II SA/Kr 195/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Głowacki / spr. / Sędziowie WSA Renata Czeluśniak WSA Aldona Gąsecka-Duda Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lipca 2008 r. sprawy ze skargi W.L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [....] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki; I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącego W.L. 100 / sto / złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2007 roku, znak [...], Prezydent Miasta, jako podstawę prawną wskazując art. 113 §1 oraz art. 123 §1 k.p.a., orzekł o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej w decyzji z dnia [...].09.2006r. nr [...] w sprawie ustalenia, warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym, wjazdem oraz infrastrukturą techniczną, przy ul. [...] w K. Sprostowania dokonano w ten sposób, że na stronie drugiej decyzji w wierszach 18-22 zamiast słów: "w odniesieniu do podniesionej przez SKO kwestii nie doręczenia stronom uzgodnienia zarządcy drogi należy wyjaśnić, iż postanowienie ZD[...] z dnia [...].10.2005r. znak: [...] zostało przekazane stronom przy piśmie Wydziału Architektury [...] z dnia [...].06.2005r. (o czym świadczą znajdujące się w aktach sprawy karty nr 44 i 45 oraz zwrotne poświadczenia odbioru tego pisma -karty nr 44a - 44f)" wpisano słowa: "w odniesieniu do podniesionej przez SKO kwestii nie doręczenia stronom uzgodnienia zarządcy drogi należy wyjaśnić, iż postanowienie ZD[...] z dnia [...].04.2005r. znak: [...] Wydział Architektury [...] wyjaśnia, iż powyższe postanowienie rozesłał Zarząd Dróg [...], co zaznaczono w w/w postanowieniu wierszu 54 ". W uzasadnieniu organ wskazał, iż powyższa omyłka ma charakter oczywistego błędu pisarskiego, powstałego przy sporządzeniu tekstu decyzji, a polegającego na wpisaniu fragmentu tekstu z treści innej decyzji, której akta postępowania były mniej obszerne. Z powyższym postanowieniem nie zgodził się W. L. wnosząc w terminie zażalenie i domagając się uchylenia postanowienia o sprostowaniu. Skarżący podniósł, iż zaskarżone postanowienie narusza art. 110 k.p.a. oraz 113 § 1 k.p.a. Uzasadniając powyższe wskazał, że organ administracji publicznej, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili doręczenia, a zaskarżone postanowienie zmienia zasadniczo wywody organu l instancji, co do kwestii nie doręczenia stronom uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy z Zarządem Dróg [...]. W pierwotnej wersji dokumentu Prezydent Miasta utrzymywał, że postanowienie Zarządu Dróg [...] zostało przekazane stronom i powoływał się na zwrotne potwierdzenia odbioru pisma z podaniem ich numeracji. W postanowieniu o sprostowaniu oczywistej pomyłki Prezydent Miasta wycofał się z istnienia w aktach sprawy dowodu potwierdzającego doręczenie postanowienia stronom. W. L. powołał się również na pogląd SKO w [...], wyrażony w postanowieniu z dnia [...].12.2005r. nr [...], iż sprostowaniu w trybie art. 113 § 1 k.p.a. mogą podlegać jedynie wadliwości nieistotne, a nie kwestie merytoryczne, czyli błędy i omyłki istotne, których dopuszczono się w stosowaniu prawa. Postanowieniem z dnia [...] roku, znak [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 123 § 1 k.p.a. i art. 144 k.p.a. oraz art. 113 § 1 k.p.a. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało zaskarżone postanowienie w mocy. Organ odwoławczy w uzasadnieniu wskazał między innymi, że zawarta w decyzji z dnia [...].09.2006r. omyłka polega na błędnym podaniu sposobu doręczenia stronom postępowania postanowienia zarządcy drogi, uzgadniającego projekt decyzji o warunkach zabudowy. Konieczność ustalenia, czy postanowienie to w ogóle zostało doręczone, wynikała natomiast z decyzji SKO w [...] z dnia [...].12.2005r. nr [...] (karta nr 228-229 akt głównych), przy czym w swym rozstrzygnięciu Kolegium wskazało, iż chodzi o postanowienie zawierające uzgodnienie Zarządu Dróg [...] z dnia [...].04.2005r. i takie też postanowienie znajduje się w aktach sprawy. Kwestia, w przedmiocie której dokonano sprostowania decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...].09.2006r. ma znacznie drugorzędne dla rozstrzygnięcia sprawy ustalenia warunków zabudowy. Jak wynika z akt sprawy, po wydaniu przez Kolegium ([...].12.2005r.) decyzji uchylającej poprzednie rozstrzygnięcie organu l instancji o ustaleniu warunków zabudowy, została sporządzona nowa analiza urbanistyczno-architektoniczna (25.04.2006r. -karta nr 268) oraz został sporządzony nowy projekt decyzji o warunkach zabudowy. Projekt ten został uzgodniony z zarządcą drogi w zakresie obszaru przyległego do drogi publicznej, poprzez wydanie, przez działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta, Zastępcę Dyrektora Zarządu Dróg [...], kolejnego postanowienia z dnia [...].06.2006r, nr [...] (karta nr 298). W zaskarżonym postanowieniu z dnia [...] czerwca 2007r organ l instancji prawidłowo dokonał sprostowania swego rozstrzygnięcia z zachowaniem zasad przewidzianych w art. 113 § 1 k.p.a. tj. wykazał oczywistość oraz charakter zaistniałej omyłki. Z powyższym postanowieniem nie zgodził się W. L. zaskarżając je w terminie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, domagając się stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego postanowienia Prezydenta Miasta oraz zasądzenia kosztów postępowania. Uzasadniając powyższe skarżący zarzucił, iż zaskarżone postanowienie rażąco narusza art. 110 i art. 113 § 1 k.p.a. Powtarzając argumenty zawarte w swoim zażaleniu wskazał, że organ administracji publicznej, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili doręczenia, natomiast kwestionowane postanowienie zmienia stanowisko organu l instancji, wyrażone w kwestii doręczenia stronom postępowania postanowienia zarządcy drogi uzgadniającego projekt decyzji o warunkach zabudowy. Ponadto skarżący zaznaczył, iż sprostowaniu mogą podlegać jedynie uchybienia o charakterze nieistotnym dla rozstrzygnięcia, natomiast takiemu sprostowaniu nie mogą podlegać błędy i omyłki istotne, których dopuszczono się przy stosowaniu prawa, w szczególności co do ustalenia stanu faktycznego sprawy, jego kwalifikacji prawnej oraz konsekwencji zastosowania określonej normy prawnej. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w decyzji odwoławczej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - oznaczanej dalej jako p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady, skutkujące koniecznością uchylenia decyzji, stwierdzeniem jej nieważności bądź wydania decyzji z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" p.p.s.a. powodem uchylenia decyzji jest naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. W myśl wskazanego wyżej art. 135 p.p.s.a., sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, wobec czego jego ingerencja nie musi ograniczać się wyłącznie do decyzji lub aktu bezpośrednio zaskarżonych. Skarga jest uzasadniona wobec czego Sąd uchylił zarówno zaskarżone postanowienie, jak i poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji. Kontrolowane postępowanie administracyjne odnosi się do sprostowania części uzasadnienia decyzji o wzizt. Zgodnie z brzmieniem art. 113 k.p.a. organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Niniejsza sprawa dotyczy "innej oczywistej omyłki", a nie pomyłki pisarskiej, gdyż jak wskazuje organ odwoławczy z treści prostowanej części uzasadnienia decyzji o wzizt wynika, że w decyzji wyrażono pewne twierdzenia przez przeoczenie, a "błędna" treść odpowiada w zasadzie treści innej decyzji wzizt, chociaż ten fragment również nie pozostał w wersji pierwotnej. W prostowanym fragmencie jest odesłanie do numerów kart, których nie ma w ogóle w aktach prostowanej sprawy. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podzielił stanowisko, że pojęcie "innej oczywistej omyłki" z art. 113 k.p.a. powinno być rozumiane ściśle, w sposób zawężający. W doktrynie prawa administracyjnego oraz judykaturze dominuje również utrwalony pogląd, że pojęcie to powinno być interpretowane w sposób ścisły, a nie rozszerzający. Wykładnia taka ma chronić strony przed bezzasadnym korzystaniem z urzędu z możliwości sprostowania. Przedmiotem sprostowania nie mogą być mylne ustalenia faktyczne organu administracji lub mylne zastosowanie przepisu prawnego. Wydane w trybie art. 113 k.p.a. postanowienie o sprostowaniu decyzji (będące reakcją organu l instancji na odwołanie strony), nie noszące jednak cech sprostowania, potraktowane natomiast przez organ jako «integralna część zaskarżonej decyzji», uzasadnia stwierdzenie nieważności decyzji przez NSA" (por. wyrok NSA z dnia 4 maja 1988 r., III SA 1466/87, OSP 1990, z. 11-12, poz. 398 z aprobującą glosą W. Tarasa). Ponadto dominuje pogląd, że nie mogą podlegać sprostowaniu w trybie przewidzianym w art. 113 § 1 k.p.a. błędy i omyłki istotne, których dopuszczono się w stosowaniu prawa, a więc co do ustalenia obowiązującego prawa, stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej oraz ustalenia konsekwencji prawnych zastosowania określonej normy prawnej. Niedopuszczalne jest również obejmowanie instytucją sprostowania omyłek popełnionych przez organ administracji publicznej w określeniu okoliczności mogących rzutować na ocenę legalności decyzji kończącej konkretne postępowanie (por. wyrok NSA z dnia 20 lutego 2001 r., IV SA 2746/98, ONSA 2002, nr 2, poz. 77). W tym miejscu należy również przytoczyć wyrok NSA z dnia 22 stycznia 1997 r., SA/Ka 2714/95, PG 1998, nr 3, poz. 33, zgodnie z którym "tryb rektyfikacji decyzji administracyjnych, ustanowiony w art. 113 § 1 k.p.a., przewidziany jest dla nieistotnych wadliwości. W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę prostowana omyłka jest istotna, bo dotyczy ustalenia stanu faktycznego i kwestii sposobu doręczenia postanowienia uzgadniającego. Ponadto okoliczność dotycząca doręczenia postanowienia uzgadniającego została zawarta w ustalonym przez organ stanie faktycznym. Powyżej wskazany pogląd o wąskim rozumieniu pojęcia "omyłki", który Sąd podziela, prowadzi do wniosku, że przedmiotem sprostowania nie mogą być mylne ustalenia faktyczne organu administracji. Kwestia czy prostowana okoliczność jest w rzeczywistości poparta dokumentami znajdującymi się w aktach postępowania administracyjnego oraz czy postanowienie uzgadniające doręczono prawidłowo jest bez znaczenia dla oceny możliwości dokonania sprostowania. Bez znaczenia prawnego jest również fakt wydania "nowego" postanowienia uzgadniającego, ponieważ w niniejszym postępowaniu badana jest kwestia dopuszczalności sprostowania decyzji o wzizt a nie jej legalność. W związku z tym, że organy w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym naruszyły art. 113 § 1 k.p.a. dokonując rozszerzającej wykładni tego przepisu, zaskarżone postanowienie jak i poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta, podlegają uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" p.p.s.a. Postanowienie Prezydenta Miasta musiało zostać uchylone w ramach kompetencji Sądu, zakreślonych przepisem art. 135 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku, za podstawę biorąc art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. O kosztach postępowania sądowoadministracyjnego orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.