I FZ 474/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Sędzia NSA Juliusz Antosik po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia Z. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 września 2008 r., sygn. akt VIII SA/Wa 161/08 w zakresie prawa pomocy w sprawie ze skargi Z. C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 17 marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 12 września 2008 r., sygn. akt VIII SA/Wa 161/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił skarżącemu – Z.C. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Sąd na wstępie swoich rozważań przedstawił treść oświadczeń strony skarżącej. Wynikało z nich, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Miesięczny dochód małżonków z tytułu emerytury to kwota 2.737,84 zł netto. Zestawiając miesięczne koszty bieżącego utrzymania skarżący wskazał, że wydatki na czynsz, energię, gaz, telefon stacjonarny i komórkowy, Internet , bilety ZTM oraz leki stanowią sumę 1.124 zł, pozostała kwota to 1.489 zł. Do wniosku załączył wyciągi z rachunków bankowych potwierdzające, że na konto wnioskodawcy i jego żony wpływa emerytura we wskazanej wysokości. Ponadto z wyciągów tych wynika, że debet na rachunku żony wnioskodawcy wynosi 3.654 zł natomiast na rachunku wnioskodawcy 557 zł. Wskazując na powyższy debet bankowy oraz wysokość wydatków na bieżące utrzymanie skarżący stwierdził, że są to okoliczności uniemożliwiające poniesienie kosztów związanych z udziałem w sprawie. Jako jedyny majątek skarżący wymienił mieszkanie spółdzielcze. Rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy Sąd I instancji doszedł do przekonania, że w sprawie nie zaistniały przesłanki do jego pozytywnego rozstrzygnięcia. W jego ocenie, skarżący nie wskazał żadnych okoliczności, które uniemożliwiałyby mu uiszczenie wpisu sądowego w niniejszej sprawie. Okoliczności takich nie przywołał również w sprzeciwie. Skarżący wniósł zażalenie na to postanowienie. W jego uzasadnieniu wskazał, że koszty związane z prowadzeniem sprawy, będącej przedmiotem jego skargi, uniemożliwiają uiszczania dalszych kosztów postępowania. Ponadto zarzucał, podobnie jak we wcześniejszych pismach, że egzekucja należności pieniężnych z odprawy emerytalnej jak i nagrody jubileuszowej jest bezprawna. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wyjaśnić, że okoliczności, które podnosi skarżący na etapie całego postępowania sądowego, mające świadczyć o zasadności wniesionej skargi, pozostają poza zainteresowaniem sądu administracyjnego na etapie przeprowadzania oceny wniosku o przyznanie prawa pomocy. W tym zakresie sąd uwzględnia jedynie te okoliczności o których mowa w art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.) Stosownie do treści tego przepisu, osobie fizycznej prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, jeżeli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wykazanie okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy należy do obowiązku podmiotu ubiegającego się o przyznanie tego prawa. Do sądu rozpatrującego wniosek w przedmiocie prawa pomocy, należy zaś ocena czy okoliczności takie zachodzą. Należy jednocześnie zaznaczyć, że przyznanie bądź odmowa przyznania prawa pomocy winna zawsze wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: 1) kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania, 2) aktualnej kondycji finansowej strony. W tym kontekście należy podkreślić, że w oświadczeniach majątkowych wskazano, że miesięczne dochody skarżącego oraz jego współmałżonki pochodzą z emerytury i kształtują się na poziomie 2.737,84 zł netto. Co prawda, na przedstawionych rachunkach bankowych widnieje debet, jednakże należy pamiętać, że zobowiązania cywilnoprawne traktować należy na równi z kosztami sądowymi. A zatem wnioskodawca winien wkalkulować kwotę 200 zł należnych kosztów sądowych w poczet bieżących wydatków. Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.