I OW 62/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Wiśniewska, Sędziowie NSA Marek Stojanowski (spr.), Joanna Banasiewicz, Protokolant Kamil Wertyński, po rozpoznaniu w dniu 3 września 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku [...] Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w K. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy [...] Zarządem Melioracji i Urządzeń Wodnych w K. a Starostą K. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpatrzenia wniosku S. F. o zmianę klasyfikacji gruntu części działki nr [...], położonej w gminie K. postanawia: 1. wskazać Starostę K. jako organ właściwy do rozpatrzenia wniosku; 2. zasądzić od Starosty K. na rzecz [...] Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w K. kwotę 340 złotych (trzysta czterdzieści) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 8 lutego 2008r. S. F. zwrócił się do Starostwa Powiatowego w K. z wnioskiem o zmianę użytku [...], w działce nr [...] w gminie K., obręb ewidencyjny R. przez dopisanie klasy gruntu [...], co zwalniałoby go z obowiązku płacenia podatku za ten grunt. Starosta K. postanowieniem z dnia [...], przekazał według właściwości do [...] Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w K. wniosek S. F. celem sporządzenia dokumentacji, tj. projektu rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami rzeki [...] od gruntów wnioskodawcy na odcinku działki nr [...], która to dokumentacja posłuży do wydania decyzji ustalającej linię brzegową a następnie do zmiany w operacie ewidencji gruntów. Zażalenie na to postanowienie wniósł [...] Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postanowieniem z dnia [...] umorzyło postępowanie zażaleniowe uznając, że [...] Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych nie jest stroną postępowania. Wnioskiem z dnia 6 maja 2008 r., Dyrektor [...] Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w K. złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosek o rozstrzygniecie sporu o właściwość między [...] Zarządem Melioracji i Urządzeń Wodnych w K. a Starostą K. poprzez orzeczenie, że organem właściwym do rozpoznania podania S. F. o zmianę klasyfikacji gruntu w działce w [...] położonej w gminie K. obręb ewidencyjny R., jest Starosta K. Wskazano, że zaliczenie działki gruntu do odpowiedniej klasy gruntu nie należy do zadań [...] Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych, lecz do zadań Starostwa, do którego słusznie zwrócił się S. F.. Ponadto zwrócono uwagę, że Starosta K. nie ma uprawnień do "zlecania" [...] Zarządowi Melioracji i Urządzeń Wodnych sporządzenia projektu rozgraniczenie gruntów pokrytych wodami rzeki [...] od gruntów wnioskodawcy. S. F. nie wnosił bowiem o rozgraniczenie swojej działki z rzeką, zaś gdyby taki wniosek zgłosił - zgodnie z art. 15 ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2005r. nr 239 poz. 2019 ze zm.), powinien sam przedłożyć projekt rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami od gruntów przyległych. W odpowiedzi na wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość Starosta K. podniósł, że kierując się w postępowaniu administracyjnym zasadą wyrażoną w art. 9 k.p.a., uznał , iż przedmiotowa sprawa powinna być załatwiona w trybie przepisów powołanej ustawy Prawo wodne, dotyczące ustalenia linii brzegu. W ocenie organu, sama treść wniosku niezorientowanego w przepisach prawa wnioskodawcy nie przesądza o toku postępowania administracyjnego. Zdaniem Starosty zarzut stawiany przez [...] Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych, że wnioskodawca nie wnosił o rozgraniczenie swojej działki z rzeką jest bezzasadny, a błędne jest stwierdzenie, że gdyby taki wniosek zgłosił sam musiałby przedłożyć projekt rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami od gruntów przyległych, skoro z powołanej ustawy Prawo wodne jednoznacznie wynika, że, jeżeli ustalenie linii brzegu następuje w związku z trwałym zajęciem przez wody płynące w sposób naturalny, gruntu niestanowiącego własności właściciela wody, koszty projektu rozgraniczania gruntu ponosi właściciel wody (art. 15 ust. 3 pkt 12 ustawy Prawo wodne). Organ wskazał, że wnioskodawca nie musi wiedzieć, jakim trybem ma być załatwiona jego sprawa, dlatego też w tej sytuacji to organ – Starosta K. – biorąc pod uwagę obowiązujące przepisy prawa, zdecydował, że w pierwszej kolejności należy określić granice zajęte przez rzekę [...], a w następnie, jeżeli będą ku temu przesłanki, zobowiązać wnioskodawcę do dostarczenia dokumentów od klasyfikatora na pozostały grunt. Starosta K. podkreślił, że bez dokumentacji o której mowa w art. 15 ust 3 powołanej ustawy Prawo wodne nie jest władny właściwie rozpatrzyć wniosku S. F. i w dalszym ciągu stoi na stanowisku, że skoro woda płynąca trwale zajęła grunt niestanowiący własności właściciela wody to zgodnie z art.15 ust. 12 powołanej ustawy Prawo wodne, koszty projektu o którym mowa w art. 15 ust 3 tej ustawy powinien ponieść właściciel wody. Wskazano, że dokumentacja będzie podstawą do wydania przez Starostę K. decyzji orzekającej o ustaleniu linii brzegowej pomiędzy nieruchomościami wnioskodawcy a gruntami Skarbu Państwa. W piśmie z dnia 4 sierpnia 2008 r. Dyrektor [...] Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w K. podniósł kwestię postanowienia Starosty K. z dnia [...] o przekazaniu sprawy według właściwości, wskazując, że Starosta K. w sposób dowolny i nie poparty żadnym materiałem dowodowym uznał, że część działki nr [...] jest trwale zajęta przez wody rzeki [...] i zlecił [...] Zarządowi Melioracji i Urządzeń Wodnych w K. sporządzenie dokumentacji projektu rozgraniczenia gruntów rzekomo pokrytych wodami rzeki [...] od gruntów wnioskodawcy na działce nr [...]. Zwrócono uwagę, ze tego rodzaju załatwienie sprawy przez Starostę K. nie znajduje oparcia w przepisie art. 65 §1 k.p.a., który reguluje jedynie przekazanie podania przez organ niewłaściwy do organu właściwego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: na podstawie art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), z zastrzeżeniem art. 22 § 1 k.p.a., sądy administracyjne rozpoznają spory o właściwość powstałe pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Przez spór o właściwość, o którym mowa w art. 4 wskazanej wyżej ustawy należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy administracji publicznej uważają się za właściwe w sprawie (spór pozytywny) lub też każdy z organów uważa się za niewłaściwy (spór negatywny). W rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia ze sporem negatywnym powstałym pomiędzy [...] Zarządem Melioracji i Urządzeń Wodnych w K. a Starostą K. w sprawie z wniosku S. F. o zmianę klasyfikacji gruntu. Wskazać należy, że zgodnie z art. 7d pkt 1 ustawy z dnia 17 maja 1999 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r. , Nr 240, poz. 2027), do zadań starosty należy w szczególności prowadzenie powiatowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, w tym ewidencji gruntów i budynków, gleboznawczej klasyfikacji gruntów i geodezyjnej ewidencji sieci uzbrojenia terenu oraz dysponowanie środkami powiatowego Funduszu Gospodarki Zasobem Geodezyjnym i Kartograficznym. Zatem, skoro staroście zostały zlecone zadania administracji rządowej z zakresu prowadzenia powiatowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, w tym ewidencji gruntów i budynków, gleboznawczej klasyfikacji gruntów i geodezyjnej ewidencji sieci uzbrojenia terenu oraz dysponowanie środkami powiatowego Funduszu Gospodarki Zasobem Geodezyjnym i Kartograficznym, to uznać należy, że do załatwienia wniosku S. F.o zmianę klasyfikacji gruntu właściwym był Starosta K. Należy w tym miejscu podkreślić, że Starosta K. nie był uprawnionym ani do dowolnego interpretowania treści wniosku złożonego przez S. F., ani do domyślania się intencji składającego przedmiotowy wniosek, co jednak w niniejszej sprawie uczynił. Argumentem przemawiającym za takim postępowaniem nie może być podniesiona przez organ okoliczność, że wnioskodawca jest niezorientowany w przepisach prawa. W przypadku bowiem nasuwających się wątpliwości i niejasności co do treści złożonego wniosku oraz mając na uwadze okoliczność, że ostatecznie dysponentem wniosku jest strona go składająca, Starosta K. powinien zwrócić się do wnioskodawcy o sprecyzowanie złożonego wniosku, a następnie, stosownie do jego treści, podjąć określone prawem kroki. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 15 § 2 w związku z art. 200 i art. 64 § 3 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wskazał Starostę K. jako organ właściwy do rozpatrzenia sprawy.