II SA/Kr 345/08
WyrokWSA w Krakowie2008-07-21
Skład orzekający: Izabela Dobosz, Małgorzata Brachel - Ziaja, Piotr Głowacki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę, oparta na decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wydanej na podstawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który utracił moc, może stanowić podstawę do udzielenia pozwolenia na budowę?Ratio decidendi
Sąd uznał, że pozwolenie na budowę nie może być wydane na podstawie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, która odzwierciedla nieaktualny stan prawny, ponieważ miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, na którym oparto te decyzje, utracił moc. Naruszenie to stanowiło podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Ponadto, stwierdzono naruszenie zasady czynnego udziału stron w postępowaniu, co również stanowiło podstawę do uchylenia decyzji.Stan faktyczny
Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" oraz E. i Z. Z. zaskarżyły decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę dla obiektu usługowego. Skarżący podnosili zarzuty dotyczące niezgodności z decyzjami o warunkach zabudowy, niewystarczającej liczby miejsc parkingowych, przesłaniania i nasłonecznienia sąsiednich budynków, a także wygaśnięcia decyzji o warunkach zabudowy z uwagi na utratę mocy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, uznając inwestycję za zgodną z prawem.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta, orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana, umorzył postępowanie dotyczące wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Izabela Dobosz Sędziowie WSA Małgorzata Brachel - Ziaja WSA Piotr Głowacki (spr.) Protokolant: Anna Fugiel po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lipca 2008 r. sprawy ze skarg Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w K. oraz E. Z. i Z. Z. na decyzję Wojewody z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana; III. umarza postępowanie dotyczące wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji; IV. zasądza od Wojewody na rzecz Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w K. 755 zł (siedemset pięćdziesiąt pięć złotych), a na rzecz E. Z. i Z. Z. solidarnie 500 (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją Nr [...] z dnia [...] grudnia 2007 roku, znak [...], Prezydent Miasta zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę dla "A." Sp. z o.o. z siedzibą w K. w zakresie zamierzenia budowlanego pn: "Budowa obiektu usługowego (budynku biurowo-komercyjnego) wraz z infrastrukturą techniczną i urządzeniami towarzyszącymi tzn.: z przyłączami do sieci wodociągowej, ciepłowniczej, gazowej, teletechnicznej [...] SA, teletechnicznej [...], kanalizacji sanitarnej, kanalizacji opadowej, energetycznej SN wraz z wbudowaną stacją transformatorową, z przebudową istniejących sieci teletechnicznej i ciepłowniczej, z przebudową istniejącego zjazdu z ul. [...], z wewnętrznym układem dróg, placów i chodników, z oświetleniem zewnętrznym; na działkach ewidencyjnych nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz [...] obręb [...] K., położonych w K. przy ul. [...]".
Jako podstawę prawną wskazano art. 8, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (t. jedn. D. U. z 2006 r. Nr 156, póz. 1118 z późn. zm.) oraz art. 104 k.p.a.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż wniosek o wydanie pozwolenia na budowę z dnia [...].10.2007 r. został złożony w terminie ważności ostatecznych decyzji Prezydenta Miasta o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu nr [...] z dnia [...].08.1999r. znak: [...] (zmienionej decyzją nr [...] z [...].11.2001r. znak [...] i decyzją nr [...] z [...].07.2006r. znak [...]) i nr [...] (rozszerzenie decyzji z dnia [...].08.99 nr [...]) z dnia [...].11.1999r. znak [...] (zmienionej decyzją nr [...] z [...].11.2001r. znak [...] i decyzją nr [...] z [...]7.07.2006r. znak [...]). Inwestor złożył oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Projekt budowlany jest zgodny z ustaleniami w/w decyzji o wzizt, a także wymaganiami ochrony środowiska, przepisami techniczno-budowlanymi. Posiada wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia oraz informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia. Projektant, a także sprawdzający do projektu budowlanego dołączył stosowne oświadczenie.
W trakcie postępowania strony wniosły zastrzeżenia do planowanej inwestycji dotyczące: przesłaniania i nasłonecznienia sąsiednich budynków z powodu gabarytów planowanej inwestycji, zachowania powierzchni zielonej, niezapewnienia odpowiedniej liczby miejsc parkingowych, możliwości naruszenia konstrukcji sąsiedniego budynku z powodu głębokich wykopów pod podziemne garaże. Odnosząc się do zarzutów organ podał, że inwestycja jest zgodna z warunkami zabudowy i zagospodarowania terenu, co zostało potwierdzone "opinią urbanistyczną w sprawie zgodności zamierzenia inwestycyjnego..." sporządzoną przez arch. R. K.. Spełnienie warunków w/w decyzji wzizt dotyczy zarówno gabarytów obiektu, jak warunków obsługi komunikacyjnej (określających m.in. wskaźniki do zapewnienia miejsc parkingowych) czy też ochrony i kształtowania terenów zieleni i in. Decyzje o wzizt w przedmiotowej sprawie wydane zostały w okresie obowiązywania miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego m. K. (zatwierdzonego Uchwałą Nr [...] Rady Miasta z dnia [...] listopada 1994r), a zatem nie miały zastosowania w przedmiotowej sprawie przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jak i rozporządzenia ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego plany zagospodarowania przestrzennego (Dz.U.2003r. Nr 164 poz. 1588). Projektowany budynek spełnia wymogi rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75 poz. 690 z późn. zm.), m.in. dotyczące naturalnego oświetlenia, określone w § 13 oraz czasu nasłonecznienia określonego w § 60, w projekcie budowlanym przedstawiono analizę dotyczącą zacieniania i przesłaniania wraz z wnioskami. Co do naruszenia konstrukcji budynków na działkach sąsiednich organ podał, że dokonano rozpoznania warunków hydrogeologicznych i geologiczno-inżynierskich, wydane zostało wymagane przepisami "zawiadomienie o przyjęciu bez zastrzeżeń dokumentacji geologiczno-inżynierskiej" (pismo znak [...] z [...].08.2007r.), a w opracowaniu projektu budowlanego brały udział osoby posiadający odpowiednie uprawnienia w specjalności konstrukcyjno-budowlanej i ponoszą za to odpowiedzialność. Prawidłowość rozwiązań konstrukcyjnych czy technologii wykonawstwa nie jest przedmiotem badania i rozstrzygania przez organ administracji architektoniczno-budowlanej.
Od powyższej decyzji odwołania w terminie złożyli Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" oraz E. i Z. Z.
Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" w swoim odwołaniu zarzuciła, że zaskarżona decyzja jest niezgodna z decyzją wzizt nr [...] z dnia [...].08.1999r z późniejszymi jej zmianami, ponieważ została wydana dla inwestycji na terenie działek ewidencyjnych nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz [...] obręb [...] K., podczas gdy decyzje wzizt zostały wydane dla obszaru bez działki nr [...]. Ponadto zaprojektowane rozwiązanie obsługi komunikacyjnej inwestycji wyłącznie od ul. [...] jest niedopuszczalne i wadliwe, a wydane wcześniej decyzje wzizt w tym zakresie były nieprawidłowe.
E. i Z. Z. (właściciele działki nr [...] obr. [...] K.) w swoim odwołaniu zarzucili, że na ich rzecz wydana została decyzja o wzizt dotycząca budowy budynku mieszkalnego z częścią usługową i biurem na dz. nr [...], [...], [...] obr. [...] K. przy ulicy [...] z wjazdami (dz. Nr [...], [...])" - z dnia [...].05.2006 r. w oparciu o którą zlecili wykonanie projektu budowlanego i ich interesy powinny być uwzględniane przy wydaniu decyzji o wzizt dla sąsiedniej inwestycji. Zarzucili ponadto, że zaskarżone pozwolenie na budowę opiera się na decyzjach wzizt wydanych na podstawie obowiązującego wówczas planu zagospodarowania przestrzennego terenu - przedłużanych aż do końca 2007 r., i zgodnie z zapisem w decyzjach: "(...) wygaśnięcie decyzji następuje z dniem wejścia w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub jego zmiany (...)". W związku z tym moment, gdy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przestał obowiązywać jest zmianą, która powoduje wygaśnięcie tej decyzji. Ponadto odwołujący zarzucili, że charakter inwestycji prowadzi do kolizji z wymaganiami budownictwa wielorodzinnego (układ komunikacyjny, zbyt mała ilość miejsc parkingowych, ograniczenie doświetlenia pomieszczeń mieszkalnych, niewystarczające zapewnienie zieleni, przesłanianie widoku, możliwość odpoczynku dla zamieszkujących teren ludzi. Występuje niezgodność funkcji budynku określonej w decyzjach wzizt - miał mieć funkcję usługową (hotelowo-biurowo-komercyjną) oraz w pozwoleniu na budowę - budynek ma funkcję usługową (biurowo-komercyjną). Zmiana oznacza różnice w zapotrzebowaniu na miejsca parkingowe. Ponadto odwołujący wskazali na kwestie zacienienia ich budynku oraz utrudnienia komunikacyjne.
Decyzją z dnia [...] roku, znak [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, w zw. z art. 104 k.p.a. oraz art. 81 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r., Prawo budowlane (j.t. Dz. U. Nr 156, póz. 1118 z 2006 r.), Wojewoda utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu zwięźle przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania podzielając ustalenia organu l instancji.
Odnośnie zarzutów podnoszonych w odwołaniu wskazano, że inwestycja jest zgodna z warunkami decyzji o wzizt, inwestycją nie został objęty inny teren niż podany w decyzji o wzizt. Co do realizacji zjazdu z drogi publicznej na działce nr [...] w aktach sprawy znajduje się postanowienie z dnia [...].05.2007 r., z którego wynika, że zjazd z ul. [...] został określony w warunkach dot. obsługi komunikacyjnej (pkt 5 załącznika 2 decyzji o wzizt).
Zaprojektowana została wymagana ilość miejsc postojowych na samochody osobowe zgodnie z warunkami decyzji o wzizt - wg wskaźników do 25 miejsc na 10 zatrudnionych i do 12 miejsc na 1000 m2 pow. użytkowej usług (pkt 5 załącznika 2 decyzji). W projekcie przewidziano [...] miejsca parkingowe w podziemnym garażu i [...] miejsc postojowych zewnętrznych przed projektowanym budynkiem od strony ul. [...], co oznacza spełnienie tych warunków. Projektowany obiekt zlokalizowany został w prawidłowych odległościach od dróg, z zachowaniem linii rozgraniczającej ulicę, nie przekraczając wyznaczonej decyzją o wzizt linii zabudowy. Kwestia dotyczący niezgodności funkcji usługowej projektowanego obiektu z funkcją określoną w decyzji o wzizt (również usługową) została wyjaśniona postanowieniem z dnia [...].11.2007 r. znak: [...], poprzez stwierdzenie organu, że "...realizacja obiektu usługowego biurowo-komercyjnego bez funkcji hotelowej jest zgodna z warunkami decyzji o wzizt... funkcja usługowa obiektu pozostaje zachowana".
Odnosząc się do kwestii gabarytów projektowanej inwestycji organ podał, że decyzja o wzizt dla zharmonizowania obiektów sąsiadujących określiła gabaryt obiektu w nawiązaniu do tych wysokości. Projektowany budynek posiada [...] kondygnacji nadziemnych oraz [...] poziomy podziemnych garaży. W projekcie budowlanym wykazano, iż wysokość projektowanego obiektu zharmonizowana jest z otaczającą istniejącą w terenie zabudową (karta 11-15, tom l proj. bud.). Zarzuty odwołania odnoszące się do niespełnienia wymogów określonych dla obszaru [...] nie mogą być uwzględnione w tym postępowaniu ponieważ powołany miejscowy plan ogólny zagospodarowania przestrzennego Miasta K. z dnia [...].11.1994 r. (Uchwała Nr [...] Rady Miasta utracił ważność.
W załączonym do projektu budowlanego opracowaniu wykazano, iż umożliwione jest naturalne oświetlenie pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi (§ 13 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie), ponieważ odległości od istniejących budynków na działkach sąsiednich, są większe od wysokości najwyżej usytuowanych przesłaniających części projektowanego obiektu. Projektowany budynek wg przeprowadzonej analizy nasłonecznienia liczonej w dniach równonocy (21 marca i 21 września) nie ogranicza wymaganego czasu nasłonecznienia 3 godzin w godzinach od 7°° do 17°°, mieszkań w budynkach sąsiednich co oznacza, że zapewniony został wymagany czas nasłonecznienia określony § 60 ww. rozporządzenia. Przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r., § 13 zostały spełnione.
Nie stwierdzono aby projektowany obiekt wprowadzał ograniczenia w istniejącym zagospodarowaniu, zarówno w odniesieniu do działki nr [...] odwołującej się Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]", jak również w odniesieniu do działki pozostałych odwołujących się tj. działki nr [...]. Spełnienie wymogów powołanych wyżej przepisów nie zostało uzależnione od bliżej nieokreślonej przyszłej zabudowy na działce sąsiedniej. Realizacja przedmiotowego obiektu biurowo-komercyjnego nie uniemożliwi przyszłej zabudowy działki skarżących nr [...] zgodnie z wyżej powołanymi przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, jednakże projektowany obiekt może wprowadzić ograniczenia w przyszłym zagospodarowaniu. Przedmiotowa inwestycja jest zgodna z warunkami decyzji o wzizt w zakresie zieleni, a ponadto inwestor uzyskał decyzję z dnia [...].04.2007 r. znak: [...], którą zezwolono na usunięcie kolidującej z inwestycją zieleni.
Z powyższą decyzją nie zgodzili się Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" oraz E. i Z. Z., zaskarżając ją w terminie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.
W skardze Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" podniesione zostały zarzuty:
1) nieprawidłowej obsługi komunikacyjnej projektowanego obiektu, w tym nie zapewnienia wystarczającej ilości miejsc parkingowych;
2) niezgodności z decyzją o wzizt w zakresie wysokości projektowanego budynku, w tym pozbawienia nasłonecznienia.
E. i Z. Z. w swojej skardze podtrzymali zarzuty podniesione w odwołaniu, podnosząc, że:
1) pozwolenie na budowę zostało wydane w oparciu o decyzję wzizt z 1999 roku, która ich zdaniem wygasła;
2) występuje niezgodność funkcji budynku określonej w decyzjach wzizt oraz pozwoleniu na budowę;
3) projektowany obiekt, zdaniem skarżących, może wprowadzić ograniczenia w przyszłym zagospodarowaniu działki nr [...] i uniemożliwić jej przyszłą zabudowę;
4) realizacja spornego obiektu spowoduje paraliż komunikacyjny z uwagi na niedostosowanie do funkcji budynku ilości miejsc parkingowych.
W odpowiedzi na powyższe skargi Wojewoda wniósł o ich oddalenie podtrzymując argumenty podane w swojej decyzji.
Na rozprawie Sąd zarządził połączenie sprawy ze skargi E. i Z. Z. oznaczonej sygn. akt II SA/Kr 346/08 ze sprawą ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" oznaczonej sygn. akt II SA/Kr 345/08, celem ich wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia, na podstawie art. 111 § 1 ustawy -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - oznaczanej dalej jako p.p.s.a.), uprawniony jest bo badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicanru skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady, skutkujące koniecznością uchylenia decyzji, stwierdzeniem jej nieważności bądź wydania decyzji z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" p.p.s.a. powodem uchylenia decyzji jest naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. W myśl wskazanego wyżej art. 135 p.p.s.a., sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, wobec czego jego ingerencja nie musi ograniczać się wyłącznie do decyzji lub aktu bezpośrednio zaskarżonych. W wypadku uwzględnienia skargi, sąd jest obowiązany na podstawie art. 152 p.p.s.a. orzec, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane. Ponadto przyczyny uchylenia zaskarżonej decyzji, stwierdzenia jej nieważności bądź stwierdzenia jej wydania z naruszeniem prawa wymienia art. 145 p.p.s.a. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "b" p.p.s.a. sąd administracyjny uchyla decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
W ocenie Sądu w niniejszej sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy oraz naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Skargi Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" oraz E. i Z. Z. należało zatem uwzględnić.
W kontrolowanym postępowaniu administracyjnym nie można było wydać decyzji o pozwoleniu na budowę w sytuacji, kiedy inwestor legitymował się decyzją ustalającą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, zapadłą na podstawie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity - Dz. U. z 1999 roku, Nr 15, poz. 139 z późniejszymi zmianami) w oparciu o przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Organy administracyjne nie uwzględniły szczególnego charakteru i istoty decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu.
Należy na wstępie wskazać, iż na gruncie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku o zagospodarowaniu przestrzennym decyzja ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu mogła mieć różny charakter, w zależności od tego, czy teren objęty zamierzeniem inwestycyjnym położony był na obszarze, dla którego obowiązywał plan miejscowy zagospodarowania przestrzennego. Jeżeli plan taki obowiązywał, warunki zabudowy i zagospodarowania terenu ustalano w trybie przewidzianym w art. 39 i n. ustawy, przy czym decyzja była wydawana m. in. w oparciu o zapisy planu, określając warunki wynikające z niego (art. 42 ust. 1 pkt 2 tej ustawy). Natomiast w sytuacji braku planu miejscowego, ustalanie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu następowało w trybie szczególnym, przewidzianym przez art. 44 omawianej ustawy. Z powyższego wynika, iż decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w wypadku braku planu stanowiła jego substytut, samodzielnie kształtując stan prawny w zakresie planowania przestrzennego, natomiast jeżeli teren inwestycji był objęty planem miejscowym, taka decyzja w znacznej części stanowiła jedynie informację na temat warunków przewidzianych przez plan miejscowy i - nie tworząc nowego stanu prawnego, a jedynie informując o tym, jak kształtują się przepisy prawa miejscowego w zakresie planowania przestrzennego - miała charakter deklaratywny.
Konieczne jest w tym miejscu zaznaczenie, iż opisana sytuacja, a także charakter decyzji z zakresu urbanistyki uległ zmianie z dniem 11 lipca 2003 roku, kiedy weszła w życie ustawa z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 z późniejszymi zmianami). Decyzje indywidualne, wydawane na gruncie tej ustawy - decyzje o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego (art. 50 i n. ustawy dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym) i decyzje o ustaleniu warunków zabudowy (art. 59 i n. tejże ustawy) zapadają wówczas, gdy teren zamierzenia inwestycyjnego nie jest objęty planem zagospodarowania przestrzennego, mają zatem charakter konstytutywny, kształtując stan prawny terenu, którego dotyczą. Natomiast jeżeli na danym terenie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, inwestycja może być lokalizowana bezpośrednio na jego podstawie, bez wydawania jakiejkolwiek decyzji deklaratywnej w przedmiocie warunków, wynikających z zapisów planu (art. 50 ust. 1 oraz a contrario art. 59 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).
Zapadła zaś w niniejszej sprawie decyzja Prezydenta Miasta, zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę oparta została na decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu nr [...] z dnia [...].08.1999r. znak: [...] (zmienionej w zakresie terminu ważności decyzją nr [...] z [...].11.2001r. znak [...] i decyzją nr [...] z [...].07.2006r. znak [...]) oraz na decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu nr [...] (rozszerzenie decyzji z dnia [...].08.99 nr [...]) z dnia [...].11.1999r. znak [...] (zmienionej w zakresie terminu ważności decyzją nr [...] z [...].11.2001r. znak [...] i decyzją nr [...] z [...].07.2006r. znak [...]).
Wyżej wymienione decyzje oparte były na Miejscowym Planie Ogólnym Zagospodarowania Przestrzennego Miasta, uchwalonego Uchwałą Nr [...] Rady Miasta z dnia [..] listopada 1994 roku, zmieniającą uchwałę w sprawie miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Miasta (Dz. Urz. Woj. [...] Nr 24, poz. 108). Z powyższego wynika, iż plan miejscowy, który legł u podstaw decyzji z dnia z dnia [...] września 2002r, został uchwalony jeszcze pod rządami ustawy z dnia 12 lipca 1984 roku o planowaniu przestrzennym (t. j. - Dz. U. z 1989 roku, Nr 17, poz. 99 z późn. zm.). Ustawa z 1984 roku została uchylona przez przepis art. 74 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku o zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. - Dz. U. z 1999 roku, Nr 15, póz. 139 z późn. zm.), która weszła w życie w dniu 1 stycznia 1995 roku (art. 75 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym). Ustawa z 1994 roku przewidywała w przepisie art. 67 ust. 1 utratę mocy miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, obowiązujących w dniu jej wejścia w życie. Pierwotnie przepis ten stanowił, iż owe plany tracą moc po upływie 5 lat od dnia wejścia w życie ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, jednakże ostatecznie, w brzmieniu ustalonym ustawą z dnia 21 grudnia o zmianie ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 154, poz. 1804) termin ten został przedłużony do 8 lat. Z uwagi na fakt, iż ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym weszła w życie - w myśl jej art. 75 - z dniem 1 stycznia 1995 roku, uchwalone wcześniej miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego utraciły moc po upływie ośmiu lat od tej chwili, a zatem z dniem 2 stycznia 2003 roku. Oznacza to, iż z tym dniem roku plan miejscowy, będący podstawą decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...] września 2002r. utracił moc.
Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę stanął na stanowisku, iż po dniu 1 stycznia 2003 roku decyzje ustalające warunki zabudowy i zagospodarowania terenu wydane w niniejszej sprawie należy uznać za odwołujące się do nieaktualnego już brzmienia przepisów prawa miejscowego. Co więcej, skoro wolą ustawodawcy było wyeliminowanie od tego momentu z obrotu prawnego przepisów prawa miejscowego w zakresie planowania przestrzennego, wydanych przed dniem 1 stycznia 1995 roku, to nie można zaakceptować sytuacji, w której decyzje wydane na podstawie takich przepisów, w istocie mające wobec nich funkcję wtórną, informujące o ich treści, mogą po dniu 1 stycznia 2003 nadal stanowić podstawę do lokalizacji inwestycji i ubiegania się o pozwolenie na budowę. Sąd uznał bowiem, że takie założenie w istocie przedłużyłoby obowiązywanie zapisów formalnie już uchylonego planu miejscowego, co sprzeczne byłoby z zamierzeniem ustawodawcy. W tej sytuacji wydanie pozwolenia na budowę na podstawie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, odzwierciedlającej nieaktualny stan prawny, uznać należy za naruszenie prawa materialnego, bezspornie mające wpływ na wynik postępowania administracyjnego. Wobec tego zaskarżona decyzja Wojewody, utrzymująca w mocy takie rozstrzygnięcie, podlegała uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" p.p.s.a. Natomiast decyzja Prezydenta Miasta musiała zostać uchylona na w ramach kompetencji Sądu, zakreślonych przepisem art. 135 p.p.s.a.
W kontrolowanym postępowaniu miały również miejsce uchybienia prowadzące do naruszenia prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jest zasada czynnego udziału stron w postępowaniu, wyrażona w art. 10 k.p.a. Na jej podstawie organy administracji publicznej obowiązane są w każdej sprawie ustalić krąg podmiotów, którym przysługuje przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a., a następnie umożliwić tym osobom czynny udział w postępowaniu. Wynika stąd konieczność skutecznego zawiadomienia stron o wszczęciu postępowania, możliwości zapoznania się z aktami sprawy, wyrażenia własnego stanowiska oraz doręczenia im zapadłych w sprawie postanowień i decyzji. Wskazać należy, iż naruszenie tej zasady poprzez pominięcie którejkolwiek ze stron stanowi podstawę weryfikacji ostatecznej już decyzji administracyjnej w drodze wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.), natomiast na etapie kontroli sądowoadministracyjnej obliguje sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji, jak wskazano to powyżej.
W kontrolowanym postępowaniu administracyjnym zasada czynnego udziału stron została naruszona. Organy od samego początku traktowały jako jego strony U. i K. K., oraz M. B., w decyzji z dnia [...] grudnia 2007 roku zostali oni wskazani jako jej adresaci. W aktach administracyjnych natomiast brak zwrotnego potwierdzenia odbioru przez nich decyzji l instancji, co oznacza, że organ nie doręczył im zapadłej w sprawie decyzji. W związku z tym na tym etapie postępowania nie mieli oni zapewnionej możliwości udziału w postępowaniu administracyjnym, poprzez złożenie odwołania i przedstawienie zarzutów. Ponieważ nastąpiło to bez ich winy, okoliczność ta stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, zaś na etapie postępowania sądowoadministracyjnego - powoduje konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji. Pominięcie ich na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego, daje możliwość, w oparciu o art. 135 p.p.s.a.- uchylenia na tej podstawie decyzji organu pierwszej instancji.
W związku z zaistnieniem podstawy z art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" oraz lit. "b" p.p.s.a. odnoszenie się do pozostałych zarzutów podniesionych w skargach stało się bezprzedmiotowe ponieważ podniesione zarzuty odnoszą się do zgodności decyzji o pozwoleniu na budowę z przepisami zagospodarowania przestrzennego - planu miejscowego, które utraciły moc, w tym opartych na nich decyzjach o warunkach zabudowy i zagospodarowania przestrzennego.
W ponownie prowadzonym postępowaniu administracyjnym organy administracji architektoniczne - budowlanej winny w szczególności uwzględnić istotę decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, deklarujących treść zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, które utraciły moc, a także winny zapewnić możliwość czynnego udziału wszystkim stronom postępowania.
Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w pkt l, II sentencji wyroku, za podstawę biorąc art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" oraz lit. "b" p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. oraz art. 152 p.p.s.a. W związku z wyrzeczeniem, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana należało w pkt III sentencji umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o wstrzymanie jej wykonania.
O kosztach postępowania sądowoadministracyjnego orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. oraz art. 205 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło