VII SA/Wa 880/08

WyrokWSA w Warszawie2008-09-10

Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Bogusław Cieśla, Ewa Machlejd

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił stwierdzenia nieważności decyzji o utrzymaniu w mocy decyzji odmawiającej wstrzymania robót budowlanych, jeśli skarżący podnosi zarzuty dotyczące braku pozwolenia konserwatora zabytków i niezgodności projektu budowlanego z przepisami?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo odmówił stwierdzenia nieważności decyzji, ponieważ postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ma charakter nadzwyczajny i służy wyłącznie kontroli wadliwości decyzji w aspekcie przesłanek określonych w art. 156 § 1 k.p.a. Nie bada ono ponownie sprawy merytorycznie ani legalności pozwolenia na budowę, a jedynie ocenia, czy kontrolowana decyzja nie zawiera wad kwalifikowanych. W niniejszej sprawie nie stwierdzono wystąpienia takich wad.
Stan faktyczny
Skarżąca B. J. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) z dnia [...] kwietnia 2008 r., która utrzymała w mocy własną decyzję z dnia [...] lutego 2008 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) z dnia [...] lipca 2003 r. i Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) w S. z dnia [...] kwietnia 2003 r. PINB odmawiał wstrzymania robót budowlanych wykonanych przez M. S. przy budowie budynku mieszkalnego. Skarżąca zarzucała m.in. brak pozwolenia konserwatora zabytków i niezgodność projektu budowlanego z przepisami.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę jako nieuzasadnioną.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Mirosława Kowalska, Sędzia WSA - Bogusław Cieśla, Sędzia WSA - Ewa Machlejd(spr.), Protokolant - Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2008r. sprawy ze skargi B. J. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. skargę oddala VII SA/Wa 880/08 UZASADNIENIE Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lutego 2008r. Znak: [...] po rozpatrzeniu wniosku B. J. działając w oparciu o przepis art. 156 § 1 w zw. z art. 157 § 1 oraz art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego – zwanej dalej kpa (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) odmówił stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2003r. Znak: [...] i poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] kwietnia 2003r. Znak: [...]. Powyżej wskazaną decyzją z dnia [...] lipca 2003r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] kwietnia 2003r. odmawiającą wstrzymania robót budowlanych wykonanych przez inwestora M. S., prowadzonych w związku z realizacją budynku mieszkalnego przy ul. M. w S. W uzasadnieniu Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że roboty budowlane prowadzone przez inwestora były wykonywane w oparciu o decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia [...] lipca 2002r. Znak: [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą M. S. pozwolenia na budowę. Z protokołu kontroli z dnia [...] kwietnia 2003r. wynika natomiast, że prowadzone roboty budowlane nie stanowiły zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia albo, żeby w istotny sposób odbiegały od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę. W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z tego też względu organ nadzoru budowlanego nie miał podstaw do wydania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, ponieważ nie zachodzą w rozpatrywanej sprawie przesłanki z art. 50 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawa budowlanego. Biorąc pod uwagę powyższe zdaniem organu decyzję: Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. jak i [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowanego należy uznać za prawidłowe. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie stwierdził również aby kontrolowane decyzje wypełniły którąkolwiek z wymienionych w art. 156 § 1 kpa przesłanek skutkujących stwierdzeniem nieważności, tzn. nie naruszają przepisów o właściwości, nie dotyczą sprawy rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, zostały skierowane do prawidłowo określonych stron postępowania, nie zawierają wady powodującej ich nieważność z mocy prawa, zaś ich wykonanie nie wywołuje czynu zagrożonego karą nadto decyzje te nie były niewykonalne w dniu ich wydania, zaś ich wydanie nie wypełnia przesłanki rażącego naruszenia prawa. Z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy wystąpiła B. J. twierdząc, iż doszło do naruszenia zasady legalizmu a budowa na działce przy ul. M. jest prowadzona bez pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków na wykonanie robót budowlanych na obszarze zabytku objętego decyzjami WKZ Nr [...] i [...]. B. J. wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji jak i decyzji obu instancji będących przedmiotem kontroli przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Naruszenia jakich dopuściły się organy to zdaniem skarżącej: nieujawnienie samowoli budowlanej inwestora (nasypu ziemnego i dodatkowej kondygnacji), nieujawnienie fałszywych danych powykonawczych budynku i jego posadowienia (innych w dokumentach geodezyjnych a innych w rzeczywistości), nieujawnienie braku pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków na podjęcie robót budowlanych na obszarze zabytku Nr [...] i w otoczeniu zabytku Nr [...], nieujawnienie fałszywego poświadczenia zgodności projektu budowlanego z przepisami ppoż, nieujawnienie braku pozwolenia Wojewody na przebudowę zabytkowej skarpy. Wyjaśniła, że budynek przy ul. M. został wybudowany na wysokim nasypie i ulokowany na wysokości pierwszego piętra jej domu, w wyniku czego została pozbawiona dojazdu i drogi pożarowej, zaś według mapy geodezyjnej powykonawczej, budynek umiejscowiony jest na poziomie parteru jej nieruchomości. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia [...] kwietnia 2008r. Znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] lutego 2008r. nie widząc podstaw do jej uchylenia. W uzasadnieniu powtórzył argumentację przytoczoną w decyzji z dnia [...] lutego 2008r., zaś ustosunkowując się do zarzutów zawartych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stwierdził, iż przedmiotem toczącego się postępowania było zbadanie w trybie nadzoru rozstrzygnięć organu stopnia powiatowego i wojewódzkiego natomiast prowadzenie postępowania co do prawidłowości udzielenia pozwolenia na budowę nie mieści się w zakresie prowadzonego w trybie art. 156 kpa postępowania. Skargę na powyższą decyzję złożyła B. J. wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, decyzji wydanej w postępowaniu organu I instancji oraz decyzji będących przedmiotem kontroli przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W uzasadnieniu zarzuciła Głównemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego zamierzone współdziałanie z Wojewódzkim Inspektorem Nadzoru Budowlanego oraz Prezydentem Miasta S. w ukrywaniu nienależnie wydanego pozwolenia na budowę, niezgodnego z prawem budowlanym i ustawą o ochronie zabytków. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Przedmiotowa sprawa podlega rozpatrzeniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 3 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, który zgodnie z dyspozycją określoną w art. 1 § 2 w/w ustawy dokonuje kontroli aktu zaskarżonego pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko wówczas gdy Sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia przepisów prawa (art. 145 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – zwanej dalej ppsa - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Na wstępie należy podkreślić, iż zaskarżona decyzji wydana została w postępowaniu nadzorczym prowadzonym w trybie stwierdzenia nieważności. Jest to postępowanie o charakterze nadzwyczajnym i odrębnym od innych postępowań, ukierunkowanym wyłącznie na kontrolę decyzji w aspekcie wystąpienia przesłanek określonych w art. 156 § 1 pkt 1 – 7 kpa. Organ rozpatrując sprawę w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji nie rozstrzyga jej ponownie merytorycznie, lecz orzeka wyłącznie w kwestii wadliwości kontrolowanej decyzji. Postępowanie to czyni wyłom od zasady stabilności decyzji administracyjnej, stąd też ustalenie podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji musi być niewątpliwe. Postępowanie nieważnościowe służy niejako sprawdzeniu, czy w trybie zwykłym sprawa została rozstrzygnięta zgodnie z prawem, czyli czy decyzja wydana w trybie zwykłym nie zawiera wad kwalifikowanych. Uruchomienie tego trybu następuje na podstawie art. 156 § 1 kpa. Przepis powyższy określa przypadki, w których dochodzi do sytuacji, gdy decyzja administracyjna jest obarczona tak poważną wadliwością, że jej trwałość i związana z tym pewność porządku prawnego musi ustąpić wymaganiom płynącym z zasady praworządności. Kontrolowane przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzje [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. nie wypełniają żadnej z przesłanek skutkujących stwierdzeniem ich nieważności wymienionych w art. 156 § 1 kpa. Organ prawidłowo zatem odmówił stwierdzenia nieważności bowiem decyzje wydane w trybie zwyczajnym odmawiające wstrzymania robót budowlanych wykonanych przez M. S. przy realizacji budynku mieszkalnego w S., ul. M. odpowiadały prawu, w sytuacji gdy organ nie stwierdził zaistnienia przesłanek z art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego. Niesporny w niniejszej sprawie jest fakt, iż roboty budowlane prowadzone w związku z realizacją budynku mieszkalnego przy ul. M. w S. były wykonywane w oparciu o decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia [...] lipca 2002r. Znak: [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą M. S. pozwolenia na budowę. Natomiast wstrzymanie wykonania robót budowlanych może nastąpić wyłącznie poprzez wydanie postanowienia na podstawie art. 50 Prawa budowlanego. Przepis ten enumeratywnie wymienia przypadki kiedy może dojść do wstrzymania wykonania robót budowlanych, tj: • gdy roboty budowlane są wykonywane bez wymaganego pozwolenia na budowę bądź zgłoszenia; • gdy roboty budowlane są prowadzone w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia, bądź zagrożenia środowiska; • gdy roboty budowlane w sposób istotny odbiegają od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach. Przeprowadzona kontrola w dniu [...] kwietnia 2003r. wykazała, że prowadzone roboty budowlane nie stanowiły zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia oraz nie stwierdzono aby w istotny sposób odbiegały od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę. Organy nadzoru budowlanego z tego też względu biorąc pod uwagę, iż roboty budowlane zostały wykonane w oparciu o decyzję o pozwoleniu na budowę nie miały podstaw prawnych do wydania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych. Odnosząc się do podnoszonych przez skarżącą zarzutów Sąd stwierdza, że nie dotyczą one zaskarżonej decyzji w związku z tym nie mogą odnieść zamierzonego skutku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznając sprawę w przedmiocie stwierdzenia nieważności bada wyłącznie legalność zaskarżonej decyzji a nie kontroluje sprawę pozwolenia na budowę co do istoty. Skarżąca odnosi się do decyzji podejmowanych przez Prezydenta Miasta S. związanych z wydaniem pozwolenia na budowę co pozostaje bez związku z zaskarżonymi decyzjami. Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ppsa, skargę oddalił jako nieuzasadnioną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło