IV SA/Wa 969/08
WyrokWSA w Warszawie2008-09-17
Skład orzekający: Jakub Linkowski, Krystyna Napiórkowska, Agnieszka Wójcik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej zasadnie odmówił wznowienia postępowania administracyjnego z powodu uchybienia miesięcznego terminu do jego wniesienia, gdy doręczenie decyzji pierwotnej nastąpiło w sposób szczególny, przewidziany w ustawie o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej zasadnie odmówił wznowienia postępowania, ponieważ podanie zostało wniesione z uchybieniem miesięcznego terminu. Termin ten, zgodnie z art. 148 § 2 w zw. z art. 148 § 1 k.p.a., biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. W przypadku decyzji dotyczących ustalenia wspólnoty gruntowej, doręczenie następuje w sposób przewidziany w art. 8 ust. 6 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych, co wyłącza stosowanie ogólnych zasad doręczania decyzji z k.p.a. Skoro decyzja została ogłoszona w sposób zwyczajowo przyjęty i wywieszona w urzędzie gminy przez 14 dni, uważa się ją za doręczoną po tym okresie, a termin na wniesienie podania o wznowienie postępowania biegnie od daty jego zakończenia.Stan faktyczny
Skarżący P. T. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O., która utrzymała w mocy decyzję o odmowie wznowienia postępowania. Organ odmówił wznowienia, uznając, że podanie zostało wniesione z uchybieniem miesięcznego terminu, ponieważ decyzja Starosty Powiatu W. z 2004 r. o ustaleniu prawa własności wspólnoty gruntowej wsi Ś. została doręczona w sposób przewidziany w ustawie o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych. Skarżący twierdził, że dowiedział się o decyzji dopiero w 2008 r. i że nie został prawidłowo powiadomiony o postępowaniu, co uzasadnia wznowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, asesor WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2008 r. sprawy ze skargi P. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia (...) kwietnia 2008 r. nr (...) w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania - oddala skargę -
IV SA/Wa 969/08
Uzasadnienie
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez P. T. decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O., po rozpatrzeniu odwołania P. T., utrzymało w mocy decyzję Starosty Powiatu W. z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] o odmowie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty Powiatu W. z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...] w sprawie ustalenia prawa własności wspólnoty gruntowej wsi Ś.
W uzasadnieniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. podniosło, że nie zajmowało się merytoryczną oceną sprawy z uwagi na to, że podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione z uchybieniem miesięcznego terminu przewidzianego w art. 148 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "k. p. a.", biegnącego od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Zdaniem organu, należało uznać, że skarżącemu doręczono decyzję Starosty Powiatu W. z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...] w sprawie ustalenia prawa własności wspólnoty gruntowej wsi Ś. w dniu [...] sierpnia 2004 r. Wynika to z faktu, że art. 8 ust. 6 ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych (Dz. U. nr 28, poz. 169 z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych", stanowi, iż decyzje w sprawach, które nieruchomości stanowią wspólnotę gruntową podaje się do wiadomości w sposób zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości oraz ogłasza przez wywieszenie w urzędzie gminy na okres 14 dni, a po upływie tego okresu decyzje uważa się za doręczoną. Skoro przekazano decyzję Starosty Powiatu W. z dnia [...] sierpnia 2004 r. sołtysowi wsi Ś., który przekazał tą decyzję do publicznej wiadomości w dniach od 16 sierpnia 2004 r. do 30 sierpnia 2004 r. oraz do Urzędu Miejskiego w W., na którego tablicy ogłoszeń decyzja była wywieszona w dniach od 13 sierpnia 2004 r. do 30 sierpnia 2004 r., to stosownie do art. 8 ust. 6 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych doręczenie decyzji nastąpiło w dniu 30 sierpnia 2004 r. Podanie o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem decyzji Starosty Powiatu W. z dnia [...] sierpnia 2004 r. mogło być więc skutecznie wniesione w terminie miesiąca od dnia 30 sierpnia 2004 r., czyli do dnia 30 września 2004 r. Skoro podanie to pochodzi z daty 28 stycznia 2008 r., a wnoszący podanie nie wniósł o przywrócenie terminu do jego wniesienia, to oznacza to, że zostało wniesione po terminie.
W skardze do Sądu na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] kwietnia 2008 r. P. T. zarzucił naruszenie art. 7-10 k. p. a. polegające w szczególności na nie zapewnieniu mu udziału w postępowaniu administracyjnym, art. 28 k. p. a. polegające na odebraniu mu praw strony bez powiadomienia go o tym, art. 109 k. p. a. poprzez nie doręczenie mu decyzji Starosty Powiatu W. z dnia [...] sierpnia 2004 r. oraz art. 8 ust. 6 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych. W ocenie skarżącego, w niniejszej sprawie istniały podstawy do wznowienia postępowania w oparciu o art. 145 § 1 pkt 4 k. p. a.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że skarżący dowiedział się o wydaniu decyzji Starosty Powiatu W. z dnia [...] sierpnia 2004 r. dopiero w dniu 4 stycznia 2008 r. z treści pisma Starostwa Powiatu W., stanowiącego odpowiedź na wystąpienie skarżącego z dnia 20 grudnia 2007 r. o wstrzymanie wydawania zezwoleń wspólnocie gruntowej na wycinkę drzew. Skarżący wskazał, że odmawiając wznowienia postępowania organ nie wziął pod uwagę okoliczności, że postępowanie administracyjne dotyczące ustalenia prawa własności wspólnoty gruntowej wsi S. trwało wiele lat, a wszystkie wydawane decyzje - z wyjątkiem decyzji Starosty Powiatu W. z dnia [...] sierpnia 2004 r. - były skarżącemu doręczane, przez niego zaskarżane, a następnie uchylane przez organ odwoławczy. Skarżący zaznaczył, iż nie wiedział więc o wydaniu decyzji Starosty Powiatu W. z dnia [...] sierpnia 2004 r. Wskazał jednocześnie, iż kwestionuje okoliczność, że działki o numerach [...] należą do wspólnoty gruntowej wsi S., ponieważ zostały bezprawnie przejęte na cele reformy rolnej - sprawę prowadzi Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, a skarżący jest spadkobiercą byłej ich właścicielki W. T.
Skarżący podniósł, że jako mieszkańcowi wsi S. przysługują mu również uprawnienia do udziału w gruntach wspólnoty, których przynależności do niej nie kwestionuje, uregulowanych ustawą o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych. Skarżący nie dowiedział się o wydaniu decyzji bezpośrednio po jej wydaniu jako że mieszka na uboczu wsi i nie przejeżdża w pobliżu tablicy ogłoszeń, a mieszkańcy wsi - jako uwłaszczeni także jego działkami członkowie wspólnoty gruntowej - nie mieli interesu, aby go poinformować o wydaniu decyzji Starosty Powiatu W. z dnia [...] sierpnia 2004 r. W konkluzji skarżący podniósł, iż w postępowaniu o ustalenie prawa własności wspólnoty gruntowej wsi Ś. występuje więc w podwójnej roli: z jednej strony jako członek wspólnoty, do którego znajdują zastosowanie przepisy ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych oraz jako osoba będąca w sporze z zarządem tej wspólnoty gruntowej o wskazane powyżej działki. Z racji występowania w tej drugiej roli skarżący powinien być więc traktowany jako strona postępowania w rozumieniu art. 28 k. p. a. i powinny być mu doręczane wydawane w sprawie decyzje w trybie przewidzianym w k. p. a. Skoro więc decyzja Starosty Powiatu W. z dnia [...] sierpnia 2004 r. nie została skarżącemu doręczona w trybie przewidzianym w k. p. a., to została wyczerpana przesłanka wznowienia postępowania określona w art. 145 § 1 pkt 4 k. p. a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Sąd rozpoznał skargę na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na tej podstawie, iż sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolowanie działalności administracji publicznej pod kątem jej zgodności z prawem (art.1 §1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. nr 153, poz.1269 z późn. zm.). Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. nr 153, poz.1270 z późn. zm., zwanej dalej "p. p. s. a.").
Skarga podlega oddaleniu, ponieważ zaskarżona decyzja z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. nie narusza prawa.
W przypadku złożenia, przez osobę zainteresowaną, wniosku o wznowienie postępowania organ wszczyna postępowanie wstępne w sprawie wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia. Przed ewentualnym wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania organ administracji bada wyłącznie, czy podanie o wznowienie postępowania oparte jest o ustawowe przesłanki wznowienia enumeratywnie wymienione w art. 145 § 1 k. p. a. oraz czy zostało wniesione z zachowaniem terminów przewidzianych w art. 148 k.p.a. Tylko w przypadku ujawnienia, iż podanie o wznowienie nie wskazuje przesłanek przewidzianych w art. 145 § 1 k. p. a. bądź nie został zachowany termin do jego złożenia przewidziany w art. 148 k. p. a. organ administracji może na podstawie art. 149 § 3 k. p. a. wydać decyzję odmawiającą wznowienia postępowania. W pozostałych przypadkach organ administracji ma obowiązek wydać postanowienie o wznowieniu postępowania i przeprowadzić postępowanie zgodne z zasadami określonymi w art. 150 i 151 k. p. a.
Podanie skarżącego zostało oparte na ustawowej przesłance wznowienia postępowania określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k. p. a., to jest okoliczności gdy strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.
Natomiast rację ma organ twierdząc, że nie został zachowany termin do złożenia podania o wznowienie postępowania. Stosownie do art. 148 § 1 k. p. a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Natomiast mający zastosowanie w niniejszej sprawie art. 148 § 2 k. p. a. stanowi, iż termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k. p. a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji.
Zasadnicze znaczenie w sprawie ma więc ustalenie kiedy skarżący dowiedział się o decyzji Starosty Powiatu W. z dnia [...] sierpnia 2004 r.
Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych starosta ustala, które nieruchomości stanowią wspólnotę gruntową. Decyzją Starosty Powiatu W. z dnia [...] sierpnia 2004 r. ustalono, że oznaczone w ewidencji gruntów obręb Ś. działki o numerach [...] o łącznej powierzchni [...] ha należą do wspólnoty gruntowej wsi Ś. w gminie W.
Zgodnie z art. 8 ust. 6 zdanie pierwsze ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych decyzje w sprawie ustalenia, które nieruchomości stanowią wspólnotę gruntową podaje się do wiadomości uprawnionych do udziału we wspólnocie w sposób przyjęty w danej miejscowości oraz ogłasza się je przez wywieszenie w urzędzie gminy na okres 14 dni. Po upływie tego okresu decyzję uważa się za doręczoną wszystkim uprawnionym do udziału (art. 8 ust. 6 zdanie drugie ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych). Przepis ten stanowi szczególną regulację, która wyłącza zastosowanie ogólnych zasad doręczania decyzji określonych w k. p. a. Jako mieszkaniec wsi Ś. skarżący jest uprawniony do udziału we wspólnocie gruntowej tej wsi. Ma więc do niego zastosowanie art. 8 ust. 6 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych dotyczący sposobu doręczenia decyzji i to niezależnie od tego, że skarżący jednocześnie kwestionuje przynależność do wspólnoty gruntowej niektórych działek uważając, że zostały przejęte bezprawnie reformy rolnej od jego poprzedniczki prawnej W. T.
Ze znajdujących się w aktach administracyjnych dokumentów wynika, że decyzja Starosty Powiatu W. z dnia [...] sierpnia 2004 r. została doręczona sołtysowi wsi Ś., który przekazał tą decyzję do publicznej wiadomości poprzez wywieszenie jej na tablicy ogłoszeń w dniach od 16 sierpnia 2004 r. do 30 sierpnia 2004 r. oraz że została przekazana do Urzędu Miejskiego w W., na którego tablicy ogłoszeń była wywieszona w dniach od 13 sierpnia 2004 r. do 30 sierpnia 2004 r. Stosownie więc do art. 8 ust. 6 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych doręczenie decyzji uprawnionym do udziału we wspólnocie gruntowej wsi Ś., w tym i skarżącemu, nastąpiło w dniu 30 sierpnia 2004 r. Tak więc przyjąć należy, że w dniu 30 sierpnia 2004 r. skarżący dowiedział się o wydaniu decyzji Starosty Powiatu W. z dnia [...] sierpnia 2004 r. Od 31 sierpnia 2004 r. rozpoczął zatem bieg miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148 § 2 w związku z art. 148 § 1 k. p. a., w którym skarżący mógł skutecznie wnieść podanie o wznowienie postępowania. Stosownie do art. 57 § 3 k. p. a. termin ten upłynął w dniu 30 września 2004 r. Złożone przez skarżącego podanie już w 2008 r., jako wniesione już po terminie, nie mogło więc spowodować wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania zakończonego wydaniem decyzji Starosty Powiatu W. z dnia [...] sierpnia 2004 r., stąd organ zasadnie odmówił wznowienia tego postępowania.
Z wyżej wskazanych przyczyn Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p. p. s. a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło