierdzenia przez Sąd: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Natomiast zgodnie z art. 133 § 1 i 134 § 1 ww. ustawy z 30 sierpnia 2002 r. p.p.s.a. Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy i rozstrzyga w granicach danej sprawy. Zdaniem Sądu, wydana w sprawie przez organ odwoławczy decyzja nie uchybia obecnie obowiązującemu prawu w stopniu uzasadniającym jej wyeliminowanie z obrotu prawnego. Organy orzekające obu instancji dokonały prawidłowej oceny okoliczności stanu faktycznego mających znaczenie dla podjęcia niewadliwego rozstrzygnięcia na podstawie przepisów stanowiących jego podstawę. Nie dopuściły się również uchybień proceduralnych w stopniu, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Bezsporny w niniejszej sprawie jest fakt, iż skarżący będący właścicielami działki numer [...] położonej przy ulicy [...] w C., posiadali wydaną przez Starostę Powiatowego decyzję [...] z dnia [...] maja 2001 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na remont z rozbudową dachu na budynku mieszkalnym. Powyższe postanowienie nie zawierało pozwolenia na budowę wiaty. Tymczasem jak wynika z akt sprawy w toku postępowania ustalono, że w trakcie realizacji tego postanowienia skarżący, wybudował w kwietniu 2002 r., co zostało odzwierciedlone stosownym wpisem do Dziennika budowy, wiatę – o powierzchni zadaszenia w kształcie trapezu, której wymiary to 6,85m x 13,31m, wysokość w kalenicy – 4,70m. Wiata dobudowana została do istniejącego budynku mieszkalnego jako konstrukcja, nie związana funkcjonalnie z istniejącym obiektem. Jak słusznie zauważył organ orzekający zgodnie z Polską Klasyfikacją Obiektów Budowlanych – za szczególny rodzaj budynku uważa się także i wiatę, która stanowi pomieszczenie naziemne, nie obudowane ścianami ze wszystkich stron lub nawet ogólnie ścian pozbawione, a w świetle odwiązującej linii orzeczniczej wiata stanowi obiekt budowlany. Z brzmienia art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, który obwiązywał w czasie wszczęcia postępowania, wynikało, że zgłoszenia wymagała budowa wiaty o powierzchni zabudowy do 10 m². Tym samym oczywiste jest, że przedmiotowa wiata objęta była wymogiem uzyskania pozwolenia na budowę. Takim dokumentem - ja już powyżej wskazano – skarżący tj. inwestorzy I. i L. K. nie dysponowali. W szczególności nie było nim przywołane już powyżej postanowienie Starosty z dnia [...] maja 2001 r. ( Zank:[...]).Tym samym w ocenie Sądu skarżący ewidentnie naruszyli art. 28 Prawa budowlanego, który stanowi, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31, a wykonana inwestycja nie był zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Wobec powyższych prawidłowo dokonanych ustaleń, zasadnym było podjęcie przez organ wskazany w art. 80 ust. 2 pkt ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane obowiązków wskazanych w art. 81 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 83 ust. 1 tej ustawy i przeprowadzenie postępowania w oparciu o art. 48 Prawa budowlanego. Po przeprowadzeniu szczegółowego postępowania wyjaśniającego i stwierdzeniu, iż nie zachodzą przesłanki określone w art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego uprawniające do legalizacji wiaty – obowiązkiem organu było wydanie nakazu rozbiórki. Sąd podziela również stanowisko organów orzekających, że wiata dobudowana do istniejącego budynku mieszkalnego, nie stanowi istotnego odstąpienia od wydanego pozwolenia w zakresie remontu dotyczącego rozbudowy dachu istniejącego budynku, ale jest odrębnym obiektem – spełniającym inną funkcję niż budynek mieszkalny. Co więcej, usytuowanie spornej inwestycji narusza § 12 pkt 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w sprawie warunków technicznym obowiązujących w czasie budowy..." (tekst jedn. Dz. U. z 1999 r., Nr 15, poz. 140 ze zm.) i jest niezgodna z obecnie obwiązującym § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych..." (Dz. U. z 2002 r., Nr 75, poz. 690 z późn. zm.). W zakresie wysuniętych przez skarżących argumentów co do zastosowania art. 51 Prawa budowlanego, należy podkreślić, iż nie zasługują one na uwzględnienie, bowiem zarówno art. 50, jak i art. 51 Prawa budowlanego odnoszą się do przypadków innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1, stąd wobec uznania wiat – za obiekt budowlany, który podlega regulacji w art. 48 – wykluczone jest zastosowanie wskazanej regulacji. Zatem, gdy nie jest możliwe doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego, przy uwzględnieniu interesu prawnego wszystkich stron wydaje się nakaz jego rozbiórki. Nadto, jak słusznie zauważył organ odwoławczy przepisy prawa budowlanego nie obejmują spraw związanych z rozstrzyganiem konfliktów sąsiedzkich. Pozbawione są więc znaczenia prawnego w niniejszej sprawie wskazane przez skarżącego okoliczności jakoby uczestnik postępowania I. D. podejmowała szereg nieprawnych działań w stosunku do swej nieruchomości ignorowanych przez organ, z czego skarżący wywodził wniosek o nierównym traktowaniu stron. Sąd rozpoznając skargę w niniejszej sprawie mógł bowiem w zgodnie z przywołanym już art. 134 § 1 p.p.s.a rozstrzygać o zasadności skargi wyłącznie w granicach sprawy, bez badania zasadności tych zarzutów, szczególnie eksponowanych w toku rozprawy sądowej. Mając na względzie powyższe, należało uznać, że skarga jako taka jest bezzasadna podlega oddaleniu na podstawie art. 151 oraz art. 145 § 1 pkt 1c stawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło