I SA/Kr 541/08
WyrokWSA w Krakowie2008-07-14
Skład orzekający: Ewa Michna, Anna Znamiec, Agnieszka Jakimowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo określił zobowiązanie w opłacie skarbowej od umowy pożyczki zawartej w 1993 r., jeśli strony powołały się na jej istnienie w 2004 r., a termin przedawnienia wynosił 5 lat od końca roku, w którym dokonano czynności?Ratio decidendi
Organ podatkowy prawidłowo określił zobowiązanie w opłacie skarbowej od umowy pożyczki zawartej w 1993 r., ponieważ zgodnie z art. 6 ust. 3 ustawy o opłacie skarbowej, jeżeli czynność cywilnoprawna nie została zgłoszona do opodatkowania, a którakolwiek ze stron po upływie pięciu lat od końca roku, w którym jej dokonano, powołuje się na jej istnienie przed organami podatkowymi, termin przedawnienia biegnie na nowo od dnia powołania się na tę czynność. W niniejszej sprawie strony powołały się na umowę w 2004 r., co spowodowało wznowienie biegu terminu przedawnienia, a decyzja organu została wydana przed jego upływem.Stan faktyczny
Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął postępowanie w sprawie określenia zobowiązania w opłacie skarbowej od umowy pożyczki zawartej w 1993 r. Organ ustalił, że umowa nie została zgłoszona do opodatkowania i nie uiszczono od niej opłaty. Po uchyleniu pierwszej decyzji przez Dyrektora Izby Skarbowej i ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ pierwszej instancji ponownie wydał decyzję określającą zobowiązanie. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał tę decyzję w mocy, uznając, że zobowiązanie nie uległo przedawnieniu ze względu na powołanie się stron na umowę w 2004 r. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących przedawnienia.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I SA/Kr 541/08 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 lipca 2008 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Ewa Michna, Sędzia: WSA Anna Znamiec (spr.), Asesor: WSA Agnieszka Jakimowicz, Protokolant: Anna Boczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lipca 2008 r., sprawy ze skargi Z. N., na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia [...] Nr [...], w przedmiocie opłaty skarbowej, - skargę oddala -
Naczelnik Urzędu Skarbowego w związku z informacją otrzymaną z Zespołu ds. opodatkowania przychodów ze źródeł nieujawnionych wszczął postępowanie podatkowe postanowieniem z dnia [...]. Nr [...] w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w zakresie opłaty skarbowej od umowy pożyczki zawartej w dniu [...].09.1993 r. w kwocie 500.000 zł (5.000.000.000 starych zł) pomiędzy Z.N. jako pożyczkodawcą a S. Ł. jako pożyczkobiorcą.
W trakcie toczącego się postępowania podatkowego w Urzędzie Skarbowym w sprawie opodatkowania przychodów ze źródeł nieujawnionych strony czynności cywilnoprawnej Z. N. i S. Ł. powołały się na fakt zawarcia powyższej umowy pożyczki (protokół z dnia [...].04.2004 r. oraz z dnia [...].07.2004 r.).
Organ podatkowy I instancji ustalił, iż umowa nie została zgłoszona do opodatkowania i nie została od niej uiszczona opłata skarbowa.
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w oparciu o przepis art. 6 ust. 3 ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. o opłacie skarbowej (Dz. U. Nr 4, poz. 23 z późn. zm) , określił zobowiązanie podatkowe w opłacie skarbowej w kwocie 10.000 zł.
Od powyższej decyzji strona skarżąca wniosła odwołanie do Dyrektora Izby Skarbowej zarzucając naruszenie art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. jedn. Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 z późn. zm) poprzez wydanie decyzji określającej wysokość przedawnionego i tym samym wygasłego zobowiązania podatkowego, art. 208 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez zaniechanie umorzenia postępowania wszczętego w stosunku do przedawnionego i wygasłego zobowiązania podatkowego oraz art. 210 § 1 pkt. 3 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez brak oznaczenia strony, do której decyzja została skierowana.
Organ drugiej instancji na skutek złożonego odwołania decyzją z dnia [...] Nr [...] uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia celem przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego oraz kompleksowego zgromadzenia dowodów.
Od decyzji organu drugiej instancji została wniesiona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, którą wraz z odpowiedzią oraz aktami sprawy przekazano do WSA Krakowie w dniu [...].06.2006 r. (sygn. akt. [...]). W związku z przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia organ pierwszej instancji w dniu [...] wydał ponownie decyzję Nr [...] określającą zobowiązanie podatkowe w opłacie skarbowej w kwocie 10.000 zł od zawartej w dniu [...].09.1993 r. umowy pożyczki.
Od powyższej decyzji strona skarżąca wniosła odwołanie do Dyrektora Izby Skarbowej. Podnosząc zarzuty jak w poprzednim odwołaniu.
Organ drugiej instancji w wyniku rozpatrzeniu odwołania wydał w dniu [...] decyzję Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego nie znajdując podstaw do jej zmiany bądź uchylenia. Organ drugiej instancji wskazał, że w niniejszej sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy o opłacie skarbowej, na mocy bowiem art. 14 ustawy z dnia 09 września 2001 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. jedn. Dz. U. z 2005 r., Nr 41, poz. 399 z późn. zm.) do czynności cywilnoprawnych dokonanych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy obowiązujące w chwili dokonania czynności. Strony umowy pożyczki potwierdziły fakt jej zawarcia oraz określiły datę - [...].09.1993 r. Zobowiązanie z tytułu opłaty skarbowej od umowy pożyczki nie uległo przedawnieniu, gdyż na mocy art. 6 ust. 3 cyt. ustawy o opłacie skarbowej jeżeli czynność cywilnoprawna nie została zgłoszona do opodatkowania organowi podatkowemu w okresie pięciu lat od końca roku, w którym jej dokonano, a którakolwiek ze stron po upływie tego terminu powołuje się przed organami podatkowymi na okoliczność jej dokonania termin przedawnienia prawa do ustalenia opłaty skarbowej biegnie na nowo od dnia powołania się na tę czynność. Skoro strony czynności cywilnoprawnej nie zgłosiły tej czynności do opodatkowania, a powołały się na fakt jej dokonania przed organem podatkowym w dniach [...].04.2004 r. i [...].07.2004 r. to termin przedawnienia prawa do ustalenia opłaty skarbowej biegł na nowo od dnia powołania się na tę czynność, a decyzja organu podatkowego w przedmiocie opłaty skarbowej została wydana prawidłowo, gdyż zobowiązanie nie uległo przedawnieniu.
Na powyższą decyzję pełnomocnik Z. N. (tj. pożyczkodawcy) wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Zaskarżonej decyzji strona skarżąca zarzuca naruszenie art. 70 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez wydanie decyzji określającej wysokość przedawnionego i tym samym wygasłego zobowiązania podatkowego, art. 208 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez zaniechanie umorzenia postępowania wszczętego w stosunku do przedawnionego i wygasłego zobowiązania podatkowego oraz art. 210 § 1 pkt. 3 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez brak oznaczenia strony, do której decyzja została skierowana.
Odpowiadając na zarzuty podniesione w skardze, Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, argumentując, że termin przedawnienia prawa do ustalenia opłaty skarbowej nie upłynął ze względu na treść art. art. 6 ust. 3 ustawy o opłacie skarbowej w zw. z art. 14 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę uznał, że zobowiązanie podatkowe w zakresie opłaty skarbowej nie uległo przedawnieniu i prawidłowo zostało określone przedmiotową decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego, a tym samym bezzasadne są zarzuty strony skarżącej rażącego naruszenia art. 70 § 1 oraz art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej. Dodatkowo Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę odpierał zarzut naruszenia art. 210 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej wskazując, że w przedmiotowej sprawie decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...].07.2006r. została skierowana i doręczona do obydwu stron postępowania podatkowego.
Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie została wydana z naruszeniem prawa materialnego i przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Podstawowym zagadnieniem, które należy rozważyć w niniejszej sprawie jest wybór prawa, które należy zastosować, a mianowicie czy zastosowanie będzie miała ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych czy ustawa o opłacie skarbowej.
Zgodnie z art. 14 ustawy z dnia 09. września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz. U. z 2000 r., Nr 86, poz. 959) do czynności cywilnoprawnych dokonanych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy obowiązujące w chwili dokonania czynności. Art. 14 cyt. ustawy zawiera regulacje intertemporalne, rozstrzygające o tym jakie normy prawne należy stosować do czynności cywilnoprawnych dokonanych przed wejściem w życie ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Powyższe uregulowanie przedłuża zastosowanie ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. o opłacie skarbowej (Dz. U. Nr 4, poz. 23 z późn. zm.) w stosunku do czynności cywilnoprawnych dokonanych przed dniem wejścia w życie ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych (01.01.2001r.). Ustawodawca uznał zatem za moment decydujący o stosowaniu przepisów ustawy o opłacie skarbowej datę dokonania czynności cywilnoprawnej. W niniejszej sprawie strony wskazują jako datę zawarcie umowy pożyczki [...].09.1993 r., a zatem niewątpliwie zastosowanie będą miały przepisy ustawy o opłacie skarbowej.
Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 2 lit c ustawy o opłacie skarbowej, opłacie skarbowej podlega zawarcie umowy pożyczki. Na mocy art. 5 pkt 4 cyt. ustawy obowiązek uiszczenia opłaty skarbowej od umowy pożyczki powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej. W niniejszej sprawie bezsporna jest data zawarcia umowy pożyczki [...].09.1993 r., obowiązek podatkowy powstał, zatem w tym samym dniu. Strony umowy pożyczki pomimo obowiązku wynikającego z art. 7 ust. 2 cyt. ustawy o opłacie skarbowej nie zgłosiły umowy do opodatkowania i nie uiściły opłaty skarbowej.
Na mocy art. 6 ust. 1 nie można wydać decyzji w sprawie ustalenia wysokości opłaty skarbowej, jeżeli od końca roku, w którym powstał obowiązek jej uiszczenia, upłynęły trzy lata, a w wypadku gdy nie zgłoszono organowi podatkowemu obowiązku uiszczenia opłaty lub nie ujawniono wszystkich okoliczności mających znaczenie dla ustalenia jej wysokości - pięć lat. Zgodnie zaś z art. 6 ust. 3 cyt. ustawy o opłacie skarbowej jeżeli czynność cywilnoprawna nie została zgłoszona organowi podatkowemu w okresie pięciu lat od końca roku, w którym jej dokonano, a którakolwiek ze stron po upływie tego terminu powołuje się przed organami podatkowymi na okoliczność jej dokonania, termin przedawnienia prawa do ustalenia opłaty skarbowej biegnie na nowo od dnia powołania się na tę czynność. W niniejszej sprawie bezspornym jest, że strony nie zgłosiły organowi podatkowemu obowiązku uiszczenia opłaty skarbowej, a zatem co do zasady zastosowanie mógłby mieć 5 - letni termin przedawnienia prawa do wydania decyzji. Nie budzi jednak wątpliwość, fakt, że strony w dniu [...].04.2004 r. i w dniu [...].07.2004 r., a zatem po upływie 5 lat od końca roku, w którym dokonano czynności powołały się przed organem podatkowym na okoliczność zawarcia umowy pożyczki w postępowaniu w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych od przychodu z nieujawnionych źródeł. Zgodnie z dyspozycją art. 6 ust. 3 cyt. ustawy o opłacie skarbowej termin przedawnienia prawa do ustalenia opłaty skarbowej biegnie na nowo od dnia powołania się na tę czynność, czyli od dnia [...].05.2004 r. Wydając w dniu [...].07.2006 r. decyzję ustalającą opłatę skarbową od umowy pożyczki organ podatkowy nie naruszył art. 6 cyt. ustawy o opłacie skarbowej, gdyż prawo do wydania decyzji nie uległo przedawnieniu.
W ocenie Sądu w składzie orzekającym w niniejszej sprawie nie zasługują na uwzględnienie zarzuty strony skarżącej, dotyczące naruszenia art. 210 par. 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. Zaskarżona decyzja została skierowana do obydwu stron czynności cywilnoprawnej, a postępowanie podatkowe toczyło się również z udziałem obydwu stron.
Zakres kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego określa przepis art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), stanowiąc, że Sąd sprawuje kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Przeprowadzając kontrolę zaskarżonych decyzji pod względem ich zgodności z prawem, Sąd sprawdza, czy wydanie decyzji nastąpiło zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa materialnego, procesowego, a naruszenie prawa mające lub mogące mieć wpływ na wynik sprawy skutkuje uchyleniem zaskarżonych decyzji zgodnie z przepisem art. 145 par. 1 pkt. 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
W związku z powyższym, skoro zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego lub procesowego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, uznając ją za zgodną z prawem, skargę oddalił na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło