II SA/Wa 464/08
WyrokWSA w Warszawie2008-08-11
Skład orzekający: Ewa Kwiecińska, Anna Mierzejewska, Janusz Walawski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania, wydane na podstawie wadliwie przeprowadzonego doręczenia zastępczego, jest zgodne z prawem?Ratio decidendi
Sąd uznał, że doręczenie zastępcze, o którym mowa w art. 44 Kodeksu postępowania administracyjnego, zostało przeprowadzone wadliwie. Kluczowe jest kompleksowe stosowanie tego przepisu, uwzględniające wszystkie jego paragrafy, a nie tylko sam fakt przechowywania pisma przez pocztę i upływ czternastu dni od pierwszego awizowania. W związku z tym, rozkaz personalny nie wszedł do obrotu prawnego, a odwołanie zostało wniesione w terminie.Stan faktyczny
Skarżący S. D. został zwolniony ze służby w Policji rozkazem personalnym. Przesyłka z rozkazem została awizowana, a następnie zwrócona do nadawcy z powodu nieodebrania. Komendant Główny Policji stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, uznając rozkaz za skutecznie doręczony w trybie doręczenia zastępczego. Skarżący wniósł skargę do WSA, twierdząc, że rozkaz został mu doręczony osobiście i odwołanie złożył w terminie.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Komendanta Głównego Policji i określono, że nie podlega ono wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Sędziowie WSA Anna Mierzejewska, Janusz Walawski (spr.), Protokolant Marek Kozłowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 sierpnia 2008 r. sprawy ze skargi S. D. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie 2. określa, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu
Komendant Główny Policji, działając na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) w dniu [...] stycznia 2008 r. wydał postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania przez S. D. od rozkazu personalnego o zwolnieniu ww. ze służby w Policji.
W uzasadnieniu postanowienia organ podał, że S. D. rozkazem personalnym nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] września 2007 r. został zwolniony ze służby w Policji. Rozkaz ten został przesłany na adres domowy policjanta, za zwrotnym potwierdzeniem odbioru. Przesyłkę awizowano 4 i 12 października 2007 r. Po upływie terminu przechowywania przesyłki w placówce pocztowej została ona zwrócona do Komendy Wojewódzkiej Policji w K. Zaskarżony rozkaz personalny, stosownie do postanowień art. 42-44 § 1 pkt 1 Kpa, został uznany za doręczony w dniu 18 października 2007 r., tj. po upływie czternastu dni od daty pierwszego zawiadomienia.
S. D. w dniu 6 grudnia 2007 r. (data stempla pocztowego na kopercie) wniósł, za pośrednictwem Komendanta Wojewódzkiego Policji w K., odwołanie od przedmiotowego rozkazu personalnego do Komendanta Głównego Policji. Z zestawienia dat uznania decyzji za doręczoną i daty wniesienia odwołania wynika, że zostało ono złożone z przekroczeniem 14 dniowego terminu, określonego w art. 129 § 3 Kpa.
Postanowienie Komendanta Głównego Policji stało się przedmiotem skargi wniesionej przez S. D. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący podał, że zachował termin do złożenia odwołania od rozkazu personalnego o zwolnieniu go ze służby w Policji, ponieważ rozkaz ten został mu doręczony osobiście w Komendzie Wojewódzkiej Policji w K. w dniu 22 listopada 2007 r., natomiast odwołanie złożył w dniu 6 grudnia 2007 r. W związku z powyższym wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie odwołania do rozpoznania Komendantowi Głównemu Policji, ewentualnie o przywrócenie terminu do jego wniesienia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
W rozpoznawanej sprawie, organ, powołując się na dokumenty znajdujące się w aktach sprawy, tj. adnotacje urzędu pocztowego o dwukrotnym awizowaniu przesyłki odpowiednio na kopercie zawierającej decyzję o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji i na zwrotnym potwierdzeniu jej odbioru, uznał, że doszło do doręczenia zastępczego, określonego w art. 44 Kpa.
Zgodnie z § 1 tego przepisu, w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43:
1) poczta przechowuje pismo przez okres czternastu dni w swojej placówce pocztowej – w przypadku doręczania pisma przez pocztę,
2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) – w przypadku doręczenia pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ.
Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adwokata (§ 2).
W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia.
Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (§ 4).
Zdaniem Sądu, powyżej przytoczony przepis należy interpretować kompleksowo, tzn., że ocena spełnienia się skutku prawnego, o którym mowa w § 4 może być dokonana wyłącznie na podstawie związku tego przepisu z § 1, a więc w oparciu o stwierdzenie, że pismo było przechowywane przez pocztę przez okres czternastu dni w jej placówce pocztowej i musi być ono powiązane z ustaleniem, że spełnione zostały w okresie biegu tego terminu wszystkie pozostałe warunki wynikające zarówno z § 2, jak i § 3 przedmiotowego przepisu.
Za taką wykładnią przemawia budowa art. 44 Kpa. Po pierwsze, do § 1 nawiązuje wprost § 2, a z kolei do tego paragrafu nawiązuje paragraf kolejny. Po drugie, § 4 określa wyłącznie dzień, który przyjmuje się za termin doręczenia pisma, pomimo jego faktycznego nieodebrania przez adresata oraz postanawia, jak należy z nim postąpić. Po trzecie, przy założeniu, że domniemanie prawne doręczenia pisma wiąże się tylko z upływem przewidzianego czasu jego przechowywania w placówce pocztowej, wówczas należałoby stwierdzić, że zbędne są regulacje zawarte w § 2 i 3 art. 44 Kpa.
Podkreślić należy, że każdy przepis spełnia określoną rolę i nie może być on pomijany, chyba, że wynika to wprost z innego przepisu. Jakiekolwiek odstępstwo od zasad przewidzianych dla doręczenia zastępczego może wywołać określone skutki procesowe, jak też w sferze prawa materialnego.
Zdaniem Sądu, pisma nie można uznać za doręczone w rozumieniu art. 44 § 4 Kpa, w sytuacji, gdy powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki zostanie pozostawione adresatowi w miejscu, o którym mowa w § 2 przedmiotowego przepisu, przed upływem terminu przewidzianego na jej podjęcie, określonego w pierwszym zawiadomieniu.
Zgodnie z art. 57 § 1 Kpa, jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu.
Do obliczania tak określonego terminu poprzedzającego możliwość dokonania powtórnego zawiadomienia, nie wlicza się dnia, w którym dokonano pierwszego zawiadomienia.
W rozpoznawanej sprawie Sąd uznał, że organ odwoławczy w sposób wadliwy dokonał interpretacji art. 44 Kpa uznając, że został spełniony warunek z § 4 tego przepisu, tj. fakt dwukrotnego awizowania przesyłki i upływ 14 dni od jej pierwszego awizowania.
Ponadto z akt sprawy nie wynika, w jaki sposób doszło do powtórnego awizowania przesyłki, bowiem na kopercie co prawda jest adnotacja o jej powtórnym awizowaniu, ale brak jest tego potwierdzenia na druku dowodu doręczenia.
Reasumując stwierdzić należy, że odwołanie zostało wniesione od rozkazu personalnego, który nie wszedł do obrotu prawnego.
Organ rozpoznając ponownie sprawę, powinien przede wszystkim ustalić, czy przedmiotowy rozkaz personalny wszedł do obrotu prawnego w dniu 22 listopada 2007 r., na który to dzień wskazuje skarżący i czy złożone przez niego w dniu 6 grudnia 2007 r. odwołanie zostało wniesione z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 129 § 2 Kpa.
Sąd nie badał kwestii związanych z rozkazem personalnym o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji, o co wnosił skarżący, gdyż nie były one związane z rozpoznawaną sprawą.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c i art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.153, poz. 1270 z późn. zm.) orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło