I FZ 528/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA : Artur Mudrecki po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia S. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 27 października 2008 r., sygn. akt III SA/Gl 589/08, w zakresie odmowy przywrócenia terminu w sprawie ze skargi S. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 11 marca 2008 r., nr [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 27 października 2008 r., sygn. akt III SA/Gl 589/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił S. K. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku zapadłego po rozpoznaniu skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 11 marca 2008 r., nr [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług. Sąd I instancji podał, że pełnomocnik skarżącego wnosząc o przywrócenie terminu, podniósł, iż w okresie od 13 do 31 sierpnia przebywał na urlopie i w tym czasie nastąpiła zmiana siedziby kancelarii. Z uwagi na fakt, że przesyłki przychodziły zarówno na stary, jak i na nowy adres, były awizowane, a następnie odbierane kilka razy w tygodniu przez upoważnionych pracowników kancelarii na poczcie. W tym czasie zaś nie było żadnego zawiadomienia z Sądu, na dowód czego przedkłada kserokopię stron z księgi kancelaryjnej. O zakończeniu postępowania sądowego i wydaniu wyroku w sprawie dowiedział się 26 września 2008 r. WSA uznał wniosek za bezzasadny. Sąd stwierdził, że zawiadomienie o wyznaczeniu rozprawy na dzień 12 września 2008r. wysłane było na pierwotny adres kancelarii, zgodnie ze wskazaniami pełnomocnika strony skarżącej w piśmie z dnia 9 lipca 2008r. Zawiadomienie zostało w dniu 5 września 2008r. zwrócone przez pocztę po dwukrotnym awizowaniu. W ocenie Sądu pełnomocnik zmieniając adres siedziby kancelarii nie dopełnił obowiązku, o którym mowa w art. 70 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2002 r. nr 153, poz. 1270 ze zm.) (dalej; u.p.p.s.a.), w świetle którego strona i jej przedstawiciel mają obowiązek zawiadomić Sąd o każdej zmianie swego miejsca zamieszkania, adresu do doręczeń lub siedziby. W zażaleniu na powyższe postanowienie wniesiono o jego zmianę oraz przywrócenie terminu. W uzasadnieniu przywołano okoliczności podnoszone we wniosku o przywrócenie terminu dodając, że poprzednia siedziba kancelarii znajdowała się w budynku administracyjnym szpitala. Wejście do kancelarii zlokalizowane było na ogólnodostępnym korytarzu. W przypadku, gdy kancelaria była zamknięta, a także po zmianie siedziby kancelarii, awiza pozostawiano w pokoju obok. Jednakże zdarzały się sytuacje, gdy w pokoju, w którym listonosz miał pozostawić awiza nikogo nie było, a pracownik kancelarii znajdował je na podłodze w korytarzu. Okoliczności takie nie mogą obciążać pełnomocnika i nie można przypisać mu winy w tym zakresie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z przepisem art. 86 § 1 u.p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Zgodnie zaś z przepisem art. 87 § 2 u.p.p.s.a. w piśmie zawierającym wniosek o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Należy wskazać, że kryterium braku winy jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych. W sprawie jako przesłankę braku winy przy zachowaniu terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, strona wskazuje, na brak wiedzy o zapadłym orzeczeniu, z uwagi na nieotrzymanie awiza informującego o przesyłce zawierającej zawiadomienie o wyznaczeniu rozprawy. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego strona nie uprawdopodobniła braku winy. Okoliczności wskazywane we wniosku o przywrócenie terminu oraz zażaleniu nie przemawiają za innym stanem rzeczy. Należy zauważyć, jak słusznie również wskazał to Sąd I instancji - że zawiadomienie o terminie rozprawy wysłane zostało na pierwotny adres kancelarii, zgodnie ze wskazaniami pełnomocnika. Pełnomocnik zmieniając adres siedziby kancelarii nie dopełnił obowiązkowi wynikającemu z art. 70 § 1 u.p.p.s.a. i nie zawiadomił Sądu o tym fakcie, dlatego też, wysłanie przez Sąd zawiadomienia o terminie rozprawy na wskazany adres, było zasadne. Z akt sprawy (karta 32) wynika, że listonosz z uwagi fakt, iż adresata nie zastano, dwukrotnie zawiadomienie awizował; w dniu 20 sierpnia 2008 r. oraz w dniu 28 sierpnia 2008 r., umieszczając na awizie informacje o miejscu pozostawienia przesyłki. Poczym, Urząd Pocztowy zwrócił przesyłkę z adnotacją "nie podjęto w terminie" w dniu 5 września 2008 r., czyli po upływie siedmiu dni, począwszy od drugiego zawiadomienia. Wobec powyższego, w sprawie nastąpiła fikcja doręczenia (w zgodzie z art. 73 u.p.p.s.a. oraz uwzględnieniem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 września 2002 r., sygn. akt SK 35/01). Okoliczności podnoszone przez żalącego takie jak; odnajdywanie awiz na ogólnodostępnym korytarzu, czy nie przebywanie w pokoju sąsiadującym z jego kancelarią, osób mogących odebrać awizo, nie uwalniają wnioskodawcę od winy przy niedochowaniu terminu do dokonania czynności procesowej. Przy ocenie winy przyjmuje się bowiem obiektywny miernik staranności jaki należy wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego profesjonalny pełnomocnik powinien w ramach należytej staranności zadbać o to, aby przesyłki do niego kierowane były wysyłane na adres, który skutecznie umożliwi mu jej odebranie. Również w jego interesie, zwłaszcza - jak w sprawie - wobec licznych okoliczności utrudniających odbiór korespondencji-, powinno być tak zoorganizowanie kancelarii aby pisma docierały bez przeszkód. Według tut. Sądu pełnomocnik nie powiadamiając Sądu I instancji o zmianie adresu siedziby kancelarii, godził się niejako, że wszelka korespondencja będzie wysyłana na stary adres. Przyjmując zaś takie rozwiązanie powinien być świadomy konsekwencji jakie z tego mogą wyniknąć. Biorąc pod uwagę zdarzenia jakie miały miejsce w przeszłości, tj. odnajdywanie awiz na podłodze, czy niemożność pozostawienia ich w sąsiednim pokoju, zachodziło prawdopodobieństwo, że sytuacja taka może mieć miejsce po raz wtóry. Z przytoczonych wyżej względów zaskarżone postanowienie należało uznać za odpowiadające prawu. Dlatego też, po myśli art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 u.p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.